O le Aafiaga o Faiga Fa'avae i Fegalegaleaiga Fa'ava-o-malo
O le talitonuga fa'ava-o-malo e masani lava o le mafua'aga autū lea o gaioiga ma faiga fa'avae a malo i le va o fegalegaleaiga fa'ava-o-malo. O fegalegaleaiga fa'ava-o-malo lava ia o le su'esu'ega lea o fegalegaleaiga i le va o malo ma fa'alapotopotoga e le o ni malo i le lalolagi atoa. O le fa'atinoina, le lelei o fegalegaleaiga, ma feeseeseaiga e tutupu i le tulaga fa'ava-o-malo e masani ona le mafai ona vavae'eseina mai talitonuga fa'ava-o-malo o lo'o umia e tagata ta'ito'atasi. I totonu o lenei tusiga, o le a tatou su'esu'eina pe fa'apefea ona fa'aosofia e talitonuga fa'ava- o-malo fegalegaleaiga fa'ava-o-malo.
Fa'amatalaga o le Faiga Fa'avae ma Sootaga Fa'avaomalo
A'o le'i su'esu'eina atili le talanoaga, e taua le malamalama i le uiga o le ideology ma fegalegaleaiga fa'ava-o-malo. O le ideology o se fa'aputuga o manatu, va'aiga, ma talitonuga e maua ai e tagata ta'ito'atasi po'o vaega se va'aiga fa'apitoa mo le malamalama ma le fa'amatalaina o le lalolagi ma le ta'ita'ia o a latou gaioiga fa'apolokiki. O fa'ata'ita'iga o ideology e aofia ai le liberalism, socialism, fascism, ma le conservatism.
I le isi itu, o sootaga faavaomalo o se matā'upu e su'esu'eina ai fegalegaleaiga i le va o setete ma isi fa'alapotopotoga e le o ni malo e pei o fa'alapotopotoga faavaomalo, fa'alapotopotoga tetele, ma vaega fa'atupu fa'alavelave. O vaega autū e su'esu'eina i sootaga faavaomalo e aofia ai le filemu ma feeseeseaiga, fefa'ataua'iga, faiga fa'ava-o-malo, ma tulafono faavaomalo.
Faiga Fa'avae i se Fa'ava-o-malo
E tele auala e aʻafia ai faiga faʻavae i fafo ma amioga a le setete e ala i talitonuga faʻavae. O se tasi o auala o le faʻatuina lea o sini ma mea e faʻamuamua e le atunuʻu. Mo se faʻataʻitaʻiga, o atunuʻu e iai talitonuga faʻavae saoloto e masani ona faʻamuamua tulaga taua o le faatemokalasi, aia tatau a tagata, ma fefaʻatauaʻiga saoloto i a latou faiga faʻavae i fafo. I le isi itu, o atunuʻu e iai talitonuga faʻavae faʻa-komunisi e ono taulaʻi atili i le lotogatasi faʻavaomalo a le au proletarian ma ʻalofia le faʻalavelave faʻapisinisi.
Su'esu'ega o le Tulaga: O le Taua Malulu
O se tasi o faʻataʻitaʻiga sili ona manino o le auala e aʻafia ai e faiga faʻavae faʻavaomalo fegalegaleaiga faʻavaomalo o le Cold War . O le Cold War (1947–1991) o se vaitaimi o feeseeseaiga faʻapolokiki i le va o le Western Bloc na taʻitaʻia e le Iunaite Setete (lea na pipii i se faiga faʻavae faʻa-kapitalisi-faatemokalasi) ma le Eastern Bloc na taʻitaʻia e le Soviet Union (lea na pipii i se faiga faʻavae faʻa-komunisi).
I le taimi o le Taua Malulu, o talitonuga fa'avae o vaega uma e lua sa i ai se sao taua i le fuafuaina o faiga fa'avae i fafo a atunu'u ta'itasi . Sa taumafai le Iunaite Setete e fa'asalalau le fa'atemokalasi ma le faiga fa'akapitalisi ma taofia le faatosinaga a le komunisi, e pei ona atagia i lana faiga fa'avae o le "taofia." O lenei mea na mafua ai ona fa'atuina ni 'au fa'amiliteli e pei o le NATO ma fa'amalosia ai le auai i fete'ena'iga eseese, e aofia ai le Taua a Korea ma le Taua a Viatename.
I se faatusatusaga, sa taumafai le Soviet Union e faasalalau atu faiga faakomunisi ma lagolago i gaioiga fouvale i le lalolagi atoa. Sa manino lenei mea i lana lagolago i pulega faakomunisi i Europa i Sasaʻe, Asia, Aferika, ma Amerika Latina.
O le Aafiaga o Faiga Fa'avae i le Galulue Fa'atasi Fa'ava-o-malo
E le gata i feeseeseaiga, e mafai foi e faiga fa'avae ona avea ma faavae mo le galulue fa'atasi fa'ava-o-malo. O tulaga tutusa fa'avae e masani ona avea ma faavae mo le fa'avaeina o ni mafutaga fa'ava-o-malo ma ni fa'alapotopotoga. Mo se fa'ata'ita'iga, o le Iuni a Europa, na muai fa'avaeina o se nu'u tau tamaoaiga, e fa'avae foi i luga o tulaga fa'atauaina tutusa o le faatemokalasi, aia tatau a tagata, ma le tamaoaiga o maketi.
E fa'apena fo'i, o le NATO e le gata o se 'au fa'amiliteli ae fa'avaeina fo'i i luga o se tautinoga i le fa'atemokalasi ma aia tatau a tagata. I Asia i Sautesasa'e, o le ASEAN (Association of Southeast Asian Nations) e atagia ai fo'i tulaga fa'aitulagi e fa'avae i luga o le talitonuga o le le fa'alavelave ma le le fa'alavelave i mataupu fa'alotoifale a atunu'u auai.
Faiga Fa'avae ma le Fa'avaomaloina
O le vaitaimi o le lalolagi atoa ua aumaia ai ni luʻitau fou i le faatosinaga o faiga faapolotiki i fegalegaleaiga faavaomalo. O le lalolagi atoa, e iloga i le faateleina o fegalegaleaiga ma le fefaalagolagoai i le va o malo, e masani ona aumaia ai ni faiga faapolotiki eseese i le lalolagi atoa. Peitai, o le lalolagi atoa e maua ai foi le avanoa mo le vave salalau atu o nisi o faiga faapolotiki.
E masani ona faʻaaogaina e le Iunaite Setete ma atunuu i Sisifo faʻalapotopotoga faʻavaomalo e pei o le UN, IMF, ma le Faletupe o le Lalolagi e faʻalauiloa ai tulaga faatauaina ma faiga faʻavae e ogatasi ma a latou talitonuga. I le taimi nei, o atunuu e feteenai o latou talitonuga, e pei o Saina ma ana faiga faʻavae faʻaagafesootai maketi poʻo Rusia ma lana atunuʻu faʻataʻatitia, e ofoina atu ni tala faʻatusa ese mai le faʻatulagaga o le lalolagi e taʻitaʻia e Sisifo.
Luʻitau ma le Faagasologa o le Fetuunaiga
Peita’i, o le faatosinaga o faiga fa’avae e feagai fo’i ma lu’itau eseese i le tulaga faigata ma le eseese o fegalegaleaiga fa’ava-o-malo. E lē o se mea e seasea ai ona sili atu le fa’atinoina o faiga fa’apolokiki nai lo o mana’oga fa’avae. Mo se fa’ata’ita’iga, e ui lava e le o fa’asoa se faiga fa’avae e tasi, ae o lo’o i ai i le Iunaite Setete ni sootaga taua tau tamaoaiga ma fa’ava-o-malo ma Saina.
O loʻo ofoina mai foʻi e Sasaʻe Tutotonu se faʻataʻitaʻiga manaia. O feeseeseaiga ma le galulue faʻatasi i le itulagi e masani ona sili atu ona aʻafia i manaʻoga faʻapolokiki nai lo manatu faʻavae. O atunuu e pei o Saudi Arabia ma Iran, e ui i le eseese o manatu faʻalelotu, e masani ona fausia ni mafutaga faʻatasi e faʻavae i luga o manaʻoga faʻataʻatitia nai lo le tutusa o manatu faʻavae.
Faiga Fa'avae i Faiga Fa'ava-o-malo a Initonesia
O Initonesia, i le avea ai ma se atunuu e iai le faavae e lisiina ai le Pancasila o lona faavae faʻavae, e faʻaalia ai foʻi le faatosinaga o faiga faʻavae i fegalegaleaiga faʻavaomalo. O le mataupu faavae o le tutoʻatasi ma le galue malosi i faiga faʻavae i fafo a Initonesia e atagia ai le le faʻaituʻau ma le tautino atu i le filemu ma le faʻamasinotonu.
Mo se faʻataʻitaʻiga, e ala i le ASEAN, e faʻalauiloa ai e Initonesia tulaga faatauaina o le autasi, le le faʻalavelave, ma le fefaʻaaloaloaʻi mo le pule silisili ese, lea e ogatasi ma le mataupu faavae o le Pancasila. I le lalolagi atoa, o loʻo galue malosi foʻi Initonesia i le Non-Aligned Movement, e atagia ai lona agaga tutoʻatasi ma le malosi ma le manaʻo e faʻamamao ese mai fevaevaeaʻiga faʻavae o le Cold War.
I'uga
Seia oo mai i le taimi nei, ua tatou vaaia o loo i ai se sao taua o faiga faalotu i le faatulagaina o le malosi ma le itu e agai i ai fegalegaleaiga faavaomalo. Mai le fausiaina o ni mafutaga faapaaga e oo atu i le faatupuina o feeseeseaiga, o faiga faalotu o se elemene taua e le mafai ona le amanaiaina i le auiliiliga o fegalegaleaiga faavaomalo. Peitai, o le faatinoga faapolokiki e masani ona manaomia ai malo e faapaleni manaoga faalotu ma sini faatino.
I le lumanai, faatasi ai ma mamanu faigata ma eseese o fegalegaleaiga faavaomalo, o le faatosinaga o faiga faavae o le a ono faaauau pea ona feagai ma ni suiga fou. Peitai, e tasi le mea e mautinoa: o le faiga faavae o le a tumau pea o se elemene autu i le malamalama i fegalegaleaiga faalelalolagi i le va o setete ma faalapotopotoga e le o ni setete. O le mea lea, o le suʻesuʻega atili i le auala e faatosina ai faiga faavae i fafo ma le manuia po o le toilalo o fegalegaleaiga faavaomalo o le a tumau pea le taua mo tagata atamamai ma tagata faigaluega.