Jeremy Bentham txoj kev xav ntawm kev siv nyiaj txiag

Jeremy Bentham Txoj Kev Xav Txog Kev Siv Tau Zoo: Lub Tswv Yim ntawm Kev Zoo Siab Tshaj Plaws

Pendahuluuan

Jeremy Bentham yog ib tug kws tshawb fawb thiab kws lij choj Askiv nyob rau xyoo pua 18th uas paub tias yog ib tug neeg muaj hwj chim tshaj plaws hauv kev txhim kho ntawm kev siv tau zoo. Kev siv tau zoo yog ib txoj kev xav txog kev coj ncaj ncees uas ntsuas kev ua raws li lawv lub peev xwm los coj kev zoo siab lossis txo kev txom nyem. Hauv Bentham lub tswv yim, kev ua zoo yog qhov uas tsim "kev zoo siab tshaj plaws rau cov neeg coob tshaj plaws." Tsab xov xwm no yuav tham txog ntau yam ntawm Bentham txoj kev xav txog kev siv tau zoo , suav nrog nws cov hauv paus ntsiab lus, cov txheej txheem ntsuas, thiab nws qhov cuam tshuam rau kev coj ncaj ncees thiab txoj cai pej xeem.

Bentham Cov Ntsiab Cai Tseem Ceeb ntawm Utilitarianism

Lub hauv paus ntsiab lus ntawm kev siv tau zoo yog lub hauv paus ntsiab lus ntawm kev zoo siab, lossis lub hauv paus ntsiab lus ntawm kev siv tau zoo. Bentham tau hais tias txhua yam kev ua ntawm tib neeg yog tsav los ntawm ob lub hom phiaj tseem ceeb: nrhiav kev zoo siab thiab zam kev mob. Hauv lwm lo lus, tib neeg ib txwm nrhiav kev sib npaug ntawm kev lom zem thiab kev mob. Bentham tau tsim txoj kev xav no los ntawm nws txoj kev hu ua "hedonistic", ib qho kev xav uas ntsuas kev zoo siab raws li kev paub ntawm kev lom zem thiab kev mob.

Bentham tau qhia txog lub tswv yim ntawm "kev suav lej kev zoo siab" ua ib txoj hauv kev los ntsuas qhov ntau ntawm kev zoo siab lossis kev txom nyem uas tsim los ntawm kev ua. Kev suav lej no muaj xya yam:

1. Qhov Muaj Zog: Qhov kev zoo siab lossis qhov mob tsim tawm muaj zog npaum li cas.
2. Lub Sijhawm: Qhov kev zoo siab lossis kev txom nyem kav ntev npaum li cas.
3. Kev Paub Tseeb lossis Tsis Paub Tseeb: Yuav muaj feem ntau npaum li cas uas kev zoo siab lossis kev txom nyem yuav tshwm sim.
4. Qhov ze los yog qhov deb: Qhov kev zoo siab los yog qhov mob yuav tshwm sim sai npaum li cas.
5. Kev muaj menyuam: Lub peev xwm ntawm kev lom zem los tsim kev lom zem ntxiv rau yav tom ntej.
6. Kev dawb huv: Qhov ua tau tias kev lom zem yuav tsis raug kev txom nyem ua raws.
7. Kev ncav cuag: Tus naj npawb ntawm cov neeg cuam tshuam los ntawm kev zoo siab lossis kev mob.

Siv qhov kev xam zauv kev zoo siab no, Bentham ntseeg tias kev txiav txim siab txog kev ncaj ncees yuav ua tau los ntawm kev xav txog qhov cuam tshuam ntawm txhua qhov kev ua rau kev zoo siab ntawm lub zej zog.

Cov Txheej Txheem Ntsuas Kev Zoo Siab

Txawm li cas los xij, ib qho ntawm cov lus thuam tseem ceeb ntawm Bentham yog tias kev ntsuas kev zoo siab thiab kev txom nyem yog qhov nyuaj heev. Txawm hais tias Bentham muab ntau yam kev ntsuas, cov cuab yeej ntsuas qhov tseeb thiab sib xws tseem nyuaj rau nrhiav. Cov neeg sib txawv muaj ntau qib kev nkag siab rau kev lom zem thiab kev mob, nrog rau kev txhais lus sib txawv ntawm kev zoo siab nws tus kheej. Ntxiv mus, cov kev ua uas coj kev zoo siab rau ib tus neeg yuav tsis muaj tib yam cuam tshuam rau lwm tus.

Ua teb rau qhov kev thuam no, Bentham tau tawm tswv yim txog kev ntsuas ntau yam los ntsuas kev zoo siab. Piv txwv li, hauv kev tsim cai pej xeem, kev sau cov ntaub ntawv txog kev noj qab haus huv, kev kawm, thiab kev ua neej nyob tuaj yeem siv los ntsuas kev noj qab haus huv hauv zej zog. Txawm li cas los xij, txoj hauv kev no tseem ntsib teeb meem hauv kev siv tiag tiag, tshwj xeeb tshaj yog yuav ua li cas ntsuas qhov kev nyiam ntawm tus kheej, uas tuaj yeem sib txawv ntau.

Kev Cuam Tshuam ntawm Bentham's Utilitarianism rau Txoj Cai Pej Xeem

Ib qho ntawm cov txiaj ntsig zoo tshaj plaws ntawm Bentham txoj kev siv zog yog nws qhov cuam tshuam rau txoj cai pej xeem. Lub hauv paus ntsiab lus ntawm "kev zoo siab tshaj plaws rau tus lej ntau tshaj plaws" muab cov lus qhia meej rau kev txiav txim siab txoj cai uas tsom mus rau kev ua kom muaj txiaj ntsig zoo tshaj plaws rau pej xeem. Piv txwv li, hauv kev cai lij choj, txoj cai kev noj qab haus huv, lossis cov phiaj xwm kev noj qab haus huv hauv zej zog.

Bentham thuam cov txheej txheem kev cai lij choj thiab cov cai ntawm nws lub sijhawm, uas feem ntau tsom mus rau cov txiaj ntsig ntawm cov neeg tseem ceeb lossis qee chav kawm thiab tsawg dua rau kev noj qab haus huv dav dav. Nws tawm tswv yim rau ntau yam kev hloov pauv kev cai lij choj thiab kev sib raug zoo, xws li kev tshem tawm ntawm kev rau txim tuag hauv feem ntau thiab kev hloov pauv hauv tsev loj cuj kom tsom mus rau kev kho dua tshiab dua li kev ua pauj.

Nyob rau hauv lub sijhawm niaj hnub no, kev siv cov ntsiab cai ntawm kev siv tau zoo yog pom tseeb hauv ntau txoj cai ntawm tsoomfwv, los ntawm cov cai tswjfwm kev noj qab haus huv mus rau kev hloov kho kev kawm, uas muab qhov tseem ceeb rau kev txhim kho lub neej zoo tag nrho. Piv txwv li, cov kev pab cuam uas tsom mus rau kev nce kev nkag mus rau kev kawm zoo thiab kev kho mob rau cov pej xeem feem ntau yog kev cuam tshuam ntawm cov ntsiab cai ntawm kev siv tau zoo.

Kev siv txoj cai hauv kev coj ncaj ncees thiab kev coj ncaj ncees

Bentham txoj kev siv tau zoo kuj muaj feem cuam tshuam loj heev rau kev sib tham txog kev coj ncaj ncees thiab kev coj ncaj ncees. Txoj hauv kev no hais txog qhov tshwm sim ntawm kev ua ntau dua li lub hom phiaj tom qab lawv, thiab feem ntau hu ua qhov tshwm sim. Rau Bentham, ib qho kev ua yuav raug txiav txim siab tias yog kev coj ncaj ncees lossis tsis yog kev coj ncaj ncees raws li nws qhov tshwm sim kawg, ua rau muaj kev zoo siab lossis kev txom nyem ntawm txhua tus neeg uas cuam tshuam.

Piv txwv li, nyob rau hauv ib qho teeb meem xws li "teeb ​​meem trolley," qhov twg ib tug yuav tsum xaiv ntawm kev cia lub tram mus thiab tua tsib tus neeg lossis hloov nws mus rau lwm txoj kev uas yuav tua tsuas yog ib tus neeg, tus neeg siv khoom yuav xaiv hloov nws kom tsuas yog ib tus neeg raug tua, vim tias qhov ntawd yuav txo qis kev txom nyem thiab ua rau muaj kev zoo siab ntau tshaj plaws.

Txawm li cas los xij, txoj hauv kev no tau ntsib ntau yam kev thuam. Ib qho kev thuam loj yog tias kev siv tau zoo tsis suav nrog cov cai ntawm tus kheej. Piv txwv li, hauv cov xwm txheej uas cov cai ntawm tus kheej yuav tsum tau ua txhaum kom ua tiav kev zoo siab tshaj plaws rau cov neeg coob tshaj plaws, kev siv tau zoo tuaj yeem suav tias tsis ncaj ncees. Kev txi cov tib neeg rau kev noj qab haus huv ntawm feem ntau tuaj yeem ua rau muaj kev ua txhaum cai ntawm kev ywj pheej thiab tib neeg txoj cai , uas suav tias yog qhov tseem ceeb hauv ntau lwm yam kev xav txog kev coj ncaj ncees.

Kev kaw

Jeremy Bentham txoj kev xav txog kev siv tau zoo muab ib txoj hauv kev zoo thiab siv tau tiag tiag los nkag siab txog kev coj ncaj ncees thiab kev txiav txim siab. Raws li lub hauv paus ntsiab lus ntawm "kev zoo siab tshaj plaws rau tus lej ntau tshaj plaws," Bentham tau tsim ib lub moj khaum rau kev soj ntsuam cov kev ua raws li lawv qhov cuam tshuam rau kev zoo siab thiab kev txom nyem. Txawm li cas los xij, txawm tias nws muaj txiaj ntsig zoo hauv kev tsim cai pej xeem, txoj kev xav no kuj ntsib teeb meem thiab kev thuam, tshwj xeeb tshaj yog hais txog kev ntsuas kev zoo siab thiab kev tiv thaiv cov cai ntawm tus kheej.

Txawm li cas los xij, Bentham txoj kev siv tau zoo tseem yog ib qho ntawm cov kev xav txog kev coj ncaj ncees uas muaj feem cuam tshuam tshaj plaws thiab tseem yog lub ntsiab lus ntawm kev sib tham thiab kev hloov kho hauv cov ntsiab lus niaj hnub no. Nws txoj kev nkag siab txog qhov tseem ceeb ntawm kev zoo siab ua lub hom phiaj tseem ceeb ntawm tib neeg tau ua rau muaj kev sib tham txog kev xav thiab muab cov cuab yeej tseem ceeb rau kev ntsuam xyuas cov kev ua thiab cov cai rau kev noj qab haus huv ntawm lub zej zog.

Sau ib qho lus tawm tswv yim