Ngā Hononga i waenga i ngā Wheua: Te Hanga Taurite i roto i te Tinana Tangata
He hanganga tino uaua te tinana tangata, he mea tito mai i ngā momo huānga e mahi tahi ana i runga i te ngākau mārie. Ko tētahi huānga nui o tēnei hanganga ko te anga anga o tō tātou anga anga, e tautoko ana, e tiaki ana i ngā whekau nui, e āhei ai tātou ki te neke. I roto i tēnei tuhinga, ka tūhuratia e tātou ngā whanaungatanga i waenga i ngā wheua o te tinana tangata, me pēhea hoki te hanga i ēnei whanaungatanga hei pūtake mō te mahi noa o te tinana.
He Kupu Whakataki ki te Pūnaha Angaiwi
E 206 ngā wheua rerekē o te angaanga tangata, ā, ka rerekē pea ēnei i runga i ngā āhuatanga pēnei i te pakeketanga. E rua ngā wāhanga matua o tēnei angaanga: te angaanga tuaka me te angaanga apiti. Ko te angaanga tuaka he mea hanga ki ngā wheua e hanga ana i te tuaka matua o te tinana, tae atu ki te angaanga, te tuaiwi, me ngā rara. I taua wā, ko te angaanga apiti kei roto ko ngā wheua e hono ana ki te angaanga tuaka, pēnei i ngā ringa me ngā waewae.
Ngā momo whanaungatanga i waenga i ngā wheua
Ko ngā hononga i waenga i ngā wheua e kiia ana ko ngā "hononga honohono" me ngā "hononga hono" rānei, ā, ka taea te whakarōpū ki ētahi momo i runga i te nekehanga e taea ai e rātou. Ko ngā momo hononga matua e toru i waenga i ngā wheua ko te hononga muka, te hononga kiriuhi, me te hononga hononga tahi.
1. Ngā Hononga muka
Ko te hononga muka he momo hononga e honoa ana e te kiko muka matotoru, e kore ai e nekeneke, e kore rānei e taea. Hei tauira, ko ngā tuitui kei roto i te angaanga, e pupuri pūmau ana i ngā wheua o te angaanga hei tiaki i te roro.
2. Ngā Hononga Kirita
I roto i ngā hononga wheua, ka honoa ngā wheua e te wheua wheua, e āhei ai te nekehanga iti. Hei tauira, ko te hononga pūkahukahu i roto i te pelvis me ngā kōpae intervertebral i roto i te tuaiwi. Ka āhei ēnei kōpae ki te nekeneke ngāwari i waenga i ngā tuaiwi, ā, ka mahi hei ārai i te wā e mahi ana i te korikori tinana.
3. Ngā Hononga Synovial
Ko ngā hononga synovial te momo hononga tino noa, tino nekeneke hoki i roto i te tinana tangata. He kiriuhi synovial kei roto e whakaputa ana i te wai synovial hei whakahinuhinu i te hononga, hei whakahaere hoki i te nekehanga maeneene. He maha ngā momo hononga synovial, tae atu ki ngā hononga hononga (pērā i te turi me te tuke), ngā hononga pōro-me-te-pūngao (pērā i te pakihiwi me te hope), me ngā hononga porowhita (pērā i te kaki o runga).
Te Mahi a ngā Hononga i waenga i ngā Wheua
Ko te mahi matua o ēnei momo hononga wheua he tautoko i ngā momo mahi tinana o te tangata, mai i te hikoi ki te hiki taonga. Ko ētahi atu mahi ko:
– Tiaki: Ka tiakina e ētahi hononga ngā whekau nui mā te whakawhāiti i te nekehanga. Ko tētahi tauira matarohia ko te rara e tiaki ana i te ngākau me ngā pukahukahu.
– Nekehanga: Ka tautokohia e ngā hononga synovial ngā nekehanga uaua me ngā nekehanga ngāwari, e whakamana ana i a tātou ki te whai wāhi atu ki te whānuitanga o ngā mahi, mai i ngā hākinakina ki ngā mahi toi.
– Te Taurite Utaina: Mā ngā hononga i waenga i ngā wheua ka tohatoha ōrite te taumaha o te tinana puta noa i te angaanga. Ka āwhina tēnei ki te tiaki i ngā wheua mai i te ahotea nui, i te kino rānei.
Te Hiranga o ngā Hononga i waenga i ngā Wheua ki te Hauora
He mea nui ngā hononga hauora hei pupuri i te nekenekehanga me te kounga o te oranga. Ko ngā mate hononga, pērā i te rumatiki, ngā whara rānei, ka pā nui ki te kaha o te tangata ki te neke me te mahi i ngā mahi o ia rā.
– Te mate rumatiki: Ko tētahi o ngā raruraru hauora e pā ana ki ngā hononga ko te mate rumatiki, he āhuatanga e mumura ai ngā hononga. Ko te mate wheua me te mate rumatiki he momo e rua o tēnei mate.
– Te Osteoporosis: Ka ngoikore ngā wheua i tēnei mate, ā, ka nui ake te tūponotanga o ngā whati, ahakoa ka pā ki te wheua katoa, ehara i te mea ko ngā hononga anake, mā te pupuri i te hauora o te wheua ka āwhina i te ārai i tēnei mate.
Te Pupuri i ngā Hononga Hauora o te Wheua ki te Wheua
He maha ngā huarahi hei pupuri i ngā hononga wheua hauora:
1. Te Whakakorikori Tinana Auau: Ka āwhina ngā mahi ā-tinana pēnei i te hikoi, te oma, te kaukau rānei ki te pupuri i te hauora o ngā hononga mā te whakapakari i ngā uaua e tautoko ana i ngā hononga me te whakapai ake i te ngāwari.
2. Kai Taurite: He mea tino nui te kai pai, tae atu ki te huaora D me te konupūmā, hei pupuri i te hauora o ngā wheua me ngā hononga.
3. Kia mau ki te taumaha tinana pai: Ka taea e te taumaha nui te pēhi i ngā hononga, inā koa ko ngā hononga e tautoko ana i te taumaha tinana pēnei i ngā turi me ngā hope.
4. Te Ārai i te Whara: Mā te whakamahi i ngā taputapu tiaki i te wā e whakakorikori ana, e whakaharatau ana hoki i ngā tikanga hiki tika, ka āwhina i te ārai i ngā whara o ngā hononga.
Te Whanaketanga o ngā Hononga Wheua
Ko te whanaketanga o ngā hononga wheua he hua o ngā tau maha o te urutau hei whakapai ake i te oranga me te nekenekehanga. Ka kitea tētahi tauira o tēnei whanaketanga i roto i te whakataurite i waenga i ngā pīkau me te tangata. He hononga tō te tangata kua hangaia mō te hikoi takirua (te hikoi i runga i ngā waewae e rua), e āhei ai te taurite pai ake me te whakamahi i ngā ringa mō ngā mahi uaua ake.
Whakamutunga
He mea nui te hononga i waenga i ngā wheua i roto i te tinana tangata hei tautoko i te hanganga me te mahi a te tinana. Mā te mārama ki ngā momo hononga me ā rātou mahi ka āwhina i a tātou ki te aromatawai i te hiranga o te pupuri i te hauora o ngā hononga hei pupuri i te nekenekehanga me te kounga pai o te oranga. Mā ngā mahi ārai, pērā i te whakakori tinana auau me te kai taurite, ka nui te rerekētanga ki te ārai i ngā mate hononga me te pupuri i ngā hononga wheua haumaru me te whai hua puta noa i te oranga. Mā tēnei mōhiotanga, ka taea e tātou te mārama ake ki te uaua me te mīharo o te pūnaha angaanga tangata, ā, ka kaha ake te hihiri ki te pupuri i tōna hauora.