Faʻataʻitaʻiga o fesili ma fua faʻatatau mo tulafono a Newton
Tulafono Muamua a Newton
1. O loʻo i totonu o se lifti se tagata o loʻo alu i luga i se saoasaoa faifai pea. O le mamafa o le tagata e 800 N. Faʻafuaseʻi ona motusia le uaea uʻamea o loʻo tosoina le lifti, ma mafua ai ona paʻuʻū le lifti. O le malosi masani mai le fola o le lifti i luga o le tagata aʻo leʻi motusia ma ina ua maeʻa ona motusia le uaea uʻamea o le….
- 800 N ma le 0
- 800 i Matu ma le 800 i Matu
- 1600 N ma le 0
- 1600 i Matu ma le 800 i Matu
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
Mamafa (w) = 800 Newtons
Fesili: O le malosi masani (N) o loʻo faʻatinoina i luga o le tagata aʻo leʻi motusia le maea uʻamea ma a maeʻa ona motusia
Tali:
I ni nai minute a o lei motusia le maea u'amea
A tu le tagata i luga o le fola o le lifti, e galue le malosi o le kalave i le tagata ma o le itu o le malosi e agai i lalo (matau le ata o loʻo i lalo). O loʻo tumau le tagata i totonu o le lifti o lea e tatau ai ona i ai se malosi masani e paleni ai le mamafa o le tagata, lea e agai i luga ai lenei malosi ma e tutusa le tele ma le kalave. O le malosi masani e faʻaaogaina e le fola i luga o le tagata ma o lenei malosi e galue i luga o le tagata.
Talu ai ona o le tulaga o le tagata e le minoi i totonu o le lifti ma o le lifti o loo gaoioi i se saoasaoa faifai pea (leai se faatelevaveina), o le malosi e mafua mai i le tagata e sero.
∑F = 0
N – w = 0
N = w
N = 800 Niutoni
Ina ua motusia le maea uʻamea
A uma ona motusia le uaea u'amea, e pa'ū fa'atasi le lifti ma le tagata, lea e tutusa ai le tele ma le itu o le fa'avavevaveina o le pa'ū fa'atasi o le lifti ma le tagata ma le fa'avavevaveina o le kalave i le Lalolagi. E pa'ū fa'atasi le lifti ma le tagata o lea e leai se malosi masani e fa'atino e le fola o le lifti i luga o le tagata. O lo'o pa'ū le tagata ma e le mafai e vae o le tagata ona fetaomi i luga o le fola o le lifti aua o lo'o pa'ū fo'i le lifti.
O le tali sa'o o le A.
2. E tolu malosiaga, e tofu le malosiaga ma le malosi o le F1 = 22 N, F2 = 18 N ma le F3 = 40 N ua fa'aoga i se poloka laupapa. O malosiaga o lo'o fa'atinoina i luga o le poloka, lea e usita'ia le tulafono muamua a Newton, o lo'o fa'aalia i le ata...

Talanoaga
Tulafono Muamua a Newton: Malosiaga e mafua mai ai (ΣF) = 0.
A. F1 + F.2 F.3 = 22 N + 18 N – 40 N = 40 N – 40 N = 0
B. F2 + F.3 F.1 = 18 N + 40 N – 22 N = 58 N – 22 N = 36 N (i le taumatau)
C. F2 + F.3 F.1 = 18 N + 40 N – 22 N = 58 N – 22 N = 36 N (i le taumatau)
D. F.1 + F.3 F.2 = 22 N + 40 N – 18 N = 62 N – 18 N = 44 N (i le agavale)
O le tali sa'o o le A.
Tulafono Lona Lua a Newton
3.
Va'ai i le ata!
O se poloka e 40 kg ua tosoina i le malosi e 200 N, ma iu ai i se faatelevaveina e 3 m/s2 O le tele la o le malosi o le fete’ena’iga e tupu i luga o le mea faitino/poloka o le…
- 15 N
- 40 N
- 43 N
- 80 N
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
Mamafa (m) = 40 kg
Malosiaga (F) = 200 N
Fa'avavevave (a) = 3 m/s2
Fesili: O le tele o le malosi o le fete’ena’iga (F)g)
Tali:
O le fua fa'atatau o le tulafono lona lua a Newton:
∑F = ma
Fa'amatalaga: ∑F = malosiaga e mafua mai ai, m = mamafa, a = fa'avavevaveina
O le itu o le malosi F e agai i le taumatau ae o le itu o le fete’ena’iga e agai i le agavale (o le itu o le fete’ena’iga e fa’afeagai ma le itu o le gaioiga a le mea faitino). O le itu i le taumatau e filifilia o se itu lelei ma le itu i le agavale e filifilia o se itu leaga.
∑F = ma
F – Fg = ma
200 – Fg = (40)(3)
200 – Fg = 120
Fg = 200 - 120
Fg = 80 Niutoni
O le tali sa'o o le D.
4. O le poloka A e 100 kalama le mamafa ua tuu i luga o le poloka B e 300 kalama le mamafa, ona tuleia lea o le poloka B i se malosi e 5 N agai i luga. Afai e le fealua’i poloka, o le tele o le malosi masani e le poloka B i luga o le poloka A o le….
- 1 N
- 1,25 N
- 2 N
- 3 N
Talanoaga
Ua iloa e faapea:
Malosiaga tulei (F) = 5 Newton
Mamafa o le poloka A (mA) = 100 kalama = 0,1 kg
Mamafa o le poloka B (mB) = 300 kalama = 0,3 kg
Fa'avavevave ona o le kalave (g) = 10 m/s2
Mamafa o le poloka A (wA) = (0,1 kg)(10 m/s2) = 1 kg m/s2 = 1 Niutoni
Mamafa o le poloka B (wB) = (0,3 kg)(10 m/s2) = 3 kg m/s2 = 3 Niutoni
Fesili: Malosiaga masani e ala i le poloka B i luga o le poloka A
Tali:
E tele malosiaga o loʻo faʻatinoina i poloka uma e lua, e pei ona faʻaalia i le ata o loʻo i lalo.
F = malosi tulei (faatino i luga o le poloka B)
wA = le malosi o le kalave o le poloka A (faatino i luga o le poloka A)
wB = le mamafa o le poloka B (fa'atino i luga o le poloka B)
NA = le malosi masani e ala i le poloka B i luga o le poloka A (faatino i luga o le poloka A)
NA' = le malosi masani e ala i le poloka A i luga o le poloka B (gaioiga i luga o le poloka B)
Mafaufau i poloka uma e lua o se faiga e tasi:
Fa'aoga le tulafono lona lua a Newton i poloka uma e lua:
∑F = ma
F – wA - wB +NA - LeA' = (mA +mB) ma
NA ma le NA' o se malosiaga gaioiga-tali atu e tutusa le tele ae fa'afeagai le itu o lo'o i ai o lea ua ave'esea mai le fuafuaga.
F – wA - wB = (mA +mB) ma
5 – 1 – 3 = (0,1 + 0,3) se
5 – 4 = (0,4) a
1 = (0,4) le
a = 1/0,4
a = 2,5 m/s2
O le iai o se malosiaga (F) e 5 Newtons o loʻo faʻatinoina saʻo i luga i poloka uma e lua e mafua ai ona agai saʻo poloka uma e lua i luga i le faʻavavevaveina o le 2,5 m/s.2.
Mafaufau i le poloka A:
Fa'aaoga le tulafono lona lua a Newton i le poloka A:
∑F = ma
NA - wA = mA a
NA – 1 = (0,1)(2,5)
NA - 1 = 0,25
NA = 1 + 0,25
NA = 1,25 Niutoni
O le malosiaga masani i le poloka B i luga o le poloka A e 1,25 Newton.
O le tali sa'o o le B.
Tulafono lona Tolu a Newton
5. Ia e ua'i toto'a atu i le fa'amatalaga lenei!
(1) Na tulei i luma pasese ina ua faafuaseʻi ona taofi malosi le pasi, lea sa alu malie.
(2) O le faaputuga o tusi i luga o le pepa malo o le a le pa'ū pe a tosoina vave le pepa malo.
(3) A ta'alo i le laupapa faase'e (skateboard), a tulei e le vae saoloto le eleele i tua, o le a se'e i luma le laupapa faase'e.
(4) Ua tulei i tua le foe o le vaa, ona agai lea i luma o le vaa.
O le fa'amatalaga o lo'o i luga e ogatusa ma le tulafono lona tolu a Newton o le...
A. (1) ma le (2)
B. (1) ma le (3)
C. (2) ma le (3)
D. (3) ma le (4)
Talanoaga
(1) Tulafono muamua a Newton
(2) Tulafono muamua a Newton
(3) Tulafono lona tolu a Newton
(4) Tulafono lona tolu a Newton
O le tali sa'o o le D.
Punaoa o fesili:
Fesili o le Su'ega Fa'aleatunuu mo le Saienisi a le A'oga Maualuga La'ititi/A'oga Maualuga Isalama
Fesili OSN mo le Fisiki a le A'oga Maualuga La'ititi