Basali ba Lipalo-palo Historing ea Lefatše
Histori ea lefats'e e tletse basali ba siileng lets'oao le sa hlakoheng. Ba pakile hore sebete, bohlale le matla ha li tsebe bong. Basali bana ba bapetse karolo ea bohlokoa masimong a fapaneng, ho tloha lipolotiking le saenseng ho ea ho bonono le lintoa tsa litokelo tsa botho. Sengoloa sena se tla hlahloba basali ba bang ba hlahelletseng ba fetotseng tsela ea nalane ea lefats'e.
1. Cleopatra VII (69-30 BC)
Cleopatra VII e ne e le mofumahali oa ho qetela oa Leloko la Ptolemaic ea ileng a busa Egepeta. Cleopatra, mosali ea bohlale le ea nang le tšusumetso, o ne a tsebahala ka tsebo ea hae lipolotiking le lipuisanong. O ile a busa Egepeta ka katleho nakong ea merusu ka lilekane tsa maano le batho ba Roma ba kang Julius Caesar le Mark Antony. Bophelo ba hae bo tsotehang, ho kenyeletsoa likamano tsa hae le baetapele bana ba babeli ba Roma le lefu la hae le tummeng ka ho longoa ke noha, bo susumelitse mesebetsi e mengata ea bonono le lingoliloeng.
2. Joan oa Arc (1412-1431)
Joan oa Arc, ea tsejoang hape e le Jeanne d'Arc, ke mohale oa naha oa Fora le mohalaleli Kerekeng ea K'hatholike. Ha a le lilemo li 17, Joan o ile a etella pele mabotho a Fora khahlanong le Manyesemane nakong ea Ntoa ea Lilemo tse Lekholo, a lumela hore o tataisoa ke tšenolo ea bomolimo. Sebete sa hae le boikemisetso ba hae li ile tsa susumetsa sechaba sa Fora 'me tsa lebisa letotong la litlhōlo tsa bohlokoa. Leha ho le joalo, qetellong Joan o ile a tšoaroa, a qosoa, 'me a chesoa thupeng e le mokhelohi. Lilemo tse fetang 400 ka mor'a lefu la hae, o ile a tsosolosoa ke Kereke ea K'hatholike 'me a etsoa mohalaleli.
3. Elizabetha I oa Engelane (1533-1603)
Elizabeth I, eo hape a tsejoang e le “Mofumahali oa Moroetsana,” o busitse Engelane ka lilemo tse ka bang 45, nako e tsejoang e le Mehla ea Elizabethan. Morali oa Henry VIII le Anne Boleyn, Elizabeth o ne a tsebahala ka bohlale ba hae, leano la hae le bohlale la kantle ho naha, le boitlamo ba hae ba botsitso ba bolumeli le ba lipolotiki. Tlas'a puso ea hae, Engelane e bile le keketseho ea matla le katoloso ea setso, ho kenyeletsoa le lipatlisiso tse entsoeng ke batho ba kang Sir Francis Drake le William Shakespeare.
4. Marie Curie (1867-1934)
Marie Curie e ne e le setsebi sa fisiks le setsebi sa k'hemistri sa Poland-French se tsebahalang ka lipatlisiso tsa hae mabapi le radioactivity. E ne e le mosali oa pele ho hapa Khau ea Nobel le motho a le mong feela ea hapileng Khau ea Nobel fisiks le khemistri. Litšibollo tsa hae tsa phetoho ea likarolo tsa radium le polonium ha lia ka tsa bula tsela bakeng sa nts'etsopele e eketsehileng fisiks ea nyutlelie le kalafo ea mahlaseli a bongaka empa hape li fetotse kutloisiso ea rona ea sebopeho sa athomo. Boinehelo ba hae le lipatlisiso tse kotsi qetellong li ile tsa mo ja bophelo, ka lebaka la ho pepesehela mahlaseli.
5. Lirapa tsa Rosa (1913-2005)
Rosa Parks e ne e le e mong oa batho ba bohlokoa ka ho fetisisa Mokhatlong oa Litokelo tsa Baahi oa Amerika. Ka 1955, Montgomery, Alabama, Parks o ile a hana ho fa mopalami e mosoeu setulo sa hae beseng, e leng ketso e ileng ea baka ho Qetela ha Bese ea Montgomery. Ketso ea hae e ile ea fetoha letšoao la ho hanyetsa khethollo ea morabe ka mabifi. Sebete sa Rosa Parks se ile sa susumetsa ba bangata 'me sa bapala karolo ea bohlokoa ho felisoeng ha melao ea karohano United States.
6. Malala Yousafzai (1997-hona joale)
Malala Yousafzai ke moitseki wa Pakistan wa thuto ya banana mme ke mosadi e monyane ka ho fetisisa ya kileng a fumana Kgau ya Kgotso ya Nobel. Ha a le dilemo di 15, o ile a phonyoha teko ya polao ya Taliban ka lebaka la ho batla thuto bakeng sa banana Mingora, Pakistan. Sebete sa hae sa ho hanela kgatello le boitlamo thutong se susumeditse ba bangata lefatsheng ka bophara. Malala o ntse a tswela pele ho buella thuto ka Letlole la Malala.
7. Frida Kahlo (1907-1954)
Frida Kahlo e ne e le motaki oa litšoantšo oa Mexico ea tsebahalang ka mesebetsi ea hae ea ho nahana ka botebo, hangata a ama lihlooho tsa botho le tsa basali. Leha a bile le kotsi e bohloko e ileng ea mo sitisa ho tsamaea le bophelo bo botle, Kahlo o ile a lula a hlahisa litholoana, a hlalosa mahlomola le liphihlelo tsa hae ka litšoantšo tsa hae tse ikhethang. O nkoa e le motho oa bohlokoa bononong ba lekholo la bo20 la lilemo le letšoao la botšehetsi ba basali.
8. Emmeline Pankhurst (1858-1928)
Emmeline Pankhurst e ne e le moetapele oa mokhatlo oa Brithani oa ho khetha basali, a tšehetsa tokelo ea ho khetha basali. Pankhurst o thehile Mokhatlo oa Basali oa Sechaba le oa Lipolotiki (WSPU) 'me a sebelisa maqiti a fapaneng a ho loantšana ho hohela tlhokomelo sesosa sa tokelo ea ho khetha basali. Boitlamo ba hae le ho tiea ha hae ntoeng ea hae ea tekano ea bong li siile lefa la bohlokoa historing ea litokelo tsa botho.
9. Indira Gandhi (1917-1984)
Indira Gandhi e ne e le Tonakgolo ya India mme e le mosadi wa pele ho tshwara boemo boo. O sebeleditse e le Tonakgolo ya India ka dilemo tse ka bang 15, a nka dipehelo tse pedi tse fapaneng. Tlas'a puso ya hae, India e ile ya etsa diphetoho tse ngata tsa moruo le tsa kahisano. Leha ho le jwalo, nako ya hae ya ho busa e ne e boetse e tletse dikgang, ho kenyeletswa le ho kenngwa ha boemo ba tshohanyetso ho tloha ka 1975 ho isa ho 1977. Ho sa tsotellehe sena, tshusumetso ya hae dipolotiking tsa India e ne e le kgolo, mme o hopolwa e le e mong wa baetapele ba basadi ba nang le tshusumetso e kgolo lefatsheng.
10. Ada Lovelace (1815-1852)
Ada Lovelace e ne e le setsebi sa lipalo sa Lenyesemane le mongoli ea tsejoang e le lenaneo la pele la lik'homphieutha. O sebelitse le Charles Babbage ho Analytical Engine, 'me lintlha tsa hae mochining li nkoa e le li-algorithms tsa pele tse etselitsoeng ho kenngoa tšebetsong ke khomphutha. Menehelo ea hae ho khomphutha e ile ea ananeloa nako e telele ka mor'a lefu la hae, 'me o nkoa e le pula-maliboho lefatšeng la theknoloji.
Ho koala
Basali bana ba ikhethang ke mehlala e seng mekae feela ea basali ba bangata ba fetotseng nalane ea lefats'e. Ka ho feta meeli ea setso ka sebete le ho tobana le liphephetso tse kholo, ba betlile tsela bakeng sa meloko e tlang ho tsoela pele ka mosebetsi oa bona le katleho ea bona. Ba pakile hore karolo ea basali historing e ke ke ea hlokomolohuoa, 'me menehelo ea bona e ntse e tsoela pele ho khothatsa le kajeno. Bo-rahistori ba kajeno, bafuputsi le baitseki ba ntse ba tsoela pele ho sibolla le ho ananela basali ba ikhethang ba ka 'nang ba se ke ba hlokomeloa ka makholo a lilemo, ba netefatsa hore lefa la bona lea phela 'me lea ananeloa.