Litaba tsa Boiketlo ba Bana Moelelong oa Anthropology
Boiketlo ba bana ke taba e rarahaneng e ke keng ea aroloa le moelelo oa setso, moruo, sechaba le lipolotiki oa sechaba seo ngoana a phelang ho sona. Lithutong tsa anthropology, boiketlo ba bana hangata bo talingoa ka lense e fapaneng le ea mahlale a mang a sechaba joalo ka sosioloji kapa kelello. Anthropology e fana ka sebaka se pharaletseng sa ho utloisisa boiketlo ba bana ho tsoa ponong e akaretsang le e bapisang. Sehloohong sena, re tla hlahloba taba ea boiketlo ba bana ka har'a moelelo oa anthropology, re hlahlobe lintlha tse fapaneng tse susumetsang, 'me re hlahlobe kamoo kutloisiso ena e ka fanang ka temohisiso bakeng sa maano le mekhoa e sebetsang haholoanyane.
Boiketlo ba Bana: Tlhaloso le Matšoao
Ka kakaretso, boiketlo ba bana bo ka hlalosoa e le boemo boo bana ba ka phelang ka polokeho le bophelo bo botle ho bona, 'me ba fumana menyetla e leka-lekaneng ea ho hola 'meleng, maikutlong, sechabeng le kelellong. Leha ho le joalo, tlhaloso ena e ka fapana haholo ho latela moelelo oa setso. Litsong tse ling, boiketlo ba bana bo ka amahanngoa haholo le kamano ea lelapa kapa boteng ba baholo-holo, ha ho tse ling bo ka tsepamisa maikutlo haholo katlehong ea motho ka mong le thuto ea semmuso.
Litsebi tsa thuto ea batho li 'nile tsa hlokomela hore matšoao a boiketlo ba bana, joalo ka bophelo bo botle, thuto, tšireletso pefong le ho nka karolo sechabeng, a ke ke a nkoa e le lintho tse sa fetoheng kapa tse akaretsang. Matšoao ana ka 'ngoe a ka ba le moelelo o fapaneng maemong a fapaneng a setso. Mohlala, mohopolo oa "thuto" sechabeng se tsoetseng pele sa indasteri o ka fapana haholo le mohopolo oa "thuto" sechabeng se hole haholo sa matsoalloa.
Tšusumetso ea Setso Boiketlong ba Bana
Setso ke ntlha ea bohlokoa ho khetholleng hore na boiketlo ba bana bo utloisisoa le ho hlokomeloa joang. Litso tse ngata li na le mekhoa le litekanyetso tse itseng tseo li lumelang hore ke tsela e molemohali ea ho hlokomela bana ba bona. Mekhoa ena e kenyelletsa mekhoa ea setso ea ho holisa bana, meetlo ea bohlokoa bakeng sa nts'etsopele ea sechaba le ea maikutlo, le meaho ea malapa e tšehetsang kholo le nts'etsopele ea bana.
Mohlala, metseng e meng ea matsoalloa, boiketlo ba bana hangata bo amahanngoa le ho kenella ha sechaba haufi le kamano e matla le tlhaho le tikoloho e ba potileng. Bana ba rutoa ho tloha bonyenyaneng ho utloisisa le ho ananela tikoloho ea bona, e leng se tlatsetsang eseng feela boiketlong ba bona ba 'mele empa hape le boiketlong ba bona ba kelello le ba moea. Ka lehlakoreng le leng, metse ea litoropong e ka 'na ea hatisa haholo thuto e hlophisitsoeng e le tsela ea mantlha ea boiketlo le ho tsamaea sechabeng.
Mohlala o mong o khahlisang ke mohopolo oa Afrika Boroa oa "ubuntu," o bolelang "Ke seo ke leng sona hobane ke sona." Moelelong ona, boiketlo ba ngoana bo amana haufi-ufi le boiketlo ba sechaba ka kakaretso. Thuto, mohlala, ha se boikarabello ba batsoali feela empa hape ke ba sechaba sohle.
Tšusumetso ena ea setso e ka bonoa le mekhoeng ea ho ba motsoali. Lichabeng tse ngata tsa Asia, ho ba motsoali ho itšetlehile ka e mong, moo bana ba lebeletsoeng ho hlompha le ho mamela batsoali ba bona kapa litho tsa malapa a bona tse hōlileng. Sena se fapane le lichaba tse ling tsa Bophirimela, tse hatisang boipuso ba bana ba sa le banyenyane.
Mabaka a Moruo le a Sechaba
Ntle le setso, mabaka a moruo le a kahisano le ona a bapala karolo ea bohlokoa ho khetholleng boiketlo ba ngoana. Bana ba hōlelang maemong a futsanehileng a moruo hangata ba tobana le liphephetso tse fapaneng tse ka amang boiketlo ba bona ka kakaretso. Tlala, ho hloka phihlello ea thuto ea boleng bo holimo, le phihlello e fokolang ea lits'ebeletso tsa mantlha tsa bophelo bo botle ke tse ling tsa mathata a atisang ho kopana le 'ona.
Litsebi tsa thuto ea batho li bontšitse hore litaba tsena hangata li mpefatsoa ke meaho ea sechaba e sa lekanang le e khethollang. Bana ba tsoang merabeng e menyenyane, lihlopha tse qheletsoeng ka thoko, le bajaki hangata ba ba le khethollo e habeli e sitisang phihlello ea bona ea lisebelisoa le menyetla. Liphihlelo tsena li bonts'a 'nete ea hore boiketlo ba bana bo itšetlehile eseng feela ka maemo a moruo a malapa a bona empa hape le ka matla a bona le likamano tsa sechaba ka har'a sechaba sa bona.
Tsela eo sechaba se tšoarang banana ka eona le eona e bonahatsa mabaka a kahisano. Linaheng tse ngata, banana ha ba na phihlello e lekanang ea thuto kapa tlhokomelo ea bophelo, e leng se amang haholo boiketlo ba bona ba nako e telele.
Bokena-lipakeng le Leano: Bohlokoa ba Mokhoa oa Anthropology
Kutloisiso ea batho mabapi le boiketlo ba bana e totobatsa bohlokoa ba ho kenyelletsa maemo le kutloisiso ea setso ho raleng mekhoa le maano. Mokhoa o lekanang le bohle hangata ha o hlōlehe ho finyella lipakane tsa oona feela empa o ka boela oa ba le liphello tse mpe tse sa lebelloang. Mohlala, mananeo a thuso ea lijo a entsoeng ntle le ho nahana ka meetlo ea lehae le likhetho tsa lijo a ka ba a sa sebetseng kapa a ba a khelosa sechaba se amohelang lijo.
Hangata litsebi tsa thuto ea batho li sebelisa mokhoa oa ho kenya letsoho o kenyeletsang litho tsa sechaba mohatong o mong le o mong oa mananeo a ho kenella, ho tloha ho rala ho isa ho kenngoeng tšebetsong. Mokhoa ona o netefatsa hore mananeo a kenngoang tšebetsong a sebetsana le litlhoko tsa 'nete le ho tsoela bana molemo sechabeng. Hape o khothalletsa botsitso ba mananeo a ho kenella hobane sechaba se ikutloa se le beng ba sona le boikarabello ba katleho ea sona.
Mohlala o mong oa mokhoa ona ke mananeo a thuto e sa reroang metseng e 'maloa ea matsoalloa a Latin America. Mananeo ana a etselitsoe ho hlompha le ho kenyelletsa likarolo tsa setso tsa lehae tse kang lipuo tsa matsoalloa, litšōmo le mekhoa ea moea. Ka lebaka leo, bana ha ba fumane thuto ea semmuso e amoheloang feela empa ba boetse ba lula ba hokahane le lefa la bona la setso.
Qetello
Boiketlo ba bana ke taba e nang le mahlakore a mangata e hlokang mokhoa o kopaneng oa lithuto tse fapaneng. Ho ea ka pono ea batho, ho bohlokoa ho utloisisa hore boiketlo ba bana bo ke ke ba aroloa le setso, sebopeho sa sechaba le matla a moruo a lichaba tsa bona. Ho lemoha mefuta e fapaneng ea kamoo lichaba li utloisisang le ho lekanya boiketlo ba bana kateng ho thusa bafuputsi le baetsi ba melao ho rala mekhoa e sebetsang le e tsitsitseng haholoanyane.
Ka ho tsepamisa maikutlo ho tlhophisong ea maemo le kutloisiso ea setso, mokhoa oa thuto ea batho o fana ka moralo oa bohlokoa oa ho hlahloba litaba tse rarahaneng tse amang boiketlo ba bana lefatšeng ka bophara. Mokhoa ona ha o bohlokoa feela bakeng sa ho nts'etsapele maano a kenyeletsang batho bohle empa hape le bakeng sa ho aha lefats'e le nang le toka le tekano bakeng sa bana bohle.