Iṣipopada isubu ọfẹ

Àpilẹ̀kọ nípa ìgbésẹ̀ Freefall

Nínú ìgbésí ayé ojoojúmọ́, a sábà máa ń rí àwọn nǹkan tí wọ́n ní ìrírí ìṣíkiri-ìṣubú, fún àpẹẹrẹ, ìṣíkiri èso tí ó jábọ́ láti orí igi, ìṣíkiri àwọn nǹkan tí ó jábọ́ tàbí tí ó jábọ́ láti orí gíga kan. Kí ló dé tí àwọn nǹkan fi ń ní ìrírí ìṣíkiri-ìṣubú? Tí a bá wo wọ́n ní ojú, ohun náà máa ń ní ìrírí ìṣíkiri-ìṣubú bí ẹni pé ó ní iyàrá tí a ti ṣètò, tàbí ní ọ̀rọ̀ mìíràn ohun náà kì í yára. Òtítọ́ tí ó ṣẹlẹ̀ ni pé, gbogbo ohun tí ó jábọ́ ní òmìnira máa ń ní ìrírí ìṣíkiri-ìsúbú nígbà gbogbo. Ìdí yìí ló ń fa ìṣíkiri-ìṣubú-ìṣubú, títí kan àpẹẹrẹ ìṣíkiri-ìsubú ... ibakan isare tàbí iyàrá rẹ̀ ń pọ̀ sí i?

So ìṣó méjì mọ́ ilẹ̀ kí o sì ju òkúta kan láti ibi gíga ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ sí orí ìṣó kọ̀ọ̀kan. O ó rí i pé ìṣó tí a fi òkúta sí ní ìpele gíga máa ń dì mọ́lẹ̀ ju ìṣó mìíràn lọ. Bí òkúta náà bá ṣe ga sí i láti orí ilẹ̀, bẹ́ẹ̀ náà ni iyàrá òkúta náà yóò ṣe pọ̀ sí i nígbà tí ó bá kọlu ilẹ̀ débi pé ó máa ń tẹ ìṣó náà mọ́lẹ̀.

Nígbà àtijọ́, ìṣípo àwọn ohun tí ó ń jábọ́ sí ilẹ̀ jẹ́ kókó ẹ̀kọ́ tí ó dùn mọ́ni nínú ìmọ̀ ọgbọ́n àdánidá. Aristotle, onímọ̀ ọgbọ́n èrò, sọ nígbà kan rí pé ohun tí ó ní ìwọ̀n tí ó tóbi jù máa ń jábọ́ ju àwọn ohun tí ó fẹ́ẹ́rẹ́ lọ. Èrò Aristotle nípa lórí èrò àwọn ènìyàn tí wọ́n gbé ayé ṣáájú àkókò Galileo, tí wọ́n gbà pé àwọn ohun tí ó ní ìwọ̀n tí ó tóbi jù máa ń jábọ́ ju àwọn ohun tí ó fẹ́ẹ́rẹ́ lọ àti pé iyàrá àwọn ohun tí ó ń jábọ́ bá ìwọ̀n ohun náà mu. Bóyá kí a tó kẹ́kọ̀ọ́ nípa kókó yìí, o tún rò bẹ́ẹ̀. Fún àpẹẹrẹ, a ju ìwé kan àti òkúta kan sílẹ̀ láti ibi gíga kan náà. Àwọn àbájáde tí a ṣàkíyèsí fihàn pé òkúta náà kọ́kọ́ kan ilẹ̀ tàbí ilẹ̀ ju ìwé lọ. Nísinsìnyí, ẹ jẹ́ kí a ju òkúta méjì sílẹ̀ láti ibi gíga kan náà, níbi tí òkúta kan tóbi ju èkejì lọ. Àwọn òkúta méjèèjì kan ilẹ̀ ní àkókò kan náà, ní ìfiwéra pẹ̀lú òkúta àti ìwé tí a jù sílẹ̀ tẹ́lẹ̀. A tún lè dánwò pẹ̀lú jíjí òkúta àti ìwé ní ​​ìrísí ìṣùpọ̀.

Kí ló máa ń nípa lórí ìṣíkiri àwọn àpáta tàbí ìwé tó ń jábọ́? Agbára ìfọ́ afẹ́fẹ́! Ìfọ́ afẹ́fẹ́ tàbí ìfọ́ afẹ́fẹ́ máa ń nípa lórí ìṣíkiri ìfọ́ afẹ́fẹ́. Galileo gbàgbọ́ pé gbogbo nǹkan yóò jábọ́ pẹ̀lú ìfọ́ afẹ́fẹ́ kan náà tí kò bá sí afẹ́fẹ́ tàbí àwọn ìdènà mìíràn. Galileo sọ pé gbogbo nǹkan, tó wúwo tàbí tó fúyẹ́, máa ń jábọ́ pẹ̀lú ìfọ́ afẹ́fẹ́ kan náà, ó kéré tán tí kò bá sí afẹ́fẹ́. Galileo gbàgbọ́ pé afẹ́fẹ́ máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ìdènà sí àwọn nǹkan tó fúyẹ́ gan-an tí wọ́n ní ojú ilẹ̀ tó tóbi. Ṣùgbọ́n ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà, a lè fojú fo ìfọ́ afẹ́fẹ́ yìí. Nínú yàrá kan tí a ti fa afẹ́fẹ́ (afẹ́fẹ́), àwọn nǹkan tó fúyẹ́ bíi ìwé tó wà ní ìpele yóò jábọ́ pẹ̀lú ìfọ́ afẹ́fẹ́ kan náà bíi àwọn nǹkan mìíràn. Àfikún Galileo sí òye wa nípa ìṣíkiri àwọn nǹkan tó ń jábọ́ ni a lè ṣàkópọ̀ rẹ̀ báyìí:

Ní ibi pàtó kan lórí ilẹ̀ ayé tí kò sì ní agbára afẹ́fẹ́, gbogbo nǹkan máa ń jábọ́ pẹ̀lú ìfàsẹ́yìn kan náà nígbà gbogbo. A ń pe ìfàsẹ́yìn yìí ní ìfàsẹ́yìn tí agbára òòfà fà, a sì fún un ní àmì g. Ìwọ̀n g jẹ́ nǹkan bí 9.8 m/s2Nínú àwọn ẹ̀rọ Gẹ̀ẹ́sì, ìwọ̀n g jẹ́ nǹkan bí 32 ft/s2Ìtọ́sọ́nà ìyára-ẹ̀rọ walẹ̀ ń lọ sí àárín ilẹ̀ ayé.

Ìtumọ̀ ti ìṣípòpadà ọ̀fẹ́

Wọ́n sọ pé ohun kan máa ń já bọ́ sílẹ̀ láìsí ìdíwọ́ tí ohun náà bá ń lọ sí àárín ilẹ̀ ayé ní ìdúróṣinṣin, nígbà tí ó bá sì ń rìn, ohun náà máa ń ní ìrírí ìyára agbára ìwalẹ̀. Tí ìfàsẹ́yìn láìsí ìdíwọ́ bá sún mọ́ ojú ilẹ̀ ayé, nígbà náà ohun náà máa ń ní ìrírí ìyára agbára ìwalẹ̀ agbára tó jẹ́ 9.8 m/s2

àti ìtọ́sọ́nà ìfàsẹ́yìn ìwalẹ̀ sí àárín ilẹ̀ ayé (ní ìpele kan sí ojú ilẹ̀ ayé). Láti mú kí àwọn ìṣirò rọrùn, g jẹ́ 10 m/s2.

Awọn ipo oriṣiriṣi mẹta lo wa:

1. Àwọn nǹkan ń lọ sí ìsàlẹ̀ ní tààrà láìsí iyàrá àkọ́kọ́ (kò sí voFún àpẹẹrẹ, èso náà ń jábọ́ láti inú igi lẹ́yìn tí wọ́n bá ti tú u jáde láti inú igi náà. Ìtọ́sọ́nà ìṣípò máa ń lọ sí ìsàlẹ̀ nígbà gbogbo, ohun náà sì máa ń ní ìrírí ìyára kí g lè máa jẹ́ rere nígbà gbogbo. Nínú àwọn ìwé fisiksi kan tí a pè ní ìṣípòpadà òfúrufú.

2. Ohun naa n gbe ni inaro si isalẹ pẹlu iyara akọkọ (v wa nibẹoFún àpẹẹrẹ, òkúta tí a gbé sí ìsàlẹ̀ ní tààrà. Ìtọ́sọ́nà ìṣípò náà máa ń wà ní ìsàlẹ̀ nígbà gbogbo, ohun náà sì máa ń ní ìrírí ìyára kí g lè máa jẹ́ rere nígbà gbogbo. Nínú àwọn ìwé fisiksi kan, a pè é ní ìṣípò ìsàlẹ̀ ní tààrà.

Wo tun  Conversion of temperature scale

3. Ohun náà ń lọ sókè ní ìpele ìṣáájú, lẹ́yìn tí ó dé ibi gíga jùlọ, ohun náà ń lọ padà sí ìsàlẹ̀. Ká sọ pé o ju àwọn mábù tí ó dúró ní ìdúró sí òkè tí o sì tún mú wọn nígbà tí àwọn mábù náà ń lọ sí ìsàlẹ̀. Nígbà tí o bá ń lọ sókè, àwọn ohun náà ń ní ìrírí ìfàsẹ́yìn (g odi), nígbà tí wọ́n bá ń lọ sí ìsàlẹ̀ ní ìdúró ní ìdúró, ohun náà ń yára (g rere). Nínú àwọn ìwé físíìsì kan, a pè é ní ìṣípo ní ìdúró ní ìdúró. Ó yẹ kí a kíyèsí pé tí ohun kan bá ní ìrírí ọ̀kan nínú àwọn ipò mẹ́ta tí ó wà lókè, a sọ pé ohun náà ń ṣe ìṣípo ní ìdúró tí ó dúró ní ìdúró.

Idogba ti išipopada isubu ọfẹ

Ìṣípòpadà ọ̀fẹ́ jẹ́ àpẹẹrẹ ìṣípòpadà ọ̀fẹ́ tí kìí ṣe ti ìṣọ̀kan, nítorí náà, ìṣípòpadà ọ̀fẹ́ jẹ́ ọ̀kan náà gẹ́gẹ́ bí ìṣípòpadà ìṣípòpadà ọ̀fẹ́ tí kìí ṣe ti ìṣọ̀kan, tí a sì ṣe àtúnṣe sí àwọn ipò nínú ìṣípòpadà ọ̀fẹ́.

Iṣipopada isubu ọfẹ 1

Iṣipopada isubu ọfẹ 2

h = gíga (mita), vo = iyára àkọ́kọ́ (mita/ìṣẹ́jú-àáyá), vt = iyára ìkẹyìn (mita/ìṣẹ́jú-àáyá), t = àkókò (ìṣẹ́jú-àáyá), g = iyára òòfà (mita/ìṣẹ́jú-àáyá) = 9.8 m/s2 tàbí 10 m/s2.

Isare iyara walẹ jẹ deede ni 10 m/s2 (g rere, ohun náà ń lọ sí ìsàlẹ̀) túmọ̀ sí wípé iyára ohun náà ń pọ̀ sí i ní m10/s ní gbogbo ìṣẹ́jú-àáyá 1. Ní ìṣẹ́jú-àáyá 2 lẹ́yìn náà, iyára ohun náà ń pọ̀ sí i ní m20/s. Ní ìṣẹ́jú-àáyá 3 lẹ́yìn náà, iyára ohun náà ń pọ̀ sí i ní m30/s. Ìfàsẹ́yìn ìwalẹ̀mọ́lẹ̀ nígbà gbogbo jẹ́ m10/s2 (g odi, ohun naa n gbe soke) tumọ si pe iyara ohun naa n dinku nipasẹ 10 m/s ni gbogbo iṣẹju-aaya 1. Ni iṣẹju-aaya 2 lẹhinna, iyara ohun naa n dinku nipasẹ 20 m/s. Ni iṣẹju-aaya 3 lẹhinna, iyara ohun naa n dinku nipasẹ 30 m/s. Isare nigbagbogbo tabi idinku igbagbogbo waye nitosi oju ilẹ nikan.

Àpẹẹrẹ ìṣòro 1:

A máa tú Mángò sílẹ̀, ó sì máa jábọ́ sílẹ̀. Tí ipò àkọ́kọ́ bá jẹ́ mítà mẹ́wàá sí ilẹ̀, tí ìwọ̀n mángò náà sì jẹ́ 5 giramu, ẹ mọ̀:

(a) iyára máńgò nígbà tí ó bá dé ilẹ̀

(b) àkókò tí máńgò náà yóò fi dé ilẹ̀.

g = 9.8 m/s2

Solusan:

Ti a mọ: h = 10 m, g = 9.8 m/s2

a) Iyara manga nigbati o ba de ilẹ

Iṣipopada isubu ọfẹ 3

A ṣírò ibi-ìwọ̀n nínú ìṣètò ìṣípopadà ọ̀fẹ́-síṣubú

b) Àárín àkókò nínú afẹ́fẹ́

Iṣipopada isubu ọfẹ 4

Àpẹẹrẹ ìṣòro 2:

A ti sọ ohun kan silẹ lati ibi giga kan pato. Pinnu:

(a) iwọn iyara ohun naa

(b) ijinna ti ohun naa rin fun awọn iṣẹju-aaya meji akọkọ

(c) iyára ohun náà lẹ́yìn tí ó ṣubú ní mítà 50

(d) iye akoko ti o nilo fun ohun naa lati de iyara 20 m/s,

(e) iye akoko ti a nilo fun ohun naa lati ṣubu to awọn mita 100

Solusan:

Ti a mọ: g = 9.8 m/s2

a) Ìtóbi ìyára ohun náà

Ìyára ohun náà = ìyára agbára òòfà = g = 9.8 m/s2

b) Ijinna ti ohun naa rin fun awọn aaya meji akọkọ

Ti a mọ: g = 9.8 m/s2 , t = 2 s

Fe: h

h = 1⁄2 gt2 = 1⁄2 (9.8)(2)2 = (4.9)(4) = mita 19.6

c) Iyara ohun naa lẹhin ti o ṣubu to awọn mita 50

Ti a mọ: h = 50 m, g = 9,8 m/s2

Fe: vt

Iṣipopada isubu ọfẹ 5

d) Àkókò wo ló yẹ kí àwọn nǹkan dé iyàrá 20 m/s

Ti a mọ: vt = 20 m/s, g = 9,8 m/s2

Fe: t

Iṣipopada isubu ọfẹ 6

e) Ààlà àkókò tí a nílò fún àwọn nǹkan láti jábọ́ sí mítà 100

Fe: h = 100 m, g = 9,8 m/s2

Solusan: t

Iṣipopada isubu ọfẹ 7

Àpẹẹrẹ ìṣòro 3:

A máa ju òkúta sínú kànga kan tí iyàrá àkọ́kọ́ rẹ̀ jẹ́ 5 m/s. Tí òkúta náà bá jábọ́ sínú omi lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́rin, pinnu:

(a) iyára òkúta náà nígbà tí ó bá wọ inú omi

(b) jíjìn kànga náà

Solusan:

a) Iyara okuta nigbati o ba wa sinu omi

Ti a mọ:

vo = 5 m/s, t = 4 s, g = 9.8 m/s2

Fe: vt

vt = vo + gt

vt = 5 m/s + (9.8 m/s)2)(4 s) = 5 m/s + 39.2 m/s

vt = 44.2m/s

b) Ijinle kanga

Ti a mọ:

vo = 5 m/s, t = 4 s, g = 9.8 m/s2

Fe: h

h = vo t + ½ gt2

h = (5)(4) + ½ (9.8)(4)2

h = 20 + (4.9)(16)

h = 20 + 78.4

h = 98.4 mítà

Àpẹẹrẹ ìṣòro 4:

Láti orí ilé náà tó ga tó mítà 50, a máa ju àpò kan sí ìsàlẹ̀ ní iyàrá 10 m/s. Pinnu:

(a) Àkókò tó wà lójú afẹ́fẹ́

(b) Iyara ti package naa nigba ti o ba kọlu ilẹ

Solusan:

a) Àkókò tó wà ní afẹ́fẹ́

Ti a mọ:

h = 50 m, g = 9.8 m/s2, ninuo = 10m/s

Wo tun  A fi agbara itanna pamọ sinu awọn kapasito

Fe: t

h = vo t + ½ gt2

50 = 10 t + ½ (9.8) t2

50 = 10 t + 4.9 t2

4.9 t2 + 10 t – 50 = 0

Lo agbekalẹ onigun mẹrin:

Iṣipopada isubu ọfẹ 8

Àkókò tó wà ní afẹ́fẹ́ = 2.3 ìṣẹ́jú-àáyá

b) Iyara ti package naa nigbati o ba kọlu ilẹ

Ti a mọ:

h = 50 m, g = 9.8 m/s2, ninuo = 10m/s

Fe: vt

Iṣipopada isubu ọfẹ 9

Àpẹẹrẹ ìṣòro 5:

A máa gbé bọ́ọ̀lù sókè ní ìró gíga ní iyàrá àkọ́kọ́ ti 20 m/s. Pinnu gíga tí bọ́ọ̀lù náà ga jùlọ.

Solusan:

Iye awọn fekito ti itọsọna wọn ga soke jẹ rere, iye awọn fekito ti itọsọna wọn si isalẹ jẹ odi. Ipo ibẹrẹ ti bọọlu naa ni a yan gẹgẹbi aaye itọkasi.

Ti a mọ:

vo = 20 m/s (ìtọ́sọ́nà iyára àkọ́kọ́ jẹ́ òkè, a gbé bọ́ọ̀lù náà sókè, nítorí náà vo jẹ́ rere)

vt = 0 m/s (iyára bọ́ọ̀lù ní gíga tó ga jùlọ jẹ́ 0 m/s)

g = – 9.8 m/s2 (ìtọ́sọ́nà ìyárasí iyárasí walẹ̀ jẹ́ ìsàlẹ̀, nítorí náà g jẹ́ òdì)

Fe: h

Iṣipopada isubu ọfẹ `10

Àpẹẹrẹ ìṣòro 6:

A gbé mábìlì sókè ní tààrà láti orí ilé kan ní 100 mítà lókè ilẹ̀ ní iyàrá àkọ́kọ́ ti 20 m/s. Pinnu:

(a) Àkókò tó wà ní afẹ́fẹ́

(b) iyára mábùlì nígbà tí ó bá kọlu ilẹ̀

Solusan:

Ipò tí a gbé mábùlù sí gẹ́gẹ́ bí ibi ìtọ́kasí; òkè ilé náà jẹ́ ibi ìtọ́kasí. Ìwọ̀n fákítọ̀ tí ìtọ́kasí rẹ̀ ga sí òkè jẹ́ rere, ìtóbi fákítọ̀ tí ìtọ́kasí rẹ̀ sí ìsàlẹ̀ jẹ́ odi.

a) Àkókò tó wà ní afẹ́fẹ́

Ti a mọ:

h = – 100 m (h jẹ́ odi nítorí pé ilẹ̀ ilẹ̀ wà lábẹ́ ipò àkọ́kọ́ tàbí ibi ìtọ́kasí)

vo = 20 m/s (ìtọ́sọ́nà iyàrá àkọ́kọ́ jẹ́ òkè, nítorí náà vo jẹ́ rere)

g = – 9.8 m/s2 (ìtọ́sọ́nà ìyárasí iyárasí walẹ̀ jẹ́ ìsàlẹ̀, nítorí náà g jẹ́ òdì)

Fe: t

Iṣipopada isubu ọfẹ 11

Lo agbekalẹ onigun mẹrin:

Iṣipopada isubu ọfẹ 12

Àkókò tí a nílò láti dé ilẹ̀ láti ìgbà náà

a ju bọ́ọ̀lù náà sí i = ìṣẹ́jú-àáyá méje.

b) Iyara okuta didan nigba ti o ba kọlu ilẹ

Ti a mọ:

h = -100 m (odi nitori pe ilẹ wa ni isalẹ aaye itọkasi tabi ipo ibẹrẹ)

vo = 20 m/s (ìtọ́sọ́nà iyàrá àkọ́kọ́ jẹ́ òkè, nítorí náà vo jẹ́ rere)

g = -9.8 m/s2 (ìtọ́sọ́nà ìyára agbára ìwalẹ̀ jẹ́ ìsàlẹ̀, nítorí náà g jẹ́ òdì).

Fe: vt

Iṣipopada isubu ọfẹ 13

Awọn ibeere ati awọn idahun imọran nipa išipopada isubu ọfẹ

  1. Kí ni ìṣípòpadà ọ̀fẹ́?

    Ìṣípò tí ó rọrùn ni ìṣípò ohun kan lábẹ́ agbára òòfà nìkan, láìsí àwọn agbára mìíràn tí ó ń ṣiṣẹ́ lórí rẹ̀, bí ìdènà afẹ́fẹ́.

  2. Kí ni ìyárasí tó jẹ́ nítorí agbára òòfà?

    Ìyára tí ó jẹ́ nítorí agbára òòfà ni ìyára tí ohun kan máa ń ní nígbà tí ó bá ń jábọ́ sí ojú ilẹ̀ ayé láìsí ìṣòro. A sábà máa ń pè é ní 'g' ó sì ní ìwọ̀n tó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó 9.8 m/s².

  3. Kí ni ìlànà fún yíyípadà nínú ìṣípòpadà òfúrufú, nítorí iyàrá àti àkókò àkọ́kọ́?

    Àgbékalẹ̀ náà ni h = ut + ½gt², níbi tí h jẹ́ ìyípo (gíga), u jẹ́ iyára àkọ́kọ́, g jẹ́ ìyára nítorí agbára òòfà, àti t jẹ́ àkókò.

  4. Báwo ni iyàrá ohun kan ṣe ń yípadà nígbà tí a bá ń yí i padà láìsí ìfàsẹ́yìn?

    Nígbà tí a bá ń wó lulẹ̀, iyàrá ohun kan máa ń pọ̀ sí i ní ìpele kan nítorí ìyára agbára ìwalẹ̀ tí ó ń lọ lọ́wọ́.

  5. Kí ni agbekalẹ fun iyara ikẹhin ninu išipopada isubu ọfẹ, ti a ba fun iyara akọkọ ati akoko?

    Fọ́múlá náà ni v = u + gt, níbi tí v jẹ́ iyàrá ìkẹyìn, u jẹ́ iyàrá ìbẹ̀rẹ̀, àti g jẹ́ iyàrá nítorí agbára òòfà.

  6. Kí ló máa ń ṣẹlẹ̀ sí iyàrá ohun kan ní àkókò tí ó ga jùlọ nínú ìrìn-àjò rẹ̀ nígbà tí ó bá ń jábọ́ lọ́wọ́lọ́wọ́?

    Ní àkókò tí ó ga jùlọ, iyàrá ohun náà yóò di òdo fún ìgbà díẹ̀.

  7. Kí ni àmì òdì dúró fún ní àyíká ìgbésẹ̀ ìfàsẹ́yìn òmìnira?

    Àmì odi sábà máa ń tọ́ka sí ìtọ́sọ́nà tó lòdì sí ìtọ́sọ́nà rere tí a yàn. Gẹ́gẹ́ bí àyíká ọ̀rọ̀ náà ti sọ, ó lè tọ́ka sí ìṣubú sílẹ̀ (tí òkè bá jẹ́ rere) tàbí ìsọ̀kalẹ̀ (tí òkè bá jẹ́ odi).

  8. Kí ló máa ń ṣẹlẹ̀ sí bí ohun kan ṣe máa ń yára sí i nígbà tí ó bá dé ibi gíga jùlọ?

    Ìyára ohun kan ní gíga tó ga jùlọ nígbà tí ó bá ń wó lulẹ̀ láìsí ìṣòro dúró dọ́gba pẹ̀lú g (tó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó -9.8 m/s² nítòsí ojú ilẹ̀ ayé), tó ń tọ́ka sí ìsàlẹ̀.

  9. Báwo ni resistance afẹfẹ ṣe ní ipa lórí ìṣípòpadà ọ̀fẹ́?

    Ní òótọ́, ìdènà afẹ́fẹ́ lè dín ìsọ̀kalẹ̀ ohun kan kù ní pàtàkì, èyí tí yóò mú kí ìṣípo náà má ṣe jẹ́ ìtújáde tí ó rọrùn mọ́. Síbẹ̀síbẹ̀, nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìṣòro fisiksi, a kò ka ìdènà afẹ́fẹ́ sí nítorí ìrọ̀rùn.

  10. Àkókò wo ni ìrìnàjò ọkọ̀ òfurufú ní ìṣípopadà òfúrufú?

Àkókò ìfò ni àkópọ̀ àkókò tí ohun náà ń lò nínú afẹ́fẹ́. Fún ohun kan tí a gbé sókè tí a sì balẹ̀ ní gíga kan náà, a lè rí àkókò ìfò nípasẹ̀ fọ́múlá t = 2u/g.

Awọn iṣoro ati awọn solusan nipa išipopada isubu ọfẹ

  1. Isoro: Wọ́n já òkúta kan sílẹ̀ láti orí àpáta gíga tó ga tó mítà 78.4. Ìgbà wo ni ó máa ń gbà kí àpáta náà tó dé ilẹ̀? Solusan: A lo idogba h = ½gt². Ti a ba n yanju akoko, t = √(2h/g) = √(2×78.4/9.8) = 4 s.
  2. Isoro: A máa ju bọ́ọ̀lù sókè pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ ti 19.6 m/s. Báwo ni bọ́ọ̀lù náà ṣe ga tó? Solusan: Nípa lílo ìgbékalẹ̀ h = v₀t – ½gt² ní gíga tó ga jùlọ (níbi tí iyàrá ìkẹyìn jẹ́ 0), gíga h = v₀² / (2g) = (19.6)² / (2×9.8) = 20 m.
  3. Isoro: A máa ju òkúta kan sókè pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ ti m10/s. Kí ni iyàrá rẹ̀ yóò jẹ́ lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá méjì? Solusan: Ìgbékalẹ̀ v = v₀ – gt fúnni ní iyàrá v = 10 – 9.8×2 = -9.6 m/s.
  4. Isoro: Wọ́n ju owó kan sílẹ̀ sínú kànga kan, ó sì gbá omi lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́ta. Báwo ni kànga náà ṣe jin tó? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², ìjìnlẹ̀ h = ½x9.8×3² = 44.1 m.
  5. Isoro: Ìwé kan jábọ́ láti orí tábìlì kan, ó sì wó lulẹ̀ lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá 0.5. Báwo ni tábìlì náà ṣe ga tó? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², gíga h = ½x9.8x(0.5)² = 1.225 m.
  6. Isoro: A máa ju bọ́ọ̀lù sókè pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ ti 20 m/s. Ìgbà wo ni yóò dé gíga rẹ̀ tó ga jùlọ? Solusan: Ní gíga tó ga jùlọ, v = 0. Ṣíṣe àtúnṣe t = (v – v₀) / -g, àkókò t = (0 – 20) / -9.8 = 2.04 s.
  7. Isoro: Ohun kan yoo ṣubu fun iṣẹju-aaya mẹfa. Kini iyara ikẹhin rẹ? Solusan: Lílo v = v₀ + gt pẹ̀lú iyàrá ìbẹ̀rẹ̀ v₀ = 0, iyàrá ìkẹyìn v = 0 + 9.8×6 = 58.8 m/s.
  8. Isoro: Ápù kan jábọ́ láti orí igi, ó sì gba ìṣẹ́jú-àáyá kan ààbọ̀ kí ó tó lu ilẹ̀. Kí ni gíga igi náà? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², gíga h = ½x9.8x(1.5)² = 11 m.
  9. Isoro: A máa ń gbá bọ́ọ̀lù agbábọ́ọ̀lù sókè ní tààrà pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ ti 25 m/s. Báwo ni yóò ṣe pẹ́ tó kí ó tó dé ilẹ̀? Solusan: Àkókò sí gíga tó ga jùlọ t = v₀ / g = 25 / 9.8 = 2.55 s. Àkókò gbogbo láti lu ilẹ̀ jẹ́ ìlọ́po méjì èyí, nítorí náà t = 2×2.55 = 5.1 s.
  10. Isoro: Wọ́n ju òkúta kan sílẹ̀ láti orí afárá kan, ó sì kọlu omi lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́rin. Báwo ni afárá náà ṣe ga tó? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², gíga h = ½x9.8×4² = 78.4 m.
  11. Isoro: A máa gbé rọ́kẹ́ẹ̀tì sókè ní ìgbì 50 m/s. Báwo ló ṣe ga tó? Solusan: Nípa lílo h = v₀² / (2g), gíga h = (50)² / (2×9.8) = 127.55 m.
  12. Isoro: A máa ju bọ́ọ̀lù sí ìsàlẹ̀ pẹ̀lú iyára àkọ́kọ́ ti m10/s. Kí ni iyára rẹ̀ lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá méjì? Solusan: Nípa lílo v = v₀ + gt, iyara v = 10 + 9.8×2 = 29.6 m/s.
  13. Isoro: A gbé bọ́ọ̀lù kan sókè ní tààrà, ó sì padà sí ilẹ̀ láàárín ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́fà. Kí ni iyàrá àkọ́kọ́ rẹ̀? Solusan: Nípa lílo v₀ = gt / 2 (níwọ̀n ìgbà tí gbogbo àkókò jẹ́ ìlọ́po méjì àkókò láti dé gíga jùlọ), iyàrá àkọ́kọ́ v₀ = 9.8×6 / 2 = 29.4 m/s.
  14. Isoro: Nǹkan kan máa jábọ́ fún ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́wàá. Báwo ni ó ṣe jìnnà tó? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², ìjìnnà h = ½x9.8×10² = 490 m.
  15. Isoro: Wọ́n ju mábìlì kan sílẹ̀ láti ilé gogoro kan, ó sì gba ìṣẹ́jú-àáyá márùn-ún kí ó tó wó lulẹ̀. Báwo ni ilé gogoro náà ṣe ga tó? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², gíga h = ½x9.8×5² = 122.5 m.
  16. Isoro: A máa ń ju bọ́ọ̀lù aláfẹ́fẹ́ sókè ní tààrà pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ ti 15 m/s. Ìgbà wo ni yóò dé gíga rẹ̀? Solusan: Ní gíga tó ga jùlọ, v = 0. Ṣíṣe àtúnṣe t = (v – v₀) / -g, àkókò t = (0 – 15) / -9.8 = 1.53 s.
  17. Isoro: Nǹkan kan yóò jábọ́, yóò sì jábọ́ fún ìṣẹ́jú-àáyá méje. Kí ni iyàrá ìkẹyìn rẹ̀? Solusan: Lílo v = v₀ + gt pẹ̀lú iyàrá ìbẹ̀rẹ̀ v₀ = 0, iyàrá ìkẹyìn v = 0 + 9.8×7 = 68.6 m/s.
  18. Isoro: A máa ju àpáta sókè pẹ̀lú iyàrá àkọ́kọ́ ti 30 m/s. Kí ni iyàrá rẹ̀ yóò jẹ́ lẹ́yìn ìṣẹ́jú-àáyá mẹ́ta? Solusan: Nípa lílo v = v₀ – gt, iyàrá v = 30 – 9.8×3 = 0.6 m/s.
  19. Isoro: Wọ́n ju òkúta kan sílẹ̀ láti orí àpáta kan, ó sì lu ilẹ̀ lẹ́yìn ìṣẹ́jú mẹ́jọ. Báwo ni àpáta náà ṣe ga tó? Solusan: Nípa lílo h = ½gt², gíga h = ½x9.8×8² = 313.6 m.

  20. Isoro: A máa ta ọfà sókè ní ìgbì 60 m/s. Báwo ni yóò ṣe pẹ́ tó kí ó tó dé ilẹ̀? Solusan: Àkókò sí gíga tó ga jùlọ t = v₀ / g = 60 / 9.8 = 6.12 s. Àkókò gbogbo láti lu ilẹ̀ jẹ́ ìlọ́po méjì èyí, nítorí náà t = 2×6.12 = 12.24 s.

Sita Friendly, PDF & Email