Àwọn Ọ̀nà Ìgbàlódé Nínú Àkójọ Igbó
Àkójọ ìgbó jẹ́ ìpìlẹ̀ pàtàkì fún ìṣàkóso àwọn ohun àlùmọ́nì igbó tí ó lè pẹ́. Nípasẹ̀ àkójọ ìgbó, àwọn olùṣàkóso lè pinnu ipò àwọn ibi ìdúró, agbára igi, onírúurú ẹ̀dá alààyè, àwọn ohun àlùmọ́nì, àti ìpele ìlera àyíká. Nígbà àtijọ́, àkójọ ìgbó náà jọ àwọn ìwọ̀n pápá tí ó ń gba àkókò, ó gbowólórí, àti pé ó ní ààlà ní ìwọ̀n. Síbẹ̀síbẹ̀, àwọn ìlọsíwájú ìmọ̀ ẹ̀rọ ní ogún ọdún sẹ́yìn ti yí ọ̀nà tí àkójọ ìgbó ṣe ń ṣiṣẹ́ padà ní pàtàkì. Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé gbà láàyè fún ìkójọpọ̀ dátà kíákíá, tí ó péye, àti tí ó ṣeé tún ṣe, èyí tí ó mú kí ó rọrùn láti ṣe àkíyèsí àwọn ìyípadà igbó ní àkókò. Àpilẹ̀kọ yìí jíròrò onírúurú ọ̀nà ìgbàlódé nínú àkójọ ìgbó, àwọn àǹfààní wọn, àti àwọn ìpèníjà ti ìmúṣẹ wọn.
1. Ipa ti akojopo igbo ni akoko isakoso alagbero
Àkójọ àwọn igbó ju kíkà iye igi lásán lọ. Ní ti ìṣàkóso òde òní, àkójọ àwọn ohun èlò ìtọ́jú náà tún ń ṣe àtìlẹ́yìn fún ètò ìtọ́jú igi, àtúnṣe, ààbò ẹranko , ìdínkù ìyípadà ojú ọjọ́, àti ìbámu pẹ̀lú àwọn ìwé ẹ̀rí bíi FSC tàbí PEFC. Àwọn ìwádìí tó dára nípa àkójọ àwọn ohun èlò ìtọ́jú igi ń ran àwọn ènìyàn lọ́wọ́ láti dáhùn àwọn ìbéèrè pàtàkì: iye igbó tó kù láìsí ewu, irú ẹ̀yà rẹ̀, ìbàjẹ́ tó ń ṣẹlẹ̀, àti iye erogba tó wà nínú rẹ̀?
Àwọn ọ̀nà ìbéèrè tí ó túbọ̀ ń díjú sí i ni àwọn ìwádìí tó lágbára tó lè ṣe àfihàn àwọn ipò igbó ní kíkún àti ní ìwọ̀n tó pọ̀. Nítorí náà, àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ti yọjú láti ṣe àfikún—àti láti rọ́pò—àwọn ọ̀nà ìbílẹ̀ bíi àwọn àpẹẹrẹ àpẹẹrẹ àti ìwọ̀n ìbú àti gíga ìbílẹ̀.
2. Ìmọ̀lára Láti Abẹ́ Sátẹ́láìtì: Ṣíṣe Àkíyèsí Àwọn Igbó Láti Ayé Òfurufú
Àwọn sátẹ́láìtì ti di ọ̀kan lára àwọn ìmọ̀ ẹ̀rọ tó ní ipa jùlọ nínú àkójọ àwọn igbó. Àwòrán sátẹ́láìtì onípele-abẹ́rẹ́, bíi Landsat àti Sentinel, gba ààyè láti máa ṣe àkíyèsí déédé nípa ìbòrí ilẹ̀, ìyípadà igbó, àti wíwá ìpakúpa igbó. Fún ìwífún àlàyé síi, àwòrán onípele gíga láti ọ̀dọ̀ àwọn olùpèsè iṣẹ́ lè fi ìṣètò ilẹ̀, ààlà ìdúró, àti àwọn ohun pàtàkì kan hàn.
Àwọn àǹfààní pàtàkì ti àwọn satẹlaiti ni bí wọ́n ṣe ń bo gbogbo nǹkan àti wíwà àwọn ìwífún déédéé, èyí tí ó mú kí wọ́n dára fún ṣíṣàyẹ̀wò àwọn ìyípadà nígbàkúgbà. Nípa ṣíṣàyẹ̀wò àwọn àmì ewéko bíi NDVI tàbí EVI, àwọn olùwádìí lè ṣe ìṣirò ìlera àti ìṣelọ́pọ́ ewéko. Jù bẹ́ẹ̀ lọ, àwọn ọ̀nà ìṣàkójọpọ̀ ẹ̀kọ́ ẹ̀rọ lè so àwọn irú ìbòrí ilẹ̀ pọ̀ kí wọ́n sì ya àwọn igbó àkọ́kọ́, igbó kejì, oko, àti igbó kéékèèké sọ́tọ̀.
Sibẹsibẹ, awọn satẹlaiti ni awọn idiwọn: ibora awọsanma ni awọn agbegbe oorun nigbagbogbo n da awọn akiyesi oju-ọrun duro. Lati yanju eyi, ọpọlọpọ awọn iṣẹ akanṣe n papọ awọn aworan oju-ọrun pẹlu radar (SAR), eyiti o le wọ inu awọsanma ati pese alaye ti o wulo, paapaa ni awọn agbegbe ti ideri awọsanma nigbagbogbo bo.
3. Ìmọ̀-ẹ̀rọ LiDAR: Wíwọ̀n Ìṣètò Igbó ní Ìwọ̀n Mẹ́ta
LiDAR (Ìwádìí Ìmọ́lẹ̀ àti Ìpele) jẹ́ ìmọ̀-ẹ̀rọ kan tí ó ń wọn ìjìnnà nípa lílo àwọn ìlù lésà. LiDAR ṣe pàtàkì nínú àkójọ àwọn igbó nítorí pé ó lè ṣe àwọn àpẹẹrẹ onípele mẹ́ta ti ibòrí àti ilẹ̀. Nítorí náà, a lè lo LiDAR láti ṣe ìṣirò gíga igi, ìwọ̀n ibòrí, ìwọ̀n biomass, àti ìṣòro ìṣètò igbó—àwọn ìlànà tí ó ṣòro láti rí láti inú àwòrán 2D nìkan.
A le gbe LiDAR sori ọkọ ofurufu (LiDAR ti a gbe ni afẹfẹ), awọn drones, tabi paapaa awọn ẹrọ amusowo fun aworan atọka kikun. Data LiDAR n ṣe awọn ọja bii awoṣe ilẹ oni-nọmba (DTM) fun awọn contours ilẹ ati awoṣe giga Canopy (CHM) fun giga ibori. Nipa sisopọ data LiDAR pẹlu awọn wiwọn aaye, awọn awoṣe allometric le ṣe agbekalẹ lati ṣe iṣiro biomass ati awọn akojopo erogba ni deede diẹ sii .
Àwọn ìdíwọ́ pàtàkì tó wà fún LiDAR ni iye owó tó ń ná àti àwọn ohun tó ń béèrè fún ìṣiṣẹ́ kọ̀ǹpútà tó ga. Síbẹ̀síbẹ̀, owó tí àwọn ẹ̀rọ amóhùnmáwòrán drone ń gbà pọ̀ sí i àti bí àwọn iṣẹ́ ìṣiṣẹ́ tó dá lórí ìkùukùu ṣe ń pọ̀ sí i ti ń jẹ́ kí LiDAR rọrùn láti lò.
4. Drone (UAV): Rọrùn àti Àlàyé fún Ìwọ̀n Àárín
Àwọn ọkọ̀ òfurufú Drone tàbí UAV (Àwọn ọkọ̀ òfurufú tí kò ní ọkọ̀ òfurufú) ní ojútùú tó rọrùn fún àwọn ohun èlò tí wọ́n ń kó jọ. Àwọn ọkọ̀ òfurufú lè gbé àwọn kámẹ́rà LiDAR RGB, multispectral, thermal, àti àwọn kámẹ́rà kékeré. Àwọn àǹfààní wọn wà nínú ìpinnu ààyè gíga wọn àti agbára láti fò bí ó ṣe yẹ láìdúró de àkókò tí a ó fi ṣe ètò sátẹ́láìtì.
Nípa lílo àwọn drones, àwọn olùṣàkóso igbó lè ṣe àfihàn àwọn ààlà ìdènà, àwọn nẹ́tíwọ́ọ̀kì ojú ọ̀nà, àwọn agbègbè igi gbígbẹ́, àti àwọn ipò ibori ní kíkún. Àwọn ọ̀nà photogrammetry ń jẹ́ kí a lè ṣẹ̀dá àwọn àwòrán orthomosaic àti àwọn àwòrán ojú ilẹ̀ (DSMs) láti inú ọgọ́rọ̀ọ̀rún àwọn fọ́tò tí ó jọra. Àwọn kámẹ́rà onípele púpọ̀ tún ń ran lọ́wọ́ láti ṣe àyẹ̀wò ìlera ewéko, wahala omi, àti àwọn àkóràn nípa lílo ìṣàyẹ̀wò onípele.
Sibẹsibẹ, lilo awọn drone nilo oye awọn oniṣẹ, awọn iwe-aṣẹ ọkọ ofurufu, ati eto iṣẹ-ṣiṣe ti o peye. Oju ojo ati awọn ifosiwewe agbegbe tun le ni ipa lori aabo ati didara data.
5. Àwọn Ètò Ìròyìn Nípa Ilẹ̀-ayé (GIS): Ṣíṣe àkópọ̀ Dátà sínú Ìròyìn
Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé tí a fi ń kó àwọn igbó jọ máa ń jẹ́ kí GIS jẹ́ ibi iṣẹ́ pàtàkì. GIS ń jẹ́ kí a so àwọn dátà pápá, àwòrán sátẹ́láìtì, dátà LiDAR, àti dátà drone pọ̀ mọ́ ètò kan ṣoṣo tí a ṣètò. Nínú GIS, àwọn olùṣàkóso lè ṣe àgbéyẹ̀wò ààyè bíi ṣíṣírò agbègbè, ṣíṣàlàyé àwọn agbègbè ààbò, ṣíṣẹ̀dá àwọn máàpù ewu iná , tàbí ṣíṣe àwọn ètò ìgé igi tí a yàn.
GIS tun gba laaye fun awọn imudojuiwọn data deede. Pẹlu eto ibi ipamọ data ti o dara, akojo oja kii ṣe iṣẹ-ṣiṣe lẹẹkanṣoṣo mọ ṣugbọn ilana ti o ni agbara ti a n ṣe imudojuiwọn nigbagbogbo gẹgẹbi awọn aini iṣakoso.
6. Àwọn Ohun Èlò Alágbèéká àti Ìwé Ìpolówó Oní-nọ́ńbà ní Iṣẹ́ náà
Àkójọpọ̀ oko ṣì ṣe pàtàkì fún ìfọwọ́sowọ́pọ̀ àti ìkójọpọ̀ dátà lórí irúgbìn, ìwọ̀n, gíga, dídára igi, àti ipò ìtúnṣe. Síbẹ̀síbẹ̀, ìlànà yìí ti di oní-nọ́ńbà báyìí. Àwọn àpù alágbèéká tí ó dá lórí Android/iOS ni a lè lò láti gba dátà ìtàn, ya àwọn fọ́tò, gba àwọn ìṣètò GPS sílẹ̀, àti láti gbé dátà sórí olupin tààrà.
Lílo àwọn fọ́ọ̀mù oní-nọ́ńbà ń dín àṣìṣe gbígbàsílẹ̀ kù, ó ń mú kí ìṣiṣẹ́ dátà yára, ó sì ń mú kí àyẹ̀wò rọrùn. Àwọn ètò kan tilẹ̀ ń dara pọ̀ mọ́ àwọn máàpù àìsí-ìbánisọ̀rọ̀, èyí tí ó ń jẹ́ kí àwọn ẹgbẹ́ pápá lè lọ sí àwọn àpẹẹrẹ àwòrán láìgbára lé ìsopọ̀ Íńtánẹ́ẹ̀tì.
7. Ọgbọ́n Àtọwọ́dá àti Ẹ̀kọ́ Ẹ̀rọ: Ṣíṣe Ìwádìí Àwọn Dátà Ńlá
Ìmọ̀ ẹ̀rọ òde òní máa ń mú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwífún jáde. Ibí ni ọgbọ́n àtọwọ́dá (AI) àti ẹ̀kọ́ ẹ̀rọ ti bẹ̀rẹ̀ sí í ṣiṣẹ́. Àwọn algoridimu ìsọ̀rí-ẹ̀ka bíi Random Forest, Support Vector Machine, tàbí ẹ̀kọ́ jíjinlẹ̀ lè dá àwọn àpẹẹrẹ ìbò ilẹ̀ mọ̀, ṣàwárí àwọn ìyípadà, àti ṣírò àwọn pàrámítà igbó bíi biomass.
Nínú àyíká àwọn drones àti àwòrán gíga, a lè lo ẹ̀kọ́ jíjinlẹ̀ láti ṣàwárí àwọn igi kọ̀ọ̀kan, ṣírò ìwọ̀n wọn, àti láti dá àwọn ẹ̀yà pàtó mọ̀ nípa ìrísí tàbí ìrísí adé. AI tún ń ran àwọn agbègbè tí iná, ìkún omi, àti igi tí kò bófin mu ní ìkánjú ju ìwádìí ọwọ́ lọ.
Àwọn ìpèníjà AI pẹ̀lú àìní fún ìwádìí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ tó dára àti ewu ẹ̀tanú àwòṣe. Nítorí náà, ìṣọ̀kan pẹ̀lú ìwádìí pápá ṣì ṣe pàtàkì fún àwọn àbájáde ìwádìí tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé.
8. Awọn Ipenija ti Lilo Awọn Ọna Imọ-ẹrọ Ode-Ode
Láìka ìlérí wọn sí, àwọn ọ̀nà ìgbàlódé tí wọ́n fi ń kó àwọn igbó jọ dojúkọ ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdènà. Àkọ́kọ́, agbára ènìyàn tí ó ní ìwọ̀n . Iṣẹ́ drone, ṣíṣe LiDAR, àti ìwádìí AI nílò ìdánilẹ́kọ̀ọ́. Èkejì, iye owó àwọn ohun èlò àti software ṣì jẹ́ ìdènà fún àwọn ilé-iṣẹ́ kan. Ẹ̀kẹta, a gbọ́dọ̀ yanjú àwọn ìlànà data àti ìbáṣepọ̀ láti rí i dájú pé ìṣọ̀kan data láti oríṣiríṣi orísun wà déédéé. Ẹ̀kẹrin, àwọn ìlànà àti ìwà rere, pàápàá jùlọ nípa àwọn ọkọ̀ òfurufú drone àti lílo data ibi tí ó ṣe pàtàkì, gbọ́dọ̀ jẹ́ ìṣàkóso dáadáa.
Síwájú sí i, àwọn ohun èlò ìgbàlódé nílò ètò ìṣiṣẹ́ kọ̀mpútà tó lágbára. Ṣíṣe àwòrán tó tóbi nílò ibi ìpamọ́ tó péye, ohun èlò, àti ìsopọ̀mọ́ra ìkànnì ayélujára. Lílo àwọn ìpèsè ìkùukùu bíi Google Earth Engine tàbí àwọn iṣẹ́ ìṣiṣẹ́ láti ọ̀nà jíjìn lè jẹ́ ojútùú, ṣùgbọ́n wọ́n tún nílò ìmọ̀ nípa ìmọ̀ ẹ̀rọ.
9. Ọjọ́ iwájú Àkójọpọ̀ Igbó
Ní ọjọ́ iwájú, a sàsọtẹ́lẹ̀ pé àkójọ àwọn igbó yóò di ohun tí a ń retí ní àkókò gidi àti pé wọ́n da lórí ìṣọ̀kan orísun púpọ̀. Àpapọ̀ àwọn satẹ́láìtì radar àti optical, drones, LiDAR, àwọn sensọ pápá, àti AI yóò yọrí sí ètò ìṣọ́ra tí ó péye jù. Ní tòótọ́, èrò ti "ìbejì oní-nọ́ńbà" igbó—àwòrán oní-nọ́ńbà tí a ń mú gbòòrò síi—ti bẹ̀rẹ̀ sí í jíròrò gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà tuntun fún ìfarahàn ìdàgbàsókè, àsọtẹ́lẹ̀ ewu iná, àti ìṣàyẹ̀wò ìlànà.
Ní ọwọ́ kejì ẹ̀wẹ̀, ìbáṣepọ̀ àwùjọ agbègbè náà lè lágbára síi nípasẹ̀ ìmọ̀ ẹ̀rọ. Pẹ̀lú àpù tí ó rọrùn, àwọn olùgbé lè ròyìn àwọn ìrúkèrúdò igbó tàbí àwọn ìyípadà nínú àwọn ipò ilẹ̀, èyí tí yóò mú kí ìwífún nípa àwùjọ àti àyíká pọ̀ sí i.
Ipari
Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé nínú ìkójọpọ̀ igbó ti ṣí àwọn àǹfààní pàtàkì sílẹ̀ fún ìṣàkóso tó gbéṣẹ́ jù àti tó wà pẹ́ títí. Sẹ́ẹ̀tìláìtì ìmòye ìjìnlẹ̀ ń mú kí ìbòjútó ìbójútó pọ̀ sí i, LiDAR àti drones ń mú kí àwọn kúlẹ̀kúlẹ̀ ìṣètò igbó pọ̀ sí i, GIS ń so onírúurú ìṣètò ìwádìí pọ̀, àwọn ohun èlò alágbèéká ń mú kí ìgbàsílẹ̀ pápá yára sí i, àti AI ń ran lọ́wọ́ láti yí àwọn ìwádìí ńlá padà sí àwọn òye tó ṣeé ṣe. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ìpèníjà bíi iye owó, agbára ìmọ̀ ẹ̀rọ, àti àwọn ìpele ìwádìí ṣì wà, àwọn àṣà tuntun fihàn pé ìkójọpọ̀ igbó yóò di èyí tó péye sí i, kíákíá, àti ẹni tó lè bá àìní ìtọ́jú àti ìṣelọ́pọ́ mu. Pẹ̀lú ìmọ̀ ẹ̀rọ tó tọ́, ìkójọpọ̀ igbó di ohun tó ju ìdánrawò ìwọ̀n lọ, ṣùgbọ́n ó jẹ́ irinṣẹ́ pàtàkì fún pípa àwọn igbó mọ́ fún àwọn ìran tó ń bọ̀.