Galu fa'alava ma galu uumi - fa'afitauli ma fofo
1. O loʻo fealuaʻi ifo se galu i luga o se uaea e 3 mita le umi mo le 0.3 sekone. O le a le vaitaimi o le galu?
Ua iloa:
Vaitaimi va (t) = 0.3 sekone
Mana'omia: Vaitaimi (T)
Fofo:
1 galu uumi = 1 tumutumu + 1 lua
Vaitaimi = 2 x 0.1 sekone = 0.2 sekone
2. O le saoasaoa o galu e tusa ai ma le ata o loʻo i lalo o le…

Ua iloa:
E 1 le umi o le galu e 1 e iai le tumutumu ma le tasi le loloto. E tusa ai ma le ata o loʻo i luga, 1 le umi o le galu = 2 mita x 4 = 8 mita.
Vaitaimi o le galu (T) = 0.5 x 4 = 2 sekone
Mana'omia: O le saoasaoa o le galu (v)
Fofo:
O le saoasaoa o le galu:
v = s / t = λ / T = 8 mita / 2 sekone = 4 mita/sekone
3. O le mamao i le va o nofoaga A ma nofoaga B e 30 cm. O le a le saoasaoa o le galu e tusa ai ma le ata o loʻo i lalo.
Ua iloa:
Mai le A i le B, e iai le ¾ o le galu. Afai o le mamao i le va o le A ma le B e 30 cm, o lona uiga o le mamao o le ¼ o le galu e 30 cm / 3 = 10 cm. O lea la, o le 1 galu = 4 x 10 cm = 40 cm.
E tusa ai ma le ata o loʻo i luga, o le vaitaimi o le galu e 4 sekone.
Mana'omia: O le saoasaoa o le galu (v)
Fofo:
v = d / t = λ / t
v = le saoasaoa o le galu, d = mamao, λ = galu uumi, t = va o taimi
O le saoasaoa o le galu:
v = λ / t = 40 cm / 4 sekone = 10 cm / 1 sekone = 10 cm/sekone
4. Afai o le mamao o A ma B = 250 cm, o lona uiga o le saoasaoa o galu o le…
Ua iloa:
Mamao o le galu o A ma le B = 5/4 o le galu = 250 cm.
1/4 o le galu = 250 cm / 5 = 50 cm
1 galu uumi = 4/4 galu uumi = 4 x 50 cm = 200 cm
Vaitaimi (T) = 2 sekone
Manaomia: O le Saosaoa o le Galu
Fofo:
Fua fa'atatau o le saoasaoa o galu:
v = d / t = λ / t
v = le saoasaoa o galu, d = mamao λ = galu uumi, t = va o taimi
O le saoasaoa o le galu:
v = 200 cm / 2 sekone = 100 cm/sekone
5. O le lautele o galu e faʻaalia e….
Fofo:
O le malosi o le galu o le BB' ma le DD”.
- O le ā le mea e eseese ai se galu faalava mai se galu uumi e tusa ai ma le gaioiga o vaega?
- taliI se galu faalava, o vaega o le ala e fealua'i fa'alava i le itu e sosolo ai le galu. I se galu uumi, o vaega e fealua'i fa'alava i le itu e sosolo ai le galu.
- O se faʻataʻitaʻiga masani lea o se galu faʻalava ma se galu umi.
- taliO se faʻataʻitaʻiga masani o se galu faʻalava o se galu i luga o se manoa poʻo galu vai. O se faʻataʻitaʻiga masani o se galu umi o se galu leo i le ea.
- E mafai e mea malō ona lagolagoina galu fa'alava ma galu uumi?
- taliIoe, e mafai e mea malō ona lagolagoina galu fa'alava ma galu uumi. Peita'i, o vai (kasa ma vai) e masani ona na'o galu uumi e lagolagoina.
- E faapefea ona fesootai le compression ma le rarefaction i galu longitudinal?
- taliI galu uumi, o le fa'apipi'i e fa'atatau i le vaega e sili ona vavalalata ai vaega o le medium, ma o le rarefaction e fa'atatau i le vaega e sili ona mamao ese ai vaega. O nei vaega e tutusa ma tumutumu ma trough i galu fa'alava.
- Aiseā e mafai ai ona tatou faalogoina le leo (o se galu umi) i tulimanu ae lē vaaia le malamalama (lea e amio e pei o se galu faalava) i le auala lava e tasi?
- taliE mafai e le leo ona fa'asalalauina, pe sosolo atu, i luga o fa'alavelave e sili atu ona iloagofie nai lo le malamalama ona o lona umi o galu pe a fa'atusatusa i le malamalama vaaia. E ui o le leo ma le malamalama e fa'aalia uma le diffraction, o galu pupuu o le malamalama vaaia o lona uiga e le o iloga tele ona aafiaga diffraction i tulaga masani.
- E fa'apefea ona fa'atusatusa le saoasaoa o galu fa'alava ma galu uumi i le auala lava e tasi?
- taliE mafai ona eseese le saoasaoa o galu fa'alava ma galu uumi i le auala lava e tasi. Mo se fa'ata'ita'iga, i mea mafiafia, o le saoasaoa o se galu uumi (P-wave) e masani ona vave atu nai lo le saoasaoa o se galu fa'alava (S-wave).
- E mafai e se ala o fesootaiga ona faʻaalia uma le gaioiga o le galu faʻalava ma le galu umi i le taimi e tasi?
- taliIoe, o nisi fa'alavelave e mafai ona mafua ai galu fa'alava ma galu uumi i totonu o se ala i le taimi e tasi. Mo se fa'ata'ita'iga, o mafui'e e maua ai galu-P (longitudinal) ma galu-S (transverse) e feoa'i solo i le Lalolagi.
- O le fea ituaiga o galu e sili atu ona ono maua ai se aafiaga fa'apolarized pe a fa'asalalauina?
- taliE mafai ona fa'apolarized galu fa'alava. O le fa'apolarization e aofia ai le fa'atapula'aina o le gatete i se va'aiga e tasi. O galu fa'aumiumi, ona o la latou gaioiga i tua ma luma, e le mafai ona fa'apolarized i lenei auala.
- O le ā le ituaiga galu o se galu eletiseka, e pei o le malamalama po o galu leitio?
- taliO galu eletise maneta o galu fa'alava ia. O latou fanua eletise ma maneta e fe'avea'i fa'alava i le itu e sosolo ai galu.
- Aiseā e lē o vaʻaia ai le feoaʻi o galu-S (o se ituaiga o galu faʻalava) i totonu o le ogatotonu pito i fafo o le Lalolagi i taimi o mafuiʻe?
- taliE lē feoa'i galu-S i le ogatotonu pito i fafo o le Lalolagi auā e talitonuina o se vai. E mana'omia e galu fa'alava se ala e mafai ona lagolagoina ai fa'alavelave fa'asolosolo, lea e mafai e mea malo, ae lē mafai e vai (vai ma kesi).