O le Faagasologa o le Fausiaina o le Malala
Pendahuluan
O le malala o se suauʻu e taua tele i le sapalai o le malosi o le lalolagi. E ui o le malala o le ivitū lea o pisinisi mo le silia ma le lua seneturi, ae e toʻatele e le o iloa le faagasologa umi ma le masani e manaʻomia e fausia ai lenei suauʻu. O lenei tusiga o le a suʻesuʻeina ai le auala e fausia ai le malala, mai ona laʻasaga muamua o se mea ola e oʻo atu i mea taua tatou te eliina ma faʻaaogaina i aso nei.
Fa'amatalaga ma Ituaiga o Malala
A'o le'i talanoaina le faagasologa o le fausiaina o le malala, e taua le malamalama muamua i le uiga o le malala. O le malala o se papa sela e aofia ai le kaponi (C) ma isi elemene e pei o le haitorosene, okesene, sulfur, ma le nitrogen. E tele ituaiga malala e fa'atatau i le tulaga o le suiga fa'aletino ma fa'akemikolo: lignite, sub-bituminous, bituminous, ma le anthracite, e matua ma e tele atu le kaponi pe a fa'ateleina le tulaga o le metamorphosis.
Ituaiga o Malala
1. Lignite: O le lignite o le ituaiga malala e sili ona maualalo le tulaga lelei, e tusa ma le 25-35% le aofa'i o le kaponi. E lanu enaena pogisa ma e faigofie ona ma'ale'ale lona fausaga.
2. Sub-bituminous: O lenei ituaiga e iai le aofa'i o le kaponi e tusa ma le 35-45% ma e sili atu lona lelei nai lo le lignite.
3. Bituminous: E tusa ma le 45-85% le kaponi. O le ituaiga malala lea e masani ona faʻaaogaina mo le gaosiga o le eletise.
4. Anthracite: O le ituaiga sili ona lelei ma e sili atu i le 85% le aofa'i o le kaponi, e sili ona maualuga le malosi ma e itiiti fo'i mea e fa'aleagaina ai.
Laasaga o le Faagasologa o le Fausiaina o le Malala
O le faagasologa o le fausiaina o le malala e taʻua o le faʻamaʻaʻaina. O se faagasologa lea e aofia ai le liua o toega o laʻau ua tanumia i le malala e ala i ni laʻasaga se tele: faʻaleagaina faʻalenatura, fausiaina o le peat, ma le liua i ituaiga malala eseese.
1. Fa'aputuga o Mea Fa'alenatura
O le laasaga muamua o le fausiaina o le malala na amata i le miliona o tausaga ua mavae ina ua pa'u'ū ma aoina i luga o le fola o le palapala lapo'a lapo'a la'au tetele sa nonofo i fanua lafulafu anamua. O nei la'au, e pei o la'au 'aina tetele ma la'au talatala, na fa'aputuina i le tele o aofa'iga, ma fausia ai se vaega mafiafia o mea olaola e ta'ua o le peat.
2. Fausiaina o le Peat
O le peat o le laasaga muamua lea i le fa'aputuina o le malala. O mea ola e fa'aputuina i luga o le fola o le vanu e ufiufiina e le vai ma le eleele, lea e fa'atapula'aina ai le okesene, ma taofia ai le pala atoa e siama aerobic. O siama anaerobic e pulea ma fa'apala malie lenei mea. O lenei faiga e maua ai le peat e tele le vai ae maualalo le kaponi.
3. Fa'aputuga ma le Diagenesis Faiga
O le peat e maua mai ai e tanumia lea e isi otaota, e aofia ai le oneone ma le palapala, ma fa'apipi'i loloto i le eleele. O le mamafa ma le vevela i totonu o vaega o otaota e fa'ateleina i le aluga o taimi, ma amata ai le liua o le peat i le lignite, o le la'asaga muamua lea o le malala moni. O lenei faiga e ta'ua o le diagenesis.
4. Sub-bituminous
A o faʻaauau pea ona siʻitia le mamafa ma le vevela, e iai isi suiga faʻakemikolo ma faʻaletino o le lignite e avea ai ma sub-bituminous. I le taimi nei, e amata ona mou atu le fausaga o le sela o le laʻau, faʻaitiitia le aofaʻi o le vai, ma faʻateleina le aofaʻi o le kaponi.
5. Pituminous
O le faagasologa e faaauau pea i totonu o le eleele, ma faʻateleina ai le mamafa ma le vevela, ma liua ai le malala sub-bituminous i le malala bituminous. I le taimi nei, e faʻateleina le mafiafia ma le faigata o le fausaga o le malala aʻo faʻateleina lona aofaʻi o le kaponi.
6. Anthracite
O le la'asaga mulimuli o le fa'a'aisa o le liua lea o le malala i le anthracite. E tupu lenei mea i le maualuga tele o le mamafa ma le vevela i se taimi umi tele. E maualuga tele le aofa'i o le kaponi i le anthracite ma e sili ona lelei i le fa'amumuina ma e itiiti le fa'aleagaina.
Mea e A'afia ai le Fausiaina o Malala
O mea taua e aʻafia ai le faagasologa o le fausiaina o le malala e aofia ai:
1. Ituaiga o Meaola: O le ituaiga o la'au e fa'aputu e a'afia ai le lelei ma le ituaiga o malala e fausia.
2. Mamafa: O le mamafa e mafua mai i le mamafa o le vaega o le palapala o loʻo ufiufi ai le vaega o le peat e iai sona sao taua i lona suiga.
3. Vevela: O le si'itia o le vevela ona o le geothermal ma le loloto o le tanuga e mafua ai ni tali fa'akemikolo i le fa'agasologa o le fa'amalauina o le malala.
4. Taimi: E faitau miliona tausaga e alu ai le fausiaina o le malala. O le umi o le faagasologa, o le lelei foi lea o le malala.
Taua i le Tamaoaiga ma le Siosiomaga
O le malala e iai sona tulaga taua i le tamaoaiga o le lalolagi i le avea ai ma puna autu o le malosiaga. O lona faagasologa o le fausiaina mo le tele o seneturi e le gata ina fausia ai se punaoa faalenatura taua ae aumaia ai foi luitau tau le siosiomaga. O le eliina ma le susunuina o le malala e mafua ai le tele o faafitauli tau le siosiomaga, e aofia ai le faaleagaina o nofoaga o manu, faaleagaina o le ea, ma le faasalalauina o le CO₂, lea e fesoasoani i le suiga o le tau.
Aafiaga Faalesiosiomaga
1. Fa'aleagaina o le Ea: O le susunuina o le malala e fa'asa'olotoina ai mea fa'aleagaina eseese i le ea e aofia ai le sulfur dioxide (SO₂), nitrogen oxide (NOₓ), ma mea laiti, fa'apea fo'i ma kasa fa'avevela e pei o le CO₂ lea e mafua ai le fa'avevela o le lalolagi.
2. Fa'aleagaina o Fanua: O le tele o le eliina o minerale e mafua ai le fa'aaogaina sese o fanua lea e fa'aleagaina ai le si'osi'omaga ma a'afia ai la'au ma manu.
3. Fa'amamāina o le Maina 'Ese: O vai ua pisia e tafe atu i le eleele o lo'o siomia ai maina e mafai ona ave ai u'amea mamafa, e afaina ai meaola i le vai ma tagata.
I'uga
O le faagasologa o le fausiaina o le malala o se taunuuga lea o se fegalegaleaiga faigata i le va o mea ola, le mamafa, le vevela, ma le taimi, e aofia ai le faitau miliona o tausaga. O le malamalama i lenei faagasologa e maua ai e i tatou se malamalamaaga loloto i le auala e faʻaaoga ai lenei punaoa ma le poto ma le faʻaeteete, ona o lona aafiaga tele i le siosiomaga. E ala i tekinolosi ma faiga faʻavae gafataulimaina, e mafai ona tatou faʻaitiitia ona aafiaga leaga ma faʻateleina ona aoga mo le soifua manuia o tagata. O le mea lea, o lenei malamalama e le gata ina faʻamauoa ai lo tatou malamalama i le geology ae lagolagoina ai foi taumafaiga e puipuia ai le siosiomaga mo tupulaga o le lumanai.