Lub tswv yim ntawm kev txom nyem hauv kev xav ntawm Buddhist

Lub Tswv Yim ntawm Kev Txom Nyem hauv Kev Ntseeg Buddhist

Kev txom nyem yog lub ntsiab lus tseem ceeb hauv kev ntseeg Buddhist, tsis yog tsuas yog suav nrog lub cev lossis lub hlwb ntawm tus neeg xwb tab sis kuj yog kev nkag siab tob txog tib neeg lub neej thiab txoj kev mus rau kev ywj pheej thiab kev pom kev. Hauv cov lus qhia ntawm Buddhist, kev txom nyem, lossis "dukkha," yog ib qho ntawm Plaub Qhov Tseeb Zoo (Cattāri Ariyasaccāni) uas tsim lub hauv paus ntawm kev xyaum thiab kev xav ntawm Buddhist.

Kev Txom Nyem Raws Li Qhov Tseeb ntawm Lub Neej

Tom qab tau txais kev pom kev tseeb, tus Buddha thawj zaug qhia txog kev txom nyem thiab yuav ua li cas kov yeej nws hauv nws thawj zaj lus qhuab qhia, hu ua Dhammacakkappavattana Sutta. Hauv zaj lus qhia no, tus Buddha hais tias kev txom nyem yog ib feem tseem ceeb ntawm tib neeg lub neej. Kev txom nyem suav nrog txhua yam kev tsis txaus siab, kev tsis zoo siab, thiab kev tsis ruaj khov uas cov tsiaj txhu ntsib.

Plaub Qhov Tseeb Zoo

Plaub Qhov Tseeb Zoo yog lub hauv paus ntawm Buddha cov lus qhia txog kev txom nyem:

1. Qhov Tseeb ntawm Kev Txom Nyem (Dukkha Sacca): Kev txom nyem yog ib feem tseem ceeb ntawm tib neeg lub neej. Nws suav nrog kev txom nyem ntawm lub cev thiab lub hlwb, nrog rau kev xav tsis txaus siab uas feem ntau muaj txawm tias thaum cov xwm txheej sab nraud zoo li zoo.

2. Qhov Tseeb Txog Qhov Ua Rau Muaj Kev Txom Nyem (Samudaya Sacca): Kev txom nyem yog los ntawm kev ntshaw uas tsis tswj tau (tanha). Qhov kev ntshaw no tuaj yeem yog kev lom zem, kev muaj sia nyob, lossis kev puas tsuaj. Cov kev ntshaw no ua rau tsis txaus siab vim tias lawv yeej tsis tau txais kev txaus siab tiag tiag.

3. Qhov Tseeb Txog Qhov Kawg Ntawm Kev Txom Nyem (Nirodha Sacca): Kev txom nyem tuaj yeem raug xaus. Thaum peb tso tseg kev ntshaw uas tsis tswj hwm thiab mus txog nirvana, kev txom nyem yuav tsis muaj.

4. Qhov Tseeb ntawm Txoj Kev Uas Mus Rau Qhov Kawg ntawm Kev Txom Nyem (Magga Sacca): Muaj ib txoj kev uas koj siv tau los mus txog qhov kawg ntawm kev txom nyem, hu ua Txoj Kev Yim Zoo Kawg Nkaus (Ariya Atthangika Magga), suav nrog kev pom zoo, lub hom phiaj zoo, kev hais lus zoo, kev ua haujlwm zoo, kev ua neej zoo, kev siv zog zoo, kev xav zoo, thiab kev tsom mus rau qhov zoo.

Cov yam ntxwv thiab hom kev txom nyem

Hauv Buddhism, kev txom nyem raug muab faib ua ntau pawg kom muab kev nkag siab ntau dua:

1. Dukkha-dukkha: Kev txom nyem uas pom tseeb thiab pom tseeb xws li mob lub cev thiab kev tsis xis nyob ntawm lub siab.
2. Viparinama-dukkha: Kev txom nyem los ntawm kev hloov pauv thiab kev tsis ruaj khov. Kev zoo siab hauv ntiaj teb no tsis ruaj khov thiab yuav xaus, uas ua rau muaj kev txom nyem.
3. Sankhara-dukkha: Kev txom nyem uas cuam tshuam nrog cov xwm txheej thiab cov xwm txheej uas tau hloov pauv lawm. Qhov no txhais tau hais tias txhua yam uas tau hloov pauv lawm coj kev txom nyem vim tias lawv tsis ruaj khov thiab hloov pauv tas li.

Cov hauv paus ntawm kev txom nyem: kev ntshaw thiab kev tsis paub

Raws li cov lus qhia ntawm cov neeg Buddhist, cov hauv paus ntawm kev txom nyem yog kev ntshaw (tanha) thiab kev tsis paub (avijja). Kev ntshaw lossis kev ntshaw ua rau peb nrhiav cov khoom uas peb vam tias yuav coj kev zoo siab mus ib txhis, uas qhov tseeb yog ib ntus thiab ploj mus. Kev tsis paub, ntawm qhov tod tes, ua rau peb tsis paub txog qhov tseeb ntawm qhov tseeb : anicca (kev tsis nyob mus ib txhis), dukkha (kev txom nyem), thiab anatta (tsis yog tus kheej).

Kev ntshaw tsim lub voj voog ntawm samsara, lub voj voog tsis kawg ntawm kev yug los, kev tuag, thiab kev yug dua tshiab. Hauv lub voj voog no, cov tsiaj txhu muaj sia nyob ntsib kev txom nyem tas mus li, tsis kawg. Yuav kom dim ntawm lub voj voog no, nws yog ib qho tseem ceeb kom txiav cov hauv paus ntawm kev ntshaw thiab tsim kev txawj ntse (prajna) kom paub txog qhov tsis ruaj khov thiab tsis yog tus kheej.

Txoj Kev Mus Rau Qhov Kawg ntawm Kev Txom Nyem

Tus Buddha qhia tias muaj ib txoj kev tawm ntawm kev txom nyem: txoj Kev Cai Yim, lossis Ariya Atthangika Magga. Qhov no yog ib txoj kev ua neej uas muaj kev coj ncaj ncees, kev tsom ntsoov, thiab kev txawj ntse.

1. Saib Sab Xis (Samma Ditthi): Nkag Siab Txog Plaub Qhov Tseeb Zoo thiab qhov tseeb ntawm lub neej.
2. Lub Hom Phiaj Zoo (Samma Sankappa): Tsim kom muaj lub hom phiaj tso tseg kev lom zem hauv ntiaj teb, kev ntxub ntxaug, thiab kev lim hiam.
3. Kev Hais Lus Zoo (Samma Vaca): Hais lus ncaj ncees thiab muaj kev khuv leej, tsis txhob hais lus phem, lus thuam, lossis lus tsis muaj txiaj ntsig.
4. Kev Ua Zoo (Samma Kammanta): Coj tus cwj pwm uas tsis ua phem rau lwm tus, tsis nyiag, tsis ua kev plees kev yi.
5. Kev Ua Neej Zoo (Samma Ajiva): Ua neej raws li kev ncaj ncees, tsis ua tej yam uas ua rau lwm tus raug mob.
6. Kev Siv Zog Zoo (Samma Vayama): Siv zog los txhim kho tej yam zoo thiab tso tseg tej yam phem.
7. Kev Xav Zoo (Samma Sati): Txhim kho kev tsom mus rau lub cev, kev xav, lub siab, thiab tej yam hauv lub hlwb.
8. Kev Ua Kom Meej Mom (Samma Samadhi): Ua kom muaj zog ua kom muaj kev xav los ntawm kev xav, tshwj xeeb tshaj yog kev ua tiav jhana, uas ua rau lub siab tus thiab meej.

Kev Xav thiab Nws Lub Luag Haujlwm hauv Kev Kov Yeej Kev Txom Nyem

Kev xav yog ib qho ntawm cov kev coj ua tseem ceeb hauv kev ntseeg Buddhism rau kev nkag siab thiab kov yeej kev txom nyem. Muaj ob hom kev xav tseem ceeb hauv kev ntseeg Buddhism:

1. Samatha (Kev Xav Txog Kev Thaj Yeeb): Ua kom lub siab tsom ntsoov kom ua tiav qhov kev thaj yeeb thiab kev tsom ntsoov tob. Qhov no pab ua rau lub siab tus thiab txo qhov kev txom nyem ib ntus.

2. Vipassana (Kev Xav Txog Lub Siab): Xav txog qhov tseeb ntawm qhov tseeb, tshwj xeeb yog qhov tsis ruaj khov, kev txom nyem, thiab qhov tsis yog tus kheej. Nws lub hom phiaj yog kom muaj kev txawj ntse thiab nkag siab txog cov hauv paus ntawm kev txom nyem.

Los ntawm kev xav, cov kws kho mob tuaj yeem paub thiab tso tseg cov kev ntshaw thiab kev dag ntxias uas ua rau muaj kev txom nyem. Kev xav ua rau lub siab thiab lub siab huv si, ua rau tib neeg muaj peev xwm ua neej nyob nrog kev txawj ntse thiab kev khuv leej.

Xaus

Kev txom nyem, raws li kev ntseeg ntawm cov neeg ntseeg Buddhist, yog ib feem tseem ceeb ntawm lub neej tab sis tsis yog qhov uas kov yeej tsis tau. Los ntawm kev nkag siab txog cov hauv paus ntawm kev txom nyem thiab xyaum ua raws li Txoj Kev Yim Zoo, ib tug neeg tuaj yeem dim ntawm kev txom nyem thiab tau txais kev pom kev. Kev xav ntawm cov neeg ntseeg Buddhist muab cov lus qhia ua tau zoo uas tsis yog tsuas yog cuam tshuam rau sab ntsuj plig xwb tab sis kuj muab kev nkag siab tob rau txhua tus neeg uas tab tom nrhiav kev zoo siab thiab kev thaj yeeb nyab xeeb hauv lub neej txhua hnub.

Los ntawm kev xyaum ua tib zoo xav, kev txawj ntse, thiab kev khuv leej, lub tswv yim ntawm kev txom nyem hauv kev xav ntawm Buddhist caw peb kom ua lub neej muaj lub ntsiab lus thiab tseeb dua, nrog rau kev pom dav dua ntawm qhov tseeb ntawm peb lub neej.

Sau ib qho lus tawm tswv yim