Iṣipopada laini - awọn iṣoro ati awọn solusan
1. Àwòrán ìfàsẹ́yìn (v) àti àkókò (t) tí a fihàn nínú àwòrán ìsàlẹ̀ yìí. Kí ni ìdínkù gẹ́gẹ́ bí àwòrán náà ṣe sọ?

ojutu
AB = ìṣípo ní ìṣípo ní ìṣípo ní ìdúró , BC = ìṣípo ní ìdúró ní ìdúró , CD = ìṣípo ní ìdúró ní ìdúró.

2. Àwòrán ìṣípo onílà tí a fihàn nínú àwòrán ìsàlẹ̀ yìí. Kí ni ìjìnnà tí ohun kan rìn láti ìṣẹ́jú-àáyá 0 – ìṣẹ́jú-àáyá 8.

ojutu
Agbegbe 1 = agbegbe onigun mẹta = ½ (4-0)(12-0) = ½ (4)(12) = (2)(12) = 24
Agbegbe 2 = agbegbe onigun mẹrin = (8-4)(12-0) = (4)(12) = 48
Ijinna ti a rìn láàárín ìṣẹ́jú-àáyá 8 = mita 24 + mita 48 = mita 72.
3. Àwòrán ìyípo (v) àti àkókò (t) fún ìṣípo onílà tí a fihàn nínú àwòrán ìsàlẹ̀. Kí ni ìjìnnà tí a rìn láàárín ìṣẹ́jú-àáyá 12.
ojutu
Agbègbè 1 = agbègbè onígun mẹ́ta = ½ (2-0)(4-0) = ½ (2)(4) = 4
Agbègbè 2 = agbègbè onígun mẹ́rin = (6-2)(4-0) = (4)(4) = 16
Agbègbè 3 = agbègbè onígun mẹ́ta = ½ (8-6)(4-0) = ½ (2)(4) = 4
Agbègbè 4 = agbègbè onígun mẹ́ta = ½ (10-8)(4-0) = ½ (2)(4) = 4
Agbegbe 5 = agbegbe onigun mẹrin = (12-10)(4-0) = (2)(4) = 8
Ijinna ti a rìn láàárín ìṣẹ́jú-àáyá 12 = 4 + 16 + 4 + 4 + 8 = mita 36
4. Ohun kan n rin irin-ajo ni 36 km/wakati kan fun awọn aaya 5, lẹhinna o n yara 1 m/s 2 fun awọn aaya 10 lẹhinna o n dinku ina 2 m/s 2 titi ti o fi sinmi. Àwòrán wo (vt) ni o n fi irin-ajo ohun naa han.


A mọ̀:
Ìṣípò 1 = iyára tó dúró ṣinṣin
Iyara ti o duro nigbagbogbo (v) = 36 km/h = 36 (1000 m) / 3600 s = 36,000 m / 3600 s = 10 m/s
Àárín àkókò (t) = ìṣẹ́jú-àáyá 5
Ìṣípò 2 = ìyárasíkí nígbà gbogbo
iyara akọkọ (v o ) = iyara ninu išipopada 1 = 10 m/s
Ìyára (a) = 1 m/s 2
Àárín àkókò (t) = ìṣẹ́jú-àáyá 10
Ìṣípò 3 = ìfàsẹ́yìn nígbà gbogbo
Ìfàsẹ́yìn (a) = -2 m/s 2
Iyara ikẹhin (v t ) = 0 m/s
A fẹ́ : àwòrán wo ló fi ìrìn àjò ohun náà hàn
Ojutu:
Iyara ikẹhin ti išipopada 2:
v t = v o + ni
v t = 10 + (1)(10) = 10 + 10 = 20 m/s
Iyara ikẹhin ti išipopada 2 (v t ) = iyara ibẹrẹ ti išipopada 3 (v o ) = 20 m/s
Àárín àkókò ìṣípo 3:
v t = v o + ni
0 = 20 + (-2)(t)
0 = 20 – 2t
20 = 2t
t = 20 / 2
t = 10 ìṣẹ́jú-àáyá
Ìṣípò 1: Ohun náà ń rìn ní ìdúróṣinṣin 10 m/s ní ìṣẹ́jú-àáyá 5
Ìṣíṣẹ́ 2: Ohun náà yára sí i láàárín ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́wàá títí iyàrá rẹ̀ yóò fi jẹ́ 20 m/s.
Ìṣíṣẹ́ 3: Ohun náà dínkù láàárín ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́wàá títí tí yóò fi sinmi.
Àwòrán B fi ìrìn àjò ohun náà hàn.
5. Ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ kan máa ń rìn ní ìwọ̀n ìpele 5 m/s ní ìṣẹ́jú àáyá 10, lẹ́yìn náà ó máa ń yára sí i ní ìwọ̀n ìpele 1 m/s ní ìṣẹ́jú àáyá 2. Lẹ́yìn náà ó máa ń dín ìṣísẹ̀ náà kù títí tí ó fi sinmi lẹ́yìn tí ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ bá rìn ní ìwọ̀n ìpele 137.5. Àwòrán wo (vt) ló fi ìrìn àjò ohun náà hàn.


A mọ̀:
Ìṣípò 1 = ìṣípò ní iyàrá tí ó dúró ṣinṣin
Iyára tí ó dúró ṣinṣin (v) = 5 m/s
Àárín àkókò (t) = ìṣẹ́jú-àáyá 10
Ìṣípo 2 = ìṣípo ní ìyárasípò déédéé
iyara akọkọ (v o ) = iyara ninu išipopada 1 = 5 m/s
Ìyára (a) = 1 m/s 2
Àárín àkókò (t) = ìṣẹ́jú-àáyá 5
Iyara ikẹhin (v t ) = 0 m/s
Àpapọ̀ ìjìnnà (àwọn) = 137.5 m/s
A n wa: Àwòrán fi ìrìn àjò ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ hàn
Ojutu:
Ijinna fun išipopada 1:
s = vt = (5)(10) = 50 mita
Ijinna fun išipopada 2:
s = v o t + ½ ní 2 = (5)(5) + ½ (1)(5) 2 = 25 + ½ (25) = 25 + 12.5 = 37.5 mítà
Ijinna fun išipopada 3:
137.5 – (50 + 37.5) = 137.5 – 87.5 = 50 mítà
Iyara ikẹhin ti išipopada 2:
Iyara ikẹhin ti išipopada 2 ti a ṣe iṣiro nipa lilo data ti išipopada 2:
v t = v o + ni
v t = 5 + (1)(5) = 5 + 5 = 10 m/s
Iyara ikẹhin fun išipopada 2 (v t ) = iyara ibẹrẹ fun išipopada 3 (v o ) = 10 m/s
Àárín àkókò fún ìṣípo 3:
Àárín àkókò tí a ṣírò lẹ́yìn tí a bá ti rí ìdínkù. Ìdínkù (a) àti ààrín àkókò (t) tí a ṣírò nípa lílo dátà ìṣípo 3.
Ìdínkù ohun tó wà nínú ìṣíṣẹ́ 3:
v t 2 = v o 2 + 2 ìpolówó
0 2 = 10 2 + 2 a (50)
0 = 100 + 100 a
100 = -100 a
a = – 100 / 100
a = – 1 m/s 2
Àárín àkókò ìṣípo 3:
v t = v o + ni
0 = 10 + (-1) t
0 = 10 – t
t = 10 ìṣẹ́jú-àáyá
Ìṣípò 1: Ohun náà ń rìn ní ìdúróṣinṣin 5 m/s ní ìṣẹ́jú-àáyá 10.
Ìṣípò 2: Ohun náà ń rìn fún ìṣẹ́jú-àáyá 5 títí tí iyàrá rẹ̀ yóò fi jẹ́ 10 m/s.
Ìṣíṣẹ́ 3: Ohun náà dínkù fún ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́wàá títí tí yóò fi sinmi.
6. Ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ tó wúwo tó 800-kg máa ń rìn ní ìlà tó tọ́ pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ tó jẹ́ 36 km/wákàtí. Lẹ́yìn tí ó bá ti rìn ní mítà 150, iyàrá ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ náà yóò jẹ́ 72 km/wákàtí. Pinnu àkókò tí ó wà láàárín.
A mọ̀:
v o = 36 km/wakati = 36,000 mita / 3600 s = 10 m/s
v t = 72 km/wakati = 72,000 mita / 3600 s = 20 m/s
d = mita 150
A fẹ́ : àkókò àárín (t)
Ojutu:
Awọn idogba mẹta ti išipopada ni iyara igbagbogbo:
v t = v o + ni
d = v o t + ½ ní 2
v t 2 = v o 2 + 2 ìpolówó
Ìyárasí:
v t 2 = v o 2 + 2 ìpolówó
20 2 = 10 2 + 2 a (150)
400 = 100 + 300 a
400 – 100 = 300 a
300 = 300 a
a = 300/300
a = 1 m/s 2
Àkókò àkókò:
v t = v o + ni
20 = 10 + (1) t
20 – 10 = t
t = 10 ìṣẹ́jú-àáyá
7. Ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ kan máa ń rìn ní ìwọ̀n ìyípo 20 m/s. Ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ náà máa ń sinmi ní ìṣẹ́jú-àáyá márùn-ún lẹ́yìn tí ó bá ti dín kù. Kí ni ìjìnnà tí ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ náà ń rìn?
A mọ̀:
Iyara akọkọ (v o ) = 20 m/s
Iyara ikẹhin (v t ) = 0 m/s
Àárín àkókò (t) = ìṣẹ́jú-àáyá 5
A nfẹ : ijinna (d)
Ojutu:
ìfàsẹ́yìn:
v t = v o + ni
0 = 20 + a 5
-20 = 5a
a = -20/5
a = -4 m/s 2
Ijinna ti ọkọ ayọkẹlẹ rin:
d = v o t + 1/2 ní 2
d = (20)(5) + 1/2 (-4)(5) 2 = (20)(5) + (-2)(25)
d = 100 – 50
d = mita 50
8. Àárín àti àkókò tí ohun kan ń gbé kiri wà nínú tábìlì ní ìsàlẹ̀ yìí.

Pinnu iru išipopada ti awọn nkan 1 ati 2 ni iriri…
ojutu
Ohun 1:
v = s / t
v = iyàrá , s = ijinna , t = àlàfo àkókò
v = 60/15 = 4 cm/s
v = 80/20 = 4 cm/s
v = 100/25 = 4 cm/s
Iyára tó dúró ṣinṣin = ìṣípo onílà kan náà.
Ohun 2:
v = s / t
v = iyara, s = ijinna , t = aarin akoko
v = 4/2 = 2 cm/s
v = 9/3 = 3 cm/s
v = 25/5 = 5 cm/s
Ìyára tó pọ̀ sí i = ìṣípo onílà tí kò ní ìṣọ̀kan, tó yára sí i.
- ibeere: Kí ni ó ń ṣe ìyàtọ̀ sí ìṣípo onílà láti inú àwọn irú ìṣípo míràn? dahun: Ìṣípo onílànà túmọ̀ sí ìṣípo ohun kan ní ojú ọ̀nà títọ́ ní ìtọ́sọ́nà kan. Láìdàbí ìṣípo oníyípo tàbí ìyípo, kò sí ìyípadà nínú ìtọ́sọ́nà ohun tí ń gbéra ní ìṣípo onílànà.
- ibeere: Báwo ni ijinna ṣe yàtọ̀ sí ìyípòpadà nínú ìṣípopọ̀ ìlà? dahun: Ijinna ni apapọ gigun ipa ọna ti ohun kan n gbe ni išipopada, nigba ti iyipada jẹ ijinna laini taara laarin awọn ipo ibẹrẹ ati ikẹhin, pẹlu itọsọna. Iyipada jẹ iwọn vektọ kan, nigbati ijinna jẹ scalar.
- ibeere: Kí ló dé tí iyára àti iyára fi lè ní àwọn iye tó yàtọ̀ síra fún iyára kan náà? dahun: Iyara jẹ́ ìwọ̀n ìwọ̀n tí a fi ń mọ bí nǹkan ṣe ń yára sí i láìronú nípa ìtọ́sọ́nà rẹ̀, nígbà tí iyara jẹ́ ìwọ̀n vekto tí ó ní ìwọ̀n àti ìtọ́sọ́nà nínú. Fún ìṣípo onílà, tí ìyípadà bá wà ní ìtọ́sọ́nà, iyara aláàbọ̀ lè yàtọ̀ sí ìwọ̀n iyara aláàbọ̀.
- ibeere: Kí ni ìtumọ̀ rẹ̀ nígbà tí a bá sọ pé ohun kan ní ìṣípo onílà kan náà? dahun: Ohun kan tí ó wà ní ìṣípo onílà kan náà ń gbé ní ìlà títọ́ ní iyàrá tí ó dúró ṣinṣin. Èyí túmọ̀ sí wípé iyàrá àti ìtọ́sọ́nà rẹ̀ kò yí padà bí àkókò ti ń lọ.
- ibeere: Báwo ni ohun kan ṣe lè ní iyàrá tí ó dúró ṣinṣin ṣùgbọ́n iyàrá tí ó ń yípadà nínú ìṣípo onílà? dahun: Fún ohun kan tí ó wà nínú ìṣípo onílà, ọ̀nà kan ṣoṣo tí èyí lè gbà ṣẹlẹ̀ ni bí ìṣípo náà bá yípadà. Ṣùgbọ́n, nínú ìṣípo onílà tòótọ́, ìṣípo náà dúró ní ìbámu. Tí ìṣípo náà bá yípadà, ní ti ìmọ̀-ẹ̀rọ, kò jẹ́ ìṣípo onílà lásán mọ́.
- ibeere: Ipa wo ni isare-soke n ko ninu išipopada laini? dahun: Ìyára-ìyára fi hàn pé ìyára-ìyára ń yí padà bí àkókò ti ń lọ. Nínú ìyípo onílà, èyí lè túmọ̀ sí ìbísí tàbí ìdínkù nínú iyára tàbí ìyípadà ní ìtọ́sọ́nà (tí ìyípo náà kò bá jẹ́ onílà nìkan). Ìyára-ìyára tí kò ní òdo fi hàn pé iyára ohun náà ń yí padà.
- ibeere: Báwo ni ìfàsẹ́yìn odi, tàbí ìfàsẹ́yìn, ṣe ń farahàn nínú ìṣípo onílà? dahun: Nínú ọ̀rọ̀ ìṣípo onílà, ìṣípo onílà (tí a sábà máa ń pè ní ìṣípo onílà) tọ́ka sí ìdínkù nínú iyàrá ní ojú ọ̀nà títọ́ kan náà. Ó jẹ́ ìṣípo ní ìtọ́sọ́nà tí ó lòdì sí ìṣípo náà.
- ibeere: Kí ni ìbáṣepọ̀ láàrín agbára àpapọ̀ àti ìyára nínú ìṣípo onílà gẹ́gẹ́ bí òfin kejì Newton ṣe sọ? dahun: Gẹ́gẹ́ bí òfin kejì Newton, agbára àpapọ̀ tí ń ṣiṣẹ́ lórí ohun kan jẹ́ ìwọ̀n sí ìyára tí ó ń gbà, ó sì ń ṣiṣẹ́ ní ọ̀nà kan náà. pàtápátá, , ibi ti agbára gbogbogbò ni, ni ibi tí ohun náà wà, àti ni iyara rẹ̀.
- ibeere: Tí ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ kan bá ń rìn ní ìlà títọ́, tí ó sì dúró, ṣé a lè sọ pé ìyípò rẹ̀ nígbẹ̀yìn kò ní sí òdo? dahun: Rárá. Ìyípadà túmọ̀ sí ìjìnnà títọ́ láàárín àwọn ipò àkọ́kọ́ àti ìkẹ́yìn pẹ̀lú ìtọ́sọ́nà. Tí ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ bá ti gbéra láti ipò àkọ́kọ́ rẹ̀ kí ó tó dúró, ìyípadà náà kì í ṣe òdo; iyàrá ìkẹyìn rẹ̀ nìkan ni.
-
Ìbéèrè: Báwo ni èrò ìfàsẹ́yìn ṣe níí ṣe pẹ̀lú ìṣípo onílà? Ìdáhùn: Ìfàsẹ́yìn jẹ́ ìdènà ohun kan sí ìyípadà nínú ipò ìṣípo rẹ̀. Fún ohun kan nínú ìṣípo onílà, ìfàsẹ́yìn túmọ̀ sí pé ohun náà yóò máa tẹ̀síwájú ní ìṣípo onílà ní iyàrá tí ó dúró ṣinṣin àyàfi tí agbára láti òde bá gbé e.