Tlhaloso le Mefuta ea Metallurgy ea ho Ntša Lintho Tse Etsoang
Tlhaloso ea Metallurgy ea ho Ntša Lintho Tse Etsoang
Lefapha la ho ntša tšepe ke lekala la saense le theknoloji le shebaneng le lits'ebetso tse sebelisoang ho ntša tšepe marong a tsona. Tšimo ena e kenyelletsa mekhoa le mekhoa e fapaneng e sebelisoang ho arola le ho hloekisa tšepe ho tsoa limineraleng tse nang le tsona, hammoho le ho sebetsana le litšepe tse tala hore e be mefuta e hloekileng le e molemo haholoanyane bakeng sa lits'ebetso tse fapaneng tsa indasteri.
Ha e le hantle, litšepe ha li fumanehe kamehla ka sebopeho sa tsona se hloekileng tlhahong. Hangata li ba teng e le metsoako ea lik'hemik'hale e hasaneng ka har'a mafika kapa liminerale tse ling. Mekhoa ea ho ntša tšepe e ikemiselitse ho fetola thepa e sa hloekang kapa liminerale tse tala hore e be litšepe tse hloekileng tse ka sebelisoang ke indasteri ea tlhahiso. Ena ke mohato oa bohlokoa ketane ea phepelo ea tšepe le thepa e tala e tšehetsang makala a fapaneng a indasteri, ho tloha kahong ho ea ho lisebelisoa tsa elektroniki ho ea ho likoloi.
Mekhoa ea Motheo ea ho Sebetsa ka Tšepe ea ho Etsoa
1. Ho dutla: Ho dutla ke mokhoa oo ho ona oli e bewang ka hara tharollo ya asiti kapa alkaline ho qhala dimethara tsa bohlokwa tseo e nang le tsona. Hang ha dimethara di qhibilihile, tharollo e nang le dimethara tsena e sebetswa hape ho di arola le ho di hlwekisa. Ho dutla hangata ho sebediswa indastering ya merafo ya kgauta, moo cyanide e sebediswang ho qhala kgauta ho tswa ho oli.
2. Ho besa: Ts'ebetso ea ho besa e kenyelletsa ho futhumatsa lejoe tlas'a maemo a ho etsa oxidize. Sepheo ke ho fetola metsoako ea tšepe hore e be li-oxide tsa tšepe, tse bonolo ho li sebetsana le tsona ho ea pele. Mohlala o tloaelehileng oa ts'ebetso ena ke ho besa lejoe la koporo la sulfide ho hlahisa oxide ea koporo.
3. Ho Hloekisa ka Elektrolytic: Ena ke mokhoa oo tšepe e tala e robehang ka oona ho sebelisoa motlakase. Tšepe e hlahisoang ts'ebetsong ena hangata e hloekile haholo. Mokhoa ona o sebelisoa hangata bakeng sa litšepe tse kang koporo le aluminium.
4. Ho Fokotsa ho Qhibiliha: Ts'ebetso ea ho qhibilihisa e kenyelletsa ho futhumatsa oli tlas'a maemo a ho fokotsa ho tlosa oksijene le ho hlahisa tšepe e hloekileng. Ts'ebetso ena hangata e sebelisoa bakeng sa litšepe tse kang tšepe le thini.
Mefuta ea Metallurgy ea ho Ntša Lintho Tse Etsoang
Mekhoa ea ho ntša tšepe e ka aroloa ka mefuta e 'maloa ho latela mekhoa le lits'ebetso tse sebelisoang. Mefuta e meng e meholo ea mekhoa ea ho ntša tšepe ke:
1. Pyrometallurgy
Pyrometallurgy ke mokhoa oa ho ntša litšepe ka mocheso o phahameng. Maemong a mangata, sena se kenyelletsa ho qhibilihisa tšepe ho arola tšepe ho litšila. Pyrometallurgy hangata e sebelisoa bakeng sa litšepe tse kang tšepe, koporo le loto.
Mehlala ea lits'ebetso tsa pyrometallurgical e kenyelletsa:
– Ho qhibilihisa: Ts'ebetso ena e kenyelletsa ho futhumatsa oli ka ontong e khethehileng kapa ka ontong ho fetola oli hore e be tšepe e qhibilihisitsoeng le slag (lithōle). Mohlala, ha ho ntšoa tšepe, oli ea tšepe e kopanngoa le coke le limestone ka ontong e phatlohang ho hlahisa tšepe e qhibilihisitsoeng.
– Kalination: Ena ke ts'ebetso ea ho futhumatsa oli mochesong o phahameng sepakapakeng se se nang oksijene ho tlosa mongobo le ho fetola metsoako e sa batleheng.
2. Hydrometallurgy
Hydrometallurgy e kenyelletsa tšebeliso ea litharollo tse metsi ho ntša litšepe ho tsoa marong. Ts'ebetso ena hangata e sebelisoa bakeng sa litšepe tse arabelang habonolo kapa tse thata ho li arola ho sebelisoa mekhoa ea pyrometallurgical.
Mekhoa e meng e tloaelehileng ea hydrometallurgical ke:
– Ho dutla: Ts'ebetso ea ho dutla e kenyelletsa ho sebelisa tharollo ea asiti kapa alkaline ho qhala litšepe ho tsoa lerung. Mohlala, merafong ea khauta, cyanide e qhibilihang e sebelisoa ho ntša khauta ho tsoa lerung.
– Ho Ntša Solvent: Mokhoa ona o sebediswa ho arola ditshipi ho ditharollo ho itshetlehile ka dipharologanyo tse teng ho qhibilihisong ya tshepe ditharollong tse fapaneng. Mohlala wa tshebediso ya yona ke ho ntsha uranium ditharollong tse hlahiswang ke ho ntsha acid.
– Pula: Ts'ebetso ena e kenyelletsa ho namela ha tšepe ho tsoa tharollong ka ho eketsa ntho e etsang hore tšepe e namele e le motsoako o sa qhibiliheng.
3. Electrometallurgy
Electrometallurgy e kenyelletsa lits'ebetso tse sebelisang motlakase ho arola litšepe ho li-ore kapa li-alloy. Ts'ebetso ena hangata e sebelisetsoa ho hloekisa litšepe le ho hlahisa litšepe ka bohloeki bo phahameng haholo.
Mehlala ea electrometallurgy e kenyelletsa:
– Ho hlwekisa ka motlakase: Ts'ebetso ena e sebediswa ho hlwekisa ditshipi ka ho sebedisa electrolysis. Ts'ebetsong ena, tshepe e tala e sa hlwekang e sebediswa e le anode, mme tshepe e hlwekileng e bewa hodima cathode. Mohlala ke ho hlwekisa koporo.
– Ho hapa ka motlakase: Ts'ebetso ena e kenyelletsa ho beoa ha tšepe ho tsoa tharollong ea motlakase holim'a cathode. Mohlala, ts'ebetso ena e sebelisoa tlhahisong ea aluminium ho tsoa ho aluminium oxide ho sebelisoa sele ea motlakase ea Hall-Héroult.
Liphephetso le Nts'etsopele ea Haufinyane Lefapheng la Tšepe ea ho Etsoa
Mekhoa ea ho ntša tšepe e ntse e tsoela pele ho fetoha hammoho le tsoelo-pele ea theknoloji le tsebo ea saense e ntseng e eketseha. Liphephetso tsa bohlokoa ho metallurgy ea ho ntša tšepe li kenyelletsa ho ntlafatsa ts'ebeliso e ntle ea matla, ho fokotsa litlamorao tsa tikoloho, le ho sebetsana le liminerale tse nang le tšepe e tlase.
Tse ling tsa lintlafatso tsa morao-rao lefapheng la metallurgy ea ho ntša lintho tse ling li kenyelletsa:
– Tšebeliso ea Nanotechnology: Nanotechnology e na le bokhoni ba ho eketsa katleho ea lits'ebetso tsa ho ntša lintho ka ho theha thepa le li-catalyst tse sebetsang hantle haholoanyane.
– Ho Ntša Lintho Tse Ikhethang ka Likokoana-hloko: Mokhoa ona, oo hangata o bitsoang bioleaching kapa biometallurgy, o sebelisa likokoana-hloko ho qhala litšepe tse tsoang marung. Ke mokhoa o sireletsang tikoloho o ntseng o hlahlojoa bakeng sa litšepe tse itseng.
– Ts'ebetso ea ho Ntša Lintho Tse Sireletsang Tikoloho: Ho ntse ho etsoa boiteko bo tsoelang pele ba ho fokotsa tšebeliso ea lik'hemik'hale tse kotsi le ho nts'etsapele mekhoa e hlahisang litšila tse fokolang.
Qetello
Tšebetso ea ho ntša tšepe ke karolo ea bohlokoa indastering ea sejoale-joale. Ka ho sebelisa mekhoa le mekhoa e fapaneng, ho kenyeletsoa le pyrometallurgy, hydrometallurgy, le electrometallurgy, ts'ebetso ena e nolofalletsa ho ntšoa le ho hloekisoa ha litšepe ho tsoa lirafshoeng tse tala ho ea mefuteng e molemo le e hloekileng. Ho tobana le liphephetso tse kang ts'ebeliso e ntle ea matla le tšusumetso ea tikoloho, nts'etsopele ea mahlale a macha le mekhoa e mosa haholoanyane tikolohong e ntse e le ntlha ea bohlokoa ea lipatlisiso le nts'etsopele lefapheng lena. Jwalo ka mokokotlo oa mafapha a mangata a indasteri, ts'ebetso ea ho ntša tšepe e tla tsoela pele ho bapala karolo ea bohlokoa ho ts'ehetsa kholo ea moruo le tsoelo-pele ea theknoloji.