1. Kev txhais ntawm lub hauv paus ntsiab lus dub
Yog tias peb sib tov dej kub thiab dej txias rau hauv lub thawv qhib (piv txwv li lub thoob), cua sov hloov ntawm dej kub mus rau dej txias. Vim tias lub thawv qhib, ces qee qhov cua sov txav mus rau hauv huab cua. Lub thawv kuj sov dua. Cua sov tso tawm los ntawm dej kub tsis yog tsuas yog nqus los ntawm dej txias xwb, tab sis kuj nqus los ntawm huab cua thiab cov thawv. Hauv qhov no, lub thoob yog lub kaw lus tsis cais tawm. Thaum peb sib tov dej kub thiab dej txias hauv lub thermos kaw, cua sov hloov ntawm dej kub mus rau dej txias. Thermos yog cov kaw lus cais tawm, yog li tsis muaj cua sov txav mus rau hauv huab cua lossis lub thermos. Dej txias tsuas yog nqus cov cua sov tso tawm los ntawm dej kub kom txog thaum sib tov ntawm dej kub thiab dej txias mus txog qhov sib npaug ntawm thermal.
Lub Ntsiab Cai Dub hais tias nyob rau hauv ib lub kaw lus kaw, cua sov tso tawm los ntawm ib yam khoom kub siab = cua sov nqus los ntawm ib yam khoom kub qis.
2. Cov qauv dub
Q tso tawm = Q nqus
Q tso tawm = cua sov uas cov khoom kub siab tso tawm, Q nqus tau = cua sov uas cov khoom kub qis nqus tau.
3. Piv txwv ntawm cov lus nug thiab kev sib tham
Piv txwv ntawm qhov teeb meem 1.
Muab ib lub hlau kub uas hnyav 1 kg thiab kub 100 o C rau hauv ib lub thawv uas muaj 2 kg dej thiab kub 20 o C. Qhov kub ntawm qhov sib tov kawg yog dab tsi? Qhov kub tshwj xeeb ntawm hlau = 450 J/kg Co o , qhov kub tshwj xeeb ntawm dej = 4200 J/kg Co o.
Paub:
Qhov hnyav ntawm hlau (m) = 1 kg
Kub ntawm hlau (T) = 100 o C
Qhov hnyav ntawm dej (m) = 2 kg
Kub ntawm dej (T) = 20 o C
Cov cua sov tshwj xeeb rau hlau (c) = 450 J/kg C o
Cov cua sov tshwj xeeb rau dej (c) = 4200 J/kg C o
Xav tau: T?
Tshuaj:
Hlau muaj qhov kub siab dua dej yog li hlau thiaj tso cua sov tawm, dej nqus cua sov.
Q tso tawm = Q nqus
mc ΔT = mc ΔT
(1)(450)(100-T) = (2)(4200)(T-20)
(450)(100-T) = (8400)(T-20)
45000 – 450T = 8400 T – 168000
45000 + 168000 = 8400 T + 450 T
213000 = 8850 T
T = 213000: 8850
T = 24 oC
Qhov kub kawg ntawm qhov sib tov ntawm cov hlau kub thiab dej txias thaum ob qho tib si nyob rau hauv thermal equilibrium yog 24 o C.
Piv txwv ntawm qhov teeb meem 2.
0.2 kg ntawm dej khov sib xyaw nrog tshuaj yej sov uas muaj qhov hnyav ntawm 0.2 kg. Kub ntawm dej khov = -10 o C, kub ntawm tshuaj yej sov = 40 o C. Lub cua sov tshwj xeeb ntawm dej khov = 2100 J/kg Co o , lub cua sov tshwj xeeb ntawm dej = 4200 J/kg Co o , lub cua sov ntawm kev sib xyaw rau dej = 334000 J/kg. Dej khov thiab tshuaj yej raug sib xyaw ua ke hauv ib lub kaw lus cais, kaw.
Paub:
Qhov hnyav ntawm dej khov (m) = 0.2 kg
Qhov hnyav ntawm tshuaj yej (m) = 0.2 kg
Cov cua sov tshwj xeeb ntawm dej (c) = 4180 J/kg C o
Qhov kub tshwj xeeb ntawm dej khov (c) = 2100 J/kg C o
Lub cua sov ntawm kev sib xyaw rau dej (L₂F ) = 334 x 10₂ J /kg
Kub ntawm dej khov (T dej khov ) = -10 o C
Kub ntawm tshuaj yej (T tshuaj yej ) = 40 o C
Xav tau: T sib xyaw
Tshuaj:
Kauj ruam thawj zaug, kwv yees qhov xwm txheej kawg
Qhov kub uas yuav tsum tau tso tawm los ntawm dej kom txo qhov kub ntawm 0.2 kg ntawm cov tshuaj yej sov, ntawm 40 oC mus rau 0 oC
Q tso tawm = mc ∆T
Q tso tawm = (0.2 kg) (4180 J/Kg Co2 ) (40 o C – 0 o C)
Q tso tawm = (0.2 kg) (4180 J/Kg Co₂O₃ ) (40 oC )
Q tso tawm = 33,440 Joule
Q tso tawm = 33.44 kJ
Cov dej khov 0.2 kg nqus cua sov kom ua rau qhov kub nce ntxiv ntawm -10 o C mus rau 0 o C
Q nqus tau = mc ∆T
Q nqus tau = (0.2 kg) (2100 J/Kg Co₂ ) (0 o C – (-10 o C))
Q nqus tau = (0.2 kg) (2100 J/Kg Co₂O₃ ) ( 10₂O₃ )
Q nqus tau = 4,200 Joule
Q nqus tau = 4.2 kJ
Cov cua sov nqus tau los yaj 0.2 kg ntawm cov dej khov (qhov cua sov xav tau los yaj tag nrho cov dej khov rau hauv dej)
Q sib xyaw = m L F
Q fusion = (0.2 kg) (334 x 10 3 J/kg)
Q fusion = 66.8 x 10 3 Joule
Q sib xyaw = 66.8 kJ
Raws li cov kev xam saum toj no, cov txiaj ntsig:
Q tso tawm = 33.44 kJ
Q nqus = 4.2 kJ
Q sib xyaw = 66.8 kJ
Thaum tshuaj yej tso cua sov txog li 33.44 kJ, qhov kub ntawm tshuaj yej hloov ntawm 40 o C mus rau 0 o C. Qee qhov cua sov uas tso tawm (kwv yees li 4.2 kJ) yog siv los ua kom qhov kub ntawm dej khov nce ntawm -10 o C mus rau 0 o C. 33.44 kJ – 4.2 kJ = 29.24 kJ. Qhov cua sov seem = 29.24 kJ. Yuav kom yaj tag nrho cov dej khov mus ua dej xav tau cua sov ntawm 66.8 kJ. Qhov cua sov seem tsuas yog 29.24 kJ xwb.
Xaus lus, qhov kub uas tso tawm los ntawm tshuaj yej sov tsuas yog siv los ua kom qhov kub ntawm dej khov nce ntawm -10 o C mus rau 0 o C thiab yaj qee cov dej khov. Qee cov dej khov tau yaj mus ua dej; qee cov tsis tau yaj. Thaum lub sijhawm hloov cov khoom khov mus ua kua, qhov kub tsis hloov. Yog li ntawd, qhov kub ntawm qhov sib tov kawg = 0 o C.
Piv txwv ntawm qhov teeb meem 3.
qhov hnyav ntawm tshuaj yej kub (m) = 0.4 kg,
qhov hnyav ntawm dej khov (m) = 0.2 kg,
kub ntawm dej khov = -10 o C
kub ntawm tshuaj yej kub = 90 o C.
Yog tias ob qho tib si sib xyaw ua ke, qhov kub ntawm qhov sib tov kawg yog dab tsi?
Lub cua sov tshwj xeeb rau dej (c) = 4180 J/kg C₂O ,
Qhov kub tshwj xeeb rau dej khov (c) = 2100 J/kg C₂O ,
Kub ntawm kev sib xyaw rau dej (L₂F ) = 334 x 103 J/kg
Tshuaj:
Kauj Ruam Ib: Kwv yees qhov xwm txheej kawg
Qhov kub uas yuav tsum tau tso tawm los ntawm dej kom txo qhov kub ntawm 0.4 kg ntawm cov tshuaj yej kub, ntawm 90 o C mus rau 0 o C
Q tso tawm = mc ∆T
Q tso tawm = (0.4 kg) (4180 J/Kg Co2 ) (90 o C – 0 o C)
Q tso tawm = (0.4 kg) (4180 J/Kg Co₂O₃ ) (90 oC )
Q tso tawm = 150,480 Joule
Q tso tawm = 150.48 kJ
Cov cua sov raug nqus los ntawm 0.2 kg ntawm dej khov kom nce nws qhov kub ntawm -10 o C mus rau 0 o C
Q nqus tau = mc ∆T
Q nqus tau = (0.2 kg) (2100 J/Kg Co₂ ) (0 o C – (-10 o C))
Q nqus tau = (0.2 kg) (2100 J/Kg Co₂O₃ ) ( 10₂O₃ )
Q nqus tau = 4,200 Joule
Q nqus tau = 4.2 kJ
Qhov kub uas xav tau los yaj 0.2 kg dej khov (qhov kub uas xav tau los hloov tag nrho cov dej khov mus ua dej)
Q sib xyaw = m L F
Q sib xyaw = (0.2 kg) (334 x 10 3 J/Kg)
Q fusion = 66.8 x 10 3 Joule
Q sib xyaw = 66.8 kJ
Raws li cov kev xam saum toj no, cov txiaj ntsig:
Q tso tawm = 150.48 kJ
Q nqus tau = 4.2 kJ
Q sib xyaw = 66.8 kJ
Thaum tshuaj yej kub tso tawm 150.48 kJ ntawm qhov kub, qhov kub ntawm tshuaj yej kub hloov ntawm 90 o C mus rau 0 o C. Qee qhov kub tso tawm (kwv yees li 4.2 kJ) tau siv los ua kom qhov kub ntawm dej khov nce ntawm -10 o C mus rau 0 o C.
150.48 kJ – 4.2 kJ = 146.28 kJ. Lub cua sov seem = 146.28 kJ.
Qhov kub uas xav tau los yaj tag nrho cov dej khov rau hauv dej tsuas yog 66.8 kJ. 146.28 kJ – 66.8 kJ = 79.48 kJ. Nws tau muab tawm tias qhov ntau dhau yog 79.48 kJ. Tshuaj yej kub tsis tso tawm tag nrho cov cua sov kom txog thaum qhov kub txo qis rau 0 o C. Xaus lus: qhov kub ntawm qhov sib tov kawg yuav tsum ntau dua 0 o C.
Kauj Ruam Ob: Txheeb xyuas qhov kub kawg (T)
Qhov kub uas xav tau los ua kom qhov kub ntawm dej khov nce ntxiv ntawm -10 o C mus rau 0 o C = 4200 Joules
Qhov kub yuav tsum tau yaj tag nrho cov dej khov rau hauv dej aka latent heat = 66,800 Joules
Qhov kub yuav tsum tau ua kom qhov kub ntawm dej (dej los ntawm tag nrho cov dej khov sib xyaw) nce ntxiv los ntawm 0 o C mus rau T = (dej khov loj) (qhov kub ntawm dej) (T - 0 o C) = (0.2 kg) (4180 J/kg C o )(T) = (836 T) J/C o
Lub cua sov uas tso tawm los ntawm tshuaj yej sov kom txo qhov kub ntawm 90 o C mus rau T = (qhov hnyav ntawm dej kub) (hom cua sov ntawm dej) (90 o C – T) = (0.4 kg) (4180 J/kg C o ) (90 o C – T) = 1672 J/C o (90 o C – T) = 150,480 J – (1672 T) J/C o
4200 J + 66,800 J + (836 T) J/Co = 150,480 J – (1672 T) J/ Co
71,000 J + (836 T) J/ Co = 150,480 J – (1672 T) J/ Co
(836 T) J/Co + (1672 T) J/Co = 150,480 J – 71,000 J
(2508 T) J/C₂O = 79,480 J
T = 31.7 oC
Qhov kub kawg = 31.7 o C