Moli Fa'aoso e Fa'auo i le Siosiomaga

Moli Fa'aoso e Fa'auo i le Siosiomaga

O loʻo faʻaauau pea ona tuputupu aʻe le malamalama o tagata lautele i mataupu tau le siosiomaga. I le lotolotoi o le manaʻomia pea o moli—pe mo fale, ofisa, pisinisi, poʻo nofoaga faitele—o se fesili taua e tulaʻi mai: pe o moli tatou te faʻaaogaina e lelei mo le siosiomaga? Mo le tele o tausaga, o moli incandescent, halogen, fluorescent, ma LED o filifiliga autu ia. Peitaʻi, o se tasi o tekinolosi e masani ona le amanaʻia e ui lava i lona lelei tele ma le umi o le ola, o le moli induction. O lenei tusiga o loʻo talanoaina ai le uiga o le moli induction, pe aisea e manatu ai o se moli e lelei mo le siosiomaga, ma vaega taua e tatau ona malamalama i ai aʻo leʻi faʻaaogaina.

O le ā le Moli Fa'a'asu'u?

O moli fa'asu'esu'e o se ituaiga moli e fa'aaogaina ai le tekinolosi fa'asu'esu'e eletise e gaosia ai le malamalama. E le pei o moli fluorescent masani, lea e fa'aaogaina ai eletise e fa'amumu ai le kesi i totonu o le paipa, o moli fa'asu'esu'e e le fa'aaogaina ni eletise po'o ni filo. O le leai o ni eletise o se tasi lea o mafua'aga autu e umi ai le ola o moli fa'asu'esu'e.

I se faaupuga faigofie, e galue se moli fa'ainduction pe a fa'asolo atu se eletise i totonu o se uaea eletise. Ona faia lea e le uaea eletise se fanua eletise e fa'aionize ai se kesi fa'apitoa i totonu o le paipa. O lenei faiga e maua ai le ave o le ultraviolet, lea e fa'agaoioia ai se ufiufi phosphor i totonu o le paipa, ma fa'asalalauina ai le malamalama vaaia.

Aiseā ua Manatu ai o Moli Fa'aoso e Fa'alelei i le Siosiomaga?

O le fa'ailoga "fa'auo i le si'osi'omaga" e lē na'o se fa'amatalaga. E tele mafua'aga tāua e masani ona manatu ai o lamepa fa'ainduction e sili atu ona fa'auo i le si'osi'omaga nai lo isi tekinolosi fa'amalamalama—aemaise lava pe a mafaufau i le umi e fa'aaoga ai, mana'oga o le malosi, ma le fa'ama'imau.

1. Lelei le Fa'aaogaina o le Malosiaga

O moli fa'asu'esu'e e manatu e fa'asaoina le malosi. O le lelei o le malamalama (lumens i le watt) o moli fa'asu'esu'e e masani lava ona sili atu nai lo moli incandescent ma moli halogen, ma e tutusa pe latalata i isi moli fa'asaoina le malosi i se vasega tu'uina atu. Faatasi ai ma le maualalo o le fa'aaogaina o le malosi mo le tulaga tutusa o le pupula, e fa'aitiitia ai le fa'aaogaina o le eletise, lea e fa'aitiitia ai fo'i le fa'asa'olotoina o le kaponi mai la'au eletise (aemaise lava pe a tele lava ina maua le eletise mai le malala po'o le kesi).

I le tulaga o aiga, e foliga mai e laʻititi le sefega. Peitaʻi, i le tulaga o fale, falegaosimea, poʻo moli o le auala, e mafai ona tele le aʻafiaga. O le itiiti o le faʻaaogaina o le eletise, o le laʻititi foʻi lea o le aʻafiaga o le kaponi e gaosia i le umi atoa o le ola o le moli.

2. Olaga Fa'aumiumi Tele

O se tasi o itu lelei autū o moli fa'ainduction o lo latou umi e ola ai. Talu ai e leai ni eletise e vave ona pala, e mafai e moli fa'ainduction ona tumau mo le tele o afe itula. O le umi o le ola o lona uiga:

– E le tele se taimi e sui ai le moli
– Ua faaitiitia le manaomia o le gaosiga ma le tufatufaina atu o lamepa e sui ai.
– Ua fa'aitiitia le aofa'i o otaota eletise (e-waste)

Mai se vaaiga fa'ale-siosiomaga, o oloa e umi se taimi e tumau ai e masani lava ona sili atu ona lelei, aua e fa'aitiitia ai le fa'aaogaina o meafaitino ma le malosi i le ta'amilosaga atoa o le olaga o le oloa.

3. Fa'aitiitia le Fa'atama'ia ma Tau o le Tausiga

O le sui soo o moli uila e le gata ina sefe ai tupe ae faʻaitiitia ai foʻi otaota. E taua tele lenei mea mo nofoaga e faigata ona oʻo i ai, e pei o:

– Faleteuoloa e maualuga ona taualuga
– Falegaosimea po'o nofoaga gaosi oloa e mana'omia ai sina taimi e le fa'agaoioi ai
– Moli i luga o le auala po'o nofoaga faitele

A lē vave ona mate moli, e faʻaitiitia foʻi galuega tausiga: e faʻaitiitia ai malaga a le au tekinisia, faʻaaogaina o taʻavale, ma le faʻaaogaina o punaoa mo galuega tausiga.

4. Tulaga Lelei o le Malamalama ma le Fa'alelei

I le tele o faʻaoga, e lauiloa moli faʻainduction i le mautu o le malamalama, itiiti le emoemo, ma le tutusa o le tufatufaina o le malamalama. O le lelei o le malamalama e mafai ona lagolagoina ai le gaosiga ma le mafanafana o le vaʻai. O se aafiaga lelei, o se nofoaga faigaluega mafanafana e mafai ona fesoasoani e faʻaitiitia ai le manaʻomia o le tele o moli ma faʻaitiitia ai le faʻaaogaina o le malosi.

E le gata i lea, o moli fa'ainduction e masani ona lelei le tausiga o le lumen, e puipuia ai mai le vave ona fa'aitiitia o le malamalama. O le malamalama mautu e taofia ai tagata fa'aoga mai le fa'aopoopoina o nisi moli ona ua foliga mai ua le malamalama moli tuai.

Ae fa'apefea le aofa'i o le Mercury?

E tāua tele lenei fesili. O nisi lamepa fa'ainduction, aemaise lava i latou e fa'avae i luga o se mataupu fa'avae tutusa ma lamepa fluorescent, e ono iai ni nai vaega o le mercury. E matautia le mercury pe a fa'asa'olotoina i le siosiomaga, ma e taua tele ai le puleaina o otaota. Peita'i, e tāua le mafaufau i mea nei:

– O le aofaʻi o le mekuri i nisi ituaiga lamepa e masani lava ona laʻititi ma o loʻo i totonu o se paipa tapuni.
– Ona o le umi o le ola, e ono itiiti ifo ai le aofaʻi o lamepa e lafoaʻi nai lo lamepa fluorescent masani.
– O le ki i le faauo i le siosiomaga o loʻo taoto lea i le faiga saʻo o le toe faʻaaogaina ma le lafoaʻiina o mea, ae le o le lafoaʻiina i otaota a le aiga.

Afai o loʻo e mafaufau i lamepa faʻainduction, ia mautinoa o loʻo iai se fuafuaga e pulea ai otaota mo lamepa (e.g., e ala i se polokalame toe faʻaaogaina, se pusa lafoaʻi otaota eletise, poʻo se isi vaega e taulimaina le B3).

Fa'atusatusaga Pupuu: Moli Induction vs Moli LED

O lo'o lauiloa tele moli LED i le taimi nei ona o lo latou lelei tele ma le tele o oloa o lo'o fa'aaogaina. O fea la e fetaui ai moli fa'ainduction?

– Lelei fa'atino: E masani lava ona sili atu le lelei o moli LED fa'aonaponei, ae o moli fa'ainduction e sili atu ona fa'asaoina le malosi nai lo tekinolosi tuai.
– Umi e teu ai: E tutusa le umi o mea uma e lua, e ui e taua tele le lelei o oloa.
– Faatinoga i nisi o vevela: E masani ona iloa o moli fa'ainduction e mautu i nisi o tulaga, ae o LED e mana'omia le puleaina lelei o le vevela (heatsink) ina ia tumau.
– Tau muamua: O lamepa fa'ainduction o nisi taimi e sili atu ona taugata pe seasea ona maua nai lo lamepa LED.
– Fa'aaogāga: E fa'aaogaina lautele lamepa fa'ainduction i nofoaga e mana'omia ai le umi ma le seāseā ona tausia.

I se isi faaupuga, o LED e masani ona avea ma filifiliga sili ona fiafia i ai i aso nei. Peitaʻi, e tumau pea le tāua o moli faʻainduction i nisi o tulaga—aemaise lava pe a faʻamuamua le tumau ma le faʻaitiitia o le tausiga.

Fa'aaogāina o Moli Fa'ainduction i Vaega Eseese

E mafai ona faʻaaogaina lamepa faʻainduction mo manaʻoga faʻamalamalama eseese, mo se faʻataʻitaʻiga:

1. Moli o auala ma togālaau: o le umi o le ola e faʻaitiitia ai tau o tausiga.
2. Faleteuoloa ma falegaosimea: talafeagai mo taualuga maualuluga ma le faʻaaogaina i se taimi umi.
3. Nofoaga e paka ai taavale: e manaʻomia ai se moli mautu ma umi se taimi e teu ai.
4. Nofoaga faitele: e pei o nofoaga o nofoaafi, nofoaga e fa'atali ai nofoaafi, po'o fale o le malo e fa'agaoioia mo le tele o itula.

E tatau lava i le filifiliga o oloa ona ua’i atu i tulaga fa’atonuina o le saogalemu, lelei o le aveta’avale/ballast, ma le fetaui o lanu o le malamalama (e.g. pa’epa’e mafanafana po’o le pa’epa’e susulu).

Fautuaga mo le Filifilia o se Moli Fa'aoso e Sili Atu Ona Lanumeamata

Ina ia lagona moni lava le aogā o le fa'auo i le si'osi'omaga, o nisi nei o fautuaga aogā:

– Filifili oloa fa'atulagaina: vaavaai mo tusipasi po'o tulaga fa'atonuina o le saogalemu ua aloaia.
– Ia ua'i toto'a atu i le lelei ma le malosi: fa'afetaui lumens i ou mana'oga, ae le na'o watts.
– Siaki le umi e tumau ai ma le tusi saisai: o oloa lelei e masani ona lototetele e tuʻuina atu se tusi saisai.
– Siaki filifiliga mo le toe faʻaaogaina: fesili i le faʻatau oloa poʻo le pule o fale e uiga i le lafoaʻiina o lamepa ua faʻaaogaina.
– Faaaoga se faiga e pulea ai: e mafai e masini e iloa ai gaioiga po'o taimi ona fa'ateleina ai le sefeina o le malosi.

Fa'ato'a

O le moli fa'asu'esu'e (induction lighting) o se tekinolosi moli e tatau ona mafaufau i ai i taumafaiga e fausia ni faiga moli e sili atu ona lelei mo le siosiomaga. Faatasi ai ma lona lelei tele i le fa'aogaina o le malosiaga, umi le ola, ma le ono fa'aitiitia ai o otaota ma tau o le tausiga, e mafai e moli fa'asu'esu'e ona avea ma fofo mo le tele o mana'oga—aemaise lava i nofoaga e mana'omia ai ni moli e umi se taimi e tumau ai, ma e seasea ona suia.

Peita’i, o itu tau si’osi’omaga e lē gata ina fa’alagolago i tekinolosi, ae fa’apea fo’i i le auala tatou te pulea ai: filifilia o oloa lelei, fa’aaogaina tatau, ma lafoa’i pe toe fa’aaogaina i se auala sa’o. Fa’atasi ai ma lenei auala, o moli fa’a’a’oa’oga e mafai ona avea ma se la’asaga faigofie ae taua i le fa’aitiitia o lo tatou tulagavae kaponi ma le fa’asaoina o le paneta.

Afai e te manaʻo ai, e mafai ona ou faʻatulagaina lenei tusiga ina ia sili atu ona faʻapitoa (faʻatasi ai ma faʻamaumauga o le lumen/watt, faʻataʻitaʻiga o galuega, ma suʻesuʻega o mataupu) pe sili atu ona lauiloa mo blog lautele, faʻapea foʻi ma le faʻamautinoaina o le aofaʻi o upu e tusa ma le 1000 upu.

Taofi faamatalaga