Fuafuaga mo Fetuunaiga o Manu i le Vaitaimi o Suiga o le Tau
Ua avea suiga o le tau ma luʻitau moni mo le vaega o lafumanu. O le siitia o le vevela masani, suiga o timuga, tulaga ogaoga o le tau (vevela, lologa, lamala), ma suiga o vaitau e aʻafia saʻo ai le soifua maloloina o lafumanu, le maua o meaʻai, le gaosiga, ma le mautu o pisinisi lafumanu. I le tele o itulagi, o loʻo feagai nei faifaatoʻaga lafumanu ma tulaga e le toe mafai ona vavaloina e pei o mamanu masani: e le ola le mutia i lona taimi masani, e faʻaitiitia puna o vai i vaitau umi o le mago, ma e aliaʻe mai nisi faʻamaʻi i nofoaga sa saogalemu muamua. O le mea lea, o le fetuʻunaʻiga ua le toe avea ma se filifiliga ae o se mea e manaʻomia mo pisinisi lafumanu ina ia tumau ai le gafataulimaina ma le maua o tupe mama.
A'afiaga o Suiga o le Tau i Lafumanu
O se tasi o aafiaga e sili ona matauina o le atuatuvalega o le vevela i lafumanu. A si'itia le vevela ma le susū o le ea, o lafumanu—aemaise lava povi susu—e sili atu ona faigofie ona vaivai i le leai o se mana'o e 'ai, fa'afitauli i le fanautama, fa'aitiitia le gaosiga o le susu, ma le fa'aitiitia o le tulaga lelei o le tino o manu i lafumanu. O nei tulaga e fa'ateleina ai fo'i le mana'omia o le vai inu ma fa'ateleina ai le lamatiaga o le leai o se vai i totonu o le tino.
E le gata i lea, o suiga o le tau e faʻalavelaveina ai le gaosiga o meaʻai. O le lāmala e faʻaitiitia ai le tuputupu aʻe o mutia ma pi, ae o timuga tetele e mafai ona mafua ai lologa, lea e faʻaleagaina ai fanua e faʻatau ai meaʻai ma faʻaitiitia ai le lelei o meaʻai (e pei o le faʻateleina o le popole poʻo le pala). E le gata i lea, o nofoaga fou ma mafanafana e mafai ona faʻaosofia ai le faʻateleina o le faitau aofaʻi o parasite ma mea e feaveaʻi ai faʻamaʻi, e pei o uʻamea, lago, poʻo namu, ma faʻateleina ai le lamatiaga o faʻamaʻi i lafumanu.
E tutusa lava le tāua o le mamafa tau tamaoaiga. A itiiti pe taugata meaʻai a manu, e siʻitia ai tau o gaosiga. Afai e faʻaitiitia le gaosiga, o le a faʻaitiitia ai tupe maua a manu. O le fetuʻunaʻi i le faʻatoʻaga manu e tatau ona aofia ai itu tau tomai faapitoa ma le pulega faapisinisi e pulea ai tulaga lamatia.
1. Pulega o Mea'ai Fafaga: O le Ki i le Gaosiga Fa'aauau
O le fuafuaga sili ona taua mo le fetu'una'iga o le fa'amautinoaina lea o le maua o mea'ai mo le tausaga atoa. E mana'omia e faifa'ato'aga ona fa'aitiitia lo latou fa'alagolago i mea'ai fou fa'avaitaimi ma amata ona atia'e ni faiga fa'asao mo mea'ai.
O laasaga e mafai ona faia e aofia ai le faia o silage ma vaomago pe a tele mea'ai e maua mai manu. O silage mai sana, vao elefane, po'o le sorghum e mafai ona avea ma "fale teuoloa mea'ai" aoga tele i taimi o lāmala umi. O vaomago e faia mai vaomago lelei e fesoasoani fo'i e fa'atumauina ai le sapalai o fiber. E le gata i lea, o le fa'alauteleina o punaoa o mea'ai e taua tele, mo se fa'ata'ita'iga, o le fa'aaogaina o otaota fa'ato'aga (vao araisa, sana, pulu, ma keke suāu'u) e ala i le fa'agasologa talafeagai e pei o le fa'afefeteina po'o le fa'amonia e fa'ateleina ai lona taua fa'alesoifua maloloina.
E mafai fo'i e faifa'ato'aga ona totō ni mea'ai e tete'e atu i le lāmala—e pei o le sorghum, odot, indigofera, po'o le lamtoro—e sili atu ona fetu'una'i i tulaga faigata. Pe a mafai, e mafai ona fa'atinoina se faiga tu'ufa'atasi o fa'ato'aga ma lafumanu: o fanua fa'ato'aga e maua ai toega mo mea'ai, a'o otaota o manu e avea ma fa'apalaga fa'anatura mo fa'ato'aga. O lenei ta'amilosaga e fa'aitiitia ai tau ma fa'ateleina ai le maufetuuna'i o pisinisi.
2. Pulega o le Vai: Lelei ma le Tulaga Lelei
O le vai o se mea e masani ona le amana'iaina, ae o suiga o le tau e fa'ateleina ai le le mautinoa o lona maua. O le fetu'una'iga o lona uiga o le fausiaina lea o ni faiga lelei ma saogalemu mo le puleaina o le vai. E mafai e faifa'ato'aga ona fausia ni tane vai timu (fa'atanoa vai, fa'atanoa vai, vaituloto) e teu ai le vai i le taimi o timuga. I nisi nofoaga, o vaieli papa'u po'o vaieli e viliina atonu o se filifiliga, ae e mana'omia ona iloiloina lo latou fa'asaoina ina ia 'alofia ai le fa'aleagaina o le vai i lalo o le eleele.
E le gata i le tele, ae e tatau ona tausia le lelei o le vai. O vai ua pisia e mafai ona mafua ai le manava tata, faʻaitiitia ai le faatinoga, ma e oʻo lava i le faʻateleina o le lamatiaga o faʻamaʻi. O le faʻaaogaina o faamama faigofie, faʻamamaina soo o tane inu, ma le tuʻuina o puna vai mamao ese mai otaota e mafai ona faʻaitiitia ai nei lamatiaga. E mafai foi ona faʻaleleia le lelei e ala i le faʻamautinoaina e leai ni tafega i paipa poʻo tane inu, ma le faʻamautinoaina o loʻo faigofie ona maua e lafumanu le vai.
3. Fuafuaga o le Pa ma le Puleaina o le Fa'alavelave i le Vevela
O fale povi ua mamanuina lelei e mafai ona fa'aitiitia ai le a'afiaga o galu o le vevela. O le lava o le ea e fa'aleleia atili ai le ea, le fa'atulagaina lelei o le fale povi, se taualuga e le mitiia ai le tele o le vevela, ma le maua o le paolo e taua tele. I fa'ato'aga susu, o le fa'aaogaina o ili ma sprinklers (evaporative cooling) e mafai ona fa'aitiitia ai le vevela o le tino o povi ma fa'atumauina ai le gaosiga.
O mea e fai ai taualuga e pei o le spandek e le'i fa'avevela e mafai ona fa'ateleina ai le vevela; o isi auala e aofia ai taualuga e fa'avevela, shingles, po'o le fa'aopoopoina o ni taualuga faigofie. O le totoina o la'au paolo i tafatafa o le fale povi e aoga fo'i, e fesoasoani e fa'aleleia atili ai le tau. I nofoaga e masani ona lolovaia, e tatau ona si'itia fale povi, ia lelei le alavai, ma ia manino le auala e alu ese ai e fa'aitiitia ai le lamatiaga o le oti o manu i taimi o fa'alavelave matuia.
4. Filifiliga o Fatu ma le Pulega o Tupuaga
E mafai fo'i ona ausia le fetu'una'iga e ala i le filifilia o lafumanu e sili atu ona onosa'i i le vevela ma fa'ama'i. O nisi ituaiga manu i le lotoifale po'o ituaiga manu fa'afefiloi e masani ona sili atu ona fetu'una'i i tau vevela nai lo ituaiga manu mai fafo e maaleale i le vevela maualuga. Mo povi povi, mo se fa'ata'ita'iga, o le filifiliga o tupu'aga e fa'amamafa ai le lelei o mea'ai, le tumau, ma le fetu'una'i e mafai ona maua ai ni fa'amanuiaga mo se taimi umi.
I povi fa'ato'aga susu, e mafai ona aofia ai i fuafuaga le filifilia o povi ta'ito'atasi e lelei a latou fa'atinoga i siosiomaga vevela, po'o le fa'atinoina o polokalame fa'afefiloi e fa'atumauina ai le gaosiga a'o fa'aleleia atili ai le onosa'i i le vevela. Peita'i, e tatau ona o fa'atasi nei fuafuaga ma fa'amaumauga o gaosiga ma le soifua maloloina ina ia mautinoa e le fa'avae fa'atasi fa'ai'uga o filifiliga i ni taumatematega.
5. Soifua Maloloina Fa'amalosi ma le Puipuiga Fa'alenatura o Manu
E mafai e suiga o le tau ona faʻateleina le salalau o faʻamaʻi, ma avea ai le puipuiga o meaola ma mea e faʻamuamua. E manaʻomia e faifaʻatoʻaga ona faʻatino ni faiga masani: karantina o lafumanu fou, faʻamamāina masani o fale manu, puleaina o feoaʻiga a tagata ma taʻavale, ma le puleaina o mea e feaveaʻi ai faʻamaʻi e pei o lago ma utu. E tatau ona faʻatulagaina polokalame tui puipui ma faʻasologa o le faʻamamāina o anufe e tusa ai ma tulaga lamatia i itulagi taʻitasi.
O le mata'ituina o le soifua maloloina e fa'avae i fa'amaumauga ua fa'ateleina fo'i le taua. E mafai e faifa'ato'aga ona fa'amaumauina fa'ailoga, le maualuga o mea'ai e 'ai, le vevela o le tino (pe a mana'omia), ma fa'ama'i e iloa vave ai fa'afitauli. A aliali mai fa'ailoga o le atuatuvale i le vevela (pu'upu'u le manava, fa'aitiitia le gaosiga, ma le le lava o le 'ai), o gaioiga vave e pei o le tu'uina atu o le tele o le vai, fa'amālūlūina o le pa, ma le fetu'una'i o taimi e fafaga ai (tele i le taeao po'o le afiafi) e mafai ona puipuia ai le leiloa o mea'ai.
6. Pulega o Pisinisi, Fa'alauteleina, ma le Fa'aitiitia o Lamatiaga
O le fetuuna'iga e lē gata o se mataupu fa'atekinolosi, ae o se fuafuaga fa'apisinisi fo'i. O le fa'alauteleina o oloa e mafai ona fesoasoani i faifa'ato'aga e ola pe a fa'alavelaveina se tasi oloa. Mo se fa'ata'ita'iga, e mafai e faifa'ato'aga susu ona atia'e oloa susu (iokate, sisi faigofie, susu fa'asusu) e fa'ateleina ai le tau o fa'atauga. E mafai e faifa'ato'aga moa po'o 'oti ona atia'e fa'apalaga fa'anatura mai otaota o manu, lea e fa'aitiitia ai fo'i fa'afitauli o otaota.
O fuafuaga e faʻaitiitia ai tulaga lamatia e pei o inisiua o lafumanu, faʻasaoina o vaega, poʻo paʻaga faʻatau oloa e mafai ona faʻaitiitia ai le aʻafiaga o faʻalavelave tau. E manaʻomia foʻi e faifaʻatoʻaga ona faʻaaogaina faʻamatalaga o le tau ma lapataʻiga vave. I le malamalama i tala o le tau, e mafai ai e faifaʻatoʻaga ona fuafua poʻo afea e toto ai meaʻai a manu, poʻo afea e fausia ai ni mea e teu ai meaʻai, poʻo afea e toe faʻaleleia ai fale teu manu e sauniuni ai mo timuga mamafa.
7. Le Matafaioi a Tekonolosi ma le Galulue Faatasi
E mafai e tekinolosi faigofie ma faatekinolosi numera ona lagolagoina le fetuutuuna'i. O fua fa'atatau o le vevela ma le hygrometer mo fale o manu, masini e iloa ai le vai, polokalama e fa'amaumau ai le gaosiga, ma vaega feso'ota'iga a faifa'ato'aga mo le fa'asoa atu o fa'amatalaga o fa'ama'i ma tau e mafai ona fa'aleleia atili ai le tali atu i suiga. O le galulue fa'atasi ma tagata fa'alautele, auaunaga fa'ato'aga, iunivesite, ma fa'alapotopotoga fa'apisinisi o le a fa'avavevaveina ai le maua o a'oa'oga, fatu sili ona lelei, ma mea fou e fafaga ai manu.
I le tulaga o le alalafaga, o le puleaina o eria e fafagaina ai manu e faʻasoa, fausiaina o vaituloto faʻatasi, poʻo faletupe fafaga a nuʻu e mafai ona faʻateleina ai le gafatia o itulagi, aemaise lava mo faifaatoʻaga lafumanu laiti e faʻatapulaʻaina punaoa.
Fa'ato'a
O le vaitaimi o suiga o le tau e manaʻomia ai ni faʻatoʻaga lafumanu e sili atu ona teteʻe, lelei, ma fetuutuunai. O fuafuaga lelei mo le fetuʻunaʻi e aofia ai le faʻamalosia o le puleaina o meaʻai ma le vai, faʻaleleia atili o le mamanu o fale manu e faʻaitiitia ai le atuatuvale i le vevela, filifilia o ituaiga manu e teteʻe i le tau, faʻaleleia atili o le soifua maloloina ma le puipuiga o meaola, ma le faʻatulagaina o le pulega o pisinisi e pulea ai tulaga lamatia. O le fetuʻunaʻi e le o se faiga vave, ae o se faiga faifai malie e mafai ona amata i ni gaioiga faigofie: fatuina o meaʻai e teu ai, faʻaleleia atili le ea o le fale manu, ma le faʻamaumauina o faʻamatalaga tau soifua maloloina o lafumanu.
Faatasi ai ma le fuafuaina lelei ma le galulue faatasi i le va o vaega eseese, o le faatoaga lafumanu e le gata ina mafai ona sao mai suiga o le tau ae ia atiina ae foi i se vaega e sili atu ona gafataulimaina ua sauni e feagai ma luitau o le lumanai.