Ngā tuhinga ahupūngao mō ngā āhuatanga taiao me ērā atu mea e pā ana ki te ahupūngao.
1. Ka inehia te matotoru o te pereti whakarewa mā te whakamahi i te ine tīwiri maikoromita e whakaaturia ana i te pikitia. Ko te matotoru o te pereti whakarewa ko…
A. 4,85 mm
B. 4,90 mm
C. 4,96 mm
D. 4,98 mm
E. 5,00 mm
Te whakamāramatanga o ngā ngaru whakawhiti
Ko ngā ngaru whakawhiti he ngaru e poutū ana te ahunga horapa o rātou ki te ahunga wiri o te reo e whiti ana.
Ngā tauira o ngā ngaru whakawhiti
Ko tētahi tauira o te ngaru whakawhiti ko te ngaru i runga i te aho, i te waea rānei. Mēnā ka haere te ngaru i runga i te aho mai i te maui ki te matau, ka neke te aho ki runga, ki raro hoki, kia poutū ki te ahunga o te horapa o te ngaru.
Ka taea te whakatau i te tere horapa o te ngaru mā te whakamahi i te tātai whānui:
Whakaahuatanga tātai:
v = te tere horapa o te ngaru (ngā waeine he mita/hēkona)
T = wā ngaru = te wā e hiahiatia ana kia haere te ngaru i te roanga ngaru kotahi (ngā waeine he hēkona)
f = auau = te maha o ngā roangaru e whiti ana i te pūwāhi kotahi i roto i te hēkona kotahi (ko te waeine he 1 / hēkona = hertz)
lambda = ngaru roangaru (ngā waeine he mita)
11 Ngā Tauira o te Kaha o te Oro me ngā Taumata Oro
1. Ko te kaha o te oro he 1 x 10-9 W / m2He aha te taumata kaha i roto i ngā desipela (dB)?
Kōrero
E mōhiotia ana:
I = 1 x 10-9 W / m2
Io = 1x10-12 W / m2
Pātai: Taumata Kaha (dB)?
Whakautu:
25 Ngā Tauira o ngā Raruraru Wetereo
1. E rua ngā kaha e tū poutū ana tetahi ki tetahi, ko te rahi o ia kaha he 3 N me te 4 N. Ko te rahi o te hua o ngā kaha e rua ko...
Kōrero
E mōhiotia ana:
F1 = 3 N, F2 = 4 N
Pātai: He aha te hua o ngā whārite e rua?
Whakautu:
E rua anake ngā whārite, ā, he poutū ngā whārite e rua tetahi ki tetahi, nō reira ka whakamahia te tātai Pythagoras hei whakaoti.
Ngā tohutohu mō te whakamātautau whakaterenga ā-papa
Ngā whāinga o te whakamātautau :
– Ka taea e ngā ākonga te kimi i te rahi o te whakaterenga ā-papa i runga i ngā hua o te whakamātautau.
Ngā taputapu me ngā rauemi :
– Mataaratanga mutu
– Ngā kōhatu iti (ka taea e koe te whakamahi i ētahi atu mea)
– Rūri, taputapu ine rānei mō te roa
Ngā tohutohu whakamātautau mō te pānga o te papatipu ki te nekehanga taka noa
Te kaupapa o te whakamātautau :
– Ka taea e ngā ākonga te whakatau mēnā he pānga te papatipu o tētahi mea ki te nekehanga hinga noa o te mea.
Ngā taputapu me ngā rauemi :
– Mataaratanga
– He pepa me tētahi pukapuka
Ngā taahiraa whakamātautau :
1. Whakatakotoria te pepa ki te nikau o tō ringa maui, me te pukapuka ki te nikau o tō ringa matau.
2. Tukua te pepa me ngā pukapuka i te teitei kotahi i te wā kotahi
3. Ko wai i tae tuatahi ki te papa, he pepa, he pukapuka rānei? Tuhia ngā hua o āu kitenga.
4. Whakatakotoria te pepa ki runga i te pukapuka, kātahi ka taka te pukapuka me te pepa. Ko tēhea ka tau tuatahi ki te papa, te pepa, ngā pukapuka rānei? Tuhia ngā hua o ō kitenga.
Pātai 1: Te Tahuri i ngā Mita ki ngā Kiromita
Tahurihia te 5000 mita ki te kiromita.
Kōrero:
\(5000 \, \kuputuhi{m} = 5 \, \kuputuhi{km}\)
Pātai 2: Te Tahuri i ngā Kirokaramu ki ngā Karamu
Tahurihia te 3 kirokaramu ki te karamu.
Kōrero:
\(3 \, \kuputuhi{kg} = 3000 \, \kuputuhi{g}\)
Pātai 3: Te Tahuri i ngā Miniti ki ngā Hekona
Tahurihia te 15 meneti ki ngā hēkona.
Kōrero:
\(15 \, \text{meneti} = 900 \, \text{hēkona}\)
Pātai 4: Te Tahuri i ngā Hāora ki ngā Miniti
Tahurihia te 2 hāora ki te meneti.
Kōrero:
\(2 \, \text{hāora} = 120 \, \text{meneti}\)
Pātai 5: Te Tahuri i ngā Maero ki ngā Mita
Tahurihia te 2 maero ki te mita. (1 maero = 1609,34 mita)
Kōrero:
\(2 \, \kuputuhi{mil} = 3218,68 \, \kuputuhi{m}\)
Pātai 6: Te Tahuri i ngā Inihi ki ngā Henimita
Tahurihia te 12 inihi ki te henimita. (1 inihi = 2,54 henimita)
Kōrero:
\(12 \, \kuputuhi{inihi} = 30,48 \, \kuputuhi{henimita}\)
Pātai 7: Te Tahuri i ngā Karani ki ngā Rita
Tahurihia te 3 karani ki te rita. (1 karani = 3,78541 rita)
Kōrero:
\(3 \, \text{karani} = 11,35623 \, \text{rita}\)
Pātai 8: Te Tahuri i ngā Maero/Hāora ki te Kiromita/Hāora
Tahurihia te 60 maero ia hāora ki te km/h. (1 maero = 1,60934 km)
Kōrero:
\(60 \, \text{maero/haora} = 96,5604 \, \text{km/haora}\)
Pātai 9: Te Tahuri i te Fahrenheit ki te Celsius
Tahurihia te 98,6°F ki te °C.
Kōrero:
\(98,6°F = 37°C\)
Pātai 10: Te Tahuri i ngā Iati ki ngā Mita
Tahurihia te 10 iāri ki ngā mita. (1 iāri = 0,9144 m)
Kōrero:
\(10 \, \text{yard} = 9,144 \, \text{m}\)
Pātai 11: Te Tahuri i ngā Pauna ki ngā Kirokaramu
Tahurihia te 50 pauna ki te kirokaramu. (1 pauna = 0,453592 kg)
Kōrero:
\(50 \, \text{pauna} = 22,6796 \, \text{kg}\)
Pātai 12: Te Tahuri i ngā Miririta ki ngā Rita
Tahurihia te 2000 miririta ki te rita.
Kōrero:
\(2000 \, \kuputuhi{ml} = 2 \, \kuputuhi{l}\)
Pātai 13: Te Tahuri i ngā Henimita ki ngā Mita
Tahurihia te 300 henimita ki te mita.
Kōrero:
\(300 \, \kuputuhi{cm} = 3 \, \kuputuhi{m}\)
Pātai 14: Te Tahuri i ngā Mita/Seb ki ngā Kiromita/Haora
Tahurihia te 10 mita/hekona ki te kiromita/hāora.
Kōrero:
\(10 \, \text{m/s} = 36 \, \text{km/h}\)
Pātai 15: Te Tahuri i ngā Maero ki ngā Kiromita
Tahurihia te 5 maero ki te kiromita. (1 maero = 1,60934 km)
Kōrero:
\(5 \, \text{maero} = 8,0467 \, \text{km}\)
Pātai 16: Te Tahuri i ngā Mirikaramu ki ngā Kirokaramu
Tahurihia te 5000 mirikaramu ki te kirokaramu.
Kōrero:
\(5000 \, \kuputuhi{mg} = 0,005 \, \kuputuhi{kg}\)
Pātai 17: Te Tahuri i ngā Tehimita ki ngā Mita
Tahurihia te 20 tekimita ki te mita.
Kōrero:
\(20 \, \text{dm} = 2 \, \text{m}\)
Pātai 18: Te Tahuri i ngā Rā ki ngā Hēkona
Tahurihia te 1 rā ki ngā hēkona.
Kōrero:
\(1 \, \text{rā} = 86400 \, \text{hēkona}\)
Pātai 19: Te Tahuri i ngā Wiki ki ngā Rā
Pātai:
Tahurihia ngā wiki e 2 ki ngā rā.
Kōrero:
\(2 \, \text{wiki} = 14 \, \text{rā}\)
Pātai 20: Te Tahuri i ngā Pona ki te Km/Hāora
Pātai:
Tahurihia te 20 knot ki te km/h. (1 knot = 1,852 km/h)
Kōrero:
\(20 \, \text{knot} = 37,04 \, \text{km/h}\)
Pātai 21: Te Tahuri i ngā Inihi ki ngā Mita
Tahurihia te 15 inihi ki ngā mita. (1 inihi = 0,0254 m)
Kōrero:
\(15 \, \text{inihi} = 0,381 \, \text{m}\)
Pātai 22: Te Tahuri i ngā Maikorona ki ngā Mirimita
Tahurihia te 1000 maikorona ki ngā mirimita.
Kōrero:
\(1000 \, \mu\text{m} = 1 \, \text{mm}\)
Pātai 23: Te Tahuri i ngā Kiromita/Hāora ki ngā Mita/Hēpa
Tahurihia te 72 kiromita/hāora ki mita/hekona.
Kōrero:
\(72 \, \text{km/h} = 20 \, \text{m/s}\)
Pātai 24: Te Tahuri i ngā Painita ki ngā Rita
Tahurihia te 3 painita ki te rita. (1 painita = 0,473176 rita)
Kōrero:
\(3 \, \text{pint} = 1,419528 \, \text{l}\)
Pātai 25: Te Huri i ngā Tekau Tau ki ngā Tau
Tahurihia ngā tekau tau e 3 ki ngā tau.
Kōrero:
\(3 \, \text{tekau tau} = 30 \, \text{tau}\)
Pātai 26: Te Tahuri i ngā Mirimita ki ngā Henimita
Tahurihia te 500 mirimita ki te henimita.
Kōrero:
\(500 \, \kuputuhi{mm} = 50 \, \kuputuhi{cm}\)
Pātai 27: Te Tahuri i ngā Maero ki ngā Iari
Tahurihia te 1 maero ki ngā iāri. (1 maero = 1760 iāri)
Kōrero:
\(1 \, \text{maero} = 1760 \, \text{iari}\)
Pātai 28: Te Tahuri i ngā Tekamita ki ngā Kiromita
Tahurihia te 100 ngā tekemita ki ngā kiromita.
Kōrero:
\(100 \, \text{dam} = 1 \, \text{km}\)
Pātai 29: Te Tahuri i ngā Eka ki ngā Mita Pūrua
Tahurihia te 2 eka ki te mita pūrua. (1 eka = 4046,86 m²)
Kōrero:
\(2 \, \text{eka} = 8093,72 \, \text{m}^2\)
Pātai 30: Te Tahuri i ngā Maikorohekona ki ngā Mirihekona
Tahurihia te 1000 maikirohekona ki ngā mirihekona.
Kōrero:
\(1000 \, \mu\text{s} = 1 \, \text{ms}\)
Nā te mea he roa rawa tēnei kōrero, ka mutu i konei. Ki te hiahia koe ki ētahi atu pātai me ngā kōrero, tena koa whakamōhio mai.
He tauira o ngā pātai tahuritanga mō ngā waeine taketake me ngā waeine i ahu mai
Te hurihanga o ngā waeine ine taketake
Te tahuritanga o ngā waeine roa
1 inihi =…. henimita? = ……. mita? (1)(2,54 henimita) = 2,54 cm = 2,54 / 100 = 0,0254 mita
1 henimita = …. inihi ? 1 / 2,54 = 0,394 inihi
1 putu = ….. henimita? (1)(30,5 henimita) = 30,5 cm
1 henimita = …… putu ? 1 / 30,5 = 0,033 putu
1 iāri = ….. henimita? (1)(91,44 henimita) = 91,44 cm
1 henimita = …… iāri ? 1 / 91,44 = Whanui 0,011
1 maero = ….. km? (1)(1,61 km) = 1,61 km
1 kiromita = ….. maero ? 1 / 1,61 = 0,621 maero
1 fermi = ….. mita? (1)(1 x 10-15 mita) = 10-15 mita
1 angitoroma ( = …. mita ? (1)(1 x 10-10 mita) = 10-10 mita
1 tau mārama = ….. mita ? (1)(9,46 x 1015 mita) = 9,46 x 1015 mita
3 Ngā tauira o ngā pātai nekehanga poutū ki runga
1. Ka whiua te pōro ki runga poutū me te tere tīmatanga o te 20 m/s. Tātaihia te teitei mōrahi o te pōro. g = 10 m/s2
Kōrero
I te nekehanga poutū ki runga, ka puhoi haere te tere o te mea ina neke ake, ā, ina hoki ki raro, ka tere haere. Nō reira, ko te nekehanga poutū ki runga he tauira anō hoki o te GLBB.
Tātai GLBB :
vt = vo + i
s = vo t + ½ i2
vt2 = vo2 + 2 ngā toki
3 Ngā tauira o ngā pātai nekehanga poutū ki raro
1. Ka whiua poutūtia te pōro ki raro mai i tētahi whare maha-papa me te tere tīmatanga o te 10 m/s, ā, ka tae ki te whenua i muri i te 2 hēkona. He aha te tere o te pōro ina pā ki te whenua? g = 10 m/s2
Kōrero
E mōhiotia ana:
vo = 10m/s
t = 2 hēkona
karamu = 10 m/s2
I pātaihia: