Fautuaga mo le Vaisu i le Ava Malosi ma Fualaau Faasaina: O se Taiala Loloto i le Toe Faaleleia ma le Soifua Manuia
O le vaisu i le ava malosi ma fualaau faasaina o ni faafitauli matuia e aafia ai le faitau miliona o tagata i le lalolagi atoa. O le aafiaga e le gata ina lagonaina e le tagata ua aafia ae faapea foi i o latou aiga, uo, ma le lautele o le atunuu. O se tasi o auala taua e foia ai nei vaisu o le faia lea o fautuaga. O lenei tusiga e faamoemoe e tuuina atu ni taiala loloto i fautuaga e uiga i le vaisu i le ava malosi ma fualaau faasaina, ma le faamoemoe e fesoasoani i tagata o loo tauivi ma le vaisu ma lagolagoina i latou i le ausiaina o le toe faaleleia ma le soifua manuia.
Malamalama i le Ava Malosi ma le Vaisu Fualaau Faasaina
O le vaisu o se tulaga lea e leiloa ai e se tagata le pulea o lana faʻaaogaina o se vailaʻau faapitoa, e ui lava ina ia iloa ona aʻafiaga leaga. E mafai e le ava malosi ma isi fualaau faasaina ona faʻalavelaveina le galuega a le faiʻai, ma mafua ai ona matua faalagolago i le tino ma le mafaufau. O mea tau tupuaga, siosiomaga, ma mafaufauga faʻaagafesootai e mafai ona i ai se sao i le atinaʻeina o le vaisu.
O le ava malosi o se mea e fa'avaivai ai le mafaufau e mafai ona suia ai lagona ma amioga a se tagata, ae o fualaau faasaina e aofia ai le tele o mea eseese, e aofia ai opiates, stimulants, hallucinogens, ma isi. O le aafia i le faaaogaina o le ava malosi ma fualaau faasaina e masani ona amata o se suesuega po o se faatosinaga faaagafesootai a o lei oo ina avea ma masaniga ma iu ai ina avea ma vaisu.
Faailoga ma Aafiaga o le Vaisu
E taua le iloa vave o faailoga ma āuga o le vaisu mo se fesoasoani lelei. O faailoga masani o le vaisu e aofia ai:
– Le manaʻomia ona faʻateleina le inumaga ina ia ausia ai le aafiaga lava e tasi (faʻapalepale).
– Fa'ailoga o le taofi o le inuina o le ava malosi po'o fualaau fa'asaina.
– Faigata ona taofi pe faʻaitiitia le faʻaaogaina.
– Leiloa o le fiafia i gaoioiga sa fiafia i ai muamua.
– Suiga o amioga, e pei o le itaitagofie, vavae ese mai le va fealoai, ma amioga solitulafono.
– Fa'aitiitia o le faatinoga i le a'oga po'o le galuega.
Auala Fautuaina mo le Faʻafitauli o le Vaisu
O le fautuaga o se vaega taua tele i le toe faʻaleleia mai le vaisu. O metotia faʻafaufautua e faʻaaogaina e mafai ona fesuisuiaʻi e fuafua i le tagata lava ia , le ituaiga o vaisu, ma isi mea. O nisi nei o auala faʻafautua e masani ona faʻaaogaina :
1. Togafitiga Fa'alemafaufau ma Amioga (CBT)
O le CBT o se tasi lea o metotia e sili ona faʻaaogaina i le tele o suʻesuʻega i le fautuaga Vaisu. O lenei togafitiga e fesoasoani i tagata taʻitoʻatasi e iloa ma suia mamanu o mafaufauga ma amioga e fesoasoani i lo latou vaisu. I le CBT, e galulue faʻatasi faufautua ma tagata o tausia e:
– Fa'ailoa mai tulaga e mafua ai ona e fa'aaogā le 'ava malosi po'o fualaau fa'asaina.
– Atiae ni tomai e taulima ai nei mea e fa'aosofia ai le atuatuvale e aunoa ma le fa'aaogaina o ni vaila'au fa'asaina.
– Suia o mafaufauga le lelei e ono mafua ai le faʻaaogaina o fualaau faʻasaina.
2. Togafitiga Fa'amalosi'au (Fa'atalanoaga Fa'amalosi'au, MI)
O le MI o se auala e taulaʻi i le tagata faʻatau e faʻamoemoe e faʻateleina le uunaʻiga i totonu o le tagata e sui. O lenei metotia e aofia ai talanoaga e suʻesuʻe ai le le mautonu o le tagata e uiga i suiga ma faʻamalosiau ia i latou e faʻailoa mai mafuaʻaga patino mo le tuʻua o le faʻaaogaina o le ava malosi poʻo fualaau faʻasaina. O nisi o metotia autu i le MI e aofia ai:
– Faaali atu le agaalofa e ala i le mafaufau loloto.
– Ia tausisia se uiga e lē faamasinosino.
– Fesoasoani i tagata taʻitoʻatasi e faʻamatala ma suʻesuʻe a latou sini ma tulaga taua o le olaga.
3. Togafitiga Faaleaiga
E masani ona i ai le sao taua o aiga i le toe faaleleia mai le vaisu. O le togafitiga faaleaiga e aofia ai tagata uma o le aiga i le faagasologa o le fautuaga. O ana sini ia:
– Faaleleia fesootaiga ma malamalama i malosiaga o fegalegaleaiga faaleaiga e ono mafua ai le vaisu.
– Tuuina atu le lagolago faalelagona i tagata o le aiga ua aafia.
– Atiae ni fuafuaga e lagolago ai le toe faaleleia o le tagata lava ia i totonu o le siosiomaga faaleaiga.
4. Vaega Lagolago
O vaega lagolago, e pei o le Alcoholics Anonymous (AA) ma le Narcotics Anonymous (NA), e maua ai se siosiomaga saogalemu ma lagolago mo tagata taʻitoʻatasi o loʻo toe malosi. O tagata o le vaega lagolago e fefaʻasoaaʻi o latou aafiaga, ofoina atu le lagolago faʻalagona, ma avea ma faʻataʻitaʻiga lelei.
Luʻitau i le Faʻagasologa o Fautuaga
E seasea lava ona faigofie le faagasologa o le toe malosi mai le vaisu. O nisi o luitau masani e ono tulaʻi mai e aofia ai:
– Toe foʻi i le faʻafitauli: O le toe foʻi i le faʻafitauli o se vaega o le faagasologa o le toe faʻaleleia mo le toʻatele o tagata. O le ki o le iloa lea o le toe foʻi i le faʻafitauli. o se vaega o malaga, ae lē o se toilalo.
– Fa'ailogaina: O le fa'ailogaina fa'aagafesootai ma le māsiasi e mafai ona avea ma pa puipui matuia i tagata ta'ito'atasi o lo'o sailia se fesoasoani. E taua le fausiaina o se siosiomaga e le fa'ailoga tagata ma e lagolagoina.
– Fa'afitauli o le Soifua Maloloina o le Mafaufau e Tula'i Faatasi: O le to'atele o tagata e iai le vaisu e feagai fo'i ma fa'afitauli o le soifua maloloina o le mafaufau e pei o le atuatuvale po'o le popole. E tatau i le fautuaga ona fo'ia nei fa'afitauli i le taimi e tasi.
Laasaga e Lagolago ai le Toe Faaleleia
O le faagasologa o le toe faaleleia e manaʻomia ai se tautinoga umi ma e masani ona aofia ai ni laasaga se tele. O nisi nei o laasaga e lagolago ai le toe faaleleia:
1. Fa'ailoa ma le Taliaina
O le laasaga muamua i le toe faaleleia o le iloaina lea o le i ai o se faafitauli o le vaisu ma le taliaina o le manaomia o se fesoasoani faapolofesa. E mafai ona avea lenei ma laasaga e sili ona faigata, ae o le laasaga foi e sili ona taua.
2. Sailia o Fesoasoani Fa'apolofesa
O le sailia o se fesoasoani mai se faufautua ua laiseneina poʻo se tagata tomai faapitoa i mea ua aafia i vaisu o se laasaga taua. E mafai e nei tagata tomai faapitoa ona tuuina atu se suʻesuʻega, fatuina se fuafuaga talafeagai mo le toe faaleleia, ma tuuina atu le lagolago faifai pea.
3. Mulimuli i se Polokalama Toe Faaleleia
E masani ona manaʻomia polokalame toe faʻaleleia i falemaʻi poʻo falemaʻi e tuʻuina atu ai le fausaga ma le lagolago malosi i le amataga o le toe faʻaleleia. O nei polokalame e masani ona aofia ai togafitiga, fautuaga, ma aʻoaʻoga.
4. Lagolago faifai pea
O le toe fa'aleleia mo se taimi umi e mana'omia ai le lagolago faifai pea e ala i fautuaga, vaega lagolago, ma le auai i gaoioiga lelei ma maloloina. O le atiina ae o se feso'ota'iga lagolago malosi fa'aagafesootai e taua tele.
5. Fa'aleleia Atili o le Soifua Manuia Lautele
O le toe fa'aleleia e lē gata i le tu'ua o le 'ava malosi po'o fualaau fa'asaina, ae fa'apea fo'i i le fa'aleleia atili o lou tulaga lelei lautele o le olaga. E mafai ona aofia ai le fa'aleleia atili o le soifua maloloina fa'aletino, mafutaga, galuega, ma le atina'eina o le tagata lava ia.
I'uga
O le vaisu i le ava malosi ma fualaau faasaina o ni mataupu faigata e manaʻomia ai se auala atoatoa ma faifai pea. E taua tele le fesoasoani i tagata taʻitoʻatasi ina ia malamalama ma faatoʻilalo a latou vaisu, faapea foi ma le fesoasoani ia i latou i la latou malaga agai i le toe faaleleia ma le faaleleia atili o le soifua manuia. E ui ina iai luitau, ae faatasi ai ma le lagolago saʻo ma le tautino atu e suia, e mafai lava ona toe faaleleia.
Mo i latou o loʻo tauivi ma le vaisu faapea ma aiga ma uo e lagolagoina i latou, o le malamalama i filifiliga faufautua ma le faagasologa o le toe faaleleia e mafai ona maua ai le faamoemoe ma le taitaiga e manaomia e ausia ai se olaga soifua maloloina ma fiafia.