Bii o ṣe le ṣe Iwe akọọlẹ iṣiro kan
Àwọn ìwé àkọsílẹ̀ ìṣirò owó ni ìpìlẹ̀ ìtọ́jú ìṣirò owó nínú ìṣirò owó. Ìlànà yìí ń ṣàkọsílẹ̀ gbogbo ìṣòwò tó bá wáyé láàrín àkókò kan pàtó, ó sì ń pèsè àkọsílẹ̀ ìtàn tí a lè lò láti ṣàkóso àti láti ṣètò ìṣirò owó iṣẹ́. Nínú àpilẹ̀kọ yìí, a ó jíròrò bí a ṣe lè ṣẹ̀dá àwọn ìwé àkọsílẹ̀ ìṣirò owó ní kíkún àti àwọn ìgbésẹ̀ tí a ó tẹ̀lé láti rí i dájú pé a ṣe iṣẹ́ àkọsílẹ̀ yìí dáadáa.
1. Lílóye Àwọn Ìpìlẹ̀ Àwọn Ìwé Ìròyìn Ìṣirò
A. Ìtumọ̀ Ìwé Ìròyìn Ìṣirò-owó
Ìwé àkọsílẹ̀ ìṣirò owó jẹ́ ìwé tí a ń lò láti ṣàkọsílẹ̀ gbogbo ìṣòwò ìṣúná owó ilé-iṣẹ́ kan ní ìbámu pẹ̀lú àkókò tí wọ́n ń lò. A máa ń kọ ìṣòwò kọ̀ọ̀kan sílẹ̀ nínú àkọsílẹ̀ tí ó ń fi àwọn gbèsè àti credits hàn, àti àwọn àkọọ́lẹ̀ tí ìṣòwò náà kàn.
B. Àwọn Èròjà Nínú Ìwé Ìròyìn Ìṣirò
Àwọn èròjà tí a sábà máa ń rí nínú àwọn ìwé ìròyìn ìṣirò owó ni:
– Ọjọ́. Ó fi ìgbà tí ìṣòwò náà wáyé hàn.
– Àpèjúwe. Àlàyé kúkúrú nípa ìṣòwò náà.
– Ìtọ́kasí Àkọọ́lẹ̀. Àkọọ́lẹ̀ tó wà nínú ìṣòwò náà.
– Dẹ́bíìtì àti Kírédíìtì. Iye ìṣòwò kan ni a kọ sílẹ̀ nínú dẹ́bíìtì àti kírédíìtì.
2. Awọn Igbesẹ fun Ṣiṣẹda Iwe Iroyin Iṣiro
A. Gbigba Ẹ̀rí Iṣòwò
Igbesẹ akọkọ ni lati gba ẹri iṣowo. Ẹri iṣowo jẹ eyikeyi iwe ti o ṣe afihan iṣowo kan, gẹgẹbi iwe-ẹri, iwe-ẹri gbigba, akọsilẹ kirẹditi, tabi iwe miiran. Ẹri iṣowo gbọdọ wa ni eto daradara ati tọju ni aabo, nitori o jẹ ipilẹ fun awọn titẹ sii iwe akọọlẹ.
B. Ṣíṣàyẹ̀wò Àwọn Ìṣòwò
A gbọ́dọ̀ ṣàyẹ̀wò ìṣòwò kọ̀ọ̀kan láti mọ àwọn àkọọ́lẹ̀ tó wà nínú rẹ̀ àti bóyá ó yẹ kí a yọ wọ́n kúrò tàbí kí a fi wọ́n sí i. Ìlànà yìí nílò òye nípa àwọn ìlànà ìṣirò ìpìlẹ̀, èyí ni:
– Àwọn dúkìá àti ìnáwó yóò pọ̀ sí i tí wọ́n bá yọ wọ́n kúrò, wọn yóò sì dínkù tí wọ́n bá san owó fún wọn.
– Àwọn gbèsè, owó tí a fi pamọ́, àti owó tí a ń gbà yóò pọ̀ sí i tí a bá fi pamọ́, wọn yóò sì dínkù tí a bá fi pamọ́.
C. Ṣíṣàyẹ̀wò Àwọn Àkọọ́lẹ̀ Tí Ó Kan
Lẹ́yìn tí a bá ti ṣàyẹ̀wò rẹ̀, mọ àwọn àkọọ́lẹ̀ tí ìṣòwò náà ní ipa lórí. Fún àpẹẹrẹ, tí a bá ra àwọn ohun èlò ọ́fíìsì fún owó, àkọọ́lẹ̀ ohun èlò (dúkìá) yóò pọ̀ sí i, àkọọ́lẹ̀ owó (dúkìá) yóò sì dínkù.
D. Àwọn ìkọsílẹ̀ ìwé ìròyìn
Lẹ́yìn náà, kọ àkọsílẹ̀ ìwé àkọsílẹ̀ náà, tàbí àkọsílẹ̀ ìṣòwò náà. Ọ̀nà ìkọ̀wé gbogbogbò tí a lò ni:
– A gba Débítì sílẹ̀ lórí ìlà àkọ́kọ́ pẹ̀lú ìtẹ̀ díẹ̀ sí ọ̀tún.
– A gba àwọn kirediti sí ìlà tí ó wà ní apá ọ̀tún ju àwọn debit lọ, ní ìsàlẹ̀ àwọn debit náà taara.
Fún àpẹẹrẹ:
Ọjọ́: Oṣù Kínní 1, 20XX
Àpèjúwe: Rírà àwọn ohun èlò ọ́fíìsì ní owó
Àkọọ́lẹ̀: Àwọn Ohun Èlò (Dẹ́bíìtì) àti Owó (Kírẹ́díìtì)
Dẹ́bíìtì: Rp. 5.000.000
Kirẹditi: Rp. 5.000.000
3. Lilo Awọn Iwe Iroyin Iṣiro ni Eto Iṣiro
A. Fífiránṣẹ́ sí Ìwé Àkọlé Gbogbogbòò
Lẹ́yìn tí a bá ti ṣe àkọsílẹ̀ àwọn ìṣòwò nínú ìwé ìròyìn náà, ìgbésẹ̀ tó tẹ̀lé ni láti fi àwọn àkọsílẹ̀ ìwé ìròyìn náà sí ìwé àkọsílẹ̀ náà. Ìwé àkọsílẹ̀ náà jẹ́ àkójọ àwọn àkọọ́lẹ̀ ìṣòwò tí a ṣètò láti fi àwọn ìwọ́ntúnwọ̀nsì wọn hàn. Ète ìfìwéránṣẹ́ yìí ni láti mú kí ìṣètò àwọn àkọsílẹ̀ ìṣúná owó rọrùn.
B. Ngbaradi Iwontunwonsi Idanwo kan
Lẹ́yìn tí a bá ti fi gbogbo àkọsílẹ̀ ìwé àkọsílẹ̀ ránṣẹ́ sí ìwé àkọsílẹ̀ gbogbogbò, ìgbésẹ̀ tó tẹ̀lé ni láti pèsè ìwọ̀n ìṣàyẹ̀wò. Ìwọ̀n ìṣàyẹ̀wò jẹ́ àkójọ tí ó ń fi ìwọ̀n ìṣàyẹ̀wò gbogbo àkọọ́lẹ̀ nínú ìwé àkọsílẹ̀ gbogbogbò hàn, pẹ̀lú àpapọ̀ owó ìjábọ̀ àti owó ìjábọ̀. A lo ìwọ̀n ìṣàyẹ̀wò láti rí i dájú pé àpapọ̀ owó ìjábọ̀ dọ́gba pẹ̀lú àpapọ̀ owó ìjábọ̀ àti pé kò sí àṣìṣe ìkọ̀wé.
C. Ṣíṣe Àwọn Ìròyìn Ìnáwó
Àkọsílẹ̀ ìṣúná owó ni àbájáde ìparí ìlànà ìṣúná owó, èyí tí ó ń fún àwọn olùníláárí ìṣòwò ní ìwífún pàtàkì láti ṣe ìpinnu ìṣúná owó. Àwọn àkọsílẹ̀ wọ̀nyí ní àkọsílẹ̀ owó tí a ń gbà, ìwé ìṣúná owó, àkọsílẹ̀ ìṣúná owó, àti àkọsílẹ̀ àyípadà nínú owó.
4. Àwọn ìmọ̀ràn àti àwọn ìlànà tó dára jùlọ nínú ṣíṣẹ̀dá àwọn ìwé ìròyìn ìṣirò owó
A. Ìbáramu nínú Àkọsílẹ̀
Rí i dájú pé gbogbo ìṣòwò ni a ń kọ sílẹ̀ ní ìbámu pẹ̀lú ìlànà. Èyí ní nínú lílo ọ̀nà kan náà fún gbogbo ìṣòwò tí a ń gbà wọlé àti tí a ń kọ sílẹ̀ ní àkókò tí ó yẹ.
B. Rírí i dájú pé ó péye
Máa ṣe àyẹ̀wò lẹ́ẹ̀mejì lórí gbogbo àkọsílẹ̀ ìwé ìròyìn láti rí i dájú pé kò sí àṣìṣe kankan. Ìpéye nínú àkọsílẹ̀ ìwé ìròyìn jẹ́ pàtàkì láti rí i dájú pé àwọn ìròyìn ìṣúná owó péye àti èyí tí ó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé.
C. Ṣíṣe àtúnṣe sí Ètò Ìṣirò
Lílo sọ́fítíwọ́ọ̀tì ìṣirò owó lè mú kí iṣẹ́ ìforúkọsílẹ̀ ìwé àkọsílẹ̀ yára kánkán àti rọrùn. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ètò sọ́fítíwọ́ọ̀tì ìṣirò owó lórí ọjà lè fi àwọn ìṣòwò ránṣẹ́ sí ìwé àkọsílẹ̀ gbogbogbòò láìfọwọ́sí, ṣírò àwọn ìwọ̀n owó, àti pèsè àwọn ìròyìn ìṣúná owó.
D. Ṣe Àtúnṣe Lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan
Ṣe àtúnṣe àwọn àkọsílẹ̀ ìwé àkọsílẹ̀ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan láti rí i dájú pé gbogbo ìṣòwò ni a kọ sílẹ̀ dáadáa. Àìka àtúnṣe sí lè yọrí sí àṣìṣe àkọsílẹ̀ àpapọ̀ àti ipa búburú lórí àkọsílẹ̀ ìṣúná owó.
5. Ṣíṣe àtúnṣe àwọn àṣìṣe nínú ìwé ìròyìn ìṣirò owó
Àṣìṣe gbígbàsílẹ̀ lè ṣẹlẹ̀ nígbàkigbà, nítorí náà ó ṣe pàtàkì láti mọ bí a ṣe lè yanjú wọn àti bí a ṣe lè ṣe àtúnṣe wọn. Àwọn ìgbésẹ̀ díẹ̀ nìyí tí o lè gbé:
– Ìṣípayá Ìṣípayá: Tí a bá rí àṣìṣe kan, ṣẹ̀dá ìṣípayá ìṣípayá láti fagilé ìṣípayá tí kò tọ́, lẹ́yìn náà tẹ ìṣípayá tí ó tọ́.
– Àwọn àtúnṣe: Ṣe àwọn àtúnṣe tí ó bá pọndandan nígbà tí a bá rí àṣìṣe nígbà tí a bá ń ṣètò ìwọ̀n ìdánwò tàbí àkọsílẹ̀ ìṣúná owó.
Ipari
Ìgbésẹ̀ pàtàkì ni ṣíṣe àtúnṣe àkọsílẹ̀ ìṣirò owó jẹ́ nínú ìlànà ìṣirò owó gbígbòòrò. Nípa ṣíṣe àkọsílẹ̀ gbogbo ìṣirò owó ní kíkún àti ní ọ̀nà tí ó tọ́, ilé-iṣẹ́ kan lè pa àkọsílẹ̀ ìṣirò owó tí ó péye àti tí ó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé mọ́. Ó ṣe pàtàkì láti lóye àwọn ìlànà ìṣirò owó ìpìlẹ̀, láti ṣe àkọsílẹ̀ déédéé, àti láti jẹ́ pípéye ní gbogbo ìgbésẹ̀. Ní ọ̀nà yìí, ilé-iṣẹ́ kan lè rí i dájú pé àwọn ìròyìn ìṣirò owó tí ó jáde wá pèsè àwòrán tí ó ṣe kedere àti tí ó wúlò fún ṣíṣe ìpinnu ìṣòwò.
Gbogbo ẹni tó ní ẹrù iṣẹ́ lórí àkọsílẹ̀ ìṣirò owó gbọ́dọ̀ ní òye tó jinlẹ̀ nípa ìlànà yìí kí wọ́n sì máa kọ́ bí wọ́n ṣe ń mú kí ìmọ̀ wọn sunwọ̀n sí i nígbà gbogbo. Nípa títẹ̀lé àwọn ìgbésẹ̀ àti àmọ̀ràn tó wà lókè yìí, o ó ti múra tán láti ṣẹ̀dá àkọsílẹ̀ ìṣirò owó tó gbéṣẹ́ àti tó gbéṣẹ́.