Kudzora Tembiricha yeMuviri neHypothalamus
Kupisa kwemuviri wemunhu chinhu chakakosha pakurapa, chinobatsira kuchengetedza kuenzana kwemetabolism uye hutano hwese. Chimwe chinhu chakakosha muhurongwa hwekudzora tembiricha yemuviri ihypothalamus, chikamu cheuropi chinobatanidzwa mumabasa akasiyana-siyana ehomeostatic, kusanganisira kudzora tembiricha yemuviri. Chinyorwa chino chichaongorora mashandiro anoita hypothalamus mukutonga tembiricha yemuviri wemunhu, ichifukidza maumbirwo ayo nebasa rayo, nzira dzekudzora tembiricha, uye zvazvinoreva pakurapa uye pakiriniki.
Anatomy uye Basa reHypothalamus
Hypothalamus inzvimbo diki muuropi ine manuclei akati wandei (mapoka emasero etsinga) anodzora mabasa akasiyana-siyana ehomeostatic. Iri muchikamu chezasi che diencephalon, pamusoro pe pituitary gland, uye ine hukama hwakananga kune zvimwe zvivako zvakakosha muuropi uye system yetsinga yepakati.
Basa rehypothalamus harisi kungodzora tembiricha yemuviri, kusanganisira kuenzana kwemvura, nzara nekuguta, kurara, manzwiro, uye kuburitswa kwemahormone kuburikidza negland repituitary. Hypothalamus inoshanda nekugamuchira zvinopihwa kubva kumasensa akasiyana-siyana uye yozobatanidza ruzivo urwu kuti itonge mhinduro dzakakodzera.
Maitiro Ekugadzirisa Kupisa Kwemuviri
Masensa Emukati Nekunze
Hypothalamus inowana ruzivo nezvekupisa kwemuviri kuburikidza nemhando mbiri huru dzemasensa: peripheral thermoreceptors uye central thermoreceptors. Peripheral thermoreceptors, dziri muganda uye pasi peganda, dzinoona shanduko mukupisa kwekunze kwenharaunda. Central thermoreceptors, dziri mu hypothalamus pachayo pamwe chete nedzimwe nzvimbo dzeuropi nenhengo dzemukati, dzinoona kupisa kwemuviri.
Nzvimbo yePreoptic nedzimwe nzvimbo dzeHypothalamic
Nzvimbo ye hypothalamus inonzi preoptic zone ndiyo inonyanya kukosha pakudzora tembiricha yemuviri. Nzvimbo iyi, kuburikidza nema thermal receptors anonzwa zvakanyanya, inotarisa tembiricha yeropa rinopfuura nepairi uye inoona kana zvichidikanwa kugadzirisa tembiricha yemuviri kuti idzorere panzvimbo yayo yakatarwa.
Maitiro Ekuita
Kana hypothalamus ikaona musiyano uripo pakati petembiricha yekuisa pfungwa pachinhu chimwe chete netembiricha yakaonekwa, inotanga nzira dzakasiyana-siyana dzekugadzirisa tembiricha yemuviri. Nzira idzi dzinosanganisira:
1. Kupisa kweropa nekudzikisa tsinga dzeropa: Hypothalamus inodzora dhayamita yetsinga dzeropa kuburikidza nehurongwa hwetsinga hwemuviri. Kana tembiricha yemuviri yakwira, hypothalamus inokonzera kuwedzera kwetsinga dzeropa muganda kuti dziwedzere kurasikirwa nekupisa. Kusiyana neizvi, kana tembiricha ichitonhora, hypothalamus inokonzera kudzikisa kwetsinga dzeropa kuti dzideredze kurasikirwa nekupisa.
2. Ziya: Hypothalamus inokonzerawo kuti magland eziya abudise ziya kana tembiricha yemuviri yakwira. Kubuda kweziya kubva pamusoro peganda kunobatsira kudzikisa tembiricha yemuviri.
3. Kudedera (Kudedera): Kuti kuwedzere tembiricha yemuviri mumamiriro ekunze anotonhora, hypothalamus inomutsa mashandiro ekudedera kwetsandanyama senzira yekuburitsa kupisa kuburikidza nekushanda kwetsandanyama.
4. Kuchinja Kwemaitiro: Mumhuka dzakawanda, kusanganisira vanhu, hypothalamus inokanganisawo maitiro akagadzirirwa kuchengetedza tembiricha yemuviri. Izvi zvinosanganisira kutsvaga nzvimbo dzinodziya kana dzinotonhorera, kupfeka mbatya dzekuwedzera, kana kuderedza kurovedza muviri kuderedza kugadzirwa kwekupisa kwemukati.
Kudzora Mahormone
Kuwedzera pakushanda kwakananga, hypothalamus inodzorawo tembiricha yemuviri kuburikidza nekuburitswa kwemahormone. Semuenzaniso, hormone yethyroid, inogadzirwa negland yethyroid, iyo inotangira muhypothalamus, inogona kukanganisa metabolism yekutanga uye kugadzirwa kwekupisa kwemuviri.
Zvinokonzera Kurwara
Fivha (Pyrexia)
Fivha chirwere chinokwira tembiricha yemuviri nekuda kwekuchinja kwemaitiro emuviri. Chirwere ichi chinowanzova mhinduro kuhutachiona, kuzvimba, kana zvimwe zvirwere. Zvinhu zvinokonzerwa ne pyrogen zvinogadzirwa nehutachiona kana masero ekudzivirira muviri zvinogona kukanganisa hypothalamus kuti ikwidze nzvimbo yemuviri, iyo inozotsanangurwa sekupisa kwemuviri kwakakwira (fivha). Iyi ndiyo mhinduro yekudzivirira yemuviri kurwisa hutachiona nekugadzira nharaunda isina kunaka kune hutachiona.
Kupisa zvakanyanya uye Kupisa kwakanyanya
Kupisa kwakanyanya kunoitika kana nzira dzemuviri dzinodzora tembiricha dzikatadza kushanda uye muviri ukanyanya kupisa, semuenzaniso nekuda kwekudziya zvakanyanya kana kutadza kudikitira. Kupisa kwakanyanya kunoitika kana muviri ukarasikirwa nekupisa nekukurumidza kupfuura kwaungaite, izvo zvinogona kukonzera kuti tembiricha yemuviri iderere kusvika padanho rine njodzi. Mamiriro ese ari maviri anoda rubatsiro rwechiremba nekukurumidza sezvo anogona kuisa hupenyu panjodzi.
Matambudziko eHypothalamus
Zvirwere zvakasiyana-siyana uye kukuvara zvinogona kukanganisa mashandiro emuviri, zvakaita sekukuvadzwa kweuropi, bundu riri mudumbu, uye zvimwe zvirwere zvinoderedza mashandiro etsinga. Kusashanda zvakanaka kwemuviri kunogona kukonzera kusaenzana kwekushisa kwemuviri, pamwe nezvimwe zvinetso zvakaita sekusashanda zvakanaka kwehomoni, kusagadzikana kwekurara, uye matambudziko ekudya.
Penutup
Hypothalamus inoita basa guru mukudzora tembiricha yemuviri kuburikidza nenzira dzakaoma uye dzakarongeka zvikuru. Kunzwisisa kwakadzama mashandiro anoita hypothalamus mu homeostasis yetembiricha yemuviri hakungokoshi chete kusainzi yekutanga asiwo kune zvakunoreva pakurapa. Kutsvagurudza kwakawanda pamusoro pekushanda kwe hypothalamus uye kudyidzana kwayo nedzimwe nzira dzemuviri kunodiwa kuti pave nemaitiro ekurapa anoshanda zvakanyanya ekugadzirisa matambudziko ane chekuita nekudzora tembiricha yemuviri.
Saka, hypothalamus haisi chikamu chidiki cheuropi chete, asi inzvimbo yekudzora ine simba guru pamabasa edu ezuva nezuva emuviri uye hutano hwese.
