Fa'amatalaga ma le Galuega a le Sextant i le Fa'atautaia o Felauaiga

Fa'amatalaga ma le Galuega a le Sextant i le Fa'atautaia o Felauaiga

O le folauga i le sami ua avea ma vaega taua o le soifuaga o tagata mo le faitau afe o tausaga. Mai aso anamua seʻia oʻo mai i le vaitaimi nei, o suʻesuʻega i le sami ua mafai ai e tagata ona suʻesuʻeina le lalolagi, fefaʻatauaʻiga, ma faʻatuina ni fesoʻotaʻiga i le va o konetineta. O se tasi o meafaigaluega ua i ai sona sao taua i folauga i le sami o le sextant. I totonu o lenei tusiga, o le a tatou talanoaina ai le uiga o le sextant, le auala e galue ai, ma lona matafaioi autu i folauga.

Malamalama i le Sextant

O le sextant o se meafaigaluega fa'atautaia o femalagaiga e fa'aaogaina e fua ai le tulimanu i le va o ni mea se lua, e masani lava i le va o se mea fa'alelagi e pei o le la, masina, fetu, po'o le paneta ma le tafailagi. O le igoa "sextant" e sau mai le upu Latina "sextans," o lona uiga "tasi le ono," aua o le arc o le meafaigaluega e masani ona ufiufi le 60 tikeri, po'o le tasi le ono o se li'o. O le sextant o se fa'agasologa o le quadrant tuai ma le astrolabe, lea na fa'aaogaina fo'i e fua ai tulimanu i le lagi.

Na muamua faia le sextant i le seneturi lona 18 ma talu mai lena taimi ua avea ma meafaigaluega taua i femalagaaiga i le sami. O le faia o le sextant e masani ona ta'ua i ni alii se toalua, o John Hadley o Egelani ma Thomas Godfrey o le Iunaite Setete, o e na atiaeina tuto'atasi le meafaigaluega i le pe tusa o le 1731.

Le Auala e Galue ai se Sextant

O le mataupu faavae autū o se sextant o le atagia mai lea o le malamalama. O lenei meafaigaluega e faʻapipiʻiina i ni faʻata e lua: o se faʻata o le horizon ma se faʻata faʻasino. E tumau pea le faʻata o le horizon i le horizon, ae o le faʻata faʻasino e mafai ona faʻagaoioia e faʻatulagaina ma le mea faalelagi ua matauina.

O laasaga faavae nei i le faʻaaogaina o se sextant:

1. Fetuunaiga Muamua: Ia mautinoa ua sa'o le fa'atulagaina o le sextant. E tatau i le tagata fa'atonutonu ona siaki fa'ata ma ia mautinoa ua sa'o lelei.

2. Mata'ituina o Meafaitino: E ala i le va'ai mamao i luga o le sextant, e va'aia ai e le tagata folau le tafailagi i le pito i lalo ma mea faalelagi i le pito i luga.

3. Fa'agaoioia o le Fa'ata Fa'asino Upu: E fa'agaoioia le fa'ata fa'asino upu i se auala e tutusa ai le ata o le mea o le lagi ma le tafailagi.

4. Faitauina o le Tulimanu: A uma ona faatulaga le mea faalelagi ma le tafailagi e ala i le vaai mamao, ona faitauina lea o le tulimanu i le va o laina e lua o le vaai i luga o le fua i luga o le aufana sextant.

5. Fa'asa'oga o Sese: E tele mea sese e mafai ona a'afia ai le faitauga o tulimanu, e pei o mea sese o le fa'asino igoa, mea sese masani, ma mea sese o le refraction, ia e mana'omia ona amana'ia ma fa'asa'oina.

I le fuaina o lenei tulimanu i se taimi atofaina, e mafai ai e le tautai ona faʻaaoga siata o fetu e iloa ai le laina o le tulaga o le vaʻa.

Galuega Fa'ase'e i le Fa'atautaia

E fa'aaogaina se sextant e tu'uina atu ai fa'amatalaga e uiga i le tulaga o se va'a i luga o le sami matala, lea e ono leai pe le va'aia ai fo'i fa'ailoga o le laueleele. E tele galuega autu a le sextant i le folauga:

1. Fuafuaina o le Latitude

I le fuaina o le tulimanu i le va o le la i lona tumutumuga (le tulaga aupito maualuga i le lagi) ma le tafailagi e faʻaaoga ai se sextant, e mafai ai e le au folau ona fuafua le latitu o le vaʻa. A oʻo le la i lona tulaga aupito maualuga, o lenei tulimanu e taʻua o le zenith angle. Ona faʻatusatusa lea o le tulimanu ua matauina ma laulau o fetu e fuafua ai le latitu.

2. Fuafua le Longitude (Longitude)

O le fuafuaina o le longitude e sili atu ona faigata nai lo le latitu, auā e manaʻomia ai le saʻo o le fuaina o le taimi. I le faʻaaogaina o se sextant e fua ai le tulimanu i le va o se mea faʻapitoa o le lagi ma le tafailagi i se taimi patino, ma le faʻaaogaina o siata taimi (e pei o le Nautical Almanac), e mafai e le au folau ona fuafua le longitude o se vaʻa. I le vaitaimi aʻo leʻi iai ni chronometers saʻo, o le fuafuaina o le longitude o se luʻitau tele lea i le folauga.

3. Fa'ailoa Mea Fa'alelagi

E fesoasoani fo'i sextants e fa'ailoa ai fetu, paneta, ma isi mea fa'alelagi e mafai ona fa'aaogaina o ni fa'asinomaga i femalagaa'iga. O le iloaina o tulaga o mea fa'alelagi i so'o se taimi, e mafai ai e le au folau ona fatuina ni fa'afanua fa'alelagi ma fa'atulaga le tulaga o va'a i le sami.

4. Aloese mai Lamatiaga Tauvaa

O le iloaina tonu o le tulaga o le vaa, e mafai ai e le au folau ona faia ni puipuiga e aloese ai mai tulaga matautia e pei o aau, isi vaa, ma vai papau. E fesoasoani se sextant e fuafua ai malaga saogalemu ma lelei.

5. A'oa'oga ma le Aoaoina Atu

I aso nei, e masani ona faʻaaogaina sextants i aʻoaʻoga ma faʻatonuga masani mo femalagaaiga. E ui o tekinolosi faʻaonaponei e pei o le GPS ua tele ina suia sextants i faiga masani i aso uma, o le malamalama i le auala e galue ai sextants o loʻo avea pea ma vaega taua o le aʻoaʻoga a se folau ma se tagata folau. E avea o se fesoasoani pe a le manuia tekinolosi faʻaonaponei.

Lelei ma Le Lelei o Sextants

Ova

1. Tutoatasi mai Tekonolosi Fa'aonaponei: E le mana'omia e sextants ni maa, satelite, po'o ni fa'ailoilo leitio e galulue ai, ma fa'atuatuaina ai i taimi fa'afuase'i.

2. Sa'o Maualuga: Faatasi ai ma tomai ma le malamalama sa'o, e mafai e se sextant ona maua ni taunuuga sa'o maualuga i le fuafuaina o le tulaga i le sami matala.

3. Tumau: E faia mai mea e sili ona lelei, e malosi le sextant ma e mafai ona tatalia tulaga faigata o le gataifale.

Le lava

1. Faigata o le Fa'aoga: Mana'omia tomai fa'apitoa ma a'oa'oga e fa'aoga lelei ai.

2. Fa'alagolago i le Tau: O tulaga leaga o le tau e pei o ao mafiafia po'o le puao e mafai ona fa'alavelave i le matauina o mea o le lagi.

3. Tapula'a o le Taimi: E masani ona faia ni fua i ni taimi patino, e pei o le taimi e tumutumu ai le la, lea e mafai ona fa'atapula'aina ai lo latou fa'aaogaina.

I'uga

O le sextant o se meafaigaluega e le tuai ma taua mo femalagaaiga ua fesoasoani i folauga i le sami mo le tele o seneturi. E ui lava ina ua saunia e tekinolosi faʻaonaponei ni meafaigaluega faigofie ma vave mo femalagaaiga, ae o le malamalama i le faʻaaogaina o le sextant e tumau pea lona taua ma le taua, aemaise lava o se isi auala i tulaga faʻafuaseʻi. Pe o femalagaaiga faapisinisi, militeri, poʻo femalagaaiga faʻafiafia, o le sextant o loʻo avea pea ma faʻailoga o le tomai ma le finafinau i le lalolagi o femalagaaiga i le sami.

Taofi faamatalaga