Te Anthropology Mariko me te Ako i ngā Hapori Ipurangi
I ngā tekau tau tata nei, kua hurihia e ngā whanaketanga o te hangarau mōhiohio me te whakawhitiwhiti kōrero te huarahi e taunekeneke ai tātou me te kōrero ki a tātou anō. Ko tētahi pānga o tēnei huringa ko te putanga mai o ngā hapori ipurangi e tuku ana i ngā wāhi hei tiritiri, hei kōrero, me te hanga hononga pāpori, tae noa ki te ao mariko. He whai wāhitanga, he wero hoki tēnei mō te mara o te mātauranga tangata, inā koa te mārama ki te ao pāpori i roto i te horopaki matihiko. Ko te mātauranga tangata mariko he peka hou o te rangahau mātauranga tangata e arotahi ana ki te tūhura me te mārama ki ngā hapori ipurangi me te whakaata i ngā mahi pāpori, te ahurea, me te tuakiri.
Te Mātauranga Tangata: Mai i te Ao Tūturu ki te Ao Mariko
Ko te tikanga tuku iho, ko te mātauranga tangata te ako i ngā tāngata, i ngā ahurea, me ngā hapori i roto i ngā horopaki o te ao tūturu. Ka tūhuratia e ngā tohunga mātauranga tangata ngā āhuatanga maha o te oranga tangata, mai i ngā kawa me ngā whanaungatanga pāpori ki ngā pūnaha whakapono. He maha ā rātou mahi mara e hiahia ana ki te taunekeneke tika ki ā rātou kaupapa. Heoi, i te taenga mai o te ipurangi me ngā whatunga pāpori ipurangi, kua tīmata te huri o te ariā o te "mara" i roto i te mātauranga tangata.
Mā te mātauranga tangata mariko ka taea e ngā kairangahau te tūhura i ngā hapori ipurangi hei mara hou. I roto i tēnei horopaki, ka whakamahia e ngā tohunga mātauranga tangata ngā momo tikanga rangahau, pērā i te mātauranga tangata mariko, hei tirotiro, hei taunekeneke, hei mārama hoki ki ngā āhuatanga o roto i ngā hapori matihiko.
Tikanga i roto i te Anthropology Mariko
Ko ngā tikanga i roto i te mātauranga tangata mariko ka urutau i ngā tikanga rerekē o nāianei mai i te mātauranga tangata tuku iho, engari ka urutau ki te horopaki matihiko. Ko ētahi o ngā tikanga matua e whakamahia ana ko:
1. Te Iwi Māori Mariko: Ko te iwi Māori mariko he tikanga rangahau e āhei ai ngā tohunga tātai tangata ki te tirotiro i ngā hapori ipurangi. I roto i te mahi, ka taea e ngā kairangahau te whai wāhi atu ki ngā kōrerorero i roto i te huihuinga, te ako i ngā kōrero kua purangatia, tae atu ki te uiui i ngā mema o te hapori mā te kōrerorero, mā te waea ataata rānei.
2. Netnography: Ko te Netnography, te Ethnography rānei o te Ipurangi, he huarahi anō e aro ana ki te ako i ngā whanonga, ngā taunekeneke, me te ahurea i hangaia i roto i te ao matihiko. He maha ngā wā ka whakamahia e tēnei tikanga te tātari ihirangi hei mārama ki te hanganga me te whiwhinga o ngā karere me ngā kōrero i roto i ngā hapori ipurangi.
3. Tātari Whatunga Hapori: Ka whakamahia te tātari whatunga hapori hei mahere me te mārama ki ngā whanaungatanga i waenga i ngā mema o tētahi hapori ipurangi. Ka taea e tēnei tikanga te āwhina i ngā kairangahau ki te kite i te hanganga hapori , te tautuhi i ngā tino tangata, me ngā tauira taunekeneke i roto i te whatunga.
4. Uiuitanga Ipurangi: Kei roto i tēnei tikanga ngā uiuinga e whakahaerehia ana mā roto i ngā huihuinga ipurangi, ngā papa kōrerorero, ngā waea ataata rānei. Ka taea e ēnei uiuinga te whakarato i ngā māramatanga hohonu ake ki ngā wheako me ngā tirohanga a ngā mema takitahi o te hapori.
Akoranga Take: Hapori Kaitākaro Ipurangi
Ko tētahi hapori ipurangi e akohia pinepinetia ana i roto i te mātauranga tangata mariko ko te hapori petipeti. He tauira whai kiko ngā hapori petipeti ipurangi mō te hanganga o te tuakiri me te ahurea i roto i ngā horopaki matihiko. He tikanga, he kawa, me ngā taumata pāpori motuhake ā ēnei hapori.
He maha ngā hapori petipeti kua whakatūria huri noa i ngā kēmu motuhake, pērā i te "World of Warcraft" me te "League of Legends". He maha ngā wā ka whakamahia e ngā kaitākaro ngā ingoa huna, ka hangaia hoki ngā tuakiri ipurangi e rerekē ana i ētahi wā i ō rātou tuakiri o te ao tūturu. Kua waiho tēnei hei wāhi whakamīharo mō ngā tohunga tātai tangata mariko ki te mārama ki te ariā o te tuakiri mamati.
E whakaatu ana hoki ngā rangahau mō ngā hapori petipeti ipurangi i te tūhuratanga me te māramatanga o ētahi atu āhuatanga pēnei i te ira tangata, te iwi taketake, me te mana pāpori i roto i ngā wāhi matihiko. Hei tauira, he maha ngā rangahau kua whakaatu i te whanaketanga o ngā whanaketanga ira tangata i roto i ngā hapori petipeti, me ngā momo whakahāwea e pā ana ki ngā kaitākaro wahine.
Tuakiri me te Māngai i te Ao Tukutuku
Ko tētahi o ngā kaupapa matua o te mātauranga tangata mariko ko te āhua o te hanganga me te whakaaturanga o ngā tuakiri i te ao matihiko. He maha ngā āhuatanga o ngā tuakiri matihiko, ā, e āhei ai te tangata ki te tūhura me te whakapuaki i a rātou anō i ngā huarahi kāore e taea i ngā wā katoa i te ao tūturu.
Mā ngā pāpāho pāpori, ngā wānanga kōrero, me ngā papaaho petipeti ka taea e te tangata te hanga i ō rātou tuakiri matihiko. Tērā pea ka whiriwhiri ētahi ki te whakaatu i tētahi tuakiri e whakaata ana i ō rātou ake āhua tūturu, ko ētahi ia ka whiriwhiri ki te whakamātau i ngā tuakiri tino rerekē.
Kei roto i tēnei hanganga tuakiri matihiko ngā āhuatanga pēnei i ngā ingoa kaiwhakamahi, ngā avatar, me ngā ihirangi tiritiri. He maha ngā wā ka whakaatahia e ēnei kōwhiringa ngā āhuatanga nui o te tuakiri o te tangata, pēnei i te ira tangata, ngā hākinakina, me ngā whakapono.
Te Tūranga o ngā Kare ā-roto me te Hapori
Ehara i te mea he wāhi whakawhitiwhiti kōrero noa iho ngā hapori ipurangi, engari he wāhi hoki mō te whakawhitiwhiti kare ā-roto. I roto i ngā rangahau mō ngā hapori ipurangi, he maha ngā wā ka puta ngā kare ā-roto i roto i te ahua o te tautoko, te kotahitanga, me ētahi atu hononga kare ā-roto.
Hei tauira, i roto i ngā hapori tautoko ipurangi, ka whakawhitiwhiti ngā mema i ngā wheako me te tautoko i ngā kare ā-roto tetahi ki tetahi. Ka taea e ēnei hapori te whakarato i te hononga hohonu me te hononga, ahakoa kāore pea ngā mema e tūtaki kanohi ki te kanohi.
Ngā Wero i roto i te Anthropology Mariko
Ahakoa ngā whai wāhitanga maha, he maha ngā wero kei mua i te ao mātauranga tangata mariko. Ko tētahi wero nui ko ngā take matatika, inā koa ko ngā mea e pā ana ki te tūmataitinga me te whakaaetanga. Ko te kohikohi raraunga i roto i ngā hapori ipurangi he maha ngā wā ka uru ki te tirotiro i ngā whakawhitiwhitinga tūmataiti, ā-haurua rānei, nō reira me tupato ngā kairangahau kia whakautehia ngā mana tūmataiti o ngā tāngata takitahi me ngā rōpū.
Hei tāpiritanga, he wero anō hoki te pono o ngā raraunga. Ka taea te whakamahi i ngā ingoa huna, te whakamahi rānei i ngā ingoa huna i roto i te whakawhitiwhiti kōrero ipurangi, ā, i ētahi wā ka uaua ki ngā kairangahau te manatoko i te pono o ngā tuakiri o ngā mema o te hapori.
Whakamutunga
He mara e tere tipu haere ana te mātauranga tangata mariko, i te mea kei te whanake tonu te hangarau me te ipurangi. Mā roto i ngā tikanga rangahau maha pērā i te mātauranga tangata mariko, te netnography, me te tātari whatunga pāpori, ka taea e ngā tohunga mātauranga tangata te tūhura me te mārama ki ngā whanaketanga o ngā hapori ipurangi. Mā te ako i ngā hapori ipurangi ka āwhina i te tautuhi i te āhua o te hanganga o ngā tuakiri me ngā ahurea i roto i ngā horopaki matihiko, me te āhua o te whakamaoritanga o ngā kare ā-roto me ngā whanaungatanga pāpori i roto i ngā wāhi mariko.
Ahakoa ngā wero maha e pā ana ki tēnei mara, kei te kaha tonu te rangahau i tēnei mara ki te whakarato i ngā māramatanga hōhonu ki te oranga pāpori tangata i te ao matihiko . Nō reira, ehara i te mea ka whānui ake te mātauranga tangata mariko i ngā tirohanga whānui o te rangahau tangata engari ka āwhina hoki i a tātou ki te mārama ki te āhua o te hangarau e whakarerekē ana i te āhua o tō tātou noho, te taunekeneke, me te hanga i ō tātou tuakiri.
