Faʻataʻitaʻiga o fesili ma fua faʻatatau mo fua o le vevela ma le faʻatulagaina o le termometa
Fua o le vevela
1. O le vevela o le vai mafanafana e tusa ai ma le fua o le termometa Celsius e 45. E tusa ai ma le fua o le Fahrenheit, o lenei vevela e….
A. 25
B. 57
C. 81
D. 113
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
TC = 45oC
Fesiligia: TF = ….. oF?
Tali:
O le tali sa'o o le D.
2. O se termometa e le masani ai e faʻaaogaina se fua faʻatatau e -15 S le maualuga o le aisa o le vai ma le maualuga o le pupuna o le vai e +60 S. Afai e faʻaalia e le termometa le tau o le 10 S, o le tau o le vevela i le fua Fahrenheit o le….
A. 28o
B. 35o
C. 57o
D. 92o
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
Tulaga aisa o le vai = -15oS
Pupuni o le vai = +60oS
Fesiligia: 10oS = …..oF
Tali:
I le fua o Fahrenheit, o le tulaga aisa o le vai e 32oF ma o le tulaga pupuna o le vai e 212oF. E iai le eseesega o le 212 i le va o le tulaga aisa ma le tulaga pupuna o le vaio - 32o = 180o.
I le fua o le Celsius, o le tulaga aisa o le vai e 0oC ma o le tulaga pupuna o le vai e 100oC. E iai le eseesega o le 100°C i le va o le tulaga aisa ma le tulaga pupuna o le vai.o - 0o = 100o.
I le fua S, o le tulaga aisa o le vai e -15oS ma o le tulaga pupuna o le vai e 60oS. E iai le eseesega o le 60 i le va o le tulaga aisa ma le tulaga pupuna o le vaio – (-15o) = 60o + 15o = 75o.
Liliu le fua S i le fua Celsius:

Liliu le fua o le Celsius i le Fahrenheit:

O le tali sa'o o le D.
Fa'atulagaina o le vevela
3. O se paipa tioata ua tumu i le ava malosi o le a faʻaaogaina e fai ma termometa. O le maualuga o le koluma ava malosi pe a paʻi le pito o le paipa i le aisa ua liusuavai ma le vai pupuna e 4 cm ma le 28 cm, i le faasologa. O le vevela o le vai e 16 cm le maualuga o le koluma ava malosi o le….. oC
A. 67,7
B. 50
C. 16
D. 12
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
O le maualuga o le koluma o le ava malosi pe a pa'i le pito o le paipa i le aisa ua liusuavai = 4 cm
O le maualuga o le koluma o le ava malosi pe a pa'i atu le pito o le paipa i le vai pupuna = 28 cm
Fesili: O le vevela o le vai e mafua ai ona 16 cm le maualuga o le koluma o le ava malosi o le... oC
Tali:
O le vevela e liusuavai ai le aisa (o loʻo liusuavai le aisa) e 0oC ina ia 4 cm le maualuga o le koluma o le ava malosi, e tutusa ma le 4oC. O le vevela o le vai pupuna e 100oC ina ia 28 cm le maualuga o le koluma o le ava malosi, e tutusa ma le 100oC.
O le eseesega i le maualuga o le koluma o le ava malosi e 28 cm – 4 cm = 24 cm.
O le eseesega i le fua o le vevela o Celsius e 100oC - 0oLe C = 100oC.
100oC / 24 senitimita = 4,17 oC / cm
O lea la, o le koluma o le ava malosi e 1 cm le maualuga e tutusa ma le 4,17 oC.
A oʻo le maualuga o le koluma o le ava malosi i le 4 cm, o le vevela o le vai e 0.oC. Afai e 16 cm le maualuga o le koluma o le ava malosi, o le a le vevela o le vai i Celsius? 16 cm – 4 cm = 12 cm. O lea la 12 x 4,17 = 50,04 oC.
O le tali sa'o o le B.
4. O le mea e lē manaʻomia e fuafua ai le fua o le termometa o le….
A. tulaga mautu pito i luga
B. tulaga pupuna
C. tulaga mautu maualalo
D. lautele o le fua
Talanoaga
O le mea e manaʻomia e fuafua ai le fua o le termometa o le tulaga mautu pito i luga (tulaga pupuna) ma le tulaga mautu pito i lalo (tulaga aisa). O lea la, o le mea e lē manaʻomia e fuafua ai le fua o le termometa e faʻavae i le fesili o loʻo i luga, o le lautele o le fua.
O le tali sa'o o le D.
5. O se termometa e le'i fa'avasegaina e iai le mekuri. A tu'u i totonu o le aisa, e 5 cm le umi o le koluma mekuri ae a tu'u i totonu o le vai pupuna, e 30 cm le umi o le koluma mekuri. A fa'aalia e le termometa le 25oC o le umi o le koluma mercury e….
A. 6,25 cm
B. 10,25 senitimita
C. 11,25 senitimita
D. 22,50 cm
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
O le umi o le koluma mercury pe a fa'aofi i totonu o le aisa ua liusuavai = 5 cm
Umi o le koluma mercury pe a tu'u i totonu o le vai pupuna = 30 cm
Fesili: O le umi o le koluma o le mekuri pe a faʻaalia e le termometa le 25oC
Tali:
O le vevela o le aisa ua liusuavai (o loʻo liusuavai le aisa) e 0oC o lea la o le umi o le koluma mercury e 5 cm lea e tutusa ma le 0oC. O le vevela o le vai pupuna e 100oC o lea la o le umi o le koluma mercury e 30 cm lea e tutusa ma le 100oC.
O le eseesega i le umi o le koluma mercury e 30 cm – 5 cm = 25 cm.
O le eseesega i le fua o le vevela o Celsius e 100oC - 0oLe C = 100oC.
25cm / 100oC = 0,25 senitimita / oC
Afai e fa'ateleina le koluma o le mekuri i le 0,25 cm, e tutusa lea ma le fa'ateleina o le vevela o le vai i le 1 tikeri Celsius.
A o'o i le 0 le vevela o le vaioC, o le umi o le koluma mercury e 5 cm. O lea la, afai e 25 le vevela o le vaioC ona 5 cm le umi o le koluma mercury + (0,25 x 25) = 5 cm + 6,25 cm = 11,25 cm.
O le tali sa'o o le C.