Ndekọ Mmepe Mmadụ na Nnyocha Akụnụba Ndekọ Mmepe Mmadụ (HDI) bụ otu n'ime ihe ngosi kachasị mkpa maka ịtụle ihe ịga nke ọma mmepe, ọkachasị mgbe a ghọtara mmepe karịa uto akụnụba. Na nyocha akụnụba nke oge a, HDI na-eje ozi dị ka àkwà mmiri n'etiti usoro akụnụba nkịtị - dị ka Ngwaahịa Obodo (GDP), ego onye ọ bụla na-enweta, ọnụego onu oriri, ma ọ bụ ọnụego enweghị ọrụ - na akụkụ nke… GỤKWUO
Ihe Ngosi Mmepe Akụnụba Ndị Ọzọ E wezụga GDP Ruo ọtụtụ iri afọ, Mkpokọta Ngwaahịa Obodo (GDP) abụrụla ihe a na-ahụkarị maka ịtụle "arụmọrụ akụ na ụba" nke mba. GDP na-atụ uru zuru oke nke ngwaahịa na ọrụ e mepụtara n'ime oge enyere. Ọnụọgụ a dị mkpa n'ihi na ọ na-enye nghọta n'ọkwa nke ọrụ akụ na ụba, uto, na ego gọọmentị nwere ike ịnweta. Agbanyeghị, ọnụ ọgụgụ na-eto eto nke ndị ọkachamara n'ihe gbasara akụnụba na ndị na-eme iwu… GỤKWUO
Mmekọrịta dị n'etiti Ọchịchị Onye Ochichi na Mmepe Akụnụba Mmekọrịta dị n'etiti ọchịchị onye kwuo uche ya na mmepe akụnụba bụ isi okwu na sayensị ndọrọ ndọrọ ọchịchị na akụnụba mmepe. N'otu aka, a na-elekarị ọchịchị onye kwuo uche ya anya dị ka usoro ndọrọ ndọrọ ọchịchị kacha nwee ike ikwe nkwa nnwere onwe, ibu ọrụ, na isonye ụmụ amaala. N'aka nke ọzọ, mmepe akụnụba chọrọ nkwụsi ike amụma, ikike steeti, na ikike ijikwa akụrụngwa... GỤKWUO
Ọrụ nke Ụlọ Ọrụ Na Mmepe Akụnụba A na-aghọtakarị mmepe akụnụba dị ka usoro nke ịbawanye ego ndị mmadụ, ịgbasa ohere ọrụ, ibelata ịda ogbenye, na imeziwanye ụdị ndụ n'ụzọ na-adịgide adịgide. Agbanyeghị, uto akụnụba anaghị adabere naanị na akụrụngwa sitere n'okike, isi obodo anụ ahụ, ma ọ bụ nha ndị ọrụ. Ọtụtụ mba nwere ọtụtụ akụrụngwa sitere n'okike mana ha ka bụ ndị na-emepebeghị emepe, ebe ndị ọzọ, nwere... GỤKWUO
Echiche Ndị Na-ahụ Maka Nhazi na Akụnụba Mmepe Akụnụba mmepe bụ ngalaba nke akụnụba nke na-amụ otu mba ndị nwere obere ego na etiti nwere ike isi melite ọdịmma nke ndị bi na ha site na uto akụnụba, mbelata ịda ogbenye, ịmepụta ọrụ, na mgbanwe nhazi. N'akụkọ ihe mere eme nke echiche akụnụba mmepe, ọtụtụ ụlọ akwụkwọ echiche dị mkpa emetụtala otu ndị ọkà mmụta na ndị na-eme iwu si emepụta atụmatụ mmepe. Otu n'ime ha… GỤKWUO
Echiche Ndabere na Mmepe Akụnụba Ụwa Echiche Ndabere bụ ụzọ dị mkpa isi ghọta enweghị nha anya nke mmepe akụnụba n'ọkwa ụwa. Echiche a pụtara dị ka nkatọ nke echiche bụ isi na mmepe na-adịghị mma nke mba ndị ka na-emepe emepe bụ isi ihe kpatara ya, dị ka enweghị isi obodo, teknụzụ, ma ọ bụ ụlọ ọrụ dị mma. N'ụzọ dị iche, ozizi ịdabere na-emesi ike na… GỤKWUO
Ụdị Lewis nke Mgbanwe Nhazi nke Akụnụba Ụdị Lewis nke Mgbanwe Nhazi nke Akụnụba bụ usoro ochie na akụnụba mmepe nke na-akọwa otu mba na-emepe emepe nwere ike isi gbanwee site na akụnụba ọdịnala, nke dabere na ọrụ ugbo gaa na akụnụba ọgbara ọhụrụ nke dabere na ụlọ ọrụ mmepụta ihe. W. Arthur Lewis webatara ụdị a na 1954 n'ọrụ ya nke akpọrọ *Mmepe Akụnụba na…*. GỤKWUO
Ozizi nke Akụnụba Dualism n'ime Mba Ndị Na-emepe Emepe Okwu Mmalite Ozizi nke dualism akụnụba bụ usoro dị mkpa maka ịghọta otú akụnụba na mba ndị ka na-emepe emepe anaghị agagharị n'otu ebe. Ọtụtụ mba ndị ka na-emepe emepe na-eji ịdị adị nke "ụwa" akụnụba abụọ na-arụ ọrụ n'otu mpaghara: ngalaba na-arụpụta ihe nke oge a nke jikọtara ya na ahịa, na... GỤKWUO
Nnyocha nke Ọrụ Teknụzụ Na-arụ na Mmụba Akụnụba Mmụba akụnụba bụ otu n'ime ihe ndị bụ isi na-egosi ọganihu mmepe nke mba. Ọ na-egosipụta mmụba nke ikike mmepụta nke ngwaahịa na ọrụ ka oge na-aga, nke na-emetụta ọdịmma ọha mmadụ n'ikpeazụ. N'ime iri afọ ndị na-adịbeghị anya, teknụzụ aghọwo ihe na-achịkwa uto akụ na ụba, ma na mba ndị mepere emepe ma na mba ndị ka na-emepe emepe. GỤKWUO
Ọrụ nke Nchịkọta Isi Obodo na Mmepe Akụnụba Mmepe akụnụba bụ usoro ogologo oge nke a na-eji mmụba ikike mmepụta, mmụba ego, na mmụba nke ndụ, yana mgbanwe na nhazi akụnụba site na ngalaba mmepụta dị ala gaa na ngalaba mmepụta dị elu. Otu n'ime ihe ndị bụ isi na-akpalikarị na ozizi mmepe na amụma bụ nchịkọta isi obodo. Nchịkọta isi obodo na-ezo aka na… GỤKWUO
