Metotia fa'aletino mo le tausiga pe a uma ona fafano le pepe
O le fa'apa'u pepe o se aafiaga e le gata ina a'afia ai lagona ae fa'apea fo'i i le tino. A mae'a se fa'apa'u pepe, e ui atu le tino i se faiga e toe fa'aleleia ai: e mafai ona tumau le toto mo ni aso i ni vaiaso, e vave ona fesuisuia'i hormones, e pa'u le malosi, ma o nisi tagata e o'o i le tiga o le pelvis, tiga o le tua i lalo, po'o le vaivai o maso o le manava ma le fola o le pelvis. O le tulaga lea e mafai ai e le physiotherapy ona avea ma vaega taua o le tausiga pe a uma ona fa'apa'u pepe—e le o le "fa'avavevaveina o mea," ae ia fa'aleleia atili ai se toe fa'aleleia saogalemu, faasolosolo malie, ma fa'apitoa.
O lenei tusiga o loʻo talanoaina ai metotia masani o le physiotherapy e faʻaaogaina mo le tausiga pe a uma ona fafano le pepe, o afea e amata ai, ma faʻailoga lapatai e mataʻituina. Taua: e eseese le toe malosi o tagata uma. Ia feutagai i taimi uma ma lau fomaʻi o fafine/tausoga ma le physiotherapist, aemaise lava pe afai na o faʻatasi le fafano o le pepe ma se D&C, faʻalavelave, poʻo isi faʻafitauli faafomaʻi.
Aiseā e tāua ai le physiotherapy pe a uma ona fafano se pepe?
I le tino, a maeʻa se faʻapaʻu pepe, e ono oʻo i ai le tino:
– Tiga o le pelvis ma le pito i lalo o le tua ona o suiga o hormones, femēmēa’i o maso, po’o le tulaga o le tino i le taimi e ma’i ai le tino/tafe ai le toto.
– Vaivai o maso o le ogatotonu, e aofia ai maso o le manava ma maso o le fola o le pelvic.
– Fa'aletonu o le pelvic floor: o nisi tagata e ono lagona le mamafa i le measā, faigata ona taofi le mimi, pe tiga i le taimi o feusua'iga, aemaise lava pe afai na ma'itaga muamua.
– Vaivai ma le le malosi ona o le alu o le toto, le lava o le moe, popolevale, ma suiga i le faasologa o mea e fai.
– Fa'aletonu o le mānava ma le tū: o tau'au fe'ei, mānava papa'u, ma le tū "fe'osofi" e masani ona tutupu pe a uma se vaitaimi o le atuatuvalega tele fa'alagona.
E fesoasoani le physiotherapy e toe fa'afo'isia le gaioiga, fa'aitiitia le tiga, fa'aleleia mamanu o le mānava, fa'amalositino le malosi ma le mautu, ma lagolago le lagona o le pulea o le tino i le taimi o le toe fa'aleleia.
O afea e saogalemu ai ona amata faamalositino?
I se tulaga lautele, e mafai ona amata ni togafitiga māmā mo le physiotherapy pe a uma ona toʻafilemu le tulaga ogaoga ma ua e lagona le toʻa. Peitaʻi, o le taimi tonu e faʻalagolago i:
– le matua o le maitaga i le taimi e fafano ai le pepe,
– pe sa i ai ni togafitiga faafomaʻi (e pei o le curettage),
- le tele o le toto,
– tulaga o le tiga,
– le iai o le anemia poʻo se faʻamaʻi pipisi.
Amata malie ma taofi le faamalositino pe a faateleina le tafe toto, faateleina le tiga matuitui, niniva, pe a aliali mai ni faailoga e le masani ai.
Faailoga o le lamatiaga: saili vave se fesoasoani faafoma'i pe afai
– tafe toto tele (e pei o le suiina o se ie atoa i itula uma mo ni nai itula),
– fiva, maalili, poʻo se manogi leaga mai le measā,
– tiga ogaoga i le manava/vae e faateteleina,
– niniva tele, vaivai tele, puʻupuʻu le mānava, poʻo le tata vave o le fatu,
– fa'ailoga o le atuatuvale tele po'o mafaufauga e fa'amanu'alia ai oe lava.
Tomai fa'apitoa mo le physiotherapy pe a uma ona fa'apa'u se pepe
1) A'oa'oga ma le mata'ituina (iloiloga) o foma'i fa'aletino
O le laasaga muamua i le togafitiga faaletino o le iloiloina lea o lou tulaga: tiga, faiga o le manava, tulaga, malosi o maso o le suilapalapa ma le ogatotonu, ma (afai e talafeagai) le galuega a le pelvic floor. E fesoasoani foi le fomai togafitiga faaletino e faatulaga ni sini moni: toe foi i le savali e aunoa ma se tiga, faaleleia le moe, mafai ona galue, pe toe foi malie i taaloga.
Mo nisi tagata, o le tau lava ina taʻu atu i ai o suiga o le tino pe a uma ona fafano le pepe e “masani” e mafai ona faʻaitiitia ai le popole, lea e masani ona faʻateteleina ai le fenumiaʻi ma le tiga o maso.
2) Faamalositino o le manava diaphragmatic ma le malolo
A maeʻa se faʻafanoga pepe, e masani ona alu le tino i le tulaga "ala" (alarm), ma mafua ai ona manava papaʻu. E fesoasoani le manava diaphragmatic i le faʻagaoioia o le parasympathetic nervous system, faʻaitiitia ai le fenumiaʻi, ma lagolagoina ai le galuega a le pelvic floor.
Fa'ata'ita'iga o fa'atinoga:
– Tulaga taoto ma punou tulivae.
– Mānava mālie i lou isu, ma lagona le fa'alauteleina o lou manava.
– Manava umi atu i fafo i lou gutu, ma lagona le “pa'ū ifo” o ou ivi 'aso'aso.
Fai lenei mea mo le 3–5 minute, 1–2 taimi i le aso. Afai e te lagona le niniva, fa'aitiitia le malosi.
3) Fa'agaoioi mālie le fola o le pelvic
O le pelvic floor o se vaega o maso e fesoasoani e pulea le tagāmimi, lagolagoina totoga pelvic, ma galulue fa'atasi ma le manava ma maso loloto o le manava. A mae'a se fa'afanoga pepe, o nisi tagata e lagona le fufusi (ae le o le vaivai) o le pelvic floor, o lea e le o taimi uma e fa'atatau ai le togafitiga i le "fufusi."
O metotia e masani ona faʻaaogaina e fomaʻi faʻamalositino:
– Fa'amalūlūina o le fola o le pelvic: a'o e mānava i totonu, va'ai faalemafaufau i le fola o le pelvic o lo'o "fa'amalūlūina ma pa'ū ifo".
– Fa'agugulu mālie (Kegel): fa'agugulu mālie mo le 2–3 sekone ona malolo lea mo le 6–8 sekone, toe fai 5–8 taimi, pe afai e le fa'ateleina ai le tiga ma e le fa'ateteleina ai le toto.
– Manava–felagolagoma’i o le fola o le pelvis: mānava i fafo pe a fa’ama’a’a lemu, mānava i fafo pe a tu’u i tua.
Afai e te lagonaina le tiga matuitui, mu, pe faigata ona mimi pe a uma ona faamalositino, taofi ma faafesootai se fomai.
4) Fa'amalositino saogalemu mo le fa'agaoioiga o maso loloto o le ogatotonu
O le sini ia fa'agaoioia le transversus abdominis (maso loloto o le manava) e aunoa ma le fa'ateleina tele o le mamafa i totonu o le manava.
Fa'ata'ita'iga o metotia:
– Toso māmā i totonu le manava: a'o e mānava i fafo, va'ai faalemafaufau i lou pute o "sosola malie mai i lou tuasivi" e aunoa ma le taofi o lou mānava.
– Fa'api'o la'ititi le pelvic: luelue teisi le pelvis e fa'aitiitia ai le fe'ei o le pito i lalo o le tua.
– Suiga o iniseti ua mate (matua māmā lava): gaoioi le tasi vae pe na o le tasi le lima, taula’i i le mānava ma le mautu o le suilapalapa.
O nei faamalositino e fesoasoani i le tulaga o le tino, faaitiitia ai le tiga o le tua, ma maua ai le faavae a o lei toe foi atu i faamalositino e sili atu le mamafa.
5) Fa'agaoioi mālie o le pelvis ma le pito i lalo o le tua
E mafai e le tiga o le pelvis ona mafua ai le malō o maso o le suilapalapa. O auala masani e fa'agaoioi ai e aofia ai:
– Pusi-povi gesegese mo le ivitū.
– Suiga o le tulaga o le tamaititi (pe a talafeagai) mo le fa'aloaloa o lona tua.
– Fa'aloaloa mālie le suilapalapa e fa'aitiitia ai le mamafa i le pito i lalo o le tua.
E tatau ona lagona le fa'aloaloa e pei o se toso fa'alelei, ae le o se tiga. 'Alo'ese mai le taofi o lou mānava, ma taofi pe a fa'ateleina le tafe toto.
6) Fa'amalositino mo le toe fa'aleleia o le tafe toto ma le malosi: savali ma fa'amalositino mama
O le savali e masani lava o le "togafitiga" sili ona saogalemu ma aoga:
– Amata i le 5–10 minute i le malosi maualalo.
– Fa'ateleina malie le umi e tusa ai ma le mea e te onosa'i ai.
– Faamuamua le faifai pea nai lo le saoasaoa.
Mo nisi tagata e a'afia i le anemia pe a uma ona fafano le ma'itaga, e mafai e se foma'i fa'amalositino ona fesoasoani e atia'e se polokalame gaioiga e le fa'anoanoa ai oe pe fa'avaivaia ai fo'i.
7) Togafitiga fa'atino ma le puleaina o tiga (e pei ona fa'ailoa mai)
I tulaga o le tiga faifai pea o le tua/pelvic, e ono faʻaaogaina e se physiotherapist:
– togafitiga o aano vaivai o le tua pito i lalo, puimanava, ma ogavae,
– fa'agaoioi mālie o so'oga,
– aʻoaʻoga i le tulaga o le tino pe a nofo, moe, ma siʻi mea.
O auala e pei o le fa'a'ofu mafanafana e mafai ona fesoasoani e fa'amalūlū ai maso, ae o fa'a'ofu malulu i nisi taimi e fesoasoani i tiga tuga—o le filifiliga e fa'alagolago i le tali atu a le tino.
8) Toe fa'aleleia atili i gaoioiga ma ta'aloga i aso ta'itasi
O le toe foʻi i le galuega, tausia o se aiga, poʻo le tausia o fanau e mafai ona faigata. E mafai e fomaʻi faʻaletino ona aʻoaʻoina:
– metotia o le fa'amau o le suilapalapa pe a punou,
– pe faʻapefea ona ala i luga o le moega i le taʻavale o le ogalaau e faʻaitiitia ai le mamafa i le manava,
– alualu i luma mai fa’amalositino mama i fa’amalositino feololo (e.g. mai fa’amalositino glute bridges ua suia, squats papa’u, i fa’amalositino malosi atoatoa).
Mo ta'aloga malolosi (tamo'e, osooso), e masani ona fautuaina e fa'atali se'ia mautu lelei le tino ma e leai ni fa'ailoga o le pelvic floor (le mafai ona taofi le manava, mamafa, tiga). E fuafua le sauni e ala i se iloiloga a le tagata lava ia.
Lagolago faalelagona o se vaega o le toe faaleleia faaletino
E lē suitulaga le togafitiga faaletino i le fautuaga faalemafaufau, ae o le tino ma lagona e fesoʻotaʻi. E masani ona faʻateleina le tiga i taimi o le atuatuvale tele, ma o faʻamalositino manava poʻo le gaoioi mālū e mafai ona fesoasoani e faʻaitiitia ai le atuatuvale. Afai e te lagona le faʻanoanoa umi, popole tele, poʻo le faigata ona galue i le olaga i aso faisoo, e matua fautuaina lava le lagolago faʻapolofesa i le soifua maloloina o le mafaufau.
Fa'ato'a
O le toe malosi mai le fa'afanafana o se fa'alavelave fa'aletino o se faiga talafeagai ma e tatau ona gauai atu i ai. O metotia fa'amalositino—mai le manava fa'a-diaphragm, fa'amalositino mālū o le pelvic floor ma le core, fa'agaoioiga o le pelvic floor ma le pito i lalo o le tua, i polokalame savali malie—e mafai ona fesoasoani e fa'aitiitia ai le tiga, fa'aleleia atili ai le gaioiga, ma toe fa'afo'isia ai le mautinoa i lou tino. O le ki, ia amata vave, mata'ituina le tali atu a lou tino, ma galulue fa'atasi ma lau foma'i ma le physiotherapist e atia'e se fuafuaga saogalemu.
Afai e te manaʻo ai, e mafai ona ou fetuʻunaʻia lenei tusiga i se faʻamatalaga e sili atu ona aogā o se polokalame faamalositino e 2-vaiaso (i aso taʻitasi, 10–15 minute sauniga) faʻatasi ai ma tapulaʻa taofi, poʻo se faʻamatalaga e sili atu ona faasaienisi faʻatasi ai ma faʻamatalaga faafomaʻi.