Fuafuaga fa'amiliteli a Napoleon Bonaparte

Fuafuaga Fa'amiliteli a Napoleon Bonaparte

O Napoleon Bonaparte o se tasi o tagata sili ona lauiloa i le talafaasolopito o ona po nei. E le gata ina lauiloa o ia i lona naunautaiga e fausia se malo ae faapea foi i lona tomai e suia ai le auala na tau ai taua i Europa. O ana togafiti ma metotia faatino na avea ai le Vaegaau Farani o le amataga o le seneturi lona 19 ma se 'autau e sili ona aoga, vave, ma fetuutuunai. O le manuia o Napoleone e le na o se taunuuga o le laki po o le tele o numera, ae o se tuufaatasiga o le faatulagaga, fuafuaga, suʻesuʻega, taitaiga, ma le mafai ona faitau le laufanua ma le mafaufau o le fili. O lenei tusiga e suʻesuʻeina ai togafiti faamiliteli a Napoleone i se auala e sili atu ona faatulagaina, mai mataupu faavae lautele e oo atu i lo latou faaaogaina i taua.

1. Saosaoa ma le Fa'agaoioiga: "Gaoioi Vave atu nai lo le Fili"

O se tasi o uiga iloga o togafiti a Napoleone o lona faamamafa lea i le saoasaoa. Na ia iloa i le taua, o le itu e mafai ona vave taulai atu i vaega taua o le a i ai se tulaga lelei tele. Sa faalagolago Napoleone i le vave o gaioiga a 'autau i luga o le laueleele faatasi ai ma se savaliga e matua pulea lelei. E masani ona ia faamalosia ana 'autau e faia ni savaliga uumi i se taimi puupuu, a'o faatumauina pea le faatulagaina ma le agaga.

O lenei manatu na mafai ai e Napoleone ona osofaʻia ona fili aʻo leʻi maua se taimi e faʻamalosia ai a latou 'autau pe saunia se puipuiga malosi. O le saoasaoa na ofoina atu ai foʻi se tulaga lelei faʻataʻatitia: e mafai ona ia filifilia poʻo afea ma o fea e faia ai taua, ma faʻamalosia ai ona fili e tali atu nai lo le fuafua saoloto.

2. Faiga a le Vaegaʻau: Fetuutuunaʻi i se Fua Tele

Na fa'aleleia atili e Napoleone le fa'aaogaina o le "corps" (corps d'armée), o se vaega tele e aofia ai fitafita savavali, fitafita ti'eti'e solofanua, fana, ma le lagolago fa'apitoa i lalo o le ta'ita'iga e tasi. E mafai e vaega ta'itasi ona tau na'o i latou lava mo ni vaitaimi, ae mafai fo'i ona vave fa'apotopoto pe a mana'omia se taua tele.

O le lelei o lenei faiga o lona fetuutuunai. E mafai e Napoleone ona faasalalau lana 'autau i se eria lautele e saili ai mea'ai, fa'amautu auala, pe fa'ato'ilalo le fili, ona fa'afuase'i lea ona tu'ufa'atasia i latou mo se osofa'iga mautinoa. E ese lenei mea mai le mamanu tuai, lea e feoa'i ai 'autau i ni vaega tetele, gesegese, ma faigata ona fa'atautaia.

3. Taula’i le Malosi i Vaega Vaivai (Mataupu Faavae o le Taula’i)

Sa faʻatinoina e Napoleone le mataupu faavae o le "faʻapotopotoina o le malosi." E leʻi osofaʻia e ia i taimi uma le laina atoa o le fili, ae na te sailia le vaega e sili ona vaivai pe sili ona taua e osofaʻia. O le taimi lava e solia ai lena vaega, e mafai ona sosolo atu aafiaga i le vaega atoa o le fili, ma mafua ai le popole, se solomuli le mautonu, poʻo le faʻaumatia atoa.

O lenei auala e masani ona tuufaatasia ma le metotia o le "taofia" o le fili i le tasi itu i se numera faatapulaaina o 'autau, a'o faapotopoto le 'autau autu e osofa'i i se isi mea. I lenei auala, na fausia ai e Napoleone le pule i le lotoifale e ui lava e le'i sili atu i taimi uma lana 'autau atoa.

4. “Tulaga Tutotonu”: Faatoilaloina o Fili i le Taimi

I ni nai taua, na feagai ai Napoleone ma ni aufaatasiga a ni atunuu eseese i le taimi e tasi. O se tasi o togafiti lauiloa na ia faaaogaina o le "tulaga tutotonu." Afai o loo i ai le fili i ni vaega se lua eseese, e taumafai Napoleone e tuu o ia lava i le va o i la’ua, ona osofaia lea o le tasi itu i le malosi tele a’o le’i fesoasoani le isi itu. O le taimi lava e teena ai le fili muamua, ona liliu lea e faasaga i le isi vaega.

O lenei togafiti sa manaʻomia ai le suʻesuʻeina ma le faʻaeteete, taimi saʻo, ma le vave gaoioi. Afai e tuai Napoleone, e ono maileia o ia i luma o ʻautau e lua i le taimi e tasi. Peitaʻi, afai e manuia, e mafai ona ia "faʻaitiitia" malie le malosi o le ʻau faʻatasi.

5. Faaaogāina o Fana: Osofaʻiga e Faʻaleagaina ai le Faʻatulagaga

Artileri pada era Napoleon berkembang menjadi alat penentu. Napoleon sendiri pernah menjadi perwira artileri, dan pemahamannya tentang senjata ini sangat mendalam. Ia menggunakan artileri bukan sekadar untuk tembakan jarak jauh, melainkan sebagai alat untuk merobek garis musuh sebelum infanteri menyerbu.

O se tasi o faiga masani e masani ona fesootaʻi ma le faiga a Napoleone o le faʻapotopotoina lea o fana i totonu o se "pa malosi" e faʻaoso ai fana malolosi i se vaega o le fili. O le taimi lava e faʻalavelaveina ai le faʻatulagaga a le fili, ona faʻatonuina lea o isi 'autau e osofaʻi. I se isi faaupuga, o fana sa faʻaaogaina e fai ma auala e iloa ai le ala, ae le o se fesoasoani.

6. 'Autau Tietie Solofanua: Tuliloaina, Fa'aumatia, ma Fa'aumatia

Sa i ai se matafaioi taua tele a le 'au ti'eti'e solofanua i le ta'ita'iga a Napoleone, aemaise lava i le su'esu'eina, tuliloaina, ma le fa'aaogaina o manumalo. Ina ua amata ona solomuli le fili, sa fa'atulaga loa le 'au ti'eti'e solofanua e tuliloa ma taofia le fili mai le toe fa'apotopotoina. O le auala lea na liua ai e Napoleone se manumalo fa'ata'atitia i se manumalo fa'ata'atitia: e le na'o le manumalo i luga o le eleele, ae ia mautinoa fo'i e le mafai e le fili ona fa'aauau le tete'e.

Sa faʻaaogaina foʻi ʻautau tiʻetiʻe solofanua e osofaʻi ai itu, motusia laina o fesootaʻiga, pe faʻalavelave i fana a le fili. Peitaʻi, sa malamalama Napoleon i tulaga lamatia: o le osofaʻiga a le ʻautau tiʻetiʻe solofanua e aunoa ma le lagolago a fitafita savavali ma fana e mafai ona faʻaumatia i fana faifai pea.

7. Fa'asesē ma Fa'amatalaga: Fa'asesēina o le Fili, Puleaina o le Fanua

Sa matuā tāua tele iā Napoleone faʻamatalaga. Sa ia faʻalagolago i sikauti, lipoti faʻalotoifale, ma se fesoʻotaʻiga vave e ala i avefeʻau. Faatasi ai ma faʻamatalaga sili atu, e mafai ona ia faitauina faʻamoemoega o lona fili ma faia ni faʻaiuga vave. O nei faʻaiuga vave na avea ma faʻailoga o lana faiga faʻatonu.

E le gata i lea, sa masani ona faʻaaogaina e Napoleone le pepelo: faʻatupuina le manatu o le fili o loʻo vaivai o ia i se tasi vaega, pe tuʻuina atu le lagona o loʻo solomuli, aʻo sauniuni moni e taulaʻi atu mo le osofaʻiga autu. O lenei ituaiga pepelo sa aoga tele ona o le lauiloa o Napoleone i le faʻapopoleina o fili ma le faʻaeteete tele.

8. Faaaogaina o le Fanua ma le Mafaufau o le Taua

Sa lauiloa Napoleone i lona tomai e filifili ai malae taua e sili ona lelei. Sa ia malamalama i le taua o mauga, vaitafe, auala vaapiapi, ma nofoaga e taofia ai le gaioiga a le fili. I nisi tulaga, sa ia faatagaina ma le loto i ai le fili e osofaia se tulaga e foliga mai e vaivai, ona ia oso lea i le mailei i se osofaiga faasaga mai le itu po o le tua.

E le gata i le malae taua, sa faʻaaogaina foʻi e Napoleone le mafaufau. Sa masani ona ia faʻatupuina le mautinoa i ana 'autau e ala i lauga ma faʻailoga o le manumalo. Sa ia manatu o le agaga o le 'autau e taua e pei o le aofaʻi ma auupega. Sa ia manaʻo ia talitonu fitafita latou te "mautinoa lava latou te manumalo," ma mafai ai ona latou onosaia le mamafa tele.

9. Vaivaiga ma Tapulaʻa o Fuafuaga a Napoleone

E ui i lona atamai, ae e leʻi manuia i taimi uma togafiti a Napoleone. Na faʻaalia ona vaivaiga autū ina ua feagai ma mamao, tau leaga, ma luʻitau tetele i mea tau femalagaiga—e pei o le osofaʻiga a Rusia i le 1812. Na faigata le saoasaoa ma le gaoioi ina ua le lava meaʻai a ʻautau, feoti solofanua, ma faʻalavelave laina sapalai.

E le gata i lea, sa aʻoaʻoina ma fetuutuunaʻi fili o Napoleone. O nisi o taʻitaʻiʻau o le ʻau faipulega na amata ona ʻalofia taua tetele na manaʻo i ai Napoleone, ma filifili ai mo se fuafuaga e faʻavaivaia ai le malosi o Falani e ala i se taua umi. O lenei aafiaga na faʻaalia ai e oʻo lava i togafiti sili ona aoga e faʻalagolago i le tulaga, punaoa, ma le mafai e le fili ona fetuutuunaʻi.

I'uga

O togafiti faamiliteli a Napoleon Bonaparte na faatulaga ai ni tulaga fou mo taua: o le gaoioi, fetuutuunai i le faiga o le vaegaau, faapotopotoina o malosiaga i vaega taua taua, faaaogaina malosi o fana, ma le faaaogaina o le manumalo e ala i le au tiʻetiʻe solofanua. Na ia tuufaatasia le saoasaoa faaletino ma le mafaufau vave—faia o faaiuga a o lei sauni le fili. Peitai, i le iuga, o togafiti a Napoleone sa i ai ona tapulaa, aemaise lava pe a feagai ma le paʻu o le faatulagaga ma se fili e mafai ona fetuutuunai. Ae ui i lea, o lona talatuu faamiliteli o loo avea pea ma mataupu o suesuega i aoga faamiliteli i aso nei, e faaalia ai le taua o le gaoioi, faamatalaga, ma le felagolagomai i le fuafuaina o le iuga o le taua.

Afai e te manaʻo ai, e mafai ona ou faʻaopoopoina ni faʻataʻitaʻiga o le faʻaogaina o nei togafiti i taua faʻapitoa e pei o Austerlitz, Jena-Auerstedt, poʻo Wagram e faʻaʻoaʻoina atili ai le tusiga i faʻataʻitaʻiga faʻasolopito.

Taofi faamatalaga