Sengoloa se buang ka ho thehoa ha setšoantšo ka lense e fapanyetsanang (lense e kobehileng)
Ho utloisisa sebopeho sa setšoantšo ke lense e kobehileng, sheba mehlala e latelang ea mathata le litharollo. Tabeng ena, ntho e nkoa e le hole le lense e kobehileng,
ebe o taka sebopeho sa setshwantsho ka lense e kobehileng, sebaka sa setshwantsho ho tloha lenseng e kobehileng le kgolo ya setshwantsho ka lense e kobehileng.
Bolelele ba ntlha bo shebaneng ba lense e kobehileng (lense e fapanyetsanang) ke 20 cm. Lintho tse bolelele ba 10 cm li fumaneha ka letsohong le letšehali la lense. Fumana sebaka sa setšoantšo, khōliso ea setšoantšo le bophahamo ba setšoantšo, haeba:
a) sebaka sa ntho se senyenyane ho feta bolelele ba focus ba lense e kobehileng
b) sebaka sa ntho se tšoana le bolelele ba focal ba lense e kobehileng
c) sebaka sa ntho se feta bolelele ba focus ba lense e kobehileng
Tse tsejoang:
Bolelele ba focal ba lense e kobehileng (f) = -20 cm
Bolelele ba ntlha e bohareng ba lense e kobehileng bo na le letshwao le lebe hobane ntlha e bohareng ea lense e kobehileng ke ea sebele, moo khanya e sa feteng ntlha e bohareng.
Bophahamo ba ntho (h) = 10 cm
tharollo:
Sebaka sa ntho se senyenyane ho feta bolelele ba focal ba lense e kobehileng (do > f)
A re re sebaka sa ntho ke 5 cm, 10 cm le 15 cm.
a) Bolelele ba focal ke -20 cm mme haeba sebaka sa ntho (do) = 5 cm
Sebaka sa setšoantšo (di)
1/di = 1/f – 1/do = -1/20 – 1/5 = -1/20 – 4/20 = -5/20
di = -20/5 = -4 cm
Letšoao la sebaka sa setšoantšo, le leng le lebe, le bolela hore setšoantšo ke sa sebele, moo khanya ea leseli e sa feteng setšoantšong.
Sebaka sa setšoantšo, 4 cm, se senyenyane ho feta sebaka sa ntho, 5 cm.
Ho holisa setšoantšo (M)
M = -di / etsa = -(-4)/5 = 4/5 = 0.8
Ho holisa setšoantšo se senyenyane ho feta 1 ho bolela hore setšoantšo se fokotsehile, kapa boholo ba setšoantšo bo bonyenyane ho feta boholo ba ntho.
Bophahamo ba setšoantšo (h')
Tekanyo ea ho holisa setšoantšo:
M = h' / h
h' = M h = (0.8)(10 cm) = 8 cm
Bophahamo ba setšoantšo ke letšoao le letle, ho bolelang hore setšoantšo se eme hantle.
b) Bolelele ba focal ke -20 cm mme haeba sebaka sa ntho (etsa) = 10 cm
Sebaka sa setšoantšo (di)
1/di = 1/f – 1/do = -1/20 – 1/10 = -1/20 – 2/20 = -3/20
di = -20/3 = -6.7 cm
Sebaka sa setšoantšo se mpe, ho bolelang hore setšoantšo ke sa sebele, moo khanya ea leseli e sa feteng setšoantšong.
Sebaka sa setšoantšo ke 6.7 cm, se senyenyane ho feta sebaka sa ntho, 10 cm.
Ho holisa setšoantšo (M)
M = -di / etsa = -(-6.7)/10 = 6.7 / 10 = 0.67
Ho holisa setšoantšo ho ka tlase ho 1 ho bolela hore setšoantšo se fokotsehile, kapa boholo ba setšoantšo bo ka tlase ho boholo ba ntho.
Bophahamo ba setšoantšo (h')
Tekanyo ea ho holisa setšoantšo:
M = h'/h
h' = M h = (0.67)(10 cm) = 6.7 cm
Bophahamo ba setšoantšo ke letšoao le letle, ho bolelang hore setšoantšo se eme hantle.
c) Bolelele ba fokhase ke -20 cm mme sebaka sa ntho (do) = 15 cm
Sebaka sa setšoantšo (di)
1/di = 1/f – 1/do = -1/20 – 1/15 = -3/60 – 4/60 = -7/60
di = -60/7 = -8.6 cm
Sebaka sa setšoantšo se mpe, ho bolelang hore setšoantšo ke sa sebele, moo khanya ea leseli e sa feteng setšoantšong.
Sebaka sa setšoantšo ke 8.7 cm, se senyenyane ho feta sebaka sa ntho, 15 cm.
Ho holisa setšoantšo (M)
M = -di / etsa = -(-8.6)/10 = 8.6 / 10 = 0.86
Ho holisa setšoantšo se senyenyane ho feta 1 ho bolela hore boholo ba setšoantšo bo bonyenyane ho feta boholo ba ntho.
Bophahamo ba setšoantšo (h')
Tekanyo ea ho holisa setšoantšo:
M = h'/h
h' = M h = (0.86)(10 cm) = 8.6 cm
Bophahamo ba setšoantšo bo botle, ho bolelang hore setšoantšo se eme hantle.
Sebaka sa ntho se tšoana le bolelele ba focal ba lense e kobehileng (do = f)
Bolelele ba focus (f) = sebaka sa ntho (do) = 20 cm.
Sebaka sa setšoantšo (di)
1/di = 1/f – 1/do = -1/20 – 1/20 = -2/20 = -2/20
di = -20/2 = -10 cm
Sebaka sa setšoantšo se mpe, ho bolelang hore setšoantšo ke sa sebele, moo khanya ea leseli e sa feteng setšoantšong.
Sebaka sa setšoantšo ke 10 cm, se senyenyane ho feta sebaka sa ntho, 20 cm.
Ho holisa setšoantšo (M)
M = -di / etsa = -(-10)/20 = 10/20 = 0.5
Kgodiso ya setshwantsho e nyane ho feta 1, ho bolelang hore boholo ba setshwantsho bo nyane ho feta boholo ba ntho.
Bophahamo ba setšoantšo (h')
Tekanyo ea ho holisa setšoantšo:
M = h'/h
h' = M h = (0.5)(10 cm) = 5 cm
Bophahamo ba setšoantšo bo botle, ho bolelang hore setšoantšo se eme hantle.
Sebaka sa ntho se seholo ho feta bolelele ba focal ba lense e kobehileng (do > f)
A re re sebaka sa lintho ke 30 cm le 40.
a) Bolelele ba focal ke -20 cm mme haeba sebaka sa ntho (do) = 30 cm
Sebaka sa setšoantšo (di)
1/di = 1/f – 1/do = -1/20 – 1/30 = -3/60 – 2/60 = -5/60
di = -60/5 = -12 cm
Sebaka sa setšoantšo se mpe, ho bolelang hore setšoantšo ke sa sebele, moo khanya ea leseli e sa feteng setšoantšong.
Sebaka sa setšoantšo ke 12 cm, se senyenyane ho feta sebaka sa ntho sa 30 cm.
Ho holisa setšoantšo (M)
M = -di / etsa = -(-12)/30 = 12/30 = 0.4
Kgodiso ya setshwantsho e nyane ho feta 1, ho bolelang hore boholo ba setshwantsho bo nyane ho feta boholo ba ntho.
Bophahamo ba setšoantšo (h')
Tekanyo ea ho holisa setšoantšo:
M = h'/h
h' = M h = (0.4)(10 cm) = 4 cm
Bophahamo ba setšoantšo ke letšoao le letle, ho bolelang hore setšoantšo se eme hantle.
b) Bolelele ba focal -20 cm mme haeba sebaka sa ntho (etsa) = 40 cm
Sebaka sa setšoantšo (di)
1/di = 1/f – 1/do = -1/20 – 1/40 = -2/40 – 1/40 = -3/40
di = -40/3 = -13 cm
Sebaka sa setšoantšo se mpe, ho bolelang hore setšoantšo ke sa sebele, moo khanya ea leseli e sa feteng setšoantšong.
Sebaka sa setšoantšo ke 13 cm, se senyenyane ho feta sebaka sa ntho ke 40 cm.
Ho holisa setšoantšo (M)
M = -di / etsa = -(-13)/40 = 13/40 = 0.3
Kgodiso ya setshwantsho e nyane ho feta 1, ho bolelang hore boholo ba setshwantsho bo nyane ho feta boholo ba ntho.
Bophahamo ba setšoantšo (h')
Tekanyo ea ho holisa setšoantšo:
M = h'/h
h' = M h = (0.3)(10 cm) = 3 cm
Bophahamo ba setšoantšo bo saennoe hantle, ho bolelang hore setšoantšo se eme hantle.
