Gịnị bụ Nyocha Mmekọrịta?
Nyocha njikọ bụ usoro ọnụọgụgụ eji enyocha ike na ntụziaka nke mmekọrịta kwụ ọtọ n'etiti mgbanwe ọnụọgụ abụọ. Nyocha a bụ isi ihe dị na ngalaba dị iche iche site na ego na akụnụba ruo na injinia na sayensị mmekọrịta mmadụ na ibe ya, na-enye nghọta n'otu esi ejikọta mgbanwe na otu mgbanwe na mgbanwe na nke ọzọ.
Isi ihe dị mkpa gbasara mmekọrịta
N'isi ya, njikọ na-atụ otu mgbanwe abụọ si agakọ ọnụ. Ọ bụrụ na mgbanwe abụọ na-amụba ma ọ bụ na-ebelata n'otu oge, a na-ekwu na ha nwere njikọ dị mma. N'aka nke ọzọ, ọ bụrụ na otu mgbanwe na-amụba mgbe nke ọzọ na-ebelata, ha nwere njikọ na-adịghị mma. Ọ bụrụ na enweghị usoro a na-ahụ anya na mmegharị ha, mgbanwe abụọ ahụ enweghị njikọ.
Ịtụ Njiko
Ọnụọgụgụ a na-ejikarị eme ihe na nyocha njikọ bụ Pearson correlation coefficient, nke a na-akpọ \( r \). Coefficient a dị site na -1 ruo 1, ebe:
– \( r = 1 \): Mmekọrịta kwụ ọtọ zuru oke.
– \( r = -1 \): Mmekọrịta kwụ ọtọ zuru oke.
– \( r = 0 \): Enweghị mmekọrịta kwụ ọtọ.
Usoro njikọ ndị ọzọ gụnyere njikọ Spearman na tau Kendall, nke siri ike karịa mmekọrịta na-abụghị nke kwụ ọtọ na nke na-abụghị nke kwụ ọtọ.
Ngụkọta nke Pearson's r
A na-agbakọ ọnụọgụ mmekọrịta Pearson site na iji usoro a:
\[ r = \frac{\text{cov}(X, Y)}{\sigma_X \sigma_Y} \]
ebe:
– \(\text{cov}(X, Y)\) bụ mgbanwe dị n'etiti mgbanwe X na Y.
– \(\sigma_X\) na \(\sigma_Y\) bụ ọkọlọtọ nke X na Y, n'otu n'otu.
Usoro a na-eme ka mgbanwe dị n'etiti ihe dị iche iche dị n'otu site na ngwaahịa nke mgbanwe ọkọlọtọ nke ihe dị iche iche, na-eme ka nsonaazụ ya ghara ịdị oke ma nwee oke n'etiti -1 na 1.
Nkọwa nke Mmekọrịta
Ịghọta uru nke \( r \) dị oke mkpa n'ịkọwa ihe si na nyocha njikọ pụta. N'ozuzu:
– 0.0 – 0.19: Njikọ dị oke njọ ma ọ bụ nke na-adịghị mma.
– 0.2 – 0.39: Mmekọrịta adịghị ike.
– 0.4 – 0.59: Mmekọrịta dị n'etiti.
– 0.6 – 0.79: Njikọ siri ike.
– 0.8 – 1.0: Njikọ siri ike nke ukwuu.
Ọ dịkwa mkpa ịmara na njikọ abụghị ihe kpatara ya. Njikọ dị elu n'etiti mgbanwe abụọ apụtaghị na otu mgbanwe na-eme ka nke ọzọ gbanwee.
Ngwa nke Nyocha Mmekọrịta
1. Ego
N'ihe gbasara ego, a na-ejikarị nyocha njikọ eme ihe iji chọpụta mmekọrịta dị n'etiti ngwaahịa, akwụkwọ ego, na ụgbọala itinye ego ndị ọzọ. Dịka ọmụmaatụ, ịghọta njikọ dị n'etiti akụ dị iche iche nwere ike inye aka na nhazi nkewa ego, ebe ọ bụ na ijikọta akụ ndị na-enweghị njikọ ma ọ bụ ndị na-adịghị mma nwere ike ibelata ihe egwu.
2. Akụnụba
Ndị ọkachamara n'ihe gbasara akụnụba na-eji nyocha njikọ iji chọpụta mmekọrịta dị n'etiti ihe ngosi akụ na ụba. Dịka ọmụmaatụ, enwere ike inyocha mmekọrịta dị n'etiti ọnụego enweghị ọrụ na uto GDP iji ghọta gburugburu akụ na ụba buru ibu.
3. Sayensị Ahụike
Na sayensị ahụike, mmekọrịta nwere ike inyere aka ịchọpụta njikọ dị n'etiti ihe ndị na-akpata ụdị ndụ na nsonaazụ ahụike. Dịka ọmụmaatụ, ndị nchọpụta nwere ike inyocha njikọ dị n'etiti ọkwa mmega ahụ na ọnụego ọrịa obi.
4. Sayensị Mmekọrịta Mmadụ na Nwanyị
Ndị ọkà mmụta mmekọrịta mmadụ na ibe ya na ndị ọkà n'akparamàgwà mmadụ na-ejikarị njikọ eme ihe iji mụọ mmekọrịta dị n'etiti ihe ndị dị iche iche dịka ọkwa ego na inweta agụmakwụkwọ, ma ọ bụ n'etiti ọkwa nrụgide na arụmọrụ ọrụ.
Mmachi nke Nyocha Mmekọrịta
N'agbanyeghị ojiji ya nke ukwuu, nyocha njikọ nwere ọtụtụ ihe mgbochi:
1. Mmekọrịta anaghị adabara ihe kpatara ya:
Ọ bụ ezie na enwere ike inwe njikọ abụọ, nke a apụtaghị na otu na-akpata nke ọzọ. Ihe ndị dị n'èzí ma ọ bụ mgbanwe nke atọ (ndị na-agbanwe agbanwe) nwere ike imetụta mgbanwe abụọ ahụ, na-emepụta njikọ na-ezighị ezi.
2. Usoro dị n'usoro:
Mmekọrịta Pearson na-atụle mmekọrịta kwụ ọtọ naanị. Ọ bụrụ na mmekọrịta dị n'etiti mgbanwe abụọ abụghị nke kwụ ọtọ, ọnụọgụ njikọ nwere ike iduhie.
3. Mmetụta nye ndị na-anaghị ahụkarị:
Ọnụọgụ njikọ nwere ike ịdị oke njọ nye ndị na-abụghị ndị ọzọ. Ụfọdụ ụkpụrụ dị oke njọ nwere ike imebi njikọ ahụ, mee ka ọ dị ka ọ siri ike ma ọ bụ adịghị ike karịa ka ọ dị n'ezie.
4. Nha nhata:
Njikọta ahụ na-eche na ọ bụ otu ihe dị iche iche n'ofe oke mgbanwe ndị ahụ. Ọ bụrụ na emebie echiche a, ọ nwere ike ibute nkwubi okwu na-ezighi ezi.
Usoro Mmekọrịta Dị Elu
Iji lụso ụfọdụ n'ime mmachi ndị a ọgụ, enwere ike iji usoro dị iche iche dị elu:
– Mmekọrịta nkebi: Usoro a na-atụ njikọ dị n'etiti mgbanwe abụọ ebe ọ na-achịkwa maka mmetụta nke otu ma ọ bụ karịa mgbanwe ndị ọzọ.
– Mmekọrịta Canonical: A na-eji nke a aghọta mmekọrịta dị n'etiti ụdị mgbanwe abụọ, kama naanị ụdị mgbanwe abụọ dị iche iche.
– Nnyocha nke Multivariate: Usoro dịka multivariate regression nwere ike inyere aka inyocha mmekọrịta dị n'etiti ọtụtụ mgbanwe n'otu oge.
Nzọụkwụ n'Ime Nyocha Mmekọrịta
1. Nchịkọta Data:
Malite site n'ịchịkọta data dị mkpa, hụ na ọ dị nhata ma kpuchiri oke nyocha.
2. Nyocha Anya:
Iji eserese gbasaara akọwapụta data ahụ nwere ike inye nghọta anya nke mmekọrịta ahụ tupu emee ule ọnụọgụgụ.
3. Ngụkọta:
Jiri ngwanrọ ọnụọgụgụ maọbụ mgbakọ aka chọpụta ọnụọgụgụ njikọ.
4. Nkọwa:
Nyochaa oke na ụzọ njikọ ahụ si dị, na-atụle ihe gbara ya gburugburu na ihe ndị nwere ike ime na mpụga.
5. Nkwenye:
Jiri data ndị ọzọ ma ọ bụ ụzọ ndị ọzọ chọpụta ihe si na ya pụta iji hụ na ọ siri ike.
mmechi
Nnyocha njikọ bụ ngwa dị ike n'ihe gbasara ọnụọgụgụ ndị na-enyocha ọnụọgụgụ, na-enye nghọta bara uru n'ime mmekọrịta dị n'etiti mgbanwe. Agbanyeghị, ọ dị oke mkpa ịghọta oke ya ma jiri ya na ụzọ ndị ọzọ iji nweta nkwubi okwu ziri ezi na nke bara uru. Ọ bụrụ na e jiri ya mee ihe nke ọma, nyocha njikọ nwere ike ime ka ụkpụrụ na njikọ ndị nwere ike ịnọ na nzuzo, na-eme ka ihe ọmụma dịkwuo elu n'ọtụtụ ngalaba.
