Sootaga Faavaomalo i le Itumalo o Sasaʻe Tutotonu
Pendahuluan
Ua leva ona avea Sasaʻe Tutotonu ma nofoaga autū i le suʻesuʻeina o fegalegaleaiga faavaomalo ona o lona tulaga faʻafanua taua, tamaoaiga o punaoa faanatura, ma le talafaasolopito faapolokiki faigata ma feliuaʻi. I le avea ai ma se tasi o itulagi e sili ona fenumiai i le lalolagi, o Sasaʻe Tutotonu e tuʻuina atu ai luʻitau ma avanoa tulaga ese mo faiga faʻava-o-malo i le lalolagi. O lenei tusiga e faʻamoemoe e suʻesuʻe vaega eseese o fegalegaleaiga faavaomalo i le itulagi, e aofia ai faiga faapolokiki, feeseeseaiga, tamaoaiga, ma le matafaioi a malo tetele i le faʻafaileleina o le mautu ma le le mautu i le itulagi.
Amataga ma Talaaga
O le Sasaʻe Tutotonu e umi lona talafaasolopito na faʻatulagaina e malo eseese, lotu, ma aganuʻu. Mai le Malo o Peresia i le Malo o Ottoman i le pulega faʻakolone i Sisifo, o nei mea uma ua tuʻua ai se faʻailoga loloto i le fausaga o le itulagi i le taimi nei. O le mauaina o le suauʻu i le amataga o le 20 seneturi na faʻateleina ai le tamaoaiga tau tamaoaiga ma tosina mai ai le mafaufau o malo tetele e pei o Amerika Amerika, Peretania, ma le Soviet Union. O le iai o nei malo mai fafo na saofagā i ni faiga faigata i faiga faapolotiki faaitulagi.
Faiga fa'apolokiki ma Malosiaga
O faiga fa'apolokiki i Sasa'e Tutotonu e iloga i le tele o faiga fa'a-malo, e amata mai i pulega fa'a-tupu ma malo fa'apitoa e o'o atu i pulega fa'apulega. E masani ona ta'ua Saudi Arabia ma Iran o ni tagata ta'uta'ua. autu i totonu faiga fa'apolokiki fa'aitulagi ona o lona faatosinaga tau tamaoaiga ma le malosi fa'amiliteli. O le tauvaga i le va o atunu'u e lua o lo'o atagia mai ai le feeseeseaiga lautele i le va o Sunni ma Shiites, o vaega autū e lua o le Isalama.
O feeseeseaiga i totonu o le atunuu e pei o le Taua a le Malo o Suria, le taua i Yemen, ma le le mautu i Libya ua avea ma luʻitau tetele i le mautu o le itulagi. I le taimi nei, o le mataupu a Palesitina ma Isaraelu o loo avea pea ma puna o feeseeseaiga faifai pea. O taumafaiga e fesoasoani ma feutanaiga mo le filemu e masani ona faalavelaveina e le le talitonuina tele i le va o itu e lua ma le faalavelave mai fafo.
Faiga Fa'ava-o-malo ma Feso'ota'iga
E masani ona lē mautonu fegalegaleaiga fa'ava-o-malo i Sasa'e Tutotonu ma tumu i ni 'au fa'atasi fa'afuase'i. O Saudi Arabia ma isi atunu'u o le Fagaloa, o sui auai o le Gulf Cooperation Council (GCC), e masani ona faia ni 'au fa'atasi e paleni ai le malosi o Iran. I le taimi nei, ua fa'amalosia e Iran ana sootaga ma vaega e pei o Hezbollah i Lepanona ma Houthis i Yemen.
O atunuu i Sisifo, aemaise lava le Iunaite Setete, e iai se sao taua i faiga faʻavae i fafo i Sasaʻe Tutotonu. O le lagolago a Amerika ia Isaraelu, faʻatau atu auupega i atunuu o le Gulf, ma le faʻalavelave faʻamiliteli i feeseeseaiga eseese ua avea ma elemene autu o fegalegaleaiga faʻaitulagi. Ua faʻatuina foi e Rusia o ia lava o se tagata autu i le itulagi e ala i le lagolagoina o le pulega a Bashar al-Assad i Suria ma le fausiaina o sootaga vavalalata ma Iran.
Tamaoaiga ma Punaoa Faanatura
O le tamaoaiga o le Sasaʻe Tutotonu i le suauʻu ma le kesi masani ua avea ai ma itulagi taua mo fefaʻatauaʻiga faavaomalo. O atunuu e pei o Saudi Arabia, le United Arab Emirates, ma Qatar o loʻo i ai le tele o faʻasao suauʻu i le lalolagi ma e iai foʻi se sao taua i le Faʻalapotopotoga o Atunuʻu e Auina Atu Suauʻu (OPEC).
Peita’i, o lo latou fa’alagolago tele i le auina atu i fafo o le suau’u ua mafua ai ona vaivai o latou tamaoaiga i suiga o tau o le suau’u i le lalolagi. O nisi atunuu ua taumafai e fa’alauteleina o latou tamaoaiga e ala i tupe teufaafaigaluega i turisi, tekinolosi, ma tupe, ae o lu’itau fa’aagafesootai ma fa’apolokiki e masani ona fa’alavelaveina ai nei taumafaiga.
Feteena'iga ma Puipuiga
O mataupu tau le saogalemu i Sasaʻe Tutotonu e sili atu nai lo feeseeseaiga i le va o setete e aofia ai faiga faatupu faalavelave ma faiga faatupu faalavelave. O vaega e pei o le ISIS ua latou faasalalauina le fefe i le itulagi atoa ma ua aafia ai le mautu o le lalolagi. O taumafaiga e tetee atu ai i faiga faatupu faalavelave ua aofia ai se faalapotopotoga faavaomalo lautele, ae o le salalau atu o faiga sauā ma faiga faatupu faalavelave o loo tumau pea o se faamataʻu tele.
E le gata i lea, o le faʻateleina o auupega, aemaise lava auupega faaniukilia, o se mataupu maaleale. O le polokalame faaniukilia a Iran ua tosina mai ai le mafaufau faavaomalo ma ua iʻu ai i le tele o faʻasalaga ma maliega , e pei o le Joint Comprehensive Plan of Action (JCPOA), lea na mulimuli ane lafoaʻia e le pulega a Amerika i lalo o le Peresetene Donald Trump.
O le Matafaioi a Faʻalapotopotoga Faʻavaomalo
O faʻalapotopotoga faʻavaomalo e pei o le UN, le Arab League, ma le OPEC e iai so latou sao taua i le taʻitaʻia o faiga faʻapolokiki i Sasaʻe Tutotonu. E masani ona fesoasoani le UN i feeseeseaiga, e ui lava e le o taimi uma e aoga ai ana taunuuga ona o feeseeseaiga o manaʻoga faaleatunuu i totonu o le Security Council.
O le Arab League, na faavaeina ma le faamoemoe e faalauiloa le lotogatasi o Arapi ma foia feeseeseaiga i totonu, e masani ona feagai ma luitau i le ausia o se maliega autasi i le va o ona sui auai. Ae ui i lea, o loo avea pea ma se faavae taua mo talanoaga faaitulagi.
O Le Lumanai o Sasaʻe Tutotonu
O le lumanaʻi o Sasaʻe Tutotonu o loʻo tumu pea i le le mautonu. O luʻitau e aofia ai le foʻia o feeseeseaiga umi, toe fuataʻiga faʻapolokiki i totonu, ma le faʻalauteleina o le tamaoaiga. E ui i taumafaiga toe fuataʻiga i le tele o atunuu, e pei o le Vaʻaiga Faʻaaliga 2030 a Saudi Arabia, lea na lagolagoina e le Aloalii o le Malo Mohammed bin Salman, o le faʻatinoina o nei fuafuaga tetele o loʻo luʻitauina pea e faʻafitauli eseese faʻaagafesootai ma faʻapolokiki.
O mataupu tau si'osi'omaga e pei o le le lava o le vai ma le suiga o le tau e fa'aopoopo atu ai i le lavelave o lu'itau o lo'o iai nei. I lenei tulaga , e taua tele le galulue fa'atasi fa'aitulagi ma fa'ava-o-malo i le fo'iaina o nei mataupu tau i le va o tuaoi.
I'uga
O fegalegaleaiga faavaomalo i Sasaʻe Tutotonu e atagia mai ai se talafaasolopito mauoa, faiga faapolotiki faigata, ma se tamaoaiga olaola. O le tauiviga mo le pule i le va o atunuu eseese, o le fa'alavelave mai fafo, ma lu'itau tau tamaoaiga ma agafesootai e mafua ai ni faiga fa'atino e matua lavelave lava. I le taumafaiga e fausia ai se tulaga mautu ma le atina'e gafataulimaina, o se auala fa'ava-o-malo ma le fa'aeteete ma le galulue fa'atasi fa'avaomalo lelei o ki autū ia.
O le mea lea, e matuā tāua tele mo taitai o itulagi ma le lalolagi atoa ona faaauau pea ona auai i ni talanoaga aogā, faaaloalo i le pule silisili ese a le atunuu, ma sailia ni fofo gafataulimaina i mataupu e faalavelaveina ai le filemu ma le alualu i luma i Sasaʻe Tutotonu. I le faia o lea mea, e iai le faamoemoe e mafai e le itulagi ona ausia le mautu sili atu ma faia se sao lelei i le saogalemu faavaomalo ma le manuia.