Laasaga mo le Togafitiga o le Pneumonia i Manu

Laasaga mo le Togafitiga o le Pneumonia i Manu

O le niumonia o se mumū o mama e mafai ona aʻafia ai ituaiga eseese o manu, mai lafumanu (povi, 'oti, mamoe, pua'a) i fagafao (taifau, pusi, lapiti), ma e o'o lava i moa. E le tatau ona manatu māmā i lenei fa'ama'i aua e mafai ona fa'aitiitia ai le fa'atinoga, taofia ai le tuputupu a'e, mafua ai ni fa'alavelave matuia, ma o'o atu ai i le oti pe a tuai le togafitiga. O le togafitia o le niumonia i manu e mana'omia ai se gaioiga vave, sa'o, ma fa'atatau tonu, e aofia ai auala e puipuia ai le toe tupu mai po'o le salalau atu i isi manu. O la'asaga nei mo le togafitia o le niumonia i manu e mafai ona avea o se ta'iala lautele, fa'atasi ai ma le fa'amaoniga o le su'esu'ega a foma'i manu o le fa'asinomaga autu lea.

1. Ia Malamalama i Mafuaʻaga ma Tulaga Lamatia

O togafitiga lelei e amata i le malamalama i mafuaʻaga o le niumonia. I le lalolagi o manu, e mafai ona mafua le niumonia i:

– Fa'ama'i pipisi o siama, mo se fa'ata'ita'iga Pasteurella, Streptococcus, po'o Mycoplasma i nisi ituaiga.
– Fa'ama'i pipisi, lea e masani ona fa'avaivaia ai le faiga mānava ma fa'aavanoa ai le ala mo fa'ama'i pipisi lona lua.
– Fungus (e seasea tupu), aemaise lava i tulaga e vaivai ai le puipuiga o le tino.
– O le mānava, o le ulufale atu lea o vai, meaʻai, poʻo puaʻi i totonu o le auala e mānava ai, e masani ona tupu i manu e fele pe a uma ona avatu faʻamalosi i ai meaʻai/vai.
– Siosiomaga leaga, e pei o pa susu, itiiti le ea e alu i totonu, maualuga le aofaʻi o le ammonia, pefu, ma suiga tetele o le vevela.

O mea taua e lamatia ai e aofia ai le atuatuvale (felauaiga, soona feoma’i), le lava o mea’ai paleni, le lava o le colostrum i manu laiti, ma isi fa’ama’i e fa’avaivaia ai le puipuiga o le tino.

2. Iloa Fa'ailoga Vave o le Niamonia

E taua tele le vave iloa mo le manuia o togafitiga. E mafai ona eseese faʻailoga o le niumonia i manu, ae o nisi faʻailoga masani e aofia ai:

– Manava vave pe manava tata
– Tale (mago pe tele le phlegm)
– Isu tafe, o nisi taimi e mafiafia ai le isu
- Leo le mānava le masani (wheeze, grok-grok)
- Fiva
– Le lava o le fia 'ai, vaivai
– Pa'u o le mamafa
– I tulaga ogaoga: lanu moana o nifo/laulaufaiva (faailoga o le le lava o le okesene)

I moa, o fa'ailoga e mafai ona aofia ai le gagau, mafatua, tafe mai o le isu, apa'au ua punou, ma le fa'aitiitia o le gaosiga o mea'ai.

Afai e alia'e mai nei fa'ailoga, aemaise lava pe a o fa'atasi ma le fiva po'o le faigata ona mānava, o le isi la'asaga o le vavae'esea ma su'esu'ega fa'aopoopo.

3. Vaeluaina ma le Pulega o le Siosiomaga

Ona o le niumonia e pipisi (aemaise lava pe a mafua mai i siama pipisi), e tatau ona vave vavae ese manu mamaʻi mai le vaega. O le vavae ese e fesoasoani e faʻaitiitia ai le lamatiaga o le pipisi ma mafai ai ona sili atu le mataʻituina.

I le fa’aopoopoga i le tu’ua to’atasi, fa’aleleia le siosiomaga e ala i le:

– Fa'ateleina le ea e fa'aola ai le ea e aunoa ma le fa'amālūlūina o le manu
– Fa'aitiitia le susū ma le lolovai
– Fa'amamā le pa mai le efuefu ma le palapala
– Fa'aitiitia le maualuga o le ammonia (aemaise lava i moa ma pua'a)
– Tu'uina atu moega mago ma mama mo pa
– ʻAloʻese mai suiga faʻafuaseʻi o le vevela

Mo manu laiti (taifau/pusi), ia mautinoa e mafanafana le potu, e leai se ulaula, ma e itiiti se popolega.

4. Su'esu'ega ma le Su'esu'ega a Manu

E lē mafai ona iloa le niumonia i taimi uma e faʻavae i luga o faʻailoga. O le a faia e fomaʻi manu suʻega nei:

– Su'esu'ega fa'aletino ma le faalogologo (fa'alogologo i le leo o mama)
– Fuaina o le vevela ma tulaga o le fa'asusu
- Su'ega toto pe a mana'omia
– X-ray o le fatafata (e masani ona maua i taifau/pusi)
– Su'esu'ega i le fale su'esu'e o le mucus/secretions e iloa ai le mafua'aga
– I lafumanu: iloiloga o lafumanu, talafaasolopito o meaʻai, tulaga o fale, ma mamanu o mea tutupu

E taua tele se fa'amaoniga sa'o e iloa ai le togafitiga talafeagai, aemaise lava i le filifilia o vaila'au fa'ama'i po'o isi lagolago.

5. Togafitiga Fa'afoma'i: Vailaau Fa'ama'i, Vailaau Fa'aitiitia le Fula, ma Vailaau Lagolago

O togafitiga mo le niumonia e masani ona manaʻomia ai le tuʻufaʻatasia o vailaʻau, ae o le filifiliga e tatau ona faʻavae i luga o le fautuaga a se fomaʻi manu. I se tulaga lautele:

a. Vailaau fa'ama'i (pe afai e masalomia o lo'o iai ni siama)
E fa'aaogaina vaila'au fa'ama'i e fasiotia ai siama e mafua ai pe puipuia ai fa'ama'i pipisi lona lua. Peita'i, e tatau ona fa'aeteete i le fa'aaogaina o vaila'au fa'ama'i ona o le lamatiaga o le tete'e atu. E masani ona fuafua e foma'i le ituaiga ma le umi o le togafitiga e fa'atatau i le ituaiga, mamafa o le tino, ma le ogaoga.

b. Fa'aitiitia le mumū ma le fiva
E mafai e vailaau e lē o ni steroidal e tete'e atu ai i le mumū ona fesoasoani e fa'aitiitia ai le mumū o le mama ma fa'aitiitia ai le fiva, ma fa'alelei atili ai le to'a o le manu ma naunau e 'ai.

c. Fuala'au fa'amamago po'o vaila'au fa'amamago mucolytic (pe a mana'omia)
I nisi tulaga, e ono tu'uina atu vaila'au e fesoasoani e fa'alautele ai auala ea po'o le fa'amamago o le mucus e fa'afaigofie ai le mānava.

d. Togafitiga vai ma electrolyte
E masani ona leai se vai i manu e maua i le niumonia ona o le fiva ma le leai o se vai. E fesoasoani vai (e inu pe inu i le uaua) e toe malosi ai.

Fa'amatalaga taua: i lafumanu, ia e mataala i taimi uma i le taimi e aveese ai le vaila'au mo aano o manu, susu, po'o fuamoa ina ia mautinoa le saogalemu o le fa'aaogaina.

6. Lagolago i Mea'ai ma le Tausiga i Aso Ta'itasi

E lē aogā lelei vailaʻau pe a leai se lagolago ma le tausiga lelei i meaʻai. O laʻasaga e mafai ona faia e aofia ai:

– Tuʻuina atu meaʻai lelei ma faigofie ona foloina
– Ia saunia pea le vai mamā
– 'Ai i ni vaega laiti ae fa'atele pe a le toe fia 'ai
– Tausi manu ia mafanafana ma mago
– Fa'aitiitia le faia o gaioiga mamafa ina ia 'alofia ai le fa'ateteleina o le pu'upu'u o le mānava.

I fagafao, e mafai e tagata e ana ona fesoasoani e ala i le tausia o le mama o latou isu, mata'ituina mamanu o le mānava, ma mulimulita'i ma le filiga i faasologa o vaila'au.

7. Mata'ituina o Atina'e ma Fa'ailoga o Lamatiaga

E taua le mata'ituina i aso uma ina ia mautinoa o lo'o manuia le togafitiga. Ia manatua:

– Le saoasaoa o le manava (pe ua faaleleia pe ua vave)
– Vevela o le tino (fa'aitiitia pe tumau pea le fiva)
- Mana'o e 'ai ma inu
– Tale ma le isumu (ua fa'aitiitia pe fa'ateteleina)
– Tulaga o gaoioiga

O fa'ailoga mata'utia e mana'omia ai le fesoasoani vave a foma'i manu e aofia ai: ua amata ona seāseā le mānava o le manu, matapogia, musu e 'ai, lanumoana ona laugutu, pe maualuga fo'i le fiva e le mou atu e tusa lava pe ua uma ona togafitia.

8. Puipuiga o le Toe Tupu ma le Salalau

O le taimi lava e toe malosi ai le manu, e manaʻomia ona faʻatino ni puipuiga e puipuia ai le toe tupu mai o le niumonia:

– Tui puipui e tusa ai ma fautuaga mo ituaiga fa'apitoa (e pei o fa'ama'i manava i manu felelei po'o ta'ifau)
– Pulega lelei o pa: mamā, fa'aleleia o le ea, mafiafia lelei
– Fa'anofoese manu fou a'o le'i auai i le vaega
– Fa'aitiitia le atuatuvale i felauaiga i taimi malolo ma le taulimaina lelei
– Ia mautinoa o loʻo maua e manu laiti le lava o le colostrum (i totonu o manu ruminants)
– Polokalama taumafa paleni e faatumauina ai le puipuiga o le tino

O le puipuiga o se tupe teufaafaigaluega taua auā e mafai e le niumonia ona mafua ai le tele o tupe gau i faatoaga ma taugata ai tau o togafitiga mo fagafao.

9. A'oa'oga ma le Fa'amaumauga o Mataupu

Mo i latou e ana manu ma ē tausi manu, o le tausia faigofie o faamaumauga e mafai ona fesoasoani i le iloiloga, e aofia ai le taimi na aliali mai ai faailoga, vailaau na tuuina atu, tali atu i togafitiga, ma tulaga o fale o loo i ai nei. O le faamaumauina e mafai ai e fomai manu ona iloa mamanu ma atiae ni auala e puipuia ai.

E taua fo'i le a'oa'oga mo tagata e galulue i totonu o pa puipui po'o tagata o le aiga ina ia malamalama tagata uma i le auala e iloa ai fa'ailoga vave, le auala sa'o e vavae'ese ai, ma le taua o le tumama ma le puipuiga fa'alenatura.

I'uga

O le niumonia i manu o se tulaga ogaoga e manaʻomia ai se togafitiga vave ma atoatoa. O laasaga autū e aofia ai le vave iloa o faʻailoga, vavaeʻeseina o manu mamaʻi, faʻaleleia atili o le siosiomaga, suʻesuʻega a manu mo le suʻesuʻeina o faʻamaʻi, togafitiga talafeagai, lagolago i meaʻai, ma le mataʻituina malosi. A maeʻa ona toe malosi, o le puipuia e ala i le pulega mautu, tui puipui, karantina, ma le faʻamalosia o le puipuiga o le tino o mea taua ia e puipuia ai le toe foʻi mai poʻo le salalau o le faʻamaʻi. Faatasi ai ma le auala saʻo, e faʻateleina ai avanoa e toe malosi ai ma e mafai ona faʻaitiitia ai le aʻafiaga o mea e leiloa.

Afai e te manaʻo ai, e mafai ona ou faʻatulagaina lenei tusiga i se ituaiga manu faapitoa (e pei o povi, 'oti, moa, maile, poʻo pusi) ma faʻaopoopo ni faʻataʻitaʻiga auiliili o tulafono e mataʻituina ai i aso taʻitasi.

Taofi faamatalaga