Cov txheej txheem tshawb fawb hauv kev kawm txog lus

Cov Kev Tshawb Fawb Hauv Kev Kawm Txog Lus

Kev kawm txog tib neeg lus yog ib ceg ntawm kev kawm txog tib neeg uas kawm txog lus ua ib qho kev coj ua hauv zej zog thiab kab lis kev cai. Nws lub hom phiaj tseem ceeb tsis yog tsuas yog nyob rau ntawm cov qauv lus (xws li cov qauv sau ntawv lossis lub suab), tab sis yog nyob rau ntawm tib neeg siv lus los tsim kev sib raug zoo, sib tham txog tus kheej, tswj hwm lub hwj chim, tswj hwm cov qauv, thiab xa cov kev paub hauv cov ntsiab lus txhua hnub. Yog li ntawd, cov txheej txheem tshawb fawb hauv kev kawm txog tib neeg lus feem ntau yog qhov zoo, cov ntsiab lus, thiab hais txog kev ua haujlwm mus sij hawm ntev. Txawm li cas los xij, kev txhim kho tsis ntev los no kuj tau qhib lub sijhawm rau cov txheej txheem ntsuas, kev tshuaj xyuas corpus, thiab kev kawm txog haiv neeg digital los tshawb nrhiav cov kev coj ua lus hauv lub ntiaj teb digital zuj zus.

1. Ethnography ua lub hauv paus tseem ceeb

Txoj kev kawm txog haiv neeg uas txawv tshaj plaws hauv kev kawm txog lus yog kev kawm txog haiv neeg, kev tshawb fawb hauv thaj chaw uas tsom mus rau kev nkag siab txog lub neej hauv zej zog los ntawm kev xav ntawm cov neeg koom nrog. Hauv kev kawm txog haiv neeg, cov kws tshawb fawb feem ntau nyob lossis feem ntau nyob hauv zej zog uas raug kawm, tsim kev sib raug zoo, soj ntsuam cov haujlwm txhua hnub, thiab sau cov kev sib txuas lus tas mus li. Kev kawm txog haiv neeg tsis yog tsuas yog sau cov ntaub ntawv xwb tab sis kuj tsim kev nkag siab txog vim li cas tib neeg hais lus li lawv hais, thaum lawv xaiv nyob ntsiag to, lawv tos txais, tso dag, sib cav, lossis hais lus rau lwm tus raws li kev sib raug zoo hauv zej zog.

Kev kawm txog haiv neeg tso cai rau cov kws tshawb fawb los kos duab "cov cai tsis tau sau" ntawm kev sib txuas lus: piv txwv li, leej twg yuav hais lus ua ntej hauv kev sib ntsib ib txwm muaj, yuav siv cov tswv yim zoo li cas los tsis kam ua txhaum, lossis yuav ua li cas qee cov lus raug suav hais tias muaj koob muaj npe dua li lwm tus. Yog li, kev kawm txog haiv neeg muab cov ntsiab lus uas ua rau cov ntaub ntawv lus muaj txiaj ntsig zoo rau zej zog.

2. Kev soj ntsuam ntawm cov neeg koom nrog

Kev soj ntsuam los ntawm cov neeg koom nrog yog ib txoj kev tseem ceeb uas mus ua ke nrog kev kawm txog haiv neeg. Cov kws tshawb fawb tsis yog tsuas yog soj ntsuam ntawm qhov deb xwb, tab sis koom nrog cov haujlwm hauv zej zog - mus txog qhov uas kev coj ncaj ncees thiab ua tau - yog li ntes tau qhov sib txawv ntawm kev sib cuam tshuam uas feem ntau tsis nco qab hauv kev xam phaj raug cai. Hauv cov ntsiab lus ntawm kev kawm txog lus, kev soj ntsuam los ntawm cov neeg koom nrog pab cov kws tshawb fawb nkag siab txog cov yam ntxwv xws li kev hais lus, kev ncua, kev taw qhia, kev qhia lub ntsej muag, thiab cov xwm txheej uas cuam tshuam rau lub ntsiab lus ntawm cov lus hais.

NYEEM NTAWV  Kev pab txhawb nqa ntawm anthropology rau kev tshawb fawb txog kev nom kev tswv

Piv txwv li, tib kab lus tuaj yeem ua rau mob hnyav lossis thuam nyob ntawm qhov xwm txheej thiab kev sib raug zoo hauv zej zog. Kev soj ntsuam ntawm cov neeg koom nrog ua rau cov kws tshawb fawb sau tseg tias lub ntsiab lus "ua ke" hauv kev sib cuam tshuam li cas, tsis yog hauv cov lus xwb.

3. Kev kaw suab ntuj tsim

Kev kaw cov kev sib tham ntuj tsim yog ib txoj kev tseem ceeb vim tias muaj ntau yam xwm txheej hais lus—xws li kev hloov tus lej, kev luag, kev cuam tshuam, cov cim kev sib tham ("eh," "uh," "uh"), lossis cov tswv yim cuam tshuam—tshwm sim yam tsis tau npaj tseg. Cov ntaub ntawv kaw tseg tuaj yeem yog suab lossis video. Video feem ntau zoo dua rau kev tshuaj xyuas ntau yam: tes taw, kev ntsia, qhov deb ntawm lub cev, thiab kev siv cov khoom nyob ib puag ncig kev sib tham.

Txawm li cas los xij, kev sau cov ntaub ntawv ntuj tsim yuav tsum muaj kev nkag siab zoo: tau txais kev tso cai los ntawm cov neeg koom nrog, tswj kev ceev ntiag tug, zam kev sau cia rau hauv cov xwm txheej rhiab heev, thiab xyuas kom muaj kev khaws cia cov ntaub ntawv ruaj ntseg. Cov kws tshawb fawb kuj yuav tsum xav txog qhov cuam tshuam ntawm "kev xav tsis thoob ntawm tus neeg saib," uas yog kev hloov pauv ntawm tus cwj pwm lus vim kev paub txog kev raug sau cia. Txhawm rau kom txo qhov no, cov kws tshawb fawb feem ntau tsim kev paub thiab ua cov ntaub ntawv rov ua dua kom txog thaum cov neeg koom nrog xis nyob dua.

4. Kev xam phaj txog haiv neeg thiab kev xam phaj ib nrab uas muaj qauv

Kev xam phaj hauv kev kawm txog tib neeg lus tsis yog tsuas yog cov lus nug thiab cov lus teb xwb, tab sis yog ib txoj hauv kev los tshawb nrhiav kev paub hauv zos txog lus: kev xav txog lus, kev ntsuam xyuas cov lus hais tshwj xeeb, kev paub txog kev ntxub ntxaug lus, lossis cov tswv yim lus hauv cov ntsiab lus raug cai. Kev xam phaj haiv neeg feem ntau yuav hloov pauv tau, ua raws li tus neeg qhia zaj dab neeg, thiab muab qhov tseem ceeb rau lub ntsiab lus los ntawm lawv qhov kev xav.

Cov kev xam phaj uas tsis muaj qauv siv thaum cov kws tshawb fawb xav tshawb nrhiav ib lub ncauj lus tshwj xeeb (piv txwv li, kev siv lus hauv tsev kawm ntawv, hauv tsev, lossis ua haujlwm) tab sis tseem tso cai rau kev tshawb nrhiav. Txoj kev no muaj txiaj ntsig zoo rau kev ntxiv cov ntaub ntawv sib tham ntuj: cov kws tshawb fawb tuaj yeem nug txog cov laj thawj rau kev xaiv lo lus, kev xav txog kev coj zoo, lossis keeb kwm ntawm kev hloov pauv lus hauv zej zog.

5. Kev tshuaj xyuas kev sib tham thiab kev tshuaj xyuas kev sib tham

Thaum cov ntaub ntawv raug sau tiav lawm, theem kev tshuaj xyuas yuav tseem ceeb heev. Hauv kev kawm txog tib neeg lus, kev tshuaj xyuas kev sib tham tshuaj xyuas seb lus ua rau lub neej hauv zej zog zoo li cas—piv txwv li, cov lus piav qhia txog "kev vam meej" raug hais tawm li cas hauv cov cai pej xeem uas ua rau cov lus hauv zos tsis muaj txiaj ntsig. Kev tshuaj xyuas kev sib tham tshuaj xyuas qhov kev xaiv ntawm cov lus txhais, piv txwv, cov qauv piav qhia, thiab qhov chaw hauv cov ntawv lossis kev hais lus.

NYEEM NTAWV  Cov teeb meem kev coj ncaj ncees hauv kev tshawb fawb txog tib neeg

Kev tshuaj xyuas kev sib tham tsom mus rau kev teeb tsa ntawm kev sib cuam tshuam: kev tig rov qab, kev sib txuas ua ke (nug-teb, tos txais-rov qab), cov txheej txheem kho, thiab cov neeg koom nrog ua li cas kom sib txuas lus zoo. Txoj kev no muaj txiaj ntsig zoo rau kev tshuaj xyuas cov ntsiab lus me me uas qhia txog cov qauv hauv zej zog: leej twg feem ntau cuam tshuam, leej twg yuav tsum tos, lossis yuav ua li cas tsim kom muaj hwj chim los ntawm kev tig rov qab.

6. Kev sau ntawv thiab kev piav qhia

Kev sau ntawv yog tus choj ntawm cov ntaub ntawv raw thiab kev tshuaj xyuas. Hauv kev tshawb fawb txog kev kawm lus, kev sau ntawv feem ntau mus dhau qhov tsuas yog sau cov lus xwb. Nws tuaj yeem sau cov suab, kev ncua, kev hais lus tseem ceeb, kev luag, kev hais lus sib tshooj, thiab cov ntsiab lus tsis hais lus. Cov txheej txheem sau ntawv tuaj yeem hloov kho kom haum rau lub hom phiaj tshawb fawb: qhov kev tshuaj xyuas kev sib tham ntau ntxiv, qhov kev sau ntawv ntau ntxiv.

Cov lus piav qhia ntxiv kuj tseem siv tau: piv txwv li, cim cov sijhawm hloov pauv code, suav nrog cov lus piav qhia morpheme rau cov lus tsis muaj ntaub ntawv, lossis sau cov ntsiab lus (leej twg tab tom tham nrog leej twg, nyob rau hauv qhov xwm txheej twg, nrog kev sib raug zoo hauv zej zog). Cov software xws li ELAN lossis Praat feem ntau siv los kho cov ntawv sau nrog suab-yeeb yaj kiab thiab pab txhawb kev sau code.

7. Cov txheej txheem sib piv thiab kev tshawb fawb txog kev hloov pauv

Kev kawm txog tib neeg lus kuj siv kev sib piv ntawm ntau qhov xwm txheej, pawg, lossis tiam neeg los tshuaj xyuas kev hloov pauv lus. Cov kws tshawb fawb yuav piv rau cov tub ntxhais hluas thiab cov neeg laus siv kev tos txais li cas, qhov sib txawv ntawm cov lus ntawm cov chaw hauv tsev thiab cov chaw pej xeem, lossis kev hloov pauv lus vim yog kev tsiv teb tsaws chaw thiab kev loj hlob hauv nroog. Kev kawm txog kev sib txawv pab nkag siab tias kev xaiv lus cuam tshuam li cas rau tus kheej (poj niam txiv neej, chav kawm, haiv neeg, kev ntseeg), nrog rau cov zej zog saib taus cov hom lus tshwj xeeb li cas.

Qee zaum, cov txheej txheem suav lej siv rau qee qhov tsawg, piv txwv li suav qhov zaus ntawm kev hloov pauv code lossis qhov tshwm sim ntawm qee daim ntawv hauv lub cev sib tham, thiab tom qab ntawd txhais lawv kom zoo hauv cov ntsiab lus ethnographic.

NYEEM NTAWV  Lub luag haujlwm ntawm anthropology hauv kev nkag siab txog cov teeb meem kev noj qab haus huv ntawm lub hlwb

8. Kev tshawb fawb txog haiv neeg thiab xov xwm hauv online

Kev txhim kho thev naus laus zis tau tsim cov chaw sib txuas lus tshiab: kev tshaj xov xwm hauv zej zog, cov pab pawg sib tham, kev ua si online, thiab cov platform video luv luv. Kev kawm txog tib neeg lus tam sim no tshuaj xyuas ntau yam kev coj ua lus hauv cov chaw digital, suav nrog memes, emojis (ua cov cim qhia), "alay" cov qauv lus, kev sib xyaw lus, thiab kev tsim lub zej zog raws li hashtag.

Kev kawm txog haiv neeg hauv online hloov kho cov ntsiab cai ntawm haiv neeg: cov kws tshawb fawb soj ntsuam kev sib cuam tshuam, nkag siab txog cov qauv hauv zej zog, sau cov ntsiab lus ntawm lub platform (cov yam ntxwv, cov algorithms, cov cai tswj hwm), thiab xav txog kev coj ncaj ncees ntawm pej xeem thiab ntiag tug. Cov ntaub ntawv digital xav tau kev ceev faj vim tias cov cim online yooj yim theej thiab sib qhia; kev tsis qhia npe thiab kev pom zoo yog cov teeb meem tseem ceeb.

9. Kev coj ncaj ncees ntawm kev tshawb fawb

Kev coj ncaj ncees yog lub hauv paus ntawm cov txheej txheem tshawb fawb txog lus thiab neeg. Cov kws tshawb fawb yuav tsum xyuas kom meej tias tau txais kev pom zoo, tswj kev ceev ntiag tug, hwm cov qauv hauv zos, thiab xav txog qhov cuam tshuam ntawm kev tshawb fawb rau lub zej zog. Hauv cov ntsiab lus ntawm cov lus tsawg lossis cov lus uas yuav ploj mus, cov kws tshawb fawb yuav tsum zam kev rho tawm kev paub yam tsis muaj kev sib pauv. Cov kev coj ua zoo suav nrog kev sib qhia cov txiaj ntsig tshawb fawb, ua kom cov ntaub ntawv lus nkag tau rau lub zej zog, lossis koom nrog cov neeg hais lus ua cov neeg koom tes, tsis yog "cov khoom" ntawm kev tshawb fawb.

Kev kaw

Cov txheej txheem tshawb fawb hauv kev kawm txog lus xav tau kev sib xyaw ua ke ntawm kev kawm lus thiab kev nkag siab txog tib neeg. Kev kawm txog haiv neeg, kev soj ntsuam cov neeg koom nrog, kev sau cov ntaub ntawv txog ntuj tsim, kev xam phaj, thiab kev sib tham thiab kev tshuaj xyuas kev sib tham yog cov cuab yeej tseem ceeb rau kev nkag siab txog lus ua ib qho kev coj ua hauv zej zog. Hauv lub hnub nyoog digital, cov txheej txheem no tau nthuav dav los ntawm kev kawm txog haiv neeg online thiab kev tshuaj xyuas kev sib txuas lus. Thaum kawg, lub zog ntawm kev kawm txog lus yog nyob rau hauv nws lub peev xwm los txuas cov ntsiab lus me me ntawm cov lus - xws li kev xaiv lo lus, kev ncua, lossis kev tso dag - rau cov qauv kev sib raug zoo dav dua: tus kheej, lub zog, kev coj ncaj ncees, thiab kev hloov pauv kab lis kev cai. Nrog rau txoj kev qhia zoo thiab kev coj ncaj ncees zoo, kev tshawb fawb txog lus tuaj yeem ua rau muaj kev pab tseem ceeb rau peb txoj kev nkag siab txog tib neeg thiab ntau yam kev hais lus.

Sau ib qho lus tawm tswv yim