Munda weMagetsi

Dzidzawo hurukuro yemibvunzo yemagetsi nemienzaniso yemibvunzo yemagetsi.

Kuti zvive nyore kunzwisisa simba remagetsi rinogona kushanda riri kure, pfungwa yemunda yakaunzwa. Pfungwa yemunda wemagetsi yakagadzirwa nemusayendisiti wekuBritain Michael Faraday (1791–1867).

Kunzwisisa

Ngatitii girazi rinotanga risina simba remagetsi. Mushure mekukweshwa nejira, girazi rinotanga kutsvairwa magetsi. Kana girazi richinge ratsvairwa magetsi , munda unoonekwa panguva imwe chete wakatenderedza girazi. Kana girazi richinge ratsvairwa, munda unonyangarika panguva imwe chete munzvimbo iyoyo. Saka kuvapo kwemunda hakuparadzaniswi nekuvapo kwemagetsi. Munda wemagetsi hausi rudzi rwechinhu chakaita semhepo uye hausi rudzi rwemafungu akaita semafungu emagetsi, asi chimwe chinhu chinogadzirwa nemagetsi uye chinokanganisa nzvimbo yakatenderedza magetsi, uko simba rayo rinongonzwikwa nemamwe magetsi.

Kuti tione kana munda uripo munzvimbo, zvinofungidzirwa kuti pane muripo wekuyedza munzvimbo iyoyo. Muripo wekuyedza imuripo (Q) mudiki zvekuti unoburitsa munda mudiki kwazvo saka unogona kusatariswa. Zvisinei, muripo wekuyedza unogona kunzwa simba remunda unogadzirwa nemamwe muripo wemagetsi. Muripo wekuyedza unowanikwa chete kuti uongorore kana munda wemagetsi uripo. Kana uripo, muripo wekuyedza uchava nesimba remagetsi. Kusiyana neizvi, kana pasina, muripo wekuyedza hauzosangana nesimba remagetsi.

Munda wemagetsi 1Tarisa mufananidzo uri padivi.
Mumufananidzo 1, muripo +q1 uye muripo +q2 inogadzira munda wemagetsi munzvimbo yakapoteredza. Kana muripo wekuyedza +q waiswao panzvimbo imwe chete, muripo wekuyedza +qo vachiona simba remagetsi. F1 isimba remagetsi rinoitwa nechaji +q1 pamutengo wekuyedza +qo uye F2 isimba remagetsi rinoitwa nechaji +q2 pamutengo wekuyedza +qoMumufananidzo wechipiri, kana muripo wekuyedza wabviswa, munda unoramba uripo uye haunyangarike kubva ipapo.1 munda unogadzirwa nemagetsi +q1 uye E2 munda unogadzirwa nemagetsi +q2.

Simba remunda

Munda wemagetsi huwandu hwevektori, hune hukuru uye gwara. Simba remunda wemagetsi panzvimbo imwe rinotsanangurwa sesimba remagetsi rinoitwa nechaji yemagetsi pachaji yakanaka yekuedza yakaiswa panzvimbo iyoyo, yakakamurwa nehukuru hwechaji yekuedza.
Munda wemagetsi
Information :
E = simba remunda
F = simba remagetsi
q = hukuru hwemari yekuedza
Munda wemagetsi 3Information :
Q = kuchaja kwemagetsi
r = chinhambwe chiri pakati pekuchaja kwemagetsi nechaja yekuyedza
(verenga: epsilon zero) = mvumo yenzvimbo isina chinhu = 8,854 x 10-12 C2/Nm2
k = Coulomb constant = 9 x 109 Nm2/C2

Chikamu chesimba remagetsi ndiNewton uye chikamu chechaji yemagetsi ndiCoulomb saka chikamu chemunda ndiNewton/Coulomb, muchidimbu N/C.

Ara

 
Kutungamira kwemunda wemagetsiTarisa mufananidzo uri padivi
Vhura Mufananidzo 1a, chaji yemagetsi yakanaka (+Q) inoshandisa simba remagetsi pachaji yekuedza yakanaka (+q), uko kutungamira kwesimba remagetsi (F) kuri kure nechaji ye+Q.
Vhura Mufananidzo 1b, kana muripo wekuyedza wabviswa, panzvimbo iyoyo panenge paine munda (E) une gwara riri kure nemuripo wemagetsi Q.
Vhura Mufananidzo 2a, chaji yemagetsi isina kunaka (-Q) inoshandisa simba remagetsi pachaji yekuedza yakanaka (+q), uko gwara resimba remagetsi (F) rinosvika pachaji ye -Q.
Vhura Mufananidzo 2b, kana muripo wekuyedza wabviswa, panzvimbo iyoyo panenge paine munda (E) une gwara riri pedyo nemuripo wemagetsi -Q.
Zvichibva pamufananidzo netsananguro iri pamusoro apa, zvinogona kugumiswa kuti divi remunda riri kure nechaji yemagetsi yakanaka uye riri kure nechaji yemagetsi yakaipa.

Muenzaniso wezvinetso

1. Poindi A iri mumunda wemagetsi. Simba remunda wemagetsi panzvimbo A i0,4 N/C. Kana chinhu chine chaji ye0,2 C chikaiswa panzvimbo A, simba reCoulomb re...
A. 0,2 N
B. 0,4 N
C. 0,6 N
D. 0,7 N
E. 0,8 N
Kukurukurirana:
Zvinozivikanwa :
E = 0,4 N/C
q = 0,2 C
Akabvunzwa :
Simba remagetsi?
Jawab :
F = q E = (0,2 C)(4 N/C) = 0,8 N
Mhinduro chaiyo ndiE.

2. Nzvimbo ine chaji q iri panzvimbo A mumunda wemagetsi unogadzirwa nechaji (+) zvekuti inonzwa simba re0,1 N munzira inoenda kuchaji q. Kana simba remunda panzvimbo A riri 0,02 N/C, saka hukuru nerudzi rwechaji q...
A. 5,0 C, yakanaka
B. 5,0 C, isina kunaka
C. 4,0 C, yakanaka
D. 2,5 C, isina kunaka
E. 2,5 C, yakanaka
Kukurukurirana:
Zvinozivikanwa :
F = 0,1N
E = 0,02 N/C
Akabvunzwa :
Chii chiri kukura uye gwara rechaja q?
Jawab :
Hukuru hwechaji q:
F = q E
q = F / E = 0,1 N : 0,02 N/C = 5C
Rudzi rwemuripo q:
Kutungamira kweCoulomb force kwakanangana nechaji q saka chaji q inofanira kunge iine kukosha kwakanaka.

 

Siya mhinduro