Selelekela sa Tsamaiso bakeng sa Baithuti
Tsamaiso ke thuto ea bohlokoa bophelong ba motho, maemong a botho le a profeshenale. Bakeng sa baithuti, haholo-holo ba ithutang khoebo, moruo, kapa tsamaiso, kutloisiso ea tsamaiso ea bohlokoa bakeng sa katleho ea nakong e tlang. Sengoloa sena se tla fana ka selelekela se felletseng sa tsamaiso, se tšohlang likhopolo tsa motheo, mesebetsi ea tsamaiso, le bohlokoa ba ho ithuta tsamaiso bakeng sa baithuti.
Tlhaloso ea Tsamaiso
Tsamaiso e ka hlalosoa e le mokhoa oa ho rera, ho hlophisa, ho etella pele le ho laola lisebelisoa tsa mokhatlo ho fihlela lipheo ka katleho le ka bokgabane. Tsamaiso ha e sebetse feela maemong a khoebo, empa hape e sebetsa le mafapheng a mang a fapaneng a kang thuto, bophelo bo botle, mmuso le mekhatlo e seng ea phaello. Henry Fayol, e mong oa batho ba khale ba tsamaiso, o boletse hore tsamaiso ke letoto la liketso tse kenyeletsang ho rera, ho hlophisa, ho tataisa, ho hokahanya le ho laola.
Mesebetsi ea Tsamaiso
1. Ho rera
Ho rera ke mohato oa pele ts'ebetsong ea tsamaiso, o kenyeletsang ho hlalosa lipheo le ho fumana tsela e molemohali ea ho li finyella. Ka har'a moelelo oa ho rera, batsamaisi ba tlameha ho tseba menyetla, ho sekaseka maemo le ho etsa liqeto tsa maano. Ntle le moralo o nepahetseng, mokhatlo o tla lahleheloa ke tataiso le morero, o etse hore ho be thata ho fihlela liphetho tse lakatsehang.
2. Ho hlophisa
Ho hlophisa ho kenyeletsa ho hlophisa mehlodi le mesebetsi ka hare ho mokhatlo ho fihlela lipheo tse behiloeng. Sena se kenyelletsa karohano ea basebetsi, kabo ea boikarabello le khokahano lipakeng tsa litsi tsa mosebetsi. Sepheo sa mantlha sa ho hlophisa ke ho theha sebopeho se sebetsang hantle le se sebetsang hantle le ho netefatsa hore litho tsohle tsa sehlopha li utloisisa mesebetsi le boikarabello ba tsona.
3. Ho etella pele
Ho tataisa ke mosebetsi oa tsamaiso o kenyeletsang ho susumetsa, ho susumetsa le ho buisana ho tataisa litho tsa sehlopha ho fihlela lipheo tsa mokhatlo. Motsamaisi o tlameha ho etella pele ka ho fana ka tataiso e hlakileng, ho susumetsa basebetsi, le ho rarolla likhohlano life kapa life tse ka hlahang. Tsebo e ntle ea boetapele ea bohlokoa bakeng sa ho theha tikoloho e ntle le e hlahisang litholoana mosebetsing.
4. Ho laola
Ho laola ke mosebetsi oa tsamaiso o reretsoeng ho beha leihlo le ho lekanya ts'ebetso ea mokhatlo le ho netefatsa hore lipheo lia finyelloa ho latela moralo. Ts'ebetso ena e kenyelletsa ho bokella lintlha, ho sekaseka ts'ebetso, le ho nka khato ea ho lokisa ha ho hlokahala. Ho laola ho thusa batsamaisi ho lemoha mathata esale pele le ho nka mehato ea ho a lokisa.
Mekhoa ea Tsamaiso
1. Mokhoa oa Sejoale-joale
Mokhoa oa khale oa tsamaiso o kenyelletsa likhopolo-taba tse hlahileng qetellong ea lekholo la bo19 la lilemo ho isa mathoasong a lekholo la bo20 la lilemo. Batho ba bohlokoa mokhoeng ona ba kenyelletsa khopolo-taba ea tsamaiso ea saense ea Frederick Taylor, khopolo-taba ea tsamaiso ea Henri Fayol, le khopolo-taba ea tsamaiso ea Max Weber. Mokhoa oa khale o totobatsa bokhoni, boikhethelo le karohano ea basebetsi.
2. Mokhoa oa Saense ea Boitšoaro
Mokhoa ona o totobatsa bohlokoa ba lintlha tsa batho tsamaisong. Khopolo-taba ena e hlahile e le karabelo ho mokhoa oa khale, o neng o nkoa o le oa bo-ramecheniki haholo. Batho ba bohlokoa mokhoeng ona ba kenyelletsa Elton Mayo ka liteko tsa hae tsa Hawthorne le Douglas McGregor ka Khopolo-taba ea hae ea X le Y. Mokhoa oa saense ea boitšoaro o totobatsa bohlokoa ba khothatso, puisano le boetapele ho ntlafatseng ts'ebetso ea mokhatlo.
3. Mokhoa oa Litsamaiso
Mokhoa oa litsamaiso o talima mekhatlo e le litsamaiso tse nang le likarolo tse fapaneng tse sebelisanang. Mokhoa ona o totobatsa bohlokoa ba ho utloisisa hore na likarolo tsa mokhatlo li sebelisana joang le ho susumetsana joang. Mokhoa oa litsamaiso o boetse o nahana ka lintlha tsa kantle tse susumetsang mokhatlo, tse kang theknoloji, moruo le setso.
4. Mokhoa oa ho Etsa Liketsahalo tse sa Lebelloang
Mokhoa oa ho sebetsana le maemo a tšohanyetso o totobatsa hore ha ho na mokhoa o le mong o motle oa ho laola mokhatlo. Ho e-na le hoo, mokhoa o sebetsang ka ho fetisisa oa tsamaiso o itšetlehile ka boemo le moelelo o itseng. Mokhoa ona o totobatsa bohlokoa ba ho tenyetseha le ho ikamahanya le maemo ha ho tobane le phetoho ea tikoloho.
Bohlokoa ba Tsamaiso bakeng sa Liithuti
1. Utloisisa Mekhoa ea Khoebo
Bakeng sa baithuti ba nang le tjantjello ea ho sebetsa khoebong kapa mafapheng a amanang le eona, kutloisiso ea tsamaiso e bohlokoa. Tsamaiso e thusa baithuti ho utloisisa hore na mekhatlo e sebetsa joang, hore na liqeto li etsoa joang, le hore na mehloli e abeloa joang ho fihlela lipheo.
2. Ntlafatso ea Tsebo ea Boetapele
Ho ithuta tsamaiso ho dumella baithuti ho ntshetsa pele bokgoni ba boetapele. Bokgoni bona ha bo bohlokwa feela mosebetsing empa hape le bophelong ba letsatsi le letsatsi. Boetapele bo botle bo thusa batho ka bomong ho tataisa, ho susumetsa le ho susumetsa ba bang ka tsela e ntle.
3. Ntlafatsa Bokhoni ba ho Etsa Liqeto
Tsamaiso e kenyelletsa ho etsa liqeto tse ngata, maemong a maano le a ts'ebetso. Baithuti ba ithutang tsamaiso ba tla ithuta ho etsa liqeto tse utloahalang ho latela tlhahlobo ea lintlha le tlhaiso-leseling e fumanehang. Bokhoni bona bo bohlokoa bakeng sa ho tobana le liphephetso le menyetla mosebetsing.
4. Ho Hlomella ka Tsebo ea Lithuto Tse Ngata
Tsamaiso ke lefapha le nang le mafapha a mangata, le akaretsang likarolo tse kang tsa lichelete, papatso, basebetsi le ts'ebetso. Ka ho ithuta tsamaiso, baithuti ba tla fumana temohisiso e pharaletseng likarolong tse fapaneng tsa mekhatlo. Tsebo ena e bohlokoa haholo ho nts'etsapele mosebetsi o atlehileng le o leka-lekaneng.
5. Ntlafatsa bokgoni ba ho nahana ka ho teba le ho sekaseka
Ho ithuta tsamaiso ho kenyelletsa tlhahlobo e kholo, tlhahlobo le tharollo ea mathata. Bokhoni ba ho nahana ka botebo le tlhahlobo bo ntlafalitsoeng ka lithuto tsa tsamaiso bo tla ba bohlokoa haholo ho baithuti, mesebetsing ea thuto le maemong a mosebetsi a sebele.
Qetello
Tsamaiso ke thuto ea bohlokoa bakeng sa baithuti, haholo-holo ba nang le thahasello khoebong le moruong. Ka ho utloisisa likhopolo le mesebetsi ea motheo ea tsamaiso, baithuti ba tla hlomelloa hantle bakeng sa katleho lefatšeng la litsebi. Tsamaiso e thusa baithuti ho utloisisa lits'ebetso tsa khoebo, ho nts'etsapele tsebo ea boetapele, ho ntlafatsa bokhoni ba ho etsa liqeto, le tse ling. Lefatšeng le rarahaneng le le ntseng le fetoha, tsebo ea tsamaiso e ntse e ba ea bohlokoa haholo bakeng sa ho fihlela lipheo tsa botho le tsa litsebi. Ka hona, seithuti se seng le se seng se lokela ho ithuta tsamaiso e le karolo ea thuto ea sona.