Mehlala e 2 ea lipotso mabapi le lisebelisoa tsa mahlo tsa optical
1. Motho ea nang le mahlo a tloaelehileng ho shebella ntho ntlheng e hole, moo ntlha e hole ea leihlo le tloaelehileng e sa feleng. Bolelele ba lense ea leihlo bo tšoana le sebaka se pakeng tsa cornea le retina, e leng 2,5 cm, ho fumana (a) sebaka sa setšoantšo, (b) matla a lense.
Puisano
Sistimi ea lense ea cornea ea leihlo e sebetsa ho refrate le ho tsepamisa maikutlo mahlaseling a khanya a kenang ka leihlong. Haeba ho boletsoe cornea feela, nahana hore ke cornea feela e refrate mahlaseli a khanya. Cornea e sebetsa joaloka lense e kobehileng kapa lense e kobehileng. lense e kopanang e shebanang le lebone ntlheng e le 'ngoe.
Hoa tsebahala :
Bolelele ba focal (f) ba leihlo = sebaka se pakeng tsa cornea le retina = +2,5 cm (e ntle hobane ke lense e kobehileng).
Sebaka (s) sa ntho = ho se fele
E botsitsoe : sebaka sa moriti (s')
Jawab :
(a) sebaka sa moriti
1/f = 1/s + 1/s'
Tlhaloso: f = bolelele ba focal, s = sebaka sa ntho, s' = sebaka sa setšoantšo
1/s' = 1/f – 1/s = 1 / 2,5 – 1 / ~ = 1 / 2,5 – 0
1/s' = 1 / 2,5
s' = 2,5 cm = 0,025 limithara
Haeba sebaka (s) sa ntho se sa feleng, joale sebaka sa setšoantšo (s') = bolelele ba focal (f).
(b) matla kapa matla a lense (P)
P = 1/f = 1/ 0,025 metres = 40 dioptara
2. Motho ea nang le mahlo a tloaelehileng o shebella ntho e haufi, moo ntlha e haufi ea leihlo le tloaelehileng e leng 25 cm. Sebaka sa setšoantšo se tšoana le sebaka se pakeng tsa cornea le retina, e leng 2,5 cm. Fumana (a) bolelele ba focal, (b) matla a lense.
Puisano
Hoa tsebahala :
Sebaka (libaka) sa ntho = 25 cm
Sebaka sa setšoantšo (s') = 2,5 cm (setšoantšo se tlameha ho ba ho retina hore ntho e bonahale hantle. Bapisa le puisano ea potso ea nomoro ea 1)
Jawab :
(a) bolelele ba fokasi (f)
1/f = 1/s + 1/s'
1/f = 1/25 + 1/2,5 = 1/25 + 10/25 = 11/25
f = 2,27 cm = 0,0227 limithara
Bolelele ba focus bo botle hobane ke lense e kobehileng kapa e kopanang. Sebaka sa setšoantšo se seholo ha bolelele ba focus bo le bonyenyane. Phapang pakeng tsa sebaka sa setšoantšo le bolelele ba focus = sebaka se pakeng tsa ntlha ea focus le ntlha ea setšoantšo = 2,5 cm - 2,27 cm = 0,23 cm.
(b) matla a lense (P)
P = 1/f = 1/ 0,0227 = 44 Dioptara
Qetello:
Ho latela puisano ea lipotso tsa 1 le 2, ho ka fihleloa qeto ea hore:
– Phapang ya bolelele ba focal ha leihlo le bona ntho e sa feleng (ntlha e hole) le bohole ba 25 cm (ntlha e haufi) ke 2,5 cm – 2,27 cm = 0,23 cm = 0,0023 metres.
– Phapang matleng a lense, e leng matla a lense ya leihlo ha ho shebellwa ntho e le hole ka ho sa feleng (ntlha e hole) le hole ka 25 cm (ntlha e haufi) ke 44 D – 40 D = 4 Diopters.
Lipotso mabapi le Lisebelisoa tsa Optical
1. Motho ea nang le mahlo a tloaelehileng o bona ntho e le bohōle ba limithara tse 50 ho tloha leihlong. Haeba sebaka se pakeng tsa cornea le retina e le 2,5 cm, fumana (a) bolelele ba setsi sa tsamaiso ea lense ea mahlo, (b) matla a tsamaiso ea lense ea mahlo.
Senotlolo sa karabo:
a = 2,499 cm
b = 40,016 dioptara
2. Motho ea nang le mahlo a tloaelehileng o fetola mahlo a hae ho tloha nthong e bohōle ba limithara tse 100 ho ea nthong e bohōle ba limithara tse 1. Sebaka se pakeng tsa cornea le retina ke 2,5 cm. Bala (a) phetoho boleleleng ba setsi sa tsamaiso ea lense ea mahlo, (b) phetoho matleng a tsamaiso ea lense ea mahlo.
Senotlolo sa karabo:
a = 0,06 cm
b = 1 dioptara
