16 Ajụjụ Ndị Dị Mkpa Ntugharị Ọdịda N'efu.
1. Mkpụrụ aki oyibo ahụ na-apụ n'osisi ahụ wee rute n'ala mgbe sekọnd atọ gachara. Kedu ọsọ aki oyibo ahụ na-agba mgbe ọ dara n'ala? g = 10 m/s2
Mkparịta ụka
A maara :
t = sekọnd anọ
g = 10 m/s2
A jụrụ :
Ọsọ ikpeazụ (v)t)?
Jawab :
Na-enweghị usoro.
Mgbe mkpụrụ osisi ahụ dara n'enweghị nsogbu, ike ndọda na-agba ọsọ nke 10 m/s2 ma ọ bụ 10 m/s kwa 1 sekọnd. Nke a pụtara na ọsọ nke mkpụrụ osisi ahụ na-abawanye site na 10 m/s kwa 1 sekọnd.
Mgbe sekọnd abụọ gachara, ọsọ nke mkpụrụ osisi ahụ = 10 m/s
Mgbe sekọnd abụọ gachara, ọsọ nke mkpụrụ osisi ahụ = 20 m/s
Mgbe sekọnd atọ gachara, ọsọ nke mkpụrụ osisi ahụ = 30 m/s.
Iji usoro ahụ mee ihe.
Usoro GLBB :
vt = vo + gt
h = vo t + ½ gt2
vt2 = vo2 + 2 gh
N'oge ọdịda efu, ihe ahụ enweghị ọsọ mbụ (v)o = 0). Ya mere, usoro dị n'elu na-agbanwe gaa na:
Usoro GJB :
vt = gt
h = ½ gt2
vt2 = 2 gh
Nkọwa: vt = ọsọ ikpeazụ, g = osooso n'ihi ike ndọda, t = oge etiti, h = elu.
E nyere g na t, a jụrụ vt ya mere jiri usoro mbụ ahụ.
vt = gt
vt = (10)(3)
vt = 30m/s
Ọsọ ikpeazụ nke mkpụrụ osisi ahụ = 30 m/s
2. Ihe na-ada n'enweghị nsogbu site n'ịdị elu nke mita iri abụọ n'elu ala. Chọpụta (a) ọsọ aki oyibo mgbe ọ kụrụ ala (b) Oge mkpụrụ osisi ahụ ga-ada ruo mgbe ọ ruru ala.
g = 10 m/s2
Mkparịta ụka
A maara :
h = mita 5
g = 10 m/s2
A jụrụ :
(a) Ọsọ ikpeazụ (v)t)?
(b) Oge etiti oge (t)?
Jawab :
Usoro GJB :
vt = gt
h = ½ gt2
vt2 = 2 gh
(a) Ọsọ ikpeazụ (v)t)
Nyere h na g, ajụrụ vt ya mere jiri usoro nke atọ.
vt2 = 2 gh = 2(10)(5) = 100
vt = 10m/s
(b) Oge etiti oge (t)
Iji chọta h na g, jiri usoro nke abụọ mee ihe.
h = ½ gt2
5 = ½ (10) t2
5 = 5 t2
t2 = 5 / 5 = 1
t = sekọnd anọ
Oge etiti = 1 sekọnd
3. A na-atụpụ bọọlụ site n'ogo dị mkpa. Chọpụta (a) ọsọ nke ihe ahụ (b) anya e mere n'ime sekọnd ise (c) oge ihe ahụ ga-eru ọsọ nke m20/s
g = 10 m/s2
Mkparịta ụka
A maara :
g = 10 m/s2
A jụrụ :
(a) Ọsọ ọsọ (a)?
(b) Anya e mere njem (h) ma ọ bụrụ na t = sekọnd atọ?
(c) Oge etiti oge (t) ọ bụrụ na vt = 20 m/s?
Jawab :
Usoro GJB
vt = gt
h = ½ gt2
vt2 = 2 gh
(a) Ọsọ ọsọ (a)?
Ọsọ ọsọ nke ihe = ọsọ ọsọ n'ihi ike ndọda = 10 m/s2Nke a pụtara na ọsọ nke ihe ahụ na-abawanye site na 10 m/s kwa 1 sekọnd.
(b) Anya e mere njem (h) ma ọ bụrụ na t = sekọnd atọ?
E nyere g = 10 na t = 3, iji chọta h, jiri usoro nke abụọ.
h = ½ gt2 = ½ (10)(3) = (5)(3)2) = (5)(9) = mita 45
(c) Oge etiti oge (t) ọ bụrụ na vt = 20 m/s?
Enyere g = 10 na vt = 20, ajụrụ m ya mere jiri usoro mbụ ahụ.
vt = gt
20 = (10) t
t = 20 / 10 = 2 sekọnd
4. A na-atụda nkume site n'elu ụlọ elu dị mita 80 n'ogologo. Ọ bụrụ na ọsọ ọsọ nke ike ndọda bụ mita 10/s2, ọsọ nke okwute ahụ mgbe ọ dara n'ala bụ…
A. 10 m/s
B. 20 m/s
C. 30 m/s
D. 40 m/s
E. 50 m/s
Mkparịta ụka
A maara na:
h = mita 80
g = 10 m/s2
A jụrụ:
Ọsọ ikpeazụ (v)t) nkume?
Azịza:

Azịza ziri ezi bụ D.
5. A na-atụfu ihe site n'ụlọ nwere ọtụtụ okpukpu na-enweghị ọsọ mbụ ọ bụla. Mgbe sekọnd abụọ gasịrị, ihe ahụ rutere n'ala (g = 10 m/s)2). Ogologo e ji atụda ihe bụ...
A. mita 10
B. mita 20
C. mita 30
D. mita 40
E. mita 50
Mkparịta ụka
A maara na:
t = sekọnd anọ
g = 10 m/s2
A jụrụ:
Ogologo (h)?
Azịza:

Azịza ziri ezi bụ B.
6. A na-atụpụ bọọlụ site na elu X dịka egosiri na foto a. Ọ bụrụ na elu bọọlụ ahụ n'oge mbụ ahụ bụ 50 cm, ebe nke abụọ ahụ bụ 20 cm, mgbe ahụ oke nke x bụ….
A. 60 cm
B. 70 cm
C.100 cm
D. 125 cm
E. 150 cm
Mkparịta ụka

Azịza ziri ezi bụ D.
7. Lee foto a! Ná mmalite, a na-ahapụ bọọlụ ahụ site n'ọnọdụ (1) ma mgbe o metụrụ ala aka, bọọlụ ahụ na-awụlikwa elu. Ọ bụrụ na g = 10 ms-2, mgbe ahụ, elu h bụ….
A. 74 cm
B. 70 cm
C.66 cm
D. 64 cm
E. 60 cm
Mkparịta ụka

Azịza ziri ezi bụ D.
8. A na-atụda nkume n'elu ụlọ elu dị mita 45 n'ogologo. osooso n'ihi ike ndọda ụwa 10 ms-2, ọsọ nke okwute ahụ mgbe ọ dara n'ala bụ…
A. 25 ms-1
B. 30 ms-1
C. 35 ms-1
D. 40 ms-1
E. 45 ms-1
Mkparịta ụka
A maara :
Ogologo (h) = mita 45
Ọsọ ọsọ n'ihi ike ndọda (g) = 10 m/s2
A jụrụ : Ọsọ nke okwute ahụ mgbe ọ dara n'ala (v)t)
Jawab :
Rumus mmegharị ọdịda n'efu :
vt2 = 2 gh
Ọsọ nke okwute ahụ mgbe ọ dara n'ala :
vt2 = 2 (10)(45) = 900
vt = √900 = 30 m/s2
Azịza ziri ezi bụ B.
9. Ihe si n'elu ụlọ elu daa n'enweghị ọsọ mbụ ọ bụla, mgbe sekọnd abụọ gachara ihe ahụ rutere n'ala. Ọ bụrụ na g = 10 ms-2, mgbe ahụ, elu ụlọ elu ahụ bụ...
A. 40m
B. 25m
C. 20m
D. 10 mita
E. 5 m
Mkparịta ụka
A maara :
Oge etiti oge (t) = 2 sekọnd
Ọsọ ọsọ n'ihi ike ndọda (g) = 10 m/s2
A jụrụ : Ogologo ụlọ elu (h)
Jawab :
Usoro mmegharị ọdịda n'efu :
h = ½ gt2
Ogologo ụlọ elu :
h = ½ (10)(2)2 = (5)(4) = mita iri abụọ
Azịza ziri ezi bụ C.
10. Ihe dị kilogram abụọ na-ada n'enweghị nsogbu site n'ịdị elu nke mita iri abụọ n'elu ala. Ogologo oge ole ka ihe ahụ ga-ewe iji ruo n'ala? (g = 10 ms-2)
A. Sekọnd 20
B. Sekọnd iri
C. Sekọnd 10
D. sekọnd 5
E. sekọnd 2
Mkparịta ụka
A naghị atụle oke ihe n'ịdozi nsogbu ndị na-anaghị ada ada.
A maara :
Ogologo (h) = mita 20
Ọsọ ọsọ n'ihi ike ndọda (g) = 10 m/s2
A jụrụ : Oge etiti oge ihe ahụ ga-erute n'ala (t)
Jawab :
Usoro mmegharị ọdịda n'efu :
h = ½ gt2
Oge ihe ga-erute n'ala :
20 = ½ (10)(t)2)
20= (5)(t)2)
20/5 = t2
4 = t2
t = √4
t = sekọnd anọ
Azịza ziri ezi bụ E.
11. A na-atụda nkume site n'elu ụlọ elu dị mita 45 n'ogologo. Ọ bụrụ na ọsọ ọsọ nke ike ndọda bụ mita 10/s-2, ọsọ nke okwute ahụ mgbe ọ dara n'ala bụ…
A. 25 ms-1
B. 30 ms-1
C. 35 ms-1
D. 40 ms-1
E. 45 ms-1
Mkparịta ụka

12. Ihe si n'elu ụlọ elu daa n'enweghị ọsọ mbụ ọ bụla, mgbe sekọnd abụọ gachara ihe ahụ rutere n'ala. Ọ bụrụ na g = 10 ms-2, mgbe ahụ, elu ụlọ elu ahụ bụ...
A. 40m
B. 25m
C. 20m
D. 10 mita
E. 5 m
Mkparịta ụka

13. Ihe dị kilogram abụọ na-ada n'enweghị nsogbu site n'ịdị elu nke mita iri abụọ n'elu ala. Ogologo oge ole ka ihe ahụ ga-ewe iji ruo n'ala? (g = 10 ms-2)
A. Sekọnd 20
B. Sekọnd iri
C. Sekọnd 10
D. sekọnd 5
E. sekọnd 2
Mkparịta ụka
A naghị atụle oke ihe n'ịdozi nsogbu ndị na-anaghị ada ada.

14. Aki oyibo na mango na-adakọ ọnụ site n'ịdị elu h1 na h2Mgbe h1 : h2 = 2: 1, yabụ oke oge ọdịda n'etiti aki oyibo na mango bụ...
A. 1: 2
B. 1: 2√2
C. √2: 1
D. 2:1
E. 2√2: 1
Mkparịta ụka
A maara na:
Aki oyibo na-ada site n'ịdị elu nke h1 = 2
Mango ahụ dara site n'ịdị elu nke h2 = 1
Ọsọ ọsọ n'ihi ike ndọda = g
Ajụjụ: Ntụnyere oge ọdịda n'etiti aki oyibo na mango (t1 : t2)
Azịza:
Ebe ọ bụ na e nyere elu (h) na oge (t), usoro mmegharị ọdịda efu ejiri bụ h = 1/2 gt2

Azịza ziri ezi bụ D.
15. A na-awụda ihe site n'ịdị elu h n'elu ala. Mgbe ọ ruru ala, ọsọ ya bụ 10 m/s.-1, mgbe ahụ oge achọrọ iji ruo 1/2 awa site n'ala (g = 10 ms-2) bụ…
A. 1/2 √2 sekọnd
B. Sekọnd iri
C. √sekọnd 2
D. sekọnd 5
E. Sekọnd 5√2
Mkparịta ụka
A maara na:
Ọsọ ikpeazụ (v)t) = 10 m/s
Ọsọ ọsọ n'ihi ike ndọda (g) = 10 m/s2
Ajụjụ: Oge achọrọ iji ruo 1/2 awa site n'ala
Azịza:
Gbakọọ ịdị elu h:
A maara na vt na g, jụrụ h yabụ jiri usoro mmegharị ọdịda efu vt2 = 2 g kwa awa.

Ogologo 1/2 awa = ọkara (mita 5) = mita 2,5. Oge achọrọ iji ruo elu nke mita 2,5 site n'ala bụ:

16. Lee foto a!
Mmegharị nke aki oyibo na-ada ada (foto nke mbụ) na mmegharị nke bọọlụ a tụbara n'elu ruo ebe kachasị elu site n'aka nwa akwụkwọ (foto nke abụọ) nwere ụdị mmegharị ahụ….
Mkparịta ụka
Foto nke 1 = mmegharị ọdịda n'efu = mmegharị ahịrị ngwa ngwa n'otu aka ahụ (GLBB)
Foto nke 2 = mmegharị kwụ ọtọ elu = ngagharị ahịrị ngwa ngwa n'otu oge (GLBB) belatara
Azịza ziri ezi bụ A.
Ajụjụ mmegharị ọdịda n'efu
1. Mkpụrụ aki oyibo ahụ na-apụ n'osisi ahụ wee rute n'ala mgbe sekọnd abụọ gachara. Kedu ọsọ aki oyibo ahụ na-agba mgbe ọ dara n'ala? g = 10 m/s2
Azịza:
20 m / s
2. Ihe na-ada n'enweghị nsogbu site n'ịdị elu nke mita iri abụọ n'elu ala. Chọpụta (a) ọsọ aki oyibo mgbe ọ kụrụ ala (b) Oge mkpụrụ osisi ahụ ga-ada ruo mgbe ọ ruru ala.
g = 10 m/s2
Azịza:
(a) = 20 m/s, (b) = 2 sekọnd
3. A na-atụpụ bọọlụ site n'ogo dị mkpa. Chọpụta (a) ọsọ nke ihe ahụ (b) anya e mere n'ime sekọnd ise (c) oge ihe ahụ ga-eru ọsọ nke m10/s
g = 10 m/s2
Azịza:
(a) = 10 m/s2, (b) = mita 125, (c) 1 sekọnd
[Bekee: Ngagharị ọdịda n'efu - nsogbu na ngwọta]