Auala e Fa'ailoa ai Fa'ama'i Siama
O faʻamaʻi pipisi o loʻo avea pea ma luʻitau tele i le soifua maloloina o tagata, manu, ma laʻau. E mafai e faʻamaʻi pipisi ona mafua ai ni faʻailoga mama i ni tulaga e lamatia ai le ola, e fuafua i le ituaiga o siama, le nofoaga o le faʻamaʻi, le tulaga o le puipuiga o le maʻi, ma le saoasaoa o togafitiga. O le mea lea, o le saʻo ma le vave faʻailoaina o faʻamaʻi pipisi e taua tele mo le manuia o togafitiga, aemaise lava i se vaitaimi o loʻo faʻateleina ai le teteʻe atu i siama. O lenei tusiga o loʻo talanoaina ai auala eseese mo le faʻailoaina o faʻamaʻi pipisi, e amata mai i auala faʻafomaʻi i metotia faʻaonaponei faʻavae i totonu o fale suʻesuʻe.
1. Fa'ailoaina e Fa'avae i Fa'ailoga Fa'afoma'i ma Tala'aga o le Ma'i
O le laasaga muamua i le faailoaina o se faamai pipisi e masani ona amata i se iloiloga faafomaʻi. O le a iloiloina e se fomaʻi poʻo se tagata tomai faapitoa i le soifua maloloina faailoga ma auga e pei o le fiva, tiga i le lotoifale, tale tele, manava tata, manuʻa fulafula, ma faailoga o le sepsis. E le gata i lea, o le talafaasolopito o le maʻi e taua tele, e aofia ai le talafaasolopito o femalagaaiga, le 'aiina o nisi meaai, fesootaiga ma tagata ua aafia, aafiaga i le siosiomaga (vai, palapala), faaaogaina muamua o vailaau faʻamaʻi, poʻo togafitiga faafomaʻi e pei o le tuiina o le catheter.
E ui e tāua, ae e iai lava tapula'a o le auala fa'afoma'i. O le tele o fa'ama'i pipisi e tutusa o latou fa'ailoga ma fa'ama'i pipisi o siama po'o siama fungal, o lea e masani ona le sa'o se fa'amaoniga e fa'avae i luga o fa'ailoga. O le mea lea, e mana'omia ni su'ega fa'aopoopo e fa'amaonia ai le siama e mafua ai.
2. Su'esu'ega Fa'amikroskopi: Valivali Gram ma Isi Metotia
O se tasi o metotia masani ae aoga tele o le su'esu'ega fa'amikroskopi. O le metotia e sili ona taatele o le valivali Gram, lea e fa'avasega ai siama i le Gram-positive (lanu violē) ma le Gram-negative (piniki). O nei fa'amatalaga e fesoasoani e vavalo le ituaiga siama ma fuafua ai filifiliga muamua o vaila'au fa'ama'i a'o le'i maua mai taunu'uga o le totoina.
O faʻataʻitaʻiga e mafai ona suʻesuʻeina e faʻaaoga ai le valivali Gram e aofia ai le sputum, toto (i nisi tulaga), vai o le cerebrospinal, swabs o le manuʻa, vai o le pleural, poʻo le mimi. I le faʻaopoopoga i le valivali Gram, e iai foʻi vali faʻapitoa e pei o le Ziehl–Neelsen mo siama e le afaina i le acid (e.g., Mycobacterium tuberculosis) ma le valivali fluorescent i nisi tulaga.
O lelei o le suʻesuʻega faʻamikroskopi e vave ma taugofie. Peitaʻi, o lona maaleale e faʻalagolago i le aofaʻi o siama i le faʻataʻitaʻiga ma le lelei o le faʻataʻitaʻiga. E le gata i lea, e le faigofie ona vaʻaia pe iloa uma siama i o latou foliga.
3. Fa'atupuina o siama: O le Tulaga Auro mo le Fa'ailoaina
E masani ona manatu i le aganuu o le "tulaga auro" mo le suʻesuʻeina o faʻamaʻi pipisi. O faʻataʻitaʻiga faafomaʻi e totoina i luga o ni auala faʻapitoa e faʻataga ai siama e ola, ona faʻailoa lea e faʻavae i uiga o kolone, suʻega faʻakemikolo, ma mamanu o le tuputupu aʻe.
E mafai ona lautele auala e fa'aaogā mo le totoina o la'au (e pei o le blood agar, nutrient agar) pe selective-differential (e pei o le MacConkey agar mo siama Gram-negative enteric). A uma ona tupu a'e siama, e mafai e le fale su'esu'e ona faia se fa'asologa o su'ega fa'akemikolo e pei o le catalase, coagulase, oxidase, sugar fermentation, ma isi mea.
O le lelei o le totoina o siama o lona gafatia lea e faʻamaonia ai siama ola o le mafuaʻaga o le faʻamaʻi ma e mafai ai ona faia nisi suʻega, e pei o le suʻega o le vaivai i vailaʻau faʻamaʻi. O mea le lelei e aofia ai le taimi e manaʻomia (e masani lava 24–72 itula, e sili atu foʻi mo nisi siama), ma e le faigofie ona totoina siama uma (faʻaeteete) pe manaʻomia ni tulaga faʻapitoa.
4. Su'ega o le Ma'ale'ale i Vailaau Fa'ama'i
O le fa'ailoaina o fa'ama'i pipisi e lē gata i le na'o le fa'aigoaina o siama. I le tele o tulaga, o le iloa po'o fea vaila'au fa'ama'i e aoga e sili atu ona taua. O le su'ega o le vaivai i vaila'au fa'ama'i e faia pe a uma ona fa'aesea siama e ala i le totoina.
O nisi o metotia e masani ona faʻaaogaina:
– Fa'asalalauina o le tisiketi (Kirby-Bauer): e tilotilo i le sone o lo'o taofia ai le fa'ama'i o lo'o siomia ai le tisiketi fa'ama'i.
– MIC (Minimum Inhibitory Concentration): e fuafua ai le maualuga maualalo o le vailaʻau faʻamaʻi e taofia ai le tuputupu aʻe o siama, e masani lava e ala i le metotia o le faʻavaivaia poʻo le E-test.
– Su'ega otometi o le vaivai: fa'aaogaina o meafaigaluega otometi e vave ma sili atu ona fa'atulagaina.
O taunuuga o nei suega e fesoasoani i fomaʻi e filifili ai le togafitiga sili ona talafeagai, faʻaitiitia ai le faʻaaogaina lē manaʻomia o vailaʻau faʻamaʻi lautele, ma faʻaitiitia ai le lamatiaga o le teteʻe atu.
5. Metotia Serological: Iloa o Antibodies poʻo Antigens
I nisi fa'ama'i, e fa'aaogaina metotia serological e iloa ai antibodies e gaosia e le tino e fa'asaga i siama po'o le iloa ai o antigens bacteria. O fa'ata'ita'iga o lenei fa'aoga e aofia ai le fiva taifoi (o nisi su'ega), Helicobacter pylori (o nisi su'ega), po'o fa'ama'i pipisi e faigata ona fa'atupuina.
O le lelei o le serology e mafai ona iloa ai se tali atu o le puipuiga o le tino e tusa lava pe maualalo le aofaʻi o siama pe faigata ona vavaeʻese. Peitaʻi, e faigata ona faʻamatalaina le serology ona e mafai e antibodies ona tumau mo se taimi umi pe a uma ona foia le faʻamaʻi, o lea e le o taimi uma e faʻaalia ai se faʻamaʻi o loʻo ola. O le mea lea, e masani ona faʻaaogaina le serology o se faʻaopoopoga i faʻamaumauga faafomaʻi ma isi suʻega.
6. Su'ega Vave mo Su'esu'ega
Ua maua mai i le alualu i luma o tekinolosi le tele o suega vave e mafai ona faia i totonu o nofoaga tau soifua maloloina ma ni taunuuga pupuu. O suega vave e masani ona faavae i luga o le immunochromatography (e tutusa ma fasi suega) e iloa ai siama po o ni vaega faapitoa.
O faʻataʻitaʻiga o suʻega vave e aofia ai le iloa o le streptococci i le tiga o le faʻaʻī poʻo ni antigens faʻapitoa i faʻataʻitaʻiga faafomaʻi. O lo latou tulaga lelei autu o le vave, e mafai ai ona faia ni faʻaiuga vave mo togafitiga. Peitaʻi, o lo latou maaleale ma le saʻo e mafai ona fesuisuiaʻi e faʻatatau i le ituaiga o masini, le lelei o le faʻataʻitaʻiga, ma le tulaga o le maʻi.
7. Metotia Fa'a-molekula: PCR ma Ona Suiga
Ua fa'ateleina le taua o metotia fa'amolekiula ona e mafai ona latou iloa ai mea tau kenera o siama (DNA/RNA) ma le maaleale tele. O le metotia e sili ona lauiloa o le PCR (Polymerase Chain Reaction), e aofia ai le PCR i le taimi moni, lea e mafai ona vave maua ai ni taunuuga ma mafai ai ona fa'atatauina le aofa'i.
E aogā le PCR mo siama e faigata ona fa'atupuina, mataupu e mana'omia ai se su'esu'ega vave, ma tulaga ua uma ona maua ai e le ma'i ni vaila'au fa'ama'i, e ono i'u ai i se su'esu'ega leaga. I le fa'aopoopoga i le PCR e tasi, e maua fo'i le multiplex PCR, lea e mafai ona iloa ai le tele o siama fa'ama'i i le taimi e tasi, mo se fa'ata'ita'iga i totonu o paneli o fa'ama'i pipisi o le manava po'o le gastrointestinal.
O faʻaletonu o metotia faʻamolekiula o le taugata tele, le manaʻomia o meafaigaluega ma tagata faigaluega ua aʻoaʻoina, ma le mea moni e mafai e le PCR ona iloa le DNA o siama ua mate, o lea e tatau ai ona faʻamatalaina ma le faʻaeteete i se tulaga faʻapitoa.
8. Fa'ailoaina e fa'avae i luga o le MALDI-TOF MS
O le MALDI-TOF (Matrix-Assisted Laser Desorption/Ionization Time-of-Flight Mass Spectrometry) o se tekinolosi fa'aonaponei e fa'ailoa ai siama e fa'avae i luga o "tulaga tamatamailima" o porotini. O le taimi lava e maua ai se siama mai se fa'ato'aga, e mafai e le MALDI-TOF ona fa'ailoaina i totonu o ni nai minute.
O ona lelei e aofia ai le saoasaoa, sa'o mo le tele o siama, ma le lelei mo fale su'esu'e e tele fa'ata'ita'iga. Peita'i, e taugata meafaigaluega ma e mana'omia pea se la'asaga muamua o le totoina o fa'ata'ita'iga mo le tele o faiga, e ui o nisi atina'e e mafai ai ona fa'aoga sa'o atu fa'ata'ita'iga fa'apitoa.
9. Fa'asologa o Tupuaga ma Metagenomic
Mo mataupu faigata, aemaise lava pe a faigata ona iloa le siama, e mafai ona fa'aogaina metotia fa'asologa e pei o le 16S rRNA fa'asologa po'o le fa'asologa atoa o le genome. O nei metotia e mafai ai ona iloa siama e o'o lava i le ituaiga ma le tulaga o siama, fa'apea fo'i ma le iloa o kene tete'e.
E mafai e le Metagenomics (e pei o le fa'asologa o le tupulaga fou sa'o mai fa'ata'ita'iga fa'aklinikal) ona fa'ailoa mai le tele o meaola ninii e aunoa ma le mana'omia o le fa'ato'aga. O lenei auala e tele sona fa'amoemoega mo fa'ama'i pipisi ogaoga e le'i maua, sepsis e le'i maua i le fa'ato'aga, po'o fa'ama'i pipisi fefiloi. O lu'itau e aofia ai le taugata, mana'oga o le bioinformatics, ma le lamatiaga o le fa'aleagaina, lea e mafai ona a'afia ai le fa'auigaina.
I'uga
O loʻo faʻaauau pea ona faʻaleleia auala e iloa ai faʻamaʻi pipisi, mai auala masani e pei o le valivali Gram ma le faʻatoʻaga i metotia faʻaonaponei e pei o le PCR, MALDI-TOF, ma le faʻasologa o siama. E leai se auala e tasi e sili ona lelei mo tulaga uma. O le filifiliga o le auala e faʻalagolago i le ituaiga o faʻamaʻi, faʻataʻitaʻiga o loʻo maua, faanatinati, punaoa i le fale suʻesuʻe, ma sini faʻapitoa (e pei o le faʻailoaina faigofie poʻo le suʻega teteʻe faʻatasi). O le tuʻufaʻatasia o iloiloga faʻapitoa lelei ma auala talafeagai i le fale suʻesuʻe o le a iʻu ai i se faʻamaoniga saʻo, lagolagoina le faʻaaogaina talafeagai o vailaʻau faʻamaʻi, ma iu ai ina faʻaleleia atili le saogalemu o le maʻi ma le lelei o le tausiga.