ความชื้นหมายถึงปริมาณไอน้ำในอากาศ เมื่อฝนตก บรรยากาศจะมีความชื้นสูงมากเนื่องจากมีไอน้ำในอากาศมาก ในทางกลับกัน หากไอน้ำในอากาศมีน้อยมาก อากาศก็จะแห้งแล้ง ปริมาณไอน้ำในอากาศแสดงได้ด้วยความชื้นสัมพัทธ์
ความชื้นสัมพัทธ์คืออัตราส่วนของความดันย่อยของไอน้ำต่อความดันของไอน้ำอิ่มตัวที่อุณหภูมิหนึ่งๆ (ไอน้ำคือน้ำ) ความชื้นสัมพัทธ์แสดงในหน่วยเปอร์เซ็นต์ โดยมีสูตรทางคณิตศาสตร์ดังนี้:
![]()
มีคำศัพท์ใหม่คำหนึ่ง คือ ความดันย่อย ความดันย่อยคือความดันที่เกิดจากก๊าซแต่ละชนิดในอากาศ อากาศประกอบด้วยก๊าซหลายชนิด ได้แก่ ไนโตรเจน (78%), ออกซิเจน (21%), อาร์กอน (0.90%), คาร์บอนไดออกไซด์, ไอน้ำ เป็นต้น ปริมาณความดันย่อยของก๊าซแต่ละชนิดในอากาศเรียกว่า ความดันรวม (ความดันรวม = ความดันบรรยากาศ = ความดันอากาศ) ถ้าไม่มีไอน้ำในอากาศ ความดันย่อยของไอน้ำจะเท่ากับ 0 ในทางกลับกัน ความดันย่อยของไอน้ำจะมีค่าสูงสุดก็ต่อเมื่อความดันย่อยของไอน้ำเท่ากับความดันของไอน้ำอิ่มตัว ความดันของไอน้ำอิ่มตัวขึ้นอยู่กับอุณหภูมิ
ถ้าความดันย่อยของไอน้ำเท่ากับความดันไอน้ำอิ่มตัว (ความชื้นสัมพัทธ์ = 100%) อากาศจะอิ่มตัวด้วยไอน้ำ เมื่ออากาศอิ่มตัวด้วยไอน้ำ ปริมาณไอน้ำในอากาศจะเกือบถึงค่าสูงสุด แต่ถ้าความดันย่อยของไอน้ำมากกว่าความดันไอน้ำอิ่มตัว (ความชื้นสัมพัทธ์ > 100%) น้ำจะเกินอิ่มตัว เมื่ออากาศเกินอิ่มตัว อากาศจะไม่สามารถทนต่อไอน้ำได้ เนื่องจากอากาศไม่สามารถทนต่อไอน้ำได้ ไอน้ำส่วนเกินจะควบแน่นกลายเป็นน้ำ อุณหภูมิที่ไอน้ำควบแน่นกลายเป็นน้ำค้างเรียกว่าจุดน้ำค้าง