Usoro eserese ala ọma jijiji n'okpuru mmiri na geophysics
Nhazigharị ala mmiri n'okpuru mmiri bụ otu n'ime usoro kachasị mkpa na geophysics mmiri maka "ịhụ" nhazi ala mmiri nke ala mmiri n'enweghị igwupụta ma ọ bụ igwu mmiri ozugbo. Usoro a na-eji ebili mmiri acoustic (seismic) sitere na isi mmalite kpọmkwem, wee dekọọ ya site na ihe mmetụta. Site na usoro oge njem, oke, na agwa nke ebili mmiri na-alọghachi, ndị ọkachamara na geophysics nwere ike ịkọwa akwa sedimenti, nkume ala, mmejọ, na ihe egwu dị na gburugburu ebe obibi mmiri. N'ihe gbasara nchọpụta akụrụngwa, nhazi ala mmiri na-enyere aka ịchọpụta ọnyà hydrocarbon, ọkpụrụkpụ sedimenti, na usoro ala dị mkpa maka mmanụ na gas, geothermal, na mineral dị n'okpuru mmiri. Ọzọkwa, maka ebumnuche oke osimiri na mbelata ọdachi, usoro a nwere ike ịchọpụta mpaghara subduction, mbuze ala mmiri n'okpuru mmiri, na tsunami nwere ike ime.
Ụkpụrụ ndị bụ isi nke ala ọma jijiji n'okpuru mmiri
Isi ihe dị mkpa n'ịchọpụta ala ọma jijiji bụ echiche nke mgbasa ebili mmiri. N'ime gburugburu mmiri, ike acoustic na-agbasa site na mmiri, na-abanye na sedimenti, a na-egosipụtakwa ma ọ bụ na-emegharị ya mgbe ọ zutere ókè n'etiti oyi akwa nwere impedances acoustic dị iche iche. Acoustic impedance bụ ngwaahịa nke njupụta ihe ahụ na ọsọ mgbasa ebili mmiri n'ime ihe ahụ. Mgbe ebili mmiri acoustic zutere ókè n'etiti media abụọ nwere impedances dị iche iche - dịka ọmụmaatụ, n'etiti ụrọ na ájá, ma ọ bụ sedimenti na nkume - ụfọdụ ike na-egosipụta azụ elu ma na-ebuga ụfọdụ ala. Sensọ ndị e tinyere n'azụ ụgbọ mmiri ma ọ bụ n'ala oké osimiri na-edekọ akara ngosi ndị a na-egosipụta dị ka ọrụ nke oge.
Ihe e dekọrọ abụghị "omimi" kpọmkwem, kama ọ bụ oge njem ụzọ abụọ. Iji gbanwee nke a ka ọ bụrụ omimi, a chọrọ ụdị ọsọ ebili mmiri na mmiri na sedimenti. Ebe ọ bụ na ọsọ ndị a nwere ike ịdị iche n'ihi nhazi sedimenti, porosity, nrụgide, na okpomọkụ, nkọwa ala ọma jijiji na-agụnyekarị nhazi na nhazi ihe nlereanya.
Isi ihe dị na sistemụ nyocha ala ọma jijiji
Nnyocha ala ọma jijiji n'okpuru mmiri na-abụkarị ọtụtụ ihe dị mkpa:
1. Isi iyi ike olu: na-emepụta mkpali ebili mmiri. Ụdị dị iche iche dabere na ihe achọrọ maka mkpebi na omimi nke ịbanye n'ime.
2. Ihe nnata/ihe mmetụta: na-edekọ ebili mmiri ndị a na-egosipụta. Nke a nwere ike ịbụ hydrophone na ihe na-agagharị agagharị (eriri ogologo nke ụgbọ mmiri na-adọkpụ) ma ọ bụ geophone/hydrophone nke e tinyere n'elu ala oké osimiri (seismometer nke dị n'osimiri na ala).
3. Sistemụ nhazi na nhazi: GPS, sistemụ ụda olu USBL/LBL, na ihe mmetụta mmegharị iji hụ na ebe onye na-anata isi mmalite ziri ezi.
4. Ngalaba nnweta data: na-agbanwe akara analog ka ọ bụrụ dijitalụ, na-eme nlele, ma na-echekwa data.
5. Ngwaọrụ nhazi: ngwanrọ maka ndozi, nzacha, ịchịkọta, ịkwaga, na nkọwa.
Ịga nke ọma na eserese dabere nke ukwuu na nhazi nyocha: anya dị n'etiti egwu, nhazi ihe na-agba ọsọ, oge ịgba égbè, na paramita nlele.
Ụdị usoro nke ala ọma jijiji n'okpuru mmiri
1. Ihe na-egosi ihe dị n'okpuru ala (SBP)
A na-eji ihe nrịbama dị n'okpuru ala eme ihe iji mata akwa ájá dị omimi site na mita ole na ole ruo mita iri n'okpuru ala oké osimiri. A na-ejikarị usoro a eme ihe maka ọmụmụ ihe gbasara ala, ọkpọkọ mmiri, eriri mmiri dị n'okpuru mmiri, na nyocha nke ihe ndị dị n'okpuru ala na ihe ndị dị n'elu ala. Ihe nrịbama dị n'okpuru ala na-emepụta profaịlụ dị elu, mana ntinye ha pere mpe, ọkachasị na ihe ndị jupụtara na gas.
Isi mmalite SBP nwere ike ịbụ chirps (ugboro ugboro a na-agbanwe agbanwe) ma ọ bụ boomers/sparkers nwere ugboro ugboro dị elu. Ugboro ugboro dị elu na-eme ka mkpebi kwụ ọtọ ka mma, mana oke ntinye na-ebelata.
2. 2D ntụgharị uche ala ọma jijiji
Mkpọtụgharị uche nke 2D bụ usoro a na-ejikarị eme ihe maka ịsepụta ihe owuwu dị n'okpuru ala n'akụkụ ụzọ kpọmkwem. Ụgbọ mmiri ahụ na-adọkpụ isi iyi (dịka ọmụmaatụ, egbe ikuku) na ihe na-enye mmiri hydrophone. Data sitere na ya bụ akụkụ ntụgharị uche nke na-egosi ọdịdị nke akwa sedimentary, mpịachi, ntụpọ, na enweghị nkwekọ. Usoro 2D dabara adaba maka nyocha mpaghara ma ọ bụ ọkwa nyocha mbụ n'ihi na ọ dị obere ọnụ ahịa ma e jiri ya tụnyere 3D, mana ozi dị n'akụkụ ya bụ naanị na ụzọ nyocha.
3. 3D ntụgharị uche ala ọma jijiji
N'ime ala ọma jijiji nke 3D, ụgbọ mmiri ahụ na-eme njem siri ike, nke a haziri iji mejupụta mpaghara kpọmkwem, na-ebute cube data nke akụkụ atọ (data olu). Uru nke 3D bụ ikike ịhụ mgbanwe nhazi n'akụkụ n'ụzọ zuru ezu karị, na-enye ohere maka nkọwa ziri ezi nke ọnyà hydrocarbon, netwọk mmejọ, ọwa turbidite, na ọkpụrụkpụ nke ebe nchekwa. Ihe ọghọm ndị dị na ya gụnyere ọnụ ahịa ka ukwuu, oge nnweta, na ikike nhazi.
4. Ntụgharị uche nke ala ọma jijiji na akụkụ sara mbara
Usoro ntụgharị uche a na-eji ebili mmiri ndị a na-emegharị n'ime akwa ọsọ dị elu ma dekọọ ha n'ebe dị anya. A na-ejikarị nyocha a amụ nhazi nke ihe dị n'ime oké osimiri, ọkpụrụkpụ nke sedimenti miri emi, ma ọ bụ oke ala dị ukwuu. Enwere ike idekọ ihe site na iji ihe nyocha seismometer nke oke osimiri (OBS), na-enye ohere ka e nyochaa ebili mmiri dị n'akụkụ obosara. Usoro a bara uru maka ọmụmụ ihe tectonic na geodynamic, dịka ndị dị na mpaghara subduction.
5. Oké Osimiri Ala Ala (OBS/OBN)
N'adịghị ka ihe ndị na-adọkpụ ụgbọ mmiri, OBS/OBN na-etinye ihe nnata ahụ n'ala oké osimiri. Nhazi a na-ebelata mmetụta nke ebili mmiri dị n'elu ma nwee ike inye data dị elu n'ebe dị mgbagwoju anya, gụnyere gburugburu nhazi nnu ma ọ bụ elu ala oké osimiri. Ọzọkwa, OBN na-eme ka ndekọ ihe dị iche iche dị ọtụtụ, nke dị mkpa maka nyocha anisotropy na imeziwanye onyonyo nke ihe mgbaru ọsọ dị mgbagwoju anya.
Inweta data: site na atụmatụ ruo na ndekọ
Usoro nnweta ahụ na-amalite site na atụmatụ nyocha: ịchọpụta omimi ebumnuche, mkpebi achọrọ, na ọnọdụ gburugburu ebe obibi. Ọ bụrụ na ihe mgbaru ọsọ ahụ dị omimi, sistemụ ugboro ugboro dị elu dị ka chirp ga-adabara nke ọma. Ọ bụrụ na ihe mgbaru ọsọ ahụ dị omimi, a na-eji egbe ikuku nwere ike dị elu. Ihe dị mkpa gụnyere ogologo iyi mmiri, ọnụọgụ ọwa, oghere dị n'etiti ọwa, na oge ogbugbu.
Ọnọdụ oké osimiri na-emetụta mkpọtụ. Nnukwu ebili mmiri na-eme ka nnyonye anya mmiri dịkwuo elu ma na-agbakwụnye mkpọtụ na data ahụ. Ya mere, a na-ahazikarị nyocha n'oge ihu igwe dị jụụ. Ọzọkwa, nchekwa na iwu gburugburu ebe obibi - karịsịa gbasara anụmanụ mmiri - bụ ihe dị mkpa. Ọtụtụ mba chọrọ usoro mgbochi dịka ndị na-ekiri anụmanụ mmiri, mmalite dị nro (mgbago elu), na mmechi nwa oge ma ọ bụrụ na achọpụta ụdị anụmanụ echekwara nso ebe isi iyi.
Nhazi data ala ọma jijiji
A naghị akọwa data ala ọma jijiji ozugbo. A na-eme nhazi iji melite nha mgbaàmà-na-mkpọtụ na ihe ngosi ọnọdụ n'ebe kwesịrị ekwesị. Usoro nhazi a na-ahụkarị gụnyere:
1. Ndozi geometry na ụzọ: hụ na e nwere ezigbo ọnọdụ foto na onye nnata.
2. Nzacha na iwepụ mkpọtụ: belata mkpọtụ na-enweghị usoro, mmụba mkpọtụ, na nnyonye anya ndị ọzọ.
3. Mgbanwe: na-eme ka ebili mmiri dị nkọ iji mee ka mkpebi dịkwuo elu.
4. Nyocha ọsọ ọsọ: ịhọrọ ụdị ọsọ ọsọ maka mmezi NMO (mgbanwe nkịtị).
5. Ịchịkọta: itinye akara n'otu ebe ntụgharị uche iji mee ka akara ahụ dịkwuo elu.
6. Mbugharị: ibugharị ihe omume ntụgharị uche gaa n'ọnọdụ oghere ziri ezi, ọkachasị n'elu ihe owuwu gbagọrọ agbagọ ma ọ bụ nke dị mgbagwoju anya.
7. Mgbanwe na njirimara nke ala ọma jijiji (nhọrọ): nweta ihe ndị dị ka impedance, yana ihe ndị e si na ya wepụta (njupụta, ugboro ole, njikọta) iji nyere aka n'ịkọwa ihe.
Ihe ikpeazụ a ga-arụpụta nwere ike ịbụ akụkụ 2D, cube 3D, maapụ omimi nke mbara igwe, maapụ ọkpụrụkpụ (isopach), ma ọ bụ maapụ nhazi.
Nkọwa na ojiji nke ala
Nkọwa ala ọma jijiji chọrọ njikọ na data ndị ọzọ: bathymetry, isi sedimenti, data ndekọ olulu mmiri (ọ bụrụ na ọ dị), na ozi ala mpaghara. Site na nkọwa kwesịrị ekwesị, enwere ike iji data ala ọma jijiji mee ihe:
- Nnyocha mmanụ na gas: nhazi usoro ọnyà, njirimara ebe nchekwa na akara, yana njirimara sistemụ ebe nchekwa.
– Nkà na ụzụ mmiri: nyocha nkwụsi ike nke mkpọda, nchọpụta nke oyi akwa na-adịghị ike, gas na-adịghị omimi, na ụzọ nchekwa maka akụrụngwa.
– Mbelata ihe egwu gbasara ala: eserese nke ntụpọ ndị na-arụ ọrụ, ala mmiri dị n'okpuru mmiri, na ihe ndị na-egosi na oké ifufe oge ochie dị.
– Ọmụmụ Tectonic: ịghọta usoro nhazi nke mpaghara subduction, nhazi nke bezin, na mgbanwe nke oke kọntinent.
– Nkà ihe ochie na gburugburu ebe obibi: na mkpebi ụfọdụ, SBP nwere ike inyere aka ịchọpụta ihe ndị dị omimi metụtara mgbanwe n'ụsọ oké osimiri gara aga.
Ihe ịma aka na mmepe kachasị ọhụrụ
Injinịa ala ọma jijiji n'okpuru mmiri na-eche ihe ịma aka dịka mkpọtụ ebili mmiri, mgbanwe ọsọ dị mgbagwoju anya, na mmachi mkpebi na ebumnuche ụfọdụ. Ọzọkwa, nchegbu gburugburu ebe obibi metụtara ụda mmiri na-akwalite ihe ọhụrụ na isi mmalite ike ndị na-adịghị ize ndụ gburugburu ebe obibi na usoro ọrụ siri ike. N'akụkụ teknụzụ, mmepe ndị a ma ama gụnyere:
- Mgbanwe Waveform zuru oke (FWI) iji melite ọsọ nlereanya na nkọ onyonyo.
– Ọtụtụ azimuth na broadband seismic nke na-agbasa spektrum ugboro ugboro ka mkpebi na ntinye wee nwee ike ịhazi.
– Akpaaka nkọwa dabere na mmụta igwe, ọkachasị maka ịhọrọ mbara igwe, nchọpụta mmejọ, na nhazi ihu ala ọma jijiji.
- Nchikota ọtụtụ sensọ na data sonar, magnetik, na gravimetric maka nkọwa zuru oke.
Penutup
Usoro nhazi ala mmiri dị n'okpuru mmiri bụ isi ihe dị mkpa nke geophysics mmiri nke oge a, nke nwere ike igosi nhazi ala dị n'okpuru mmiri nke ọma, site na obere sedimenti ruo na akụkụ miri emi. Site n'ịhọrọ usoro ziri ezi—site na profaịlụ ala dị n'okpuru ala, 2D/3D reflection seismic, ruo na refraction OBS—na itinye ezigbo nnweta na nhazi, ala mmiri na-aghọ ngwa ọrụ dị ike maka nchọpụta akụrụngwa, mmepe akụrụngwa mmiri, na ibelata ọdachi. N'ọdịnihu, njikọta nke kọmputa ka mma, ihe mmetụta ndị ọzọ dị nro, na ụzọ ndị ọzọ na-adịghị emerụ gburugburu ebe obibi ga-eme ka ikike nke map seismic dịkwuo elu n'ịghọta usoro ụwa dị n'okpuru oké osimiri.
