Tšebeliso ea Kalafo ea Kelello ho Phekola Khatello ea Maikutlo
Ho tepella maikutlong ke e 'ngoe ea mafu a kelello a atileng haholo lefatšeng ka bophara. Mokhatlo oa Lefatše oa Bophelo (WHO) o tlaleha hore batho ba fetang limilione tse 264 ba lilemo tsohle ba na le khatello ea maikutlo. Le hoja matšoao le boima ba khatello ea maikutlo li ka fapana, tšusumetso e mpe ts'ebetsong ea sechaba, mosebetsing le bophelong bo botle ba 'mele ka kakaretso e bohlokoa. Bothata bona hangata bo lebisa menahanong kapa liketsong tsa ho ipolaea. E 'ngoe ea mekhoa e sebetsang ka ho fetisisa le e sebelisoang haholo bakeng sa ho phekola khatello ea maikutlo ke phekolo ea kelello. Sehlooho sena se tla tšohla tšebeliso ea phekolo ea kelello ho phekoleng khatello ea maikutlo, mefuta ea phekolo ea kelello e fumanehang, le hore na e sebetsa hakae.
Kalafo ea kelello ke eng?
Kalafo ea kelello, e tsejoang hape e le phekolo ea puisano, ke mofuta oa kalafo o kenyeletsang likamano tsa molomo le tse seng tsa molomo pakeng tsa setsebi sa kelello le moreki. Sepheo sa eona ke ho thusa batho ho utloisisa le ho laola mathata a bona ka mokhoa o hlophisitsoeng. Ho fapana le mekhoa ea bongaka, eo hangata e kenyelletsang meriana, phekolo ea kelello e shebana le likarolo tsa kelello tsa boemo, e ikemiselitse ho fetola mehopolo e mebe, maikutlo le boitšoaro bo tlatsetsang mathateng a bophelo bo botle ba kelello.
Mefuta ea Kalafo ea Kelello bakeng sa ho Tepella Maikutlo
Mefuta e mengata ea phekolo ea kelello e pakiloe e sebetsa ho phekoleng khatello ea maikutlo. Tse ling tsa tsona ke tsena:
1. Kalafo ea Boitšoaro ba Kelello (CBT)
CBT ke e 'ngoe ea mefuta e sebelisoang haholo ea phekolo ea kelello ho phekola khatello ea maikutlo. Kalafo ena e shebane le ho fetola mekhoa le mekhoa e sa pheleng hantle ea ho nahana. Khopolo ea motheo ea CBT ke hore mehopolo e mebe e ka susumetsa maikutlo le boitšoaro ba rona. Ka hona, ka ho lemoha le ho nkela menahano ena e mebe sebaka ka e metle le ea sebele, motho a ka fokotsa matšoao a khatello ea maikutlo.
Lithupelong tsa CBT, setsebi sa kelello se tla sebetsa le mokuli ho fumana mekhoa e mebe e sa feleng ea menahano e potolohileng khatello ea maikutlo, joalo ka "Ha ke na thuso" kapa "ha ho na tšepo." Setsebi sa kelello se tla thusa mokuli ho ntlafatsa tsebo ea ho loantša menahano ena le ho e nkela sebaka ka e utloahalang haholoanyane.
2. Kalafo ea ho sebelisana le batho (IPT)
Kalafo ea puisano ea batho ba bang (IPT) e etselitsoe ho thusa batho ka bomong ho utloisisa le ho ntlafatsa likamano tsa bona tsa batho e le mokhoa oa ho fokotsa matšoao a khatello ea maikutlo. Khopolo-taba ea motheo ea IPT ke hore mathata likamanong tsa batho a ka kenya letsoho ho qaleng ha khatello ea maikutlo. Ka hona, ho ntlafatsa puisano le likamano tsa batho ho ka thusa haholo ho phekoleng khatello ea maikutlo.
Ho IPT, litsebi tsa kelello li sebetsa le bakuli ho fumana lintlha tsa bohlokoa likamanong tsa bona, tse kang likhohlano tse tsoelang pele le ba bang ba bohlokoa, liphetoho tse kholo bophelong tse kang ho lahleheloa ke mosebetsi kapa lefu la moratuoa, le mesebetsi e mebe ea sechaba. Ka ts'ebetso ea phekolo, bakuli ba rutoa tsebo e sebetsang haholoanyane ea puisano le ea ho rarolla likhohlano.
3. Kalafo ea Psychodynamic
Kalafo ea kelello e thehiloe khopolo-taba ea Sigmund Freud ea tlhahlobo ea kelello 'me e shebane le litšusumetso tse sa lemoheng boitšoarong le maikutlong a rona. E ikemiselitse ho hlahloba likhohlano tsa ka hare tse simolohang bongoaneng le kamoo li susumetsang maikutlo le boitšoaro ba hona joale.
Kalafong ea kelello, bakuli ba khothalletsoa ho bua ka bolokolohi ka menahano ea bona, litoro le mehopolo ea bona. Setsebi sa kelello se sebetsa e le tataiso ho hlaloseng le ho utloisiseng kamano pakeng tsa liphihlelo tsa nakong e fetileng le matšoao a hona joale a khatello ea maikutlo. Le hoja phekolo ena e atisa ho nka nako e telele ho feta CBT kapa IPT, lipatlisiso li bontša hore e sebetsa hantle feela ho phekoleng khatello ea maikutlo.
4. Kalafo ea Sehlopha
Ntle le phekolo ea motho ka mong, phekolo ea sehlopha e ka boela ea e-ba mokhoa o atlehang oa ho phekola khatello ea maikutlo. Kalafo ea sehlopha e fana ka monyetla bakeng sa batho ka bomong oa ho arolelana liphihlelo tsa bona le ba bang ba tobaneng le liphephetso tse tšoanang. Ka ts'ebetso ena, ha ba fumane tšehetso ea maikutlo feela empa ba boetse ba ithuta liphihlelong le maanong a sebelisitsoeng ke litho tse ling tsa sehlopha.
Hangata lihlopha tsena li etelloa pele ke setsebi sa kelello se koetlisitsoeng kapa motataisi, ea netefatsang hore lipuisano li lula li hlahisa litholoana le hore litho tsohle tsa sehlopha li rua molemo. Kalafo ea sehlopha e boetse e fana ka monyetla oa ho sebelisa tsebo ea sechaba le ea puisano tikolohong e sireletsehileng le e tšehetsang.
Katleho ea Kalafo ea Kelello ho Hlōleng ho Tepella Maikutlong
Kalafo ea kelello e le kalafo ea khatello ea maikutlo e na le bopaki bo bongata ba saense bo tšehetsang katleho ea eona. Lithuto tse ngata li bontšitse hore phekolo ea kelello, haholo-holo CBT le IPT, e sebetsa hantle ho fokotsa matšoao a khatello ea maikutlo, ka nako e khuts'oane le e telele.
Mokhoa oa ho Kopanya: Kalafo ea Kelello le Meriana
Leha phekolo ea kelello e sebetsa e le phekolo e le 'ngoe, batho ba bang ba ka 'na ba hloka mokhoa o kopaneng o kenyeletsang meriana ea ho tepella maikutlo le phekolo ea kelello. Mokhoa ona hangata o khothaletsoa bakeng sa ba nang le khatello e matla ea maikutlo kapa ba sa kang ba arabela ka ho lekaneng kalafong ea kelello kapa meriana ea ho tepella maikutlo feela. Maemong ana, motsoako oa mekhoa ena e 'meli o atisa ho hlahisa melemo e meholo haholoanyane.
Boteng le Phihlello
E 'ngoe ea liphephetso tse kholo tšebelisong ea phekolo ea kelello ke ho fumaneha le ho fumaneha ha eona. Linaheng tse ngata, ho kenyeletsoa Indonesia, ho ntse ho e-na le khaello ea litsebi tsa kelello tse koetlisitsoeng le litsi tsa bophelo bo botle ba kelello. Ka hona, ho bohlokoa ho eketsa boiteko thutong le koetlisong ea litsebi tsa bophelo bo botle ba kelello le ho atolosa lits'ebeletso tsa bophelo bo botle ba kelello libakeng tse fapaneng.
Leano le Tšehetso ea 'Muso
Karolo ea mmuso ho ntlafatseng phihlello le boleng ba lits'ebeletso tsa phekolo ea kelello le tsona li bohlokoa. Tšehetso ka maano a khothalletsang bophelo bo botle ba kelello, lithuso tsa kalafo, le matšolo a tlhokomeliso ea sechaba li ka thusa haholo ho eketsa kamohelo le phihlello ea phekolo ea kelello.
Qetello
Kalafo ea kelello e bapala karolo ea bohlokoa ho phekoleng khatello ea maikutlo. Ka mekhoa e fapaneng e pakiloeng e sebetsang, joalo ka CBT, IPT, phekolo ea kelello le kalafo ea sehlopha, phekolo ea kelello e fana ka litharollo tse fapaneng tse etselitsoeng litlhoko tsa motho ka mong. Leha liphephetso tsa phihlello le boteng li ntse li tsoela pele, boiteko bo tsoelang pele thutong, koetlisong le leanong la mmuso bo ka thusa ho hlola litšitiso tsena le ho fana ka tšehetso e betere ho ba nang le khatello ea maikutlo.
Ka tšehetso e nepahetseng, batho ba nang le khatello ea maikutlo ba na le monyetla o moholo oa ho khutlela bophelong bo botle le bo atlehileng haholoanyane. Ka hona, ho bohlokoa ho tsoela pele ho khothaletsa le ho fana ka lits'ebeletso tsa phekolo ea kelello tsa boleng bo holimo ho bohle ba li hlokang.
