Mohlala oa lipotso tse tloaelehileng tsa matla

Mehlala e 9 ea Lipotso tsa Matla a Tloaelehileng

1. Boloko bo phomotse holim'a sebaka se bataletseng. Boima ba boloko (m) = 1 kg, ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s²Boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N) ke...
Puisano

Hoa tsebahala :
Boima ba boloko (m) = 1 kg
Ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s²
Matla a khoheli (w) = mg = (1 kg)(10 m/s²) = 10 kg m/s² = 10 Newton
E botsitsoe : boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N)
Jawab :
Tsela eo matla a tloaelehileng a tsamaeang ka eona (N) e bontšoa ka tlase.

Boholo ba matla a tloaelehileng
Molao oa Pele oa Newton o re haeba ntho e phomotse, matla a hlahang a sebetsang nthong ke 0. Ho na le matla a theohelang tlase (w). Kaha boloko bo phomotse, ho tlameha ho be le matla a holimo a leka-lekanyang boima, kahoo matla a hlahang ke lefela. Matla a holimo a leka-lekanyang boima ke matla a tloaelehileng (N). Ka lipalo:
2. Liboloko ka bobeli li phomotse. Boima ba boloko 1 (m₁) = 1 kg, boima ba boloko ba 2 (m₂) = 2 kg, ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s²Boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng a sebetsang holim'a boloko ba 1 (N)₁) le boloko ba 2 (N₂) ke…
Puisano
Hoa tsebahala :
Boima ba boloko ba 1 (m₁) = 1 kg
Boima ba boloko ba 2 (m₂) = 2 kg
Ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s²
Boima ba boloko 1 (w₁) = m₁ g = (1)(10 m/s²) = 10 kg m/s² = 10 Newton
Boima ba boloko 2 (w₂) = m₂ g = (2)(10 m/s²) = 20 kg m/s² = 20 Newton
E botsitsoe :N₁ le N₂
Jawab :
(a) Matla a tloaelehileng a sebetsang holim'a boloko ba 1 (N)₁)
N₁ = w₁ = 10 Newton
Tataiso N₁ joalo ka setšoantšong se kaholimo.
(b) Matla a tloaelehileng a sebetsang holim'a boloko ba 2 (N)₂)
N₂ = w₁ +w₂ = 10 Li-Newton + 20 Li-Newton = 30 Li-Newton
Tataiso N₂ joalo ka setšoantšong se kaholimo.

3. Boloko bo phomotse. Boima ba boloko (m) = 2 kg, ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s², matla F = 10 Newton. Boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N) a sebetsang holim'a boloko ke…
Puisano
Hoa tsebahala :
Boima ba boloko (m) = 2 kg
Ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s²
Matla a khoheli (w) = mg = (2 kg)(10 m/s²) = 20 kg m/s² = 20 Newton
Matla (F) = 10 Newton
E botsitsoe : boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N)
Jawab :
Tsela eo matla a tloaelehileng a tsamaeang ka eona e tšoana le setšoantšong se ka holimo.
Boholo ba matla a tloaelehileng:
4. Boloko bo phomotse. Boima ba boloko (m) = 1 kg, ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s², qobella F₁ = 10 Newton, F₂ = 20 Newton. Boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N) a sebetsang holim'a boloko ke…
Puisano
Hoa tsebahala :
Boima ba boloko (m) = 1 kg
Ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s²
Matla a khoheli (w) = mg = (1 kg)(10 m/s²) = 10 kg m/s² = 10 Newton
F₁ = 10 Newton
F₂ = 20 Newton
E botsitsoe : boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N)
Jawab :

Tsela eo matla a tloaelehileng a tsamaeang ka eona e tšoana le setšoantšong se ka holimo.

5. Boima ba boloko (m) = 2 kg, ho potlaka ka lebaka la matla a khoheli (g) = 10 m/s², sekhutlo = 60^oBoholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N) a sebetsang holim'a boloko ke…
Puisano
Tlhaloso:
w = matla a khoheli, w_x = karolo ea matla a khoheli e bapileng le bokaholimo ba sefofane se sekametseng, w_y = karolo ea matla a khoheli a otlolohileng ho ea sefofaneng se sekametseng, N = matla a tloaelehileng, f_k = matla a ho qabana ha kinetic.
Hoa tsebahala :
E botsitsoe : boholo le tataiso ea matla a tloaelehileng (N)
Jawab :
Ntho e eme, ho bolelang hore ha e tsamaye ka lehlakoreng le otlolohileng ho ya ka hodima sefofane se sekametseng, ka hona ho ya ka molao wa pele wa Newton, matla a hlahang ka lehlakoreng le otlolohileng ho ya ka hodima sefofane se sekametseng a tlameha ho lekana le lefela.
Ho na le matla a mabeli a sebetsang ka ho otloloha holim'a sebaka se sekametseng, e leng matla a wy le matla a tloaelehileng. Sephetho sa matla ana a mabeli = 0. Ka lipalo:
Kahoo boholo ba matla a tloaelehileng ke li-Newton tse 10.

[Senyesemane: Matla a tloaelehileng – mathata le ditharollo ]

6. Sheba setšoantšo sa boloko ka tlase! Haeba boima ba boloko e le 2 kg mme lebelo le bakoang ke matla a khoheli e le 10 ms ⁻² joale matla a tloaelehileng a bonoang ke boloko ke….

A. 25 N
B. 30 N
C. 33 N
D. 43 N
E. 45 N
Puisano
Hoa tsebahala hore:
w = mg = (2 kg)(10 m/s²) = 20 kg m/s² = 20 Newton
F₁ = 10N
F₂ = 5N
O botsitse:
Matla a tloaelehileng (N) a bonoang ke boloko?
Karabo:

Matla a hlahang ka lehlakoreng le otlolohileng ke:
F₁ + w – F₂ = 10 N + 20 N – 5 N = 25 N
Haeba matla a theohelang = 25 N joale matla a tloaelehileng = 25 N kahoo ntho e eme.
Karabo e nepahetseng ke A.

7. Haeba matla a tloaelehileng a sebetsang holim'a boloko ke 20 N, joale boholo le tataiso ea matla a kantle a sebetsang holim'a boloko ke...

A. 50 N le ka tlase
B. 30 N le hodimo
C. 30 N le ka tlase
D. 20 N le hodimo
E. 20 N le ka tlase
Puisano
Hoa tsebahala hore:
Matla a khoheli (w) = 40 N
Matla a tloaelehileng (N) = 20 N
Potso: Boholo le tataiso ea matla a kantle ke efe hoo matla a tloaelehileng = 20 N?
Karabo:
Boholo ba matla a tloaelehileng = 20 N mme tataiso ya matla a tlwaelehileng e hodimo. Ntho e phomotse, ka hona tataiso ya matla a theohelang tlase a leka-lekanyang matla a tlwaelehileng e lokela ho lekana le 20 N.
Boholo ba matla a khoheli = 40 N le tataiso e theohela tlase kahoo ho hlokahala matla a kantle a 20 N a lebisitsoeng holimo.
Karabo e nepahetseng ke D.

8. Sheba setšoantšo se latelang sa boloko. Haeba boima ba boloko bo le 3 kg mme lebelo le bakoang ke matla a khoheli e le 10 ms ⁻² , joale matla a tloaelehileng a bonoang ke boloko ke ….

A. 27 N
B. 30 N
C. 33 N
D. 43 N
E. 45 N

Puisano
Hoa tsebahala hore:
w = mg = (3 kg)(10 m/s²) = 30 Newton (tsela e theohelang tlase)
F₁ = 5 N (tsela e theohelang tlase)
F₂ = 8 N (tataiso e yang hodimo)
Potso: Matla a tloaelehileng (N)?
Karabo:

Matla a tloaelehileng a sebelisoa ke mokatong o holim'a lebanta 'me a otlolohile holim'a bokaholimo ba mokatong. Ntle le matla a tloaelehileng, ho na le matla a mararo a sebetsang holim'a lebanta, e leng F₁, F₂ le w. Boholo ba matla a tloaelehileng bo lekana le sephetho sa matla ana a mararo, e le hore matla a hlahang ka lehlakoreng le otlolohileng le lekana le lefela, ntho e ntse e le teng mme Molao oa pele oa Newton e phethahetse.
Matla a ka lehlakoreng le le leng a kopanngoa hammoho 'me a ka lehlakoreng le fapaneng aa tlosoa.
w + F1 – F2 = 30 + 5 – 8 = 35 – 8 = 27 N
Sephetho sa matla ana a mararo ke 27 N. Boholo ba matla a tloaelehileng = 27 Newtons.
Karabo e nepahetseng ke A.

9. Haeba matla a tloaelehileng a sebetsang holim'a boloko ke 20 N, joale boholo le tataiso ea matla a kantle a sebetsang holim'a boloko ke...

A. 50 N le ka tlase
B. 30 N le hodimo
C. 30 N le ka tlase
D. 20 N le hodimo
E. 20 N le ka tlase

Puisano
Hoa tsebahala hore:
w = 50 N
N = 20 N
Potso: Matla a kantle (F) a sebetsang hodima boloko a maholo hakae?
Karabo:
E le hore matla a tloaelehileng (N) = 20 N, ho tlameha ho be le matla a kantle (F) = 30 N mme ka lehlakoreng le fapaneng ho matla a khoheli (w) = 50 N.
Boholo ba matla a kantle (F) = 30 N, tataiso ea matla a kantle e ea holimo.
Karabo e nepahetseng ke B.