Tusitusiga e uiga i tioata feso'ota'i Va'ai mamao Va'ai latalata
E mafai ona toe fa'aleleia le va'ai mamao o mata e ala i tioata mata ma tioata fa'afeso'ota'i. E fa'apipi'i tioata mata i le tioata mata, ae o tioata fa'afeso'ota'i e fa'apipi'i i le mata o le mata. E iai se mamao fa'apitoa o tioata mata mai le mata, ae o tioata fa'afeso'ota'i e pipi'i i le mata ina ia mafai ona le amana'iaina le mamao i le va o tioata fa'afeso'ota'i ma le mata.
O se faʻataʻitaʻiga o faʻafitauli e oʻo i ai se tagata e vaʻai latalata ma vaʻai mamao o loʻo faʻamatalaina, o a ituaiga tioata e faʻaaogaina e faʻaleleia ai le vaʻai o mata, o le a le umi o le taulaʻiga ma le malosi o le tioata. O lenei mea e taulaʻi i le faʻaaogaina o tioata faʻafesoʻotaʻi e faʻaleleia ai le vaʻai latalata ma le vaʻai mamao.
Mata e va'ai mamao ma tioata fa'afeso'ota'i
O le mamao aupito mamao e mafai ona vaaia manino e se tagata e vaʻai latalata e 50 cm. Mo mata vaʻai latalata e mafai ona vaʻai manino i mea e le mafaitaulia, fuafua (a) le ituaiga tioata e faʻaaogaina, (b) le umi o le taulaʻiga o le tioata ma le ituaiga tioata, (c) le malosi o le tioata.
E matuā latalata lava tioata fa'afeso'ota'i i mata, o lea ia aua ne'i e amana'ia le mamao i le va o le tioata fa'afeso'ota'i ma le mata. O le mamao i le va o mea ma le ata o lo'o i ai tioata fa'afeso'ota'i e tutusa ma le mamao i le va o mea ma le ata o lo'o i ai mata.
fofo:
(a) O le ituaiga tioata e fa'aaogaina
E tusa ai ma le vaʻai latalata, ua faʻamatalaina o le tioata e faʻaaogaina e faʻaleleia ai le vaʻai latalata o mata o se tioata concave poʻo se tioata diverging poʻo se tioata negative.
(b) O le umi o le taula'iga o le tioata
O mea e vaʻaia i mata e vaʻai latalata e ala i tioata faʻafesoʻotaʻi e mamao ese mai le mea e gata mai, o lea e tatau ai i le tioata ona fausia se ata i le mamao e 50 cm i luma o le tioata faʻafesoʻotaʻi. O le ata o loʻo i luma o le tioata, o lea e faʻapitoa le ata (faʻatusatusa le faʻamatalaga e uiga i le fausiaina o le ata e le tioata faʻapipiʻi).
Iloa:
O le mamao o le mea faitino (do) = e le gata
O le mamao o le ata (di) = -50 cm (leai o lona uiga o le ata e fa'apitoa)
Manaomia: O le umi o le taulaʻiga (f)
fofo:
1/f = 1/do + 1/di
1/f = 1/~ + (- 1/50)
1/f = 0 – 1/50
1/f = – 1/50
f = – 50/1 cm = -50 cm = -0.5 mita.
E le lelei le umi o le taulaʻiga, o lona uiga o le tioata e faʻaaogaina o se tioata fa'api'opi'o po o se tioata fevaevaea'i.
(c) Le malosi o le tioata
P = 1/f = 1/-0.5 m = -2 Diopters
O le malosi o le tioata e -2 D. O le fa'ailoga leaga o lona uiga o le tioata e fa'aaogaina o se tioata concave po'o se tioata divergent.
Le va'ai mamao o le mata ma tioata fa'afeso'ota'i
O le mamao aupito lata ane e mafai ona vaaia manino e se tagata e faigata ona vaai mamao e 50 cm. Ina ia mafai e le tagata ona faitau i se mamao e 25 cm e pei o le mata masani masani, fuafua (a) le ituaiga tioata e faʻaaogaina, (b) le umi o le taulaʻiga o le tioata, (c) le malosi o le tioata.
E matuā latalata lava tioata fa'afeso'ota'i i mata, o lea ia aua ne'i e amana'ia le mamao i le va o tioata fa'afeso'ota'i ma le mata. O le mamao i le va o mea faitino ma le ata i tioata fa'afeso'ota'i e tutusa ma le mamao i le va o mea faitino ma le ata i mata.
fofo
(a) O le ituaiga tioata e fa'aaogaina
O le tioata e faʻaaogaina e faʻaleleia ai le vaʻai latalata o mata o se tioata convex poʻo se tioata converging poʻo se tioata positive.
(b) O le umi o le taula'iga o le tioata
Ina ia 25 cm le mamao o le mea ua matauina i luma o le mata, e tatau i le tioata o le mata ona fausia se ata i le mamao e 50 cm le mamao i luma o le mata. O le ata o loʻo i luma o le tioata o le mata, o lea e saʻo ma faʻapitoa le ata.
Iloa:
O le mamao o le mea faitino (do) = 25 cm
O le mamao o le ata (di) = -50 cm (leai o lona uiga o le ata e fa'apitoa)
Manaomia: O le umi o le taula'iga o le tioata fa'afeso'ota'i
fofo:
1/f = 1/do + 1/di
1/f = 1/25 + 1/-50
1/f = 2/50 – 1/50
1/f = 1/50
f = 50/1 = 50 cm = 0.5 mita
O le umi o le taulaʻiga e lelei o lona uiga o le tioata e faʻaaogaina o se tioata convex poʻo se tioata convergent poʻo se tioata poʻo se tioata lelei.
(c) Malosiaga o le tioata
P = 1/f = 1/0.5 = +2 Diopters
O le malosi o le tioata e +2 D. O le fa'ailoga lelei o lona uiga o le tioata e fa'aaogaina o se tioata fa'aputu po'o se tioata fa'aputu.