Izinkinga ezixazululiwe ekuhambeni kwe-projectile - thola ukufuduka okuvundlile
1. Ibhola elikhahlelwayo lishiya phansi nge-engeli engu-θ = 60 o kanti elivundlile linejubane lokuqala elingu-16 m/s. Kuzoba isikhathi esingakanani ngaphambi kokuba ibhola lishaye phansi?
Kwaziwa:
I-engeli ( θ ) = 60 o
Isivinini sokuqala (v o ) = 16 m/s
Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi (g) = 10 m/s 2
Okufunwayo: Ukufuduka okuvundlile (x)
Isixazululo:
Ingxenye evundlile yejubane lokuqala:
v inkabi = v o cos θ = (16 m/s)(cos 60 o ) = (16 m/s)(0.5) = 8 m/s
Ingxenye eqondile yejubane lokuqala:
v oy = v o isono θ = (16 m/s)(isono 60 o ) = (16 m/s)(0.5 √ 3 ) = 8 √ 3 m/s
Ukunyakaza okubonakalayo kungaqondwa ngokuhlaziya izingxenye ezivundlile neziqondile zokunyakaza ngokwehlukana. Ukunyakaza kuka-x kwenzeka ngesivinini esingaguquki kanti ukunyakaza kuka-y kwenzeka ngokusheshisa okungaguquki kwamandla adonsela phansi.
Isikhathi emoyeni
Isikhathi esihlala emoyeni sinqunywa ukunyakaza kuka-y. Siqala ngokuthola isikhathi sisebenzisa ukunyakaza kuka-y bese sisebenzisa leli nani lesikhathi kuzibalo zika-x ( isilinganiso sejubane esingaguquki ).
Khetha indlela eya phezulu njengeyakhayo kanye nendlela eya phansi njengeyakhayo.
Kwaziwa:
Ijubane lokuqala (v o ) = 8 √ 3 m/s (v o phezulu)
Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi (g) = -10 m/s 2 (g phansi)
Ukuphakama (h) = 0 (ibhola libuyele endaweni efanayo)
Kufunwa: Isikhathi Esisemoyeni
Isixazululo:
h = vot + 1/2 gt 2
0 = ( 8 √ 3) t + 1/2 (-10) t 2
0 = 8 √ 3 t – 5 t 2
8 √ 3 t = 5 t 2
8 (1.7) = 5 t
14 = 5 t
t = 14 / 5 = 2.8 imizuzwana
Ukufuduka okuvundlile
Kwaziwa:
Ijubane (v) = 8 m/s
Isikhawu sesikhathi (t) = imizuzwana eyi-2.8
Okufunwayo: Ukufuduka
Isixazululo:
x = vt = (8 m/s)(2.8 s) = 22.4 amamitha
Ukufuduka okuvundlile kungamamitha angu-22.4.
[irp]
2. Umzimba uphakanyiswa ubheke phezulu nge-engeli engu-60 o kanti ukuphakama kwawo kuqondile kusuka esakhiweni ngamamitha angu-50. Isivinini sawo sokuqala singama-30 m/s. Bala ukufuduka okuqondile! Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi kungu-10 m/s 2.
Kwaziwa:
I-engeli ( θ ) = 60 o
Ukuphakama (h) = 15 m
Isivinini sokuqala (v o ) = 30 m/s
Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi (g) = 10 m/s 2
Kufunwa: x
Isixazululo:
Ingxenye evundlile yejubane lokuqala ::
v inkabi = v o cos θ = (30 m/s)(cos 60 o ) = (30 m/s)(0.5) = 15 m/s
Ingxenye eqondile yejubane lokuqala:
v oy = v o isono θ = (30 m/s)(isono 60 o ) = (30 m/s)(0.5 √ 3 ) = 15 √ 3 m/s
Isikhathi emoyeni
Siqala ngokuthola isikhathi sisebenzisa ukunyakaza kuka-y bese sisebenzisa leli nani lesikhathi kuzibalo zika-x (isilinganiso sejubane eliqhubekayo). Khetha phezulu njengehle kanye nephansi njengehle.
Kwaziwa:
Ijubane lokuqala (v o ) = 15 √ 3 m/s (elihle phezulu)
Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi (g) = -10 m/s 2 (ukwehla okungekuhle)
Ukuphakama (h) = -50 (Umhlaba ngamamitha angu-50 ngaphansi kwendawo yokuqala)
Kufunwa: t
Isixazululo:
h = vot + 1/2 gt 2
-50 = ( 15 √ 3 ) t + 1/2 (-10) t 2
-50 = 15 √ 3 t – 5 t 2
5 t 2 – 15 √ 3 t – 50 = 0
Bala isikhathi usebenzisa le fomula:
a = 5, b = – 15 √ 3, c = – 50

Isikhathi emoyeni singamasekhondi angu-6.7.
Ukufuduka okuvundlile:
Kwaziwa:
Ijubane (v) = 15 m/s
Isikhawu sesikhathi (t) = imizuzwana eyi-6.7
Kufunwa: ukufuduka
Isixazululo:
s = vt = (15 m/s)(6.7 s) = amamitha ayi-100.5
Ukufuduka okuvundlile kungamamitha angu-100.5.
[irp]
3. Ibhola elincane liphakanyiswa ngokuvundlile ngesivinini sokuqala v o = 10 m/s ukusuka esakhiweni esingamamitha ayi-10 ukuphakama. Bala ukufuduka okuvundlile ! Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi kungu-10 m/s 2
Kwaziwa:
Ukuphakama (h) = 10 m
Ijubane lokuqala (v o ) = 10 m/s
Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi (g) = 10 m/s 2
Kufunwa: x
Isixazululo:
Ingxenye evundlile yejubane lokuqala = ijubane lokuqala = 10 m/s.
Isikhathi emoyeni
Isikhathi emoyeni sibalwa kusetshenziswa i-equation yokunyakaza kokuwa kwamahhala.
Kwaziwa:
Ukusheshisa kwamandla adonsela phansi (g) = 10 m/s 2
Ukuphakama (h) = amamitha ayi-10
Kufunwa: t
Isixazululo:
h = 1/2 gt 2
10 = 1/2 (10) t 2
10 = 5 t 2
t 2 = 10 / 5 = 2
t = √2 = 1.4 imizuzwana
Ukufuduka okuvundlile
Ukufuduka okuvundlile kubalwa kusetshenziswa i-equation yokunyakaza ngesivinini esingaguquki.
Kwaziwa:
Ijubane (v) = 10 m/s
Isikhawu sesikhathi (t) = imizuzwana eyi-1.4
Kufunwa: x
Isixazululo:
s = vt = (10 m/s)(1.4 s) = amamitha ayi-14
Ukufuduka okuvundlile kungamamitha angu-14.
[irp]
[wpdm_package id='526′]
[wpdm_package id='536′]
- Xazulula ijubane lokuqala libe izingxenye ezivundlile neziqondile
- Nquma ukufuduka okuvundlile
- Nquma ukuphakama okuphezulu
- Nquma isikhathi esinqunyiwe
- Nquma indawo yezinto
- Nquma ijubane lokugcina