Ukulawulwa kokushisa komzimba yi-hypothalamus

Ukulawulwa Kokushisa Komzimba yi-Hypothalamus

Izinga lokushisa lomzimba womuntu liyipharamitha ebalulekile yomzimba, ekhonza ukugcina ibhalansi ye-metabolic kanye nempilo iyonke. Ingxenye eyodwa ebalulekile yesistimu yokulawula izinga lokushisa lomzimba yi-hypothalamus, ingxenye yobuchopho ehilelekile emisebenzini ehlukahlukene ye-homeostatic, okuhlanganisa nokulawula izinga lokushisa lomzimba. Lesi sihloko sizohlola ukuthi i-hypothalamus isebenza kanjani ekulawuleni izinga lokushisa lomzimba womuntu, simboze ukwakheka kwayo kanye nomsebenzi wayo, izindlela zokulawula izinga lokushisa, kanye nemiphumela yezokwelapha neyezokwelapha.

I-Anatomy kanye Nomsebenzi we-Hypothalamus

I-hypothalamus yindawo encane yobuchopho equkethe ama-nuclei amaningana (amaqoqo amaseli ezinzwa) alawula imisebenzi ehlukahlukene ye-homeostatic. Itholakala engxenyeni engezansi ye-diencephalon, ngaphezu kwe-pituitary gland, futhi inokuxhumana okuqondile nezinye izakhiwo ezibalulekile ebuchosheni nasesimisweni sezinzwa esiyinhloko.

Umsebenzi we-hypothalamus udlulela ngale kokulawula izinga lokushisa lomzimba, okuhlanganisa ibhalansi yoketshezi, indlala nokwaneliseka, imijikelezo yokulala, imizwa, kanye nokukhiqizwa kwama-hormone nge-pituitary gland. I-hypothalamus isebenza ngokwamukela okuvela kuma-receptor ahlukahlukene ezinzwa bese ihlanganisa lolu lwazi ukulawula izimpendulo ezifanele.

Indlela Yokulawula Ukushisa Komzimba

Izinzwa Zangaphakathi Nangaphandle

I-hypothalamus ithola ulwazi mayelana nokushisa komzimba ngezinhlobo ezimbili eziyinhloko zezinzwa: ama-thermoreceptor angaphandle kanye nama-thermoreceptor aphakathi. Ama-thermoreceptor angaphandle, atholakala esikhumbeni nasezicutshini ezingaphansi kwesikhumba, athola izinguquko ekushiseni kwemvelo kwangaphandle. Ama-thermoreceptor aphakathi, atholakala ku-hypothalamus uqobo kanye nakwezinye izingxenye zobuchopho kanye nezitho zangaphakathi, athola izinga lokushisa lomzimba eliyinhloko.

Indawo Engaphambi Kokukhanya kanye Nezinye Izindawo Ze-Hypothalamic

Indawo engaphambi kokubona ye-hypothalamus iyindawo ebalulekile ekulawulweni kokushisa komzimba. Le ndawo, ngokusebenzisa ama-receptor okushisa azwela kakhulu, iqapha izinga lokushisa legazi elidlula kuyo futhi inqume ukuthi ingabe ukulungiswa kuyadingeka yini ukubuyisela izinga lokushisa lomzimba endaweni yalo emisiwe.

FUNDA  Isakhiwo kanye nomsebenzi wohlelo lokuphefumula lomuntu

Indlela Yokusebenza

Uma i-hypothalamus ibona umehluko phakathi kokushisa kwe-set-point kanye nokushisa okutholiwe, isebenzisa izindlela ezahlukene zokulawula ukushisa komzimba. Lezi zindlela zifaka:

1. Ukuqina kwemithambo yegazi kanye nokuqina kwemithambo yegazi: I-hypothalamus ilawula ububanzi bemithambo yegazi ngokusebenzisa uhlelo lwezinzwa oluzimele. Lapho izinga lokushisa lomzimba likhuphuka, i-hypothalamus ibangela ukwanda kwemithambo yegazi esikhumbeni ukuze kwandiswe ukulahlekelwa ukushisa. Ngokuphambene nalokho, emazingeni okushisa abandayo, i-hypothalamus ibangela ukuqina kwemithambo yegazi ukuze kuncishiswe ukulahlekelwa ukushisa.

2. Ukujuluka: I-hypothalamus iphinde ibangele ukuthi izindlala zokujuluka zikhiqize ukujuluka lapho izinga lokushisa lomzimba likhuphuka. Ukuhwamuka kokujuluka ebusweni besikhumba kusiza ekwehliseni izinga lokushisa lomzimba.

3. Ukuthuthumela (Ukuthuthumela): Ukuze kwandiswe izinga lokushisa lomzimba ezimweni ezibandayo, i-hypothalamus ivuselela indlela yokuthuthumela kwemisipha njengendlela yokukhiqiza ukushisa ngomsebenzi wemisipha.

4. Izinguquko Zokuziphatha: Ezilwaneni eziningi, okuhlanganisa nabantu, i-hypothalamus nayo ithonya ukuziphatha okuhloselwe ukugcina izinga lokushisa lomzimba. Lokhu kuhlanganisa ukufuna izindawo ezifudumele noma ezipholile, ukugqoka izingubo ezengeziwe, noma ukunciphisa umsebenzi womzimba ukuze kuncishiswe ukukhiqizwa kokushisa kwangaphakathi.

Ukulawulwa Kwama-hormone

Ngaphezu kwezindlela eziqondile, i-hypothalamus ilawula nokushisa komzimba ngokukhishwa kwama-hormone. Isibonelo, i-hormone ye-thyroid, ekhiqizwa yi-thyroid gland, eqala ukusebenza kwayo ku-hypothalamus, ingathinta i-basal metabolism kanye nokukhiqizwa kokushisa komzimba.

Imiphumela Yezokwelapha

Umkhuhlane (i-Pyrexia)

Umkhuhlane yisimo lapho izinga lokushisa lomzimba likhuphuka khona ngenxa yokusetha kabusha indlela umzimba osebenza ngayo. Lesi simo ngokuvamile siyindlela yokusabela ekuthelelekeni, ekuvuvukeni, noma kwezinye izimo zezokwelapha. Izinto ezibangelwa yi-pyrogen ezikhiqizwa yizifo noma amasosha omzimba zingathonya i-hypothalamus ukuthi iphakamise izinga lokushisa lomzimba, elibe selihunyushwa ngokuthi izinga lokushisa lomzimba eliphakeme (umkhuhlane). Lena yindlela umzimba osabela ngayo ekulweni nokutheleleka ngokudala indawo engabalungeli kangako izifo.

FUNDA  Indima yama-neurotransmitter ekuxhumaneni kwamaseli ezinzwa

I-Hyperthermia kanye ne-Hypothermia

I-Hyperthermia yenzeka lapho izindlela zomzimba zokulawula izinga lokushisa zihluleka futhi umzimba ushisa ngokweqile, isibonelo ngenxa yokuchayeka ekushiseni okukhulu noma ukungakwazi ukujuluka. I-Hypothermia, ngakolunye uhlangothi, yenzeka lapho umzimba ulahlekelwa ukushisa ngokushesha kunalokho ongakuveza, okungabangela ukuthi izinga lokushisa lomzimba eliyinhloko lehle liye emazingeni ayingozi. Zombili lezi zimo zidinga ukungenelela kwezokwelapha ngokushesha njengoba zingaba yingozi empilweni.

Izinkinga ze-Hypothalamus

Izimo eziningana zezokwelapha kanye nokulimala kungaphazamisa ukusebenza kwe-hypothalamic, njengokulimala kobuchopho, izimila ze-hypothalamic, kanye nezinye izifo eziwohloka yizinzwa. Ukungasebenzi kahle kwe-hypothalamic kungaholela ekungalinganini kokushisa komzimba, kanye nezinye izinkinga ezifana nokungasebenzi kahle kwama-hormone, ukuphazamiseka kokulala, kanye nezinkinga zokudla.

I-Penutup

I-hypothalamus idlala indima ebalulekile ekulawulweni kwezinga lokushisa lomzimba ngokusebenzisa izindlela eziyinkimbinkimbi nezihlelekile kakhulu. Ukuqonda okujulile ukuthi i-hypothalamus isebenza kanjani ekugcinweni kwezinga lokushisa lomzimba akubalulekile nje kuphela kwisayensi eyisisekelo kodwa futhi kunemiphumela ebalulekile yezokwelapha. Ucwaningo olwengeziwe ngomsebenzi we-hypothalamic kanye nokusebenzisana kwayo nezinye izinhlelo zomzimba luyadingeka ukuze kuthuthukiswe amasu okwelapha asebenza kahle kakhulu okubhekana nezinkinga ezihlobene nokulawulwa kwezinga lokushisa lomzimba.

Ngakho-ke, i-hypothalamus akuyona nje ingxenye encane yobuchopho, kodwa iyindawo yokulawula enomthelela omkhulu emisebenzini yethu yansuku zonke yomzimba kanye nempilo iyonke.

Shiya amazwana