Bohlokoa ba Tlhahlobo ea Liminerale tsa Boleng bo Botle
Liminerale ke likarolo tsa bohlokoa likarolong tse fapaneng tsa bophelo ba motho le lits'ebetso tsa tlhaho. Boteng ba tsona ha bo bope sebopeho sa Lefatše feela empa bo boetse bo sebetsa e le mohloli oa thepa e tala bakeng sa indasteri, matla le theknoloji ea sejoale-joale. Leha ho le joalo, pele minerale e ka sebelisoa hantle, mohato oa pele oa bohlokoa ke ho khetholla mofuta oa minerale ka nepo. Mona ke moo tlhahlobo ea minerale ea boleng e bapalang karolo ea bohlokoa. Tlhahlobo ea boleng e ikemiselitse ho khetholla liminerale ho latela thepa ea tsona, ntle le ho bala pele maemo a qaqileng a motheo kapa mahloriso. Le hoja ho ka utloahala ho le bonolo, tlhahlobo ena ke motheo oa ho etsa liqeto lipatlisisong, merafong, ts'ebetsong le taolong ea boleng.
Ho Utloisisa Tlhahlobo ea Liminerale tsa Boleng bo Botle
Tlhahlobo ea liminerale tsa boleng ke mokhoa oa ho fumana hore na ke mofuta ofe oa minerale o teng sampoleng. Sepheo sa mantlha ha se ho peresente ea dikahare (ke hore bongata), empa ho e-na le hoo ke ho khetholla sebopeho le litšobotsi tsa eona ka boleng: hore na sampole ke quartz, calcite, pyrite, hematite, galena, kapa minerale e 'ngoe. Tlhahlobo ena e finyelloa ka ho shebella le ho leka thepa ea 'mele, ea lik'hemik'hale, le ka linako tse ling ea mineralo-optical kapa lisebelisoa tse bonolo, ho latela litlhoko le ho fumaneha ha libaka.
Tlhahlobo ea boleng hangata ke mohato oa pele o potlakileng le o theko e tlaase, haholo-holo liphuputsong tsa masimo. Tlhahlobo e nepahetseng e lumella lits'ebetso tse nepahetseng haholoanyane tsa ho latela tse kang ho khetha mekhoa ea ho ntša metsi, ho fumana boleng ba moruo le ho lekola litlamorao tsa tikoloho.
Hobaneng ha Tlhahlobo ea Liminerale ea Boleng e le ea Bohlokoa?
1. Motheo oa Liqeto tsa ho Batla le ho Rafa Merafo
Nakong ea lipatlisiso, sehlopha sa jeoloji se hloka ho utloisisa mefuta ea liminerale tse hlahelletseng sebakeng se itseng. Mohlala, boteng ba liminerale tse itseng tsa sulfide bo ka bontša hore ho na le litšepe tse ka bang teng tse kang koporo, zinki, kapa loto. Ntle le tlhahlobo e nepahetseng ea boleng, lipheo tsa lipatlisiso li ka fosoa, litšenyehelo li ka eketseha, 'me nako e ka senyeha.
Nakong ea mohato oa merafo, ho tsebahatsa liminerale ho boetse ho khetholla maano a ho ntša le ho hlopha liminerale. Liminerale tsa bohlokoa hangata li amahanngoa le litšila (gangue). Ka ho tsebahatsa liminerale tsena, lik'hamphani li ka rala mekhoa e sebetsang ea karohano, e leng se fellang ka liphetho tsa merafo tse theko e tlaase haholoanyane.
2. Fumana Mokhoa o Nepahetseng oa ho Sebetsa
Dirafshoa ka 'ngoe li arabela ka tsela e fapaneng ho sebetsanoeng. Mohlala, maru a khauta a ka ba teng e le khauta e lokolohileng kapa a tšoasoa ka har'a liminerale tsa sulfide tse kang pyrite le arsenopyrite. Haeba tlhahlobo ea boleng e senola litaba tse phahameng tsa sulfide, mokhoa oa ho sebetsa khauta o ka hloka ts'ebetso e eketsehileng joalo ka oxidation kapa ho besoa pele ho cyanidation.
Boemo bo tšoanang bo etsahala ts'ebetsong ea tšepe: hematite le magnetite li hloka mekhoa e fapaneng ea ho nona. Ho se ele hloko liminerale ho ka lebisa mekhoeng e sa sebetseng hantle, ho senyeha ha li-reagent, le ho khutlisetsoa morao hanyane.
3. Taolo ea Boleng Indastering
Tlhahlobo ea liminerale tsa boleng bo holimo e bohlokoa haholo liindastering tse sebelisang liminerale e le thepa e tala, joalo ka samente, letsopa, khalase, pente, manyolo le meriana. Ka mohlala, indastering ea samente, litšobotsi tsa liminerale tsa lejoe la mokoetla le letsopa li ama boleng ba clinker. Bongata bo feteletseng ba litšila tse itseng bo ka senya sehlahisoa sa ho qetela kapa ba hloka liphetoho ts'ebetsong ea tlhahiso.
Indastering ea li-ceramics, boteng ba liminerale tse itseng bo ka ama 'mala oa sehlahisoa, ntlha ea ho qhibiliha, masoba le matla a sona. Ka hona, ho tsebahatsa liminerale esale pele ho thusa ho boloka boleng bo tsitsitseng le ho fokotsa liphoso tsa sehlahisoa.
4. Ho Tšehetsa Polokeho le Bophelo bo Botle Mosebetsing
Diminerale tse ding di ka beha bophelo bo botle kotsing. Mehlala e tsebahalang haholo ke diminerale tsa asbestos tse kang chrysotile kapa di-amphibole tse itseng, tseo difaeba tsa tsona di leng kotsi ha di hema. Silica ya kristale (mohlala, quartz) leroleng la morafo le yona e ka baka silicosis. Tlhahlobo ya boleng e thusa ho lemoha boteng ba diminerale tse kotsi esale pele e le hore dikhamphani di ka kenya tshebetsong taolo e nepahetseng ya lerōle, disebediswa tsa tshireletso ya motho ka mong le mekgwa ya mosebetsi.
Ka mantsoe a mang, ho tsebahatsa diminerale ha ho amane le moruo feela, empa hape ho amana le polokeho ea basebetsi le sechaba se ba potolohileng.
5. Bohlokwa bakeng sa Dithuto tsa Tikoloho le ho Ntjhafatsa
Merafong, boteng ba diminerale tsa sulfide tse kang pyrite bo ka baka ho ntsha metsi a morafong wa asiti ha o ntshwa oxidized mme o arabela ka metsi. Sena se ka senya tikoloho ya metsing le mobu. Tlhahlobo ya boleng e ka bolela esale pele kgonahalo ya ho ntsha metsi a morafong wa asiti, e leng se dumellang mehato ya thibelo le ya ho fokotsa ho ntshetswa pele nakong ya mohato wa ho rera.
Ho phaella moo, tabeng ea ho tsosolosa mobu, ho utloisisa mineralology ho thusa haholo ho khetholla mofuta oa sekoahelo sa mobu, mekhoa ea ho tsitsisa le ho khetha limela tse loketseng.
Mekhoa e Akaretsang ea Tlhahlobo ea Boleng ba Liminerale
Tlhahlobo ea boleng ba liminerale e ka etsoa ka litsela tse fapaneng, ho tloha ho tse bonolo ho isa ho tse thehiloeng ho lisebelisoa:
1. Tlhokomelo ea thepa ea 'mele
– 'Mala, khanya, sebopeho sa kristale
– Bothata (Sekala sa Mohs)
– Li-Hemisphere le likaroloana
– Matla a khoheli a itseng a amanang
– Matla a makenete
2. Teko e bonolo ea tšimo
- Teko ea ho ngoapa
– Teko ea mela (’mala oa mela e metenya lipoleiting tsa porcelain)
– Karabelo le li-acid (mohlala, foam ea calcite e nang le HCl e hlapolotsoeng)
– Ho shebella ka loupe (khalase e hodisang)
3. Tlhahlobo e eketsehileng ea minerali
– Polarizing microscope (petrography) bakeng sa diminerale tse bonaletsang
– Litlhokomelo tsa ho bonahatsa khanya bakeng sa liminerale tse sa bonahaleng (mohlala, li-sulfide)
4. Mekhoa e tšehetsang ea liletsa
– XRD (X-Ray Diffraction) bakeng sa ho tsebahatsa mekhahlelo ea kristale
– SEM-EDS bakeng sa sebopeho sa sebopeho le sebopeho sa likarolo tsa boleng
– Spectroskopi e khethehileng bakeng sa ho tsebahatsa ka potlako tlas'a maemo a khethehileng
Leha disebediswa tse ding di kenyeletsa tlhahlobo e tebileng haholoanyane, sepheo sa pele hangata se dula se le boleng: ho fumana hore na ke diminerale dife tse teng sampoleng.
Liphephetso Tlhahlobong ea Boleng ba Liminerale
Tlhahlobo ea boleng ha se kamehla e leng bonolo. Liminerale li ka ba le mebala e tšoanang empa li na le metsoako e fapaneng. Mohlala, hangata pyrite e fosoa ke batho ba tloaelehileng e le khauta ka lebaka la khanya ea eona e tšoanang. Ho feta moo, liminerale li ka ba teng e le li-alloy tse tšesaane, tsa fetoloa, kapa tsa koaheloa ke likarolo tsa oxide, tsa fetola thepa ea tsona ea 'mele' me tsa etsa hore ho be thata ho tsebahatsa.
Ka hona, ho hlokahala motswako wa mekgwa: ho ela hloko tshimo, phihlelo ya ho sebetsa, le netefatso ka diteko tsa laboratori ha ho hlokahala. Ho nepahala le kutlwisiso ya moelelo wa jeoloji le tsona di bohlokwa.
Qetello
Tlhahlobo ea liminerale tsa boleng ke mohato oa bohlokoa oa ho utloisisa mehloli ea tlhaho le ho laola tšebeliso ea eona e nepahetseng. Karolo ea eona e atoloha ho tloha ho lipatlisiso le merafong, ts'ebetso ea lirafshoa, taolo ea boleng ba indasteri, ho isa polokehong ea mosebetsi le ts'ireletso ea tikoloho. Ho tseba lirafshoa ka nepo ho lebisa liqetong tse nepahetseng tsa tekheniki, litšenyehelo tse fokotsehileng, likotsi tse laoloang, le litlamorao tse fokolang tsa tikoloho.
Har'a tlhoko e ntseng e hola ea liminerale bakeng sa nts'etsopele ea meralo ea motheo, matla a nchafatsoang, le theknoloji ea sejoale-joale, bokhoni ba ho etsa tlhahlobo ea liminerale tsa boleng bo ntse bo ba bohlokoa haholo. Ena ha se feela mohato oa pele ts'ebetsong ea liminerale, empa ke motheo oa bohlokoa oa ho netefatsa hore mohato o mong le o mong o latelang - ebang ke oa saense, oa indasteri, kapa oa leano - o thehiloe holim'a data e nepahetseng le e tšepahalang.
Haeba o lakatsa, nka fetola sengoloa sena hore e be mokhoa oa pampiri ea mahlale (ka kakaretso, selelekela, mekhoa, puisano, sephetho le lenane la libuka) kapa ka eketsa mehlala ea sebele ea mehlala e tsoang merafong/indastering ea Indonesia.