Metotia o le photogrammetry i fa'amaumauga o mea anamua

Metotia o le Photogrammetry i Faʻamaumauga o Mea Tau i le Eleele

O le fa'amaumauga o se tasi lea o la'asaga sili ona taua i su'esu'ega o mea anamua. O mea uma e maua—mai mea laiti ma foliga o le stratigraphic i fale anamua—e tulaga ese ma e masani ona le toe faia pe a uma ona eliina. O le mea lea, e mana'omia e tagata su'esu'e mea anamua ni metotia fa'amaumauga sa'o, auiliili, ma tali atu. I tausaga talu ai nei, ua tula'i mai le photogrammetry o se metotia ta'imua mo le fa'amaumauina o nofoaga ma mea faitino o mea anamua. I le fa'aaogaina o ata na pu'eina mai itu eseese, e mafai e le photogrammetry ona maua ni fa'ata'ita'iga sa'o e tolu-dimensional (3D), fa'atasi ai ma foliga vaaia. O lenei tusiga o lo'o talanoaina ai manatu fa'avae, la'asaga o galuega, fa'amanuiaga, ma lu'itau o le photogrammetry i fa'amaumauga o mea anamua.

Malamalama i le Photogrammetry ma le Auala e Galue ai

O le Photogrammetry o le metotia lea o le fuaina ma le faʻataʻitaʻiina o mea faitino e faʻavae i luga o ata. O lona mataupu faavae autū o le toe fausiaina lea o foliga 3D mai se faasologa o ata 2D e fefiloi. E suʻe e le polokalama ni vaega tutusa i ata e tele (faʻatusatusaga o foliga), ona fuafua lea o tulaga o le meapueata ma le geometry o mea faitino e faʻaaoga ai le triangulation. O taunuuga e mafai ona avea ma ao mafiafia (o se faʻaputuga o vaega mafiafia), meshes (fogafale polygonal), ma faʻafanua o foliga (vaega o foliga).

I se tulaga o suʻesuʻega faʻasolopito, o le photogrammetry o se auala e le faʻaleagaina ma e mafai ona faʻaaogaina i le fanua (nofoaga matala, fale, eliina) ma i le fale suʻesuʻe (mea taua, ponaivi, omea, tusitusiga). O le tuʻufaʻatasiga o faʻamatalaga vaaia ma faʻataʻitaʻiga e matua aoga lava mo le auʻiliʻiliga ma le lolomiina.

Aiseā e Tāua ai le Photogrammetry i le Suʻesuʻega o Mea Tau Eleele?

Ua lauiloa le photogrammetry ona e mafai ona faʻafetaui manaʻoga o faʻamaumauga o mea anamua, lea e manaʻomia ai le saʻo ma le lelei. O auala masani o le faʻamaumauga e pei o ata tusi i lima, fuaina e le lima, ma ata masani e tumau pea le taua, ae e iai foʻi o latou tapulaʻa: e tele le taimi e alu ai, faigata ona puʻeina ni foliga faigata, ma e masani ona le lava mo le auʻiliʻiliga auiliili o le vateatea.

Faatasi ai ma le photogrammetry, e mafai e tagata suʻesuʻe mea anamua ona:

1. Fa'amaumau vave tulaga o le nofoaga a'o le'i eliina loloto vaega o le eleele.
2. Faia se faʻataʻitaʻiga 3D e mafai ona faʻalauteleina, ina ia mafai ona toe fuafuaina mamao, eria ma voluma i soʻo se taimi.
3. Fausia ni faila tumau faatekinolosi, e aoga mo le faasaoina ma le toe suʻesuʻega.
4. Fa'ateleina le manino fa'asaienisi, aua e mafai ona fa'asoa fa'amaumauga mo le fa'amaoniga.

FAITAU  Faiga fa'amatalaga tau pulega mo su'esu'ega o mea anamua

Laasaga o le Fa'aogaina o le Photogrammetry i le Fanua

O le fa'atinoina o le photogrammetry i nofoaga o mea anamua e masani ona mulimuli i la'asaga nei.

1. Fuafuaga ma Sauniuniga
A'o le'i fana, e mana'omia e le 'au ona fuafua le fa'amoemoega: pe latou te mana'o e fa'amaumauina le eria o le eliina, o vaega patino (e pei o fola, puipui, tu'ugamau), po'o le laufanua o le nofoaga. O le fuafuaina e aofia ai le fuafuaina o le fua, le manino mana'omia, ma tulaga o le malamalama.

E taua fo'i le saunia o nofoaga e pulea ai, e pei o Nofoaga e Pulea ai le Eleele (GCPs) po'o fua fa'atatau. O GCPs e fuaina i se GPS fa'apitoa po'o se nofoaga atoa o le a fa'aleleia atili ai le sa'o o le fa'asinomaga o le geo o le fa'ata'ita'iga 3D.

2. Pu'eina o Ata (Mauaina o Fa'amatalaga)
O le lelei o le faʻataʻitaʻiga e faʻalagolago tele i le lelei o le ata. O nisi o mataupu faavae autū o le photogrammetry e aofia ai:

– Fetu'una'iga maualuga: pe tusa o le 70–80% i le va o ata.
– Itulau eseese e pu'eina ai le ata: ata mai luga ma le itu ina ia mafai ona pu'eina fa'amatalaga auiliili o le foliga.
– Taula'i ma le fa'aalia tutusa: 'alo'ese mai ata e le manino pe pogisa/susulu tele.
– Moli mautu: o ata ma'ai e mafai ona faigata ai ona toe fa'atulaga; o le pu'eina o ata i le malamalama tutusa e masani lava ona sili atu ona lelei.

I le fanua, e mafai ona feavea'i mea pu'eata, fa'apipi'i i luga o se tripod, pe fa'aaogaina fa'atasi ma ni drones mo ni vaega tetele. Mo fa'amaumauga o le eliina o le fogaeleele, e masani ona pu'eina ata nadir (fa'asaga sa'o mai luga).

3. Fa'agasologa i totonu o Polokalama Faakomepiuta
O le taimi lava e aoina ai ata, ona fa'agasolo lea o fa'amaumauga e fa'aaoga ai polokalama fa'akomepiuta mo le pueina o ata (e pei o le Agisoft Metashape, RealityCapture, po'o polokalama tatala e pei o le Meshroom). O la'asaga o le fa'agasologa e masani ona aofia ai:

– Fa'atulaga Ata: fuafua le tulaga o le meapueata ma fatuina se ao pupuu.
– Fausia se Ao Mālō: fausia ai se fa'aputuga o ni togitogi mālō.
– Fausia le Mesh: fausia le pito i luga o le faʻataʻitaʻiga.
– Fausia le Ata: fa'apipi'i se ata o se ata i luga o le fogāeleele.
– Scaling/Georeferencing: ulufale i le fua po'o fa'amaopoopoga o le GCP ina ia fetaui le fa'ata'ita'iga ma le tele moni.

E mafai ona auina atu i fafo iʻuga mulimuli i ni faatulagaga eseese (OBJ, FBX, LAS/PLY, GeoTIFF orthomosaic) mo nisi iloiloga.

FAITAU  Auala e su'e ai le amataga o meafaitino e fa'aaoga ai isotopes

4. Oloa Fa'amaumauga: Orthophotos, Fa'ata'ita'iga 3D, ma Fa'afanua
E maua mai i le Photogrammetry ni galuega taua tele, e aofia ai:

– Orthophoto/orthomosaic: o se ata o le vaaiga mai luga ua uma ona faasa'oina ona o le fa'api'opi'o o le vaaiga ma e mafai ona fa'aaogaina o se fa'afanua.
– Fa'ata'ita'iga 3D fa'apitoa: talafeagai mo le va'aia ma le au'ili'iliga o foliga.
– Fa'ata'ita'iga o le Si'itia Fa'atekinolosi (DEM): o se fa'ata'ita'iga o le si'itia e fesoasoani i su'esu'ega fa'a-micro-topographic i luga o se nofoaga.

E mafai ona tu'ufa'atasia lenei oloa ma le GIS mo su'esu'ega fa'ale-fanua, mo se fa'ata'ita'iga o le fa'afanua o le tufatufaina o sailiga po'o le malamalama i sootaga i le va o foliga.

Fa'ata'ita'iga o Ata mo Mea Taua ma Mea Maua Laiti

E ese mai nofoaga, e sili ona aoga le photogrammetry mo mea taulima laiti e pei o le omea, meafaigaluega maa, faatagata, po o tusitusiga. E masani ona pu'eina ata i se siosiomaga pulea lelei ma se talaaga e le afaina, malamalama faasalalau, ma se laulau e feliuliua'i e mautinoa ai tulimanu tutusa.

O lona tulaga lelei autū o le mafai lea ona pu'eina ni fa'amatalaga laiti, e pei o fa'ailoga o le ofuina, teuteuga, po'o māvaevae. E mafai fo'i ona fa'aogaina fa'ata'ita'iga 3D o meafaitino e:

– Toe fa'atulagaina fa'atekinolosi o vaega,
– Faia o ni kopi e ala i le lolomiina 3D,
– Fa'aaliga fa'apitoa i falemata'aga.

Aogā o le Photogrammetry pe a faatusatusa i isi metotia

E masani ona fa'atusatusa le Photogrammetry i le laser scanning (LiDAR/terrestrial laser scanning). E mafai uma e lua ona gaosia ni fa'ata'ita'iga 3D, ae e tele ni ona lelei o le photogrammetry:

– Tau e taugofie, aua e na'o se mea pu'eata ma se polokalama faakomepiuta e mana'omia.
– E sili atu ona moni le foliga vaaia, aua e faʻaaogaina ai ata.
– Fetuutuunai mo fua eseese, mai mea taua e oo atu i laufanua ma vaalele e leai ni pailate (drones).

Peita'i, e sili atu le lelei o le su'esu'ega laser i tulaga e le malamalama lelei ma e mafai ona sili atu ona mautu i luga o mea e le tele ni foliga. I le fa'atinoina, e tele galuega fa'atino i mea anamua e tu'ufa'atasia ai mea e lua.

Luʻitau ma Tapulaʻa

E ui ina matuā aogā tele le photogrammetry, ae o loo i ai ni luʻitau e manaʻomia ona faʻamoemoeina:

1. O mea e tutusa pe atagia mai ai foliga (e pei o maa fa'apupula, u'amea 'ila'ila) e faigata ona toe fausia ona o le leai o ni vaega o lo'o i ai.
2. O laau toto ma mea fealua’i (tagata e ui ane, o lo’o agi laulaau) e mafai ona fa’aopoopoina ai le pisa i totonu o le fa’ata’ita’iga.
3. Malosiaga fa'akomepiuta: o le fa'agasologaina o ata maualuluga le iugafono e mana'omia ai se komepiuta e lava le RAM ma le GPU.
4. Pulega o faʻamaumauga: e mafai ona matuā telē faila o ata ma taunuuga o le faʻagasologaina, e manaʻomia ai se faiga e teu ai faʻamaumauga ma faʻamatalaga auiliili e lelei.
5. E fa'alagolago le sa'o i le puleaina o le fua: a aunoa ma GCP po'o fua o le fua, e mafai e se fa'ata'ita'iga 3D ona "lelei" i le va'ai ae le aoga mo fua fa'asaienisi.

FAITAU  Le sootaga i le va o mea anamua ma le ethnography ma ethnology

O le mea lea, e matuā fautuaina lava tulaga faatonuina o galuega faatino i le fanua, le faamaumauina o parakalafa o le meapueata, ma taualumaga o le fuaina o le puleaina.

Aafiaga mo le Puipuiga ma le Faasalalauina o le Lautele

E lē gata ina aogā le photogrammetry i tagata suʻesuʻe ae faʻapea foʻi i latou o loʻo faʻasaoina mea totino ma tagata lautele. E mafai ai e faʻataʻitaʻiga 3D ona mataʻituina mea ua faaleagaina i le aluga o taimi, mo se faʻataʻitaʻiga, i luga o malumalu ua pala. E le gata i lea, e mafai ona faʻaaogaina taunuuga o le photogrammetry mo faʻamoemoega faʻaleaʻoaʻoga, asiasiga i nofoaga faʻapitoa, ma mea faʻaalia fegalegaleai. O le mea lea, e fesoasoani le photogrammetry e faʻafesoʻotaʻi suʻesuʻega faʻaleaʻoaʻoga ma manaʻoga o le faʻasaoina ma fesoʻotaʻiga lautele.

I'uga

Ua avea metotia o le photogrammetry ma meafaigaluega taua i faʻamaumauga faʻaonaponei o mea anamua. Faatasi ai ma le gafatia e gaosia ai ni faʻataʻitaʻiga 3D saʻo e tele ai faʻamatalaga vaaia, e faʻaleleia atili ai e le photogrammetry le faʻamaumauga, auʻiliʻiliga, ma le faʻasaoina o faʻamaumauga o mea anamua. E ui o loʻo i ai ona tapulaʻa—e pei o le manaʻomia o le tele o le fesoʻotaʻiga, puleaina o le tele, ma le faʻagasologa faigata o faʻamaumauga—e mafai ona foia nei luʻitau e ala i le fuafuaina ma le faʻaeteete ma faiga faʻatulagaina. I le lotolotoi o le manaʻoga faʻateleina mo le puipuiga ma le tele o avanoa i le malamalama, o le photogrammetry e ofoina atu ai i tagata suʻesuʻe mea anamua se auala fou e faʻamaumau ai mea ua tuanaʻi ma le saʻo sili atu, manino, ma se talatuu o faʻamaumauga numera mo se taimi umi.

Afai e te manaʻo ai, e mafai ona ou fetuʻunaʻia lenei tusiga ina ia sili atu ona aʻoaʻoina (faʻatasi ai ma upusii ma se lisi o mataupu), pe sui lona taulaʻi i le drone photogrammetry, faʻamaumauga o le eliina o stratigraphic, poʻo le photogrammetry o mea taulima o le falemataʻaga.

Taofi faamatalaga