Socrates thiab Txoj Kev Socratic: Cov Cim ntawm Kev Txawj Ntse hauv Kev Kawm Txog Kev Xav
Socrates yog ib tug kws tshawb fawb zoo tshaj plaws thiab muaj hwj chim tshaj plaws hauv keeb kwm ntawm kev xav ntawm sab hnub poob. Yug hauv Athens nyob ib ncig ntawm 470 BC, nws tsis yog lub npe nrov rau nws cov ntawv sau lossis phau ntawv, tab sis rau cov lus sib tham uas nws cov tub ntxhais kawm tau sau tseg, tshwj xeeb yog Plato. Ib qho ntawm nws cov txiaj ntsig zoo tshaj plaws rau kev xav thiab kev xav yog txoj kev sib tham, tam sim no hu ua txoj kev Socratic. Hauv tsab xov xwm no, peb yuav tshawb nrhiav seb Socrates yog leej twg, txoj kev Socratic ua haujlwm li cas, thiab nws qhov tseem ceeb rau kev xav thiab kev kawm niaj hnub no.
Socrates yog leej twg?
Socrates yug hauv Athens rau hauv tsev neeg nruab nrab. Nws txiv yog ib tug kws kos duab thiab nws niam yog ib tug kws pab yug menyuam. Txawm hais tias nws txoj kev sib raug zoo tsis zoo, Socrates tau txais kev lees paub dav dav rau nws lub peev xwm txawj ntse thiab kev coj ncaj ncees zoo kawg nkaus. Socrates lub neej paub zoo tshaj plaws los ntawm Plato thiab Xenophon cov haujlwm, vim nws tus kheej yeej tsis tau sau dab tsi li.
Qhov ua rau Socrates tshwj xeeb yog nws txoj kev paub thiab kev txawj ntse. Nws tsis qhia zoo li ib tug xib fwb ib txwm muaj, tab sis los ntawm kev sib tham thiab kev sib cav. Socrates ntseeg tias kev txawj ntse tiag tiag los ntawm kev lees paub tus kheej txoj kev tsis paub. Nws feem ntau hais tias, "Txhua yam kuv paub yog tias kuv tsis paub dab tsi li."
Lub ntsiab lus ntawm Socratic Method
Txoj kev Socratic yog ib txoj kev los tsim cov lus sib cav thiab tau txais kev paub los ntawm cov lus nug thiab cov lus teb uas muaj cov qauv. Txoj kev no yog raws li kev sib tham tsis raws cai ntawm ob lossis ntau tog, uas ib tog (feem ntau yog Socrates) nug ib co lus nug uas tsim los tshawb nrhiav thiab piav qhia txog cov tswv yim thiab kev xav ntawm lwm tog.
Txheej Txheem Socratic
1. Cov Lus Nug Uas Ua Rau Muaj Kev Xav: Feem ntau Socrates pib los ntawm kev nug ib lo lus nug yooj yim tab sis muaj lub ntsiab lus tob. Lo lus nug no yog los txhawb kev xav thiab kev xav.
2. Tshawb Nrhiav Cov Kev Xav: Tom qab ntawd, Socrates coj kev sib tham los tshawb nrhiav cov kev xav uas yog lub hauv paus ntawm cov lus teb thawj zaug.
3. Kev Tshuaj Xyuas Tseem Ceeb: Socrates mam li nug cov lus nug tom qab ntawd los sim cov lus teb thiab kev xav no. Cov lus nug no feem ntau ua rau muaj kev xav tsis sib xws thiab ua rau muaj kev tsis sib haum xeeb lossis kev tsis sib haum xeeb.
4. Kev Tshawb Fawb Tshiab: Los ntawm ntau cov lus nug, cov neeg koom nrog kev sib tham raug coj los nrhiav cov lus teb tob dua thiab sib haum xeeb dua rau qhov teeb meem uas tau tham txog.
Cov Ntawv Thov thiab Qhov Tseem Ceeb ntawm Txoj Kev Socratic
Txoj kev Socratic muaj ntau daim ntawv thov thiab muaj feem cuam tshuam rau ntau qhov chaw, los ntawm kev kawm, kev cai lij choj, mus rau kev kho mob.
Kev kawm
Hauv kev kawm ntawv, txoj kev Socratic feem ntau siv rau hauv kev qhia thiab kev kawm kom txhim kho kev xav thiab kev xav txog. Txoj kev no pab cov tub ntxhais kawm tsis yog tsuas yog nqus cov ntaub ntawv ntawm lub ntsej muag xwb tab sis kuj tshuaj xyuas thiab nkag siab cov ntsiab lus tob. Piv txwv li, hauv kev kawm lej lossis kev tshawb fawb, cov xib fwb tuaj yeem siv txoj kev no los txhawb kev sib tham uas coj cov tub ntxhais kawm mus nrhiav cov ntsiab lus lossis cov qauv ntawm lawv tus kheej.
Hukum
Hauv kev cai lij choj, txoj kev Socratic feem ntau siv rau hauv kev kawm txog kev cai lij choj, tshwj xeeb tshaj yog hauv cov tsev kawm ntawv kev cai lij choj hauv Tebchaws Meskas. Los ntawm ntau cov lus nug uas tau tsim los zoo, cov xib fwb kev cai lij choj cob qhia cov tub ntxhais kawm kom txhim kho lawv cov txuj ci kev txheeb xyuas hauv kev daws cov teeb meem kev cai lij choj. Txoj kev no kuj npaj lawv rau kev sib cav thiab cov xwm txheej uas xav tau kev xav sai thiab kev xav tob.
Kev Kho Mob
Txoj kev Socratic kuj siv rau hauv kev kho mob hlwb, tshwj xeeb yog kev kho mob hlwb thiab kev coj cwj pwm (CBT). Hauv qhov no, cov kws kho mob siv cov lus nug raws li Socratic los pab cov neeg mob txheeb xyuas thiab hloov cov kev xav tsis zoo thiab cov qauv kev coj cwj pwm. Piv txwv li, yog tias tus neeg mob muaj kev ntseeg tsis zoo thiab tsis muaj laj thawj txog lawv tus kheej, tus kws kho mob tuaj yeem tawm tsam thiab tshawb nrhiav cov kev ntseeg no los ntawm ntau cov lus nug, txhawb kev txhim kho kev nkag siab tshiab thiab kev nkag siab.
Xaus
Socrates yog ib tug neeg tseem ceeb hauv keeb kwm ntawm kev xav uas tau ua tiav los txhawb kom muaj lub siab xav txog kev thuam thiab kev xav tob. Los ntawm txoj kev Socratic, nws tau ua pov thawj tias kev paub tseeb tsis yog los ntawm cov lus qhuab qhia lossis kev cai lij choj sab nraud, tab sis los ntawm kev tshawb nrhiav sab hauv thiab kev tshuaj xyuas peb tus kheej txoj kev ntseeg. Txoj kev no tsis yog tsuas yog muaj feem cuam tshuam rau hauv keeb kwm xwb tab sis kuj muaj kev siv dav hauv kev kawm, kev cai lij choj, kev kho mob, thiab ntau lwm yam.
Qhov tshwj xeeb ntawm txoj kev no yog nws lub peev xwm los txhawb cov txheej txheem kev xav tob, txhim kho kev nkag siab, thiab txhawb kom peb nug peb cov kev xav tseem ceeb tas li. Hauv lwm lo lus, txoj kev Socratic qhia peb tias kev paub tseeb yog kev taug kev, tsis yog qhov chaw mus. Nws yog kev taug kev ntawm kev nug tas li, kev nug, thiab kev nkag siab tob dua - ib qho txiaj ntsig uas Socrates tau tso rau lub ntiaj teb.