1. Ka wehewehe ʻana o ka hoʻoili wela ma o ke alakaʻi ʻana
Inā ʻoe e noho i loko o kahi noho lāʻau, e mahana ka ʻili o ka noho lāʻau. I ka ʻaoʻao ʻē aʻe, inā ʻoe e noho i loko o kahi noho i hana ʻia me ka palakiko a metala paha, ʻaʻole e mahana ka ʻili o ka noho metala a palakiko paha ma hope o ka noho ʻana. No ke aha i wela ai ka ʻili o ka noho lāʻau, ʻoiai ʻaʻole wela ka ʻili o ka noho metala? No ke aha e hiki ai i ka hiamoe ʻana ma ka papahele anu me ka ʻole o ka moena ke hōʻeha? Ua ʻaʻahu anei ʻoe i kahi ʻaʻahu pale anu? No ke aha i hana ʻia ai ka hapa nui o nā ʻaʻahu pale anu i ka hulu hipa? Nui nō nā mea e hiki ke noʻonoʻo ʻia a nīnau ʻia e pili ana i ke kumuhana o ka hoʻoili wela ma o ka hoʻoili ʻana.
Ke pili kekahi ʻāpana o kahi mea wela kiʻekiʻe me kahi mea wela haʻahaʻa, neʻe ka ikehu mai kahi mea wela kiʻekiʻe i kahi ʻāpana wela haʻahaʻa o ka mea. ʻO ka hoʻohui ʻana o ka ikehu e hoʻoulu ai i nā ʻātoma a me nā molekala e hoʻoneʻe wikiwiki i nā mea. Ke neʻe nei, loaʻa i ka molekala ka ikehu kinetic (KE = 1/2 mv 2 ). ʻO nā molekala e neʻe wikiwiki (ikehu kinetic nui aʻe) e kuʻi i nā molekala ma ko lākou ʻaoʻao. Paʻi ka molekala i kekahi molekala ʻē aʻe ma kona ʻaoʻao. Pēlā nō. No laila, kuʻi nā molekala kekahi i kekahi i ka wā e neʻe ana i ka ikehu. ʻO ka hoʻoili wela e hana ʻia ma o nā kuʻi ʻana ma waena o nā molekala o ka mea ua kapa ʻia ʻo ka hoʻoili wela ma o ka conduction.
2. ʻO ke kaulike o ka hoʻoili wela ma o ke alakaʻi ʻana
ʻOi aku ka mahana o ka mea ma ka hema (T1) ʻoiai ʻo ka mea ma ka ʻākau he haʻahaʻa ka mahana (T2). Ma muli o ka ʻokoʻa o ka mahana (T1 - T2), neʻe ka wela mai kahi mea wela kiʻekiʻe i kahi mea wela haʻahaʻa (ke kuhikuhi o ke kahe ʻana o ka wela i ka ʻākau). Loaʻa i ka mea i hala ʻia e ka wela kahi ʻāpana ʻāpana (A) a me ka lōʻihi (l).
Ma muli o nā hopena o ka hoʻokolohua, ʻo ka wela e neʻe ana i loko o kekahi manawa (Q/t) ua kūlike pololei ia me ka ʻokoʻa o ka mahana (T 1 – T 2 ),
ka ʻāpana ʻāpana kea (A), ke ʻano o kahi mea (k = conductivity thermal) a me ka inversely proportional i ka lōʻihi o ka mea. ʻO ke ʻano hana no ka hoʻoili wela ma o ka conduction:
Wehewehe: Q/t = ka wikiwiki o ka hoʻoili wela, k = ka hoʻokele wela, A = ka ʻāpana ʻokiʻoki, T 1 = ke ana wela kiʻekiʻe, T 2 = ke ana wela haʻahaʻa, l = ka lōʻihi o ka mea.
3. ʻO ke alakaʻi wela (k)
No ke aha i hana ʻia ai ka hapa nui o nā ipu kuke me ka alumini? Inā paʻa kou lima hema i ka hao, paʻa kou lima ʻākau i ke aniani, a laila hoʻopā ʻia ka hao a me ke aniani i ke ahi. Manaʻo wikiwiki ka lima hema a i ʻole ka lima ʻākau? Pili kēia mau nīnau a me nā nīnau ʻē aʻe paha āu e nīnau ai i ka conductivity thermal o nā mea. ʻO ka conductivity thermal o kahi mea ka hiki o kahi mea ke hoʻoneʻe i ka wela ma o ka mea. ʻO nā mea i loaʻa ka conductivity thermal nui (k) he mau alakaʻi wela maikaʻi (nā alakaʻi thermal maikaʻi). I ka ʻaoʻao ʻē aʻe, ʻo nā mea i loaʻa ka conductivity thermal liʻiliʻi he mau alakaʻi wela maikaʻi ʻole (nā alakaʻi thermal maikaʻi ʻole).
4. Ka hoʻohana ʻana i ka hoʻoili wela ma o ke alakaʻi ʻana
No ke aha i ʻoi aku ai ke anuanu o ke tile ma mua o ke kāpeti? ʻOi aku ka nui o ka conductivity thermal o nā tile ma mua o nā kāpeti. No laila, he alakaʻi wela maikaʻi ka tile, ʻoiai he alakaʻi wela maikaʻi ʻole ke kāpeti. Ke hele mākou ma luna o ke kāpeti, kahe ka wela mai nā wāwae i ke kāpeti. Hana ʻia kēia no ka mea ʻoi aku ke kiʻekiʻe o ka mahana o ko mākou kino ma mua o ka mahana o ke kāpeti. He alakaʻi wela maikaʻi ʻole ke kāpeti, no laila hōʻiliʻili ka wela e kahe ana mai ko mākou mau wāwae ma luna o ka ʻili o ke kāpeti, no laila e mehana ai ke kāpeti. Ke hele mākou ma luna o kahi tile a i ʻole ka keramika, kahe ka wela mai ka wāwae a i ka tile a i ʻole ka keramika. No ka mea he alakaʻi wela maikaʻi nā tile, ʻaʻole paʻa ka wela ma luna o ka ʻili o ka tile. Holo mālie ka wela i mea e anuanu ai ko mākou mau wāwae.
ʻO ka hiamoe ʻana ma ka papahele o ka hale me ka ʻole o kahi pedestal hiki ke hōʻeha. No ke aha mai? ʻO kēia ma muli o ka nui o ka wela e neʻe ana mai ke kino a i ka papahele. ʻO ka wela ka ikehu e neʻe ai. Ke nalowale ka nui o ka wela o kou kino, e emi ana ka ikehu i loko o kou kino. Inā nele ʻoe i ka ikehu, hiki iā ʻoe ke maʻi!
He aha nā hana o nā puka makani a me nā puka? No ke aha e hana ʻia ai nā puka a me nā puka makani i ka lāʻau? I ka pō, ʻoi aku ka haʻahaʻa o ka mahana ma waho o ka hale ma mua o ka mahana o ka ea i loko o ka hale. ʻO kēia ʻokoʻa o ka mahana o ka ea ke kumu o ka neʻe ʻana o ka wela mai loko mai o ka hale a i waho o ka hale. No laila, ma ka pō, pani mākou i nā puka a i ʻole nā puka makani. ʻO ka ea i paʻa ma loko o ka puka makani a i ʻole ka puka e lawelawe ma ke ʻano he insulator maikaʻi. ʻO ka liʻiliʻi o ka conductivity thermal o kahi mea, ʻoi aku ka paʻakikī o ka hoʻoili wela ma o ka conduction ma o ka mea.
Ma waho aʻe o ka mālama ʻana i ko kākou kūlana ma ke ʻano he kanaka kīwila a maʻamau, hana pū nā lole e mālama i ka mahana o ko kākou kino. Hoʻoponopono pinepine ʻia nā lole a kākou e hoʻohana ai i ka mahana o ka ea. Ke haʻahaʻa ka mahana o ka ea, ʻoi aku ka mānoanoa o nā lole a kākou e hoʻohana ai. ʻO nā pale mānoanoa a i ʻole nā lole (ʻaʻahu a pēlā aku) e hiki ʻole ai i ka ea ke neʻe. Ua paʻa ka ea ma waena o ka ʻili a me ka ʻaʻahu a i ʻole ka pale. No ka mea he ʻokoʻa ka mahana ma waena o ko kākou kino a me ka ea i paʻa ʻia, neʻe ka wela mai ke kino a i ka ea. ʻO ka hoʻohui ʻana o ka wela mai ke kino ke kumu o ka piʻi ʻana o ka mahana o ka ea i paʻa ʻia (e mahana ka ea). He liʻiliʻi ka waiwai o ka conductivity thermal o ka ea. No laila, ʻaʻole hiki i ka wela ke puka i waho o ke kino. Mālama ʻia hoʻi ka mahana o ko kākou kino. Inā ʻaʻole mākou e hoʻohana i ka ʻaʻahu i ka wā e anuanu ai ka ea, puka mai ka wela mai ko kākou kino. ʻO ka nui o ka wela e puka mai ana mai ke kino, nalowale ka nui o ka ikehu o ke kino!
