Thermometer ea khase

Haeba re lekanya mefuta e fapaneng ea li-thermometer, mohlala, thermometer ea mercury le thermometer ea joala, sekala sa li-thermometer ka bobeli se tšoana feela ho 0 o C (kapa 32 o F) le 100 o C (kapa 212 o F). Haeba re sebelisa li-thermometer ka bobeli ho lekanya mocheso oa moea, lipalo tse bontšitsoeng ke thermometer ka 'ngoe li ke ke tsa tšoana. E ka 'na eaba thermometer ea mercury e bontša 48 o C, ha thermometer ea joala e bontša 46 o C. Sena se bakoa ke hore sekhahla sa katoloso ea mercury le joala se fapane. Ka ho tšoanang le mefuta e meng ea li-thermometer, joalo ka li-thermometer tsa bimetallic, jj. Sekala sa mocheso se khethiloeng ka tsela ena se itšetlehile haholo ka thepa ea thepa e sebelisitsoeng.

Kaha sekala sa mocheso se thehiloeng ho sebelisoa thermometer e tloaelehileng se na le mathata a sona, re hloka thermometer e tloaelehileng. Thermometer e tloaelehileng e re lumella ho theha sekala sa mocheso se nepahetseng haholoanyane ntle le ho itšetleha ka litšobotsi tsa thepa.

Thermometer e batlang e phethahetse ke thermometer ea khase ea moqolo o sa fetoheng . Molao-motheo oa ts'ebetso ea thermometer ea khase ea moqolo o sa fetoheng ke o latelang: Moqolo oa khase o lula o tsitsitse, kapa o sa fetohe. Ha mocheso o ntse o eketseha, khatello ea khase le eona ea eketseha.

Thermometer ea khase - 1Ka hare ho liphaephe tsa 1 le 2 ho na le mercury. Bophahamo ba khase bo lula bo tsitsitse ka ho phahamisa kapa ho theola phaephe ea 2 e le hore boemo ba mercury phaepheng ea 1 bo lule bo le letšoao la referense. Haeba mocheso o eketseha, khatello ea khase ka har'a phaephe le eona ea eketseha. Ka hona, phaephe ea 2 e tlameha ho phahamisoa holimo e le hore bophahamo ba khase bo lule bo tsitsitse. Khatello ea khase e ka fumanoa ka ho bala bophahamo ba kholomo ea mercury (h) phaepheng ea 2. Haeba u sebelisa mokhoa oa letsoho, hopola feela hore kholomo ea mercury ea bophahamo ba 760 mm = 1 atm (sepakapaka se le seng) ea khatello. Li-thermometer tsa khase tsa bophahamo bo tsitsitseng tse rarahaneng ho se ho ntse ho e-na le khaontara ea khatello. Setshelo se nang le khase le sona se entsoe ka tsela eo khase e lulang e e-na le bophahamo bo tsitsitseng. Kahoo se lekantsoeng ke phetoho feela khatellong.

BALA HAPE  Lipotso tsa Mohlala oa Matla a Coulomb

Ho lekanya thermometer ea khase ea bophahamo ba modumo o sa fetoheng, re ka lekanya khatello ea khase mochesong o habeli. Mohlala, ha re sebeliseng mocheso oa ntlha ea leqhoa le mocheso oa ntlha ea mouoane. Li-thermometer tsa khase tsa bophahamo ba modumo o sa fetoheng li lekanngoa khatellong ea 1 atm. Mehato ea ho lekanya thermometer ke e latelang.

Taba ea pele, silindara ea khase e kenngoa ka setshelong se nang le leqhoa le metsi. Bophahamo ba khase bo lula bo tsitsitse, ka hona, phaephe ea 2 e lokela ho theoleloa e le hore boemo ba mercury phaepheng ea 1 bo lule bo le sebakeng sa litšupiso. Haeba bophahamo ba khase bo sa fetoha, ngola bophahamo ba kholomo ea mercury (h) phaepheng ea 2. Sebelisa h ho bala khatello. Haeba u sebelisa thermometer ea khase ea bophahamo bo tsitsitseng e rarahaneng, silindara e tletseng khase e qoelisoa ka ho toba ka setshelong se nang le leqhoa le metsi. Ho se ho ntse ho e-na le tekanyo ea khatello. Ngola khatello ea khase (ha re re ena ke khatello ea 1 kapa P 1 )

BALA HAPE  Mehlala ea Lipotso tsa Puisano tsa Magnetism

Ea bobeli, Silindara ea khase e kenngoa ka setshelong se nang le metsi a futhumatsoang. Ho boloka bophahamo ba khase bo sa fetoheng, phaephe ea 2 e phahamisoa e le hore boemo ba mercury phaepheng ea 1 bo lule bo le sebakeng sa litšupiso. Haeba bophahamo ba khase bo sa fetohe, ngola bophahamo ba kholomo ea metsi. Sekala sa Kelvinmercury (h) ka hara phaephe ya 2. Sebedisa h ho bala kgatello ya kgase (ha re re kgatello ena ke 2 kapa P2)

Sa boraro , theha kerafo e hlalosang kamano pakeng tsa kgatello le mocheso. Sheba mohlala o ka tlase.

P 1 ke kgatello ya kgase mochesong wa ntlha ya leqhoa (0 o C) mme P 2 ke kgatello ya kgase mochesong wa ntlha ya mouoane (100 o C). Thala mola o hokahanyang ntlha ya kopano ya P 1 le 0 o C le ntlha ya kopano ya P 2 le 100 o C. Ka ho sheba kerafo, leha re tseba kgatello ya kgase feela, mocheso o ka tsebahala habonolo mme wa ba wa boleloa esale pele.

BALA HAPE  Mehlala ea lipotso mabapi le Maqhubu a Leseli

Sekala sa Kelvin

Haeba mola o oblique ho kerafo e kaholimo o huloa ho kopana le mothapo wa To C , joale ha kgatello ya kgase = 0, mocheso wa kgase = -273,15 o C. Mohlomong re nahana hore mocheso wa kgase kgatellong ya 0 o a fapana, ho itshetlehile ka mofuta wa kgase ka hara tube ya thermometer ya kgase ya modumo o sa fetoheng. Ho itshetlehile ka diteko, leha mofuta wa kgase o fapane, ha kgatello ya kgase e fetoha lefela, mocheso kamehla ke -273,15 o C. Kahoo, re ka sebedisa mocheso ona e le sekala se tloaelehileng sa mocheso (se tsejwang hape e le mocheso o feletseng wa lefela). Mocheso ona o feletseng wa lefela o tsejwa e le lebitso la boswaswi la sekala se feletseng kapa sekala sa Kelvin. Kelvin ke lebitso la mofu Lord Kelvin (1824-1907), setsebi sa fisiks sa mehleng sa Borithane.

Ka tekanyo ena, mocheso o hlahisoa ka Kelvin (K), eseng ka likhato tsa Kelvin (oK). Sekhahla se pakeng tsa di-degree se tshwana le sekaleng sa Celsius, empa boleng ba lefela bo fetisetswa ho 0 K. Kahoo 0 K = -273,15 oC le 273,15 K = 0 oC. Mocheso ka sekala sa Celsius o ka fetoloa ho ba sekala sa Kelvin ka ho eketsa 273,15. Ka ho tšoanang, mocheso ka sekala sa Kelvin o ka fetoloa ho ba sekala sa Celsius ka ho tlosa 273,15.
T (K) = T (oC) + 273,15
T (oC) = T (K) – 273,15

Mohlala oa potso 1.20 oC = …. K
T(K) = T(C) + 273
T = 20 + 273
T = 293 K

Mohlala oa potso ea 2. 80 o F = …. K

Mohlala oa lipotso tsa phetoho ea mocheso - 3

Referensi