Theknoloji ea ho Sibolla Lebese ka ho le Sebolaea
Lebese ke lijo tse nang le phepo e ngata hobane le na le protheine, mafura, lik'habohaedreite (lactose), livithamine le liminerale tsa bohlokoa tse kang calcium. Leha ho le joalo, lebese le lona ke lijo tse senyehang ka lebaka la tšebetso ea likokoana-hloko le lik'hemik'hale tse ka senyang boleng ba lona. Ka hona, ts'ebetso e nepahetseng ea hlokahala ho netefatsa hore lebese le bolokehile bakeng sa ho jeoa, le na le nako e telele ea ho boloka, 'me le boloka litšobotsi tse amohelehang tsa kutlo. Mokhoa o mong o sebelisoang haholo ke ho bolaea lebese, theknoloji ea ho futhumatsa e bolaeang likokoana-hloko tse bakang ho bola le ho senya le ho tima li-enzyme tse ka senyang boleng.
Ho Utloisisa ho Hloekisa Lebese
Ho hlwekisa lebese ke mokhoa oa ho futhumatsa lebese mochesong o phahameng ka nako e itseng ho fihlela "ho se hloekise lebese ka mokhoa oa khoebo." Sena se bolela hore kamora ho hloekisoa hantle le ho paka, sehlahisoa se bolokehile bakeng sa polokelo mochesong oa kamore hobane palo ea likokoana-hloko tse setseng e nyane haholo 'me ha e khone ho hola tlas'a maemo a tloaelehileng a polokelo. Ho fapana le ho hloekisoa ha lebese, leo ka kakaretso le hlokang polokelo e sehatsetsing, lebese le hloekisitsoeng le ka rekisoa ka nako e telele haholo.
Mokgweng wa indasteri, ho thibela ho bola ha lebese hangata ho amahanngoa le mekgwa e mmedi e meholo: ho thibela ho bola ha lebese ka setshelong le ho thibela ho bola ha lebese ka ho tswela pele/ho thibela ho bola ha lebese (UHT ka ho paka ho thibela ho bola ha lebese). Ka bobedi di ikemiseditse ho hlahisa sehlahiswa se tsitsitseng, empa di fapana ho ya ka maemo a tshebetso, tatso, boleng le bokgoni ba tlhahiso.
Morero le Melemo ea ho Sebolaya Likokoana-hloko
Morero o ka sehloohong oa ho thibela ho bola ke ho netefatsa polokeho ea lijo ka ho timetsa likokoana-hloko tse bakang mafu tse kang Salmonella, Listeria monocytogenes, le E. coli e bakang mafu. Ho feta moo, ho thibela ho bola ho boetse ho thibela likokoana-hloko tse bakang ho bola le likokoana-hloko tse itseng tse hanelang mocheso. Sena se lumella lebese ho ba le nako e telele ea ho boloka lebese, ho tloha libekeng tse 'maloa ho isa likhoeling, ho latela theknoloji ea ho paka le ea polokelo.
Molemo o mong ke kabo e bonolo, haholo-holo libakeng tse nang le liketane tse batang tse fokolang. Lihlahisoa tsa lebese tse hloekisitsoeng li ka rekisoa mochesong oa kamore ntle le kotsi ea ho senyeha ka potlako, ho fokotsa tahlehelo ea sehlahisoa, ho eketsa bokhoni ba thepa, le ho atolosa phihlello ea 'maraka.
Melao-motheo ea Motheo ea Ts'ebetso ea ho Hloekisa
Ho steriliza lebese ho sebetsa ho latela molao-motheo oa ho thibela likokoana-hloko ke mocheso. Ha mocheso o phahame, likokoana-hloko li shoa kapele. Leha ho le joalo, ho futhumatsa ho ka boela ha ama likarolo tsa lebese, joalo ka ho baka tatso e phehiloeng, 'mala o sootho, le liphetoho litšobotsing tsa protheine. Ka hona, theknoloji ea sejoale-joale ea ho steriliza lebese e loanela ho fihlela tekano lipakeng tsa polokeho ea likokoana-hloko le boleng ba kutlo le phepo.
Dipharamithara tsa bohlokwa tsa ho hlwekisa di kenyeletsa mocheso, nako ya ho futhumatsa, sekgahla sa ho futhumatsa le ho phodisa, le bohloeki ba disebediswa. Taolo e nepahetseng ya dipharamithara tsena e etsa qeto ya boleng ba ho qetela ba sehlahiswa.
Mehato e Akaretsang ea Ts'ebetso ea Lebese le Hloekileng
Leha dintlha tsa tshebetso di ka fapana ho ya ka difeme, mehato e akaretsang ya ho sebetsana le lebese le hlwekisitsweng e kenyeletsa:
1. Rasiti le khetho ea thepa e tala
Lebese le lecha le hlahlojoa boleng, ho kenyeletsoa monko, 'mala, pH, mafura, lintho tse tiileng kaofela, le palo ea pele ea likokoana-hloko. Lebese le boleng bo tlaase le tla hlahisa sehlahisoa se sa khotsofatseng hantle, joalo ka tatso e sa thabiseng kapa ho ba kotsing ea ho senyeha ke lik'hemik'hale.
2. Ho sefa le ho hlakisa
Mokhahlelo ona o tlosa ditshila tsa tlhaho tse kang lehlabathe le lesesaane, masalla a jwang, kapa dikarolwana tse ding. Tlhaloso e ka etswa ka ho sebedisa sefe kapa centrifuge.
3. Ho leka-lekanya sebopeho
Dikahare tsa mafura le tse tiileng di ka fetolwa ho fihlela maemo a sehlahiswa, jwalo ka lebese le nang le mafura a felletseng kapa le nang le mafura a tlase. Ho leka-lekanya dijo ho bohlokwa bakeng sa tatso e tsitsitseng le boleng ba phepo e nepahetseng.
4. Homogenization
Homogenization e ikemiseditse ho arola mafura a manyane ka dikotwana tse nyane ho thibela karohano ya tranelate nakong ya polokelo. Tshebetso ena e etswa tlasa kgatello e phahameng ho sebediswa homogenizer, e leng se fellang ka sebopeho sa lebese se boreleli le se tsitsitseng haholoanyane.
5. Ho futhumatsa (ho futhumatsa pele)
Mekhoeng e meng, lebese le futhumatsoa ho thusa ho tsitsisa protheine le ho ntlafatsa bokgoni ba ho thibela ho bola. Mohato ona o ka boela wa fokotsa mojaro wa dikokwana-hloko tsa pele.
6. Ho hlwekisa (ho futhumatsa ka sehloohong)
Ena ke mohato oa bohlokoa o khethollang lebese le hloekisitsoeng ho lebese le hloekisitsoeng. Ho hloekisa lebese ho ka finyelloa ka litsela tse 'maloa, tse tla tšohloa likarolong tse latelang.
7. Ho phodisa
Kamora ho fihlela boemo bo itseng ba mocheso, lebese le tlameha ho phodiswa ho emisa tshebetso ya ho futhumatsa e le hore tshenyeho ya dikotla le diphetoho tatsong di se ke tsa feteletsa.
8. Sephutheloana
Ho paka ho lokela ho thibela ho kgutlela morao. Tsamaisong e sa senyeng dikokwana-hloko, ho paka ho etswa ka phapusing e hlwekileng mme ho sebediswa ho paka ho ikgethang ho sireletsang sehlahiswa hore se se ke sa pepesehela dikokwana-hloko le lesedi.
Mekhoa ea ho Hloekisa Lebese
1. Ho Hloekisa ka Sephuthelong (Ho Hloekisa ka Tsela e Khutšoanyane)
Mokhoa ona o kenyelletsa ho tlatsa lebese ka libotlolong kapa makotikoting, ebe o koala sephutheloana ka thata ebe o se futhumatsa ka autoclave/retort mochesong o phahameng, hangata hoo e ka bang 110–120°C, ka nako e itseng. Molemo ke hore ts'ebetso ena e bonolo haholo 'me sephutheloana se se se koetsoe, se fokotsa tšilafalo kamora ho futhumatsa. Leha ho le joalo, bothata ke hore nako ea ho futhumatsa e telele, e leng se ka bakang liphetoho tse bonahalang haholoanyane tsa kutlo, joalo ka tatso e "phehiloeng" le 'mala o lefifi hanyane.
2. Pakete ea UHT (Ultra High) le Aseptic
Theknoloji ea UHT e futhumatsa lebese mochesong o phahameng haholo, hangata hoo e ka bang 135-150°C ka nako e khuts'oane haholo (metsotsoana e ka bang 2-5), ebe e le pholisa hang-hang. Lebese le kenngoa ka mokhoa o se nang chefo ka har'a sephutheloana se se nang chefo. Melemo ea UHT e kenyelletsa tahlehelo e fokolang ea limatlafatsi le tatso e haufi le lebese le lecha ho feta ho sterilization ea nako e telele ka har'a sephutheloana. Ho feta moo, ts'ebetso ea UHT e sebetsa hantle haholo bakeng sa tlhahiso e kholo.
Ho UHT ho na le mefuta e 'meli ea ho futhumatsa:
– Ho futhumatsa ka ho toba, mohlala, ho enta ka mouoane kapa ho kenya mouoane ka lebeseng. Molemo ke ho futhumatsa ka potlako, ho fellang ka boleng bo betere ba kutlo, empa ho hloka sistimi ea ho tlosa condensate mouoaneng.
– Ho futhumatsa ka tsela e sa tobang, mohlala, ho sebedisa sephapanyetsano sa mocheso (poleiti kapa tšubu). Ho bonolo ebile ho boloka matla a mangata, empa ho futhumatsa ho lieha hanyane ho feta ho futhumatsa ka ho toba.
Tšusumetso ea ho Hloekisa Boleng ba Lebese
Ho bolaea likokoana-hloko ho ka ama likarolo tse 'maloa tsa boleng:
– Tatso le monko: Mocheso o phahameng o ka hlahisa “tatso e phehiloeng” ka lebaka la liphetoho metsoakong ea sebabole liprotheineng tsa whey. Ha ho sebetsoa retort, phello ena hangata e matla ho feta ha ho sebetsoa UHT.
– Mmala: Karabelo ea Maillard pakeng tsa lactose le protheine e ka baka 'mala o sootho hanyane, haholo-holo haeba e futhumatsoa nako e telele.
– Protheine: Liprotheine tsa Whey li ka fetoha tse sa sebetseng hantle. Sena se ka tlatsetsa botsitsong ho isa bohōleng bo itseng, empa se ka boela sa ama ho teteana ha seretse le ho baka ho thehoa ha seretse haeba se sa sebetsoa hantle.
– Divithamine: Divithamine tse nang le mocheso o phahameng tse kang vithamine C le divithamine tse ding tsa B di ka fokotseha. Leha ho le jwalo, ka kakaretso, lebese le hlwekisitsweng le ntse le le mohlodi o motle wa protheine le diminerale.
– Ho tsitsa ha polokelo: Haeba lebese le hloekisitsoeng le sebetsoa hantle, le tla tsitsa mochesong oa kamore. Leha ho le joalo, boleng bo ka 'na ba fokotseha nakong ea polokelo ea nako e telele, joalo ka ka liphetoho tatsong kapa ho senyeha ha mobu.
Taolo ea Boleng le Polokeho
Katleho ea theknoloji ea ho bolaea likokoana-hloko e itšetlehile ka sistimi e thata ea taolo ea boleng. Hangata indasteri e kenya tšebetsong Mekhoa e Metle ea Tlhahiso (GMP) le Tlhahlobo ea Likotsi le Lintlha tsa Taolo e Bohlokoa (HACCP). Lintlha tsa bohlokoa tsa taolo li kenyelletsa boleng ba lebese le tala, bohloeki ba lisebelisoa, mocheso oa ho bolaea likokoana-hloko le ho nepahala ha nako, bohloeki ba sebaka sa ho paka le botšepehi ba ho paka. Liteko tsa likokoana-hloko, tsa 'mele-lik'hemik'hale (pH, botsitso ba mocheso), le tsa kutlo le tsona li etsoa ho netefatsa hore sehlahisoa se latela melao.
Ntshetsopele le Boiqapelo
Nts'etsopele ea theknoloji ea ho sebetsana le lebese le se nang likokoana-hloko e ntse e tsoela pele, mohlala:
– Sistimi ea ho futhumatsa e bolokang matla haholoanyane e nang le ho hlaphoheloa ha mocheso.
– Pakete e nang le tshireletso ya lesedi le oksijene ho boloka divithamine le tatso.
– Motswako wa mahlale a kang ho sefa ka microfiltration pele ho UHT ho fokotsa mojaro wa dikokwana-hloko e le hore boleng ba ho qetela bo be betere.
– Boiketsetso ba dijithale le tlhokomelo (mocheso, kgatello le di-sensor tsa phallo) ho boloka botsitso ba tshebetso.
Qetello
Theknoloji ea ho sebetsana le lebese le hloekisitsoeng ke tharollo ea bohlokoa bakeng sa ho hlahisa lihlahisoa tsa lebese tse sireletsehileng, tse tšoarellang nako e telele, le tse ajoang habonolo ntle le ho itšetleha ka ketane e batang. Mekhoa e 'meli e tloaelehileng ke ho hloekisa lebese ka har'a pakete le UHT ka ho paka aseptic, e 'ngoe le e 'ngoe e na le melemo le liphephetso tsa eona. Ka taolo e tiileng ea ts'ebetso, ho hloekisa lebese ho ka fana ka melemo e meholo indastering ea lijo le bareki, ho tloha polokehong ea likokoana-hloko ho isa ho fumaneha ha lebese la boleng libakeng tse fapaneng. Ha re sheba pele, mekhoa e mecha ea ho futhumatsa, ho paka le ho sebelisa matla hantle e tla ntlafatsa boleng ba lebese le hloekisitsoeng le ho fihlela litlhoko tsa bareki bakeng sa lihlahisoa tse bonolo, tse sireletsehileng le tse nang le phepo.