Faiga o le Galulue Faatasi Faavaomalo i Atinae Faaitulagi
O le galulue faʻatasi faʻavaomalo i atinaʻe faʻaitulagi o se vaega taua tele lea o le faʻaleleia atili o le manuia o le lalolagi. Faatasi ai ma le saoasaoa tele o le lalolagi atoa, ua faʻateleina ai le iloa e atunuu i le lalolagi atoa le taua o le galulue faʻatasi vavalalata e faʻaleleia atili ai le tuputupu aʻe o le tamaoaiga, faʻaleleia atili ai atinaʻe tetele, ma faʻalauiloa ai le atinaʻe gafataulimaina. I totonu o lenei tusiga, o le a matou suʻesuʻeina ai ni ituaiga o galulue faʻatasi faʻavaomalo e fesoasoani i le atinaʻe lelei o le itulagi.
1. Fesoasoani Aloaia mo Atina'e (ODA)
O le Fesoasoani Fa'ale-Atina'e, po'o le ODA, o se tasi lea o faiga fa'apa'aga fa'avaomalo e masani ona fa'aaogaina. O le ODA e fa'atatau i fesoasoani tau tupe e tu'uina atu e atunu'u tau atia'e i atunu'u tau atia'e ma le fa'amoemoe autu o le fa'aleleia atili o le soifua manuia lautele ma le tamaoaiga. O nei tupe e masani ona fa'aaogaina mo le atina'eina o atina'e tetele, a'oa'oga, tausiga o le soifua maloloina, ma galuega fa'atino e fa'aitiitia ai le mativa.
Mo se faʻataʻitaʻiga, e tele atunuu Aferika e maua le ODA mai atunuu Europa e fausia ai auala, alalaupapa, ma nofoaga tau soifua maloloina. O nei galuega faatino e taua tele mo le faaleleia atili o le mafai ona maua, faateleina o fefaatauaiga, ma le faaitiitia o le mativa i itulagi e le o tele ni atinae.
2. Galulue Fa'atasi Fa'aitulagi mo le Tamaoaiga
E masani ona faia e atunuu i totonu o se itulagi ni mafutaga faaletamaoaiga e faamalosia ai le tuputupu aʻe faaleitulagi. O se tasi o faataitaiga o le Asosi o Atunuu Asia i Sautesasae (ASEAN), lea e aofia ai atunuu e sefulu i Asia i Sautesasae. E ala i lenei galulue faatasi, e taumafai atunuu o le atunuu e faaitiitia ai faafitauli tau fefaatauaiga, faateleina tupe teufaafaigaluega faavaomalo, ma faalauiloa faiga faavae tau tamaoaiga e fealofani.
O lenei galulue faʻatasi e mafai ai e atunuʻu o le atunuʻu ona tauva lelei i le maketi o le lalolagi ma faʻamalosia ai lo latou tulaga tau fefaʻatauaʻiga i feutanaiga faʻavaomalo. E le gata i lea, o le vavalalata o le tuʻufaʻatasia o le tamaoaiga e mafai ona faʻaleleia atili ai le faʻafouga ma le faʻaleleia atili o le gaosiga i le itulagi.
3. Galuega Fa'atino Galulue Fa'atasi i le va o Atunu'u
O galuega faatino fa'atasi i le va o atunu'u e masani ona aofia ai le fausiaina o galuega tetele tau atina'e e lagolagoina ai le tele o atunu'u i le taimi e tasi. O se fa'ata'ita'iga o le galuega faatino o feso'ota'iga o nofoaafi i Europa lea e feso'ota'i ai le tele o atunu'u e fa'aleleia atili ai femalagaa'iga ma felauaiga o uta. O ia galuega faatino e fa'amalosia ai feso'ota'iga, fa'aleleia atili ai le lelei o felauaiga, ma tatala ai avanoa fou mo turisi ma fefa'ataua'iga.
E le gata i lea, o fuafuaga e pei o le Belt and Road Initiative (BRI) e taʻitaʻia e Saina e aofia ai foʻi galuega tetele tau atinaʻe e aofia ai le galulue faʻatasi ma le tele o atunuu e fausia ni auala fefaʻatauaʻiga fou, uafu, fesoʻotaʻiga o nofoaafi, ma alatele tetele.
4. Galulue Fa'atasi i Tekonolosi ma Saienisi
O le alualu i luma o tekinolosi ma le faasaienisi e taua tele i le atinae gafataulimaina o itulagi. E masani ona galulue faatasi atunuu i suesuega ma atinae (R&D) e foia ai luitau faalelalolagi e pei o suiga o le tau, saogalemu o meaai, ma le soifua maloloina lautele.
O se faʻataʻitaʻiga mautinoa o lenei ituaiga o galulue faʻatasi o taumafaiga faavaomalo i suʻesuʻega o suiga o le tau. E faʻafaigaluega e atunuʻu ni galuega faʻatasi e aofia ai tagata suʻesuʻe mai atunuʻu eseese ina ia malamalama i aʻafiaga o suiga o le tau ma atiaʻe ni fofo fou, e pei o tekinolosi o le malosi mama ma faiga faʻatoʻaga gafataulimaina.
5. Feso'ota'iga Fa'ata'atitia ma Fonotaga a le Lalolagi
O mafutaga fa'ata'atitia ma fonotaga fa'avaomalo e pei o le G20, le World Economic Forum, ma Malo Aufaatasi (UN) e iai fo'i se sao taua i atina'e fa'aitulagi. E ala i nei fonotaga, e mafai ai e ta'ita'i o le lalolagi ona fefa'asoaa'i manatu, fa'atuina se va'aiga fa'avaomalo, ma malilie i ni la'asaga mautu e fo'ia ai mataupu fa'afuase'i i atunu'u eseese e pei o le saogalemu o mea'ai, suiga o le tau, ma le fa'alavelave tau tamaoaiga.
O nei fonotaga e faafaigofie ai talanoaga i le va o vaega lautele ma vaega tumaoti, a'oga maualuluga, ma sosaiete lautele e fausia ai ni fofo aoga e mafai ona faatinoina i itulagi eseese. E avea foi ma faavae mo le faamautuina o tautinoga tau tupe faavaomalo ma fesoasoani faatekinolosi mo atunuu o loo manaomia.
6. Fesuiaiga o A'oa'oga ma Aganu'u
E mafai ona faʻaleleia atili sootaga i le va o atunuu e ala i polokalame faʻaleaʻoaʻoga ma fesuiaiga faʻaleaganuu. O nei fuafuaga e mafai ai e tamaiti aʻoga ma tagata tomai faapitoa ona suʻesuʻe ma galulue i isi atunuu, faʻaleleia atili ai le malamalama faʻaleaganuu ma faʻafaigofie ai le fesiitaiga o le malamalama.
E tele atunuu o loʻo i ai polokalame sikolasipi ma fesuiaiga e lagolago ai tamaiti aʻoga e aʻoaʻo i iunivesite taʻutaʻua i fafo. I le faʻaopoopoga i le faʻaleleia atili o tomai taʻitoʻatasi, o nei polokalame e faʻamalosia ai foʻi sootaga faʻava-o-malo ma le tamaoaiga i le va o atunuu o loʻo aʻafia ai.
7. Pa'aga Fa'apa'aga a le Malo ma le Tuto'atasi (PPP)
O loʻo faʻateleina le lauiloa o faiga faapaʻaga a le malo ma le vaega tumaoti (PPP) i le faʻatupeina o galuega tetele tau atinaʻe. O lenei faʻataʻitaʻiga e aofia ai le galulue faʻatasi o vaega a le malo ma le vaega tumaoti e fuafua, faʻatupeina, ma faʻatino galuega tau atinaʻe. O lenei mea e mafai ai ona sili atu le lelei o le vaevaeina o punaoa ma le fefaʻasoaaʻi o lamatiaga i le va o le malo ma tagata teu tupe tumaoti.
O faʻataʻitaʻiga e aofia ai le fausiaina o auala totogi poʻo uafu faʻavaomalo, lea e aofia ai tupe teufaafaigaluega mai kamupani tumaoti, lagolagoina e tekinolosi ma le faʻatupeina mai le malo. O lenei galulue faʻatasi e le gata ina faʻavavevaveina ai le atinaʻeina o atinaʻe ae faʻaleleia atili ai foʻi auaunaga a le malo ma faʻaosofia ai le tuputupu aʻe o le tamaoaiga.
I'uga
O le galulue faʻatasi faʻavaomalo i atinaʻe faʻaitulagi e iai sona aafiaga tele i le foʻia o luʻitau faʻalelalolagi ma le faʻaleleia atili o le manuia. O le fausiaina o ni faiga faʻapaʻaga malolosi, e mafai ai e atunuʻu ona ausia ni sini tau atinaʻe e sili atu ona aofia ai ma gafataulimaina. Mai le ODA i ni faiga faʻapaʻaga faʻataʻatitia, o ituaiga eseese o galulue faʻatasi faʻavaomalo e ofoina atu ai se lautele lautele ma le gafatia tele e faʻaleleia atili ai le atinaʻe lelei faʻaitulagi i le lalolagi atoa.
I le feagai ai ma luitau o le lumanai, e pei o suiga o le tau, vave o le siitia o taulaga, ma le le tutusa o le tamaoaiga, o le galulue faatasi faavaomalo lelei e sili atu ona taua nai lo se isi lava taimi. E tatau i atunuu ona faaauau pea ona sailia ni auala e galulue faatasi ai, faasoa atu le malamalama, ma fausia ni sootaga e aoga mo itu uma e lua ina ia ausia ai le manuia tumau o le lalolagi mo tagata uma.